Meningen

Een vergeten film.

Is dat misschien gewoon omdat Hackman zo'n apparaat neerzet, een karakter dat over de hele speelduur nooit ook maar in de verte iets charmants, iets vriendelijks of menselijks uitstraalt. Pas in de laatste minuten komt er een beetje iets uit, maar toen was het voor mij al heel, heel veel te laat. Mooi gespeeld, zeker. Net als Liv Ullmann haar rol erg fraai speelt, maar je wel elke keer tegen het scherm schreeuwt.

Verder heb ik er eigenlijk weinig over te melden. Veel meer dan Hackman en Ullmann heeft de film ook niet, en feitelijk is het ook gewoon een nogal smalle film die alle aandacht op dat ene onderwerp houdt. Prima gedaan, maar daarmee niet beslist een prettige of leuke film. Wellicht gewoon terecht vergeten, er is veel positiever en leuker kijkvoer te vinden tenslotte.

The Penis is evil! The Penis shoots Seeds, and makes new Life to poison the Earth with a plague of men, as once it was. But the Gun shoots Death and purifies the Earth of the filth of Brutals. Go forth, and kill! Zardoz has spoken.

En dat is dan nog maar de opening. Zoals Boorman het zelf uitlegt “It is one of those films that went from being a failure to a classic without ever passing through success”, en dat heeft ongetwijfeld een heleboel te maken met hoe volkomen absurd het geheel is. Dan zou je iets kunnen zeggen als dat het alleen mogelijk is om er iets van te begrijpen in de context van de jaren-70 - maar juist dat lukte toen kennelijk ook al niet, want anders was de film toen ook niet zo geflopt, ondanks dat het budget ook al zo minimaal was.

Terwijl er toch zoveel aan te waarderen valt. De volstrekte mafheid van het verhaal al, vanzelf - dat ligt er dik genoeg bovenop, maar er zit ook een duidelijke boodschap en een diepere laag in. Visueel is er ook een heleboel - experimenteel, vernieuwende techniek in het beeld, wat toen bijvoorbeeld hoogst ongebruikelijk was - filmen met een groot diafragma, en met een met opzet veroorzaakt flauw contrast. Of bijvoorbeeld de truc waarmee Connery een diamant als beamer gebruikt. Wellicht allemaal ondergesneeuwd naast Connery's kinky badpakje-met-bijpassende-munitiegordels.

Behalve Connery ook nog een piepjong uitziende Rampling - hoewel ik zo even uitgerekend heb dat ze toen 'al' 28 was. Maar al wel helemaal die uitstraling. En die komt er zeker in de laatste minuut nog even perfect door. Alleen om die scene al verdient de film een absolute cultstatus - zoals Connery en Rampling daar stoicijns in de camera zitten kijken. Geniaal gewoon.

Er schijnt overigens ook een DVD met commentaar van Boorman te zijn, die zoek ik nog - dat lijkt me zeker interessant.

In het lijstje van de Kiev Independent ter ere van 13 September, de Dag van de Oekraiense Cinema is dit de tweede van acht. En met de opening van Man with a Movie Camera (1929) waren de verwachtingen toch wel hooggespannen.

Zemlya is het derde deel van een drieluik - Zvenigora (1928), Arsenal (1929), en deze Zemlya (1930) van de hand van regisseur Dovzhenko, die toch als een van de meest invloedrijke regisseurs uit de periode van de overheersing van Oekraïne door de Sovjetunie geldt. Dat impliceert dan natuurlijk dat ik die andere delen eigenlijk ook zou moeten zien, maar wellicht ga ik daar oompje roepen. Zemlya ligt me al wat zwaar op de maag eigenlijk, in tegenstelling tot Man with a Movie Camera is dit een erg traditionele film uit het tijdperk van de stomme film - titeltjes, een wat moeizaam verhaal uit het Sovjet-tijdperk, moeilijk kijkende acteurs en grotendeels ernstig oninteressante beelden vergezeld van ernstig dramatische muziek. Daar wordt dan nogal lyrisch over gedaan, over dat de circle of life zo fraai gebruikt wordt - maar ik kan toch echt niet onder de indruk zijn van zo'n plat en voor de hand liggend narratief. Wat zal ik zeggen. Kennelijk vond Stalin het een mooie film.

Wat de film beslist ook niet helpt, de kopie waar ik mijn vingers op kon leggen is wellicht ook niet al te best in technische zin - geen vergelijk met de fraaie restauratie van Man, waar ik van de ene verbazing in de andere viel met als hoofdlijn 'niet te geloven dat dit meer dan honderd jaar geleden gemaakt is'. Van Zemlya is dat wel te geloven - sterker, dat kost me geen enkele moeite.

De status van de film, ik zou haast denken dat dat wellicht meer te danken is aan de politieke connecties die Dovzhenko kennelijk had. In vergelijk met andere films uit dezelfde tijd kan ik deze toch echt met de beste wil van de wereld niet bijzonder vinden, en de kennismaking met Vertov's werk van gisteren dreunt daar nog eens extra bij na. Plaatjes van ossen, paarden en oude trekkers vind ik ook wel in mijn familiealbums - dat maakt daarmee weinig indruk. Verklaart dat mijn vraagtekens bij de status van deze film als meesterwerk? Zeg het maar.

Indrukwekkend.

Zonder enige twijfel een heel goede film. Waarbij het al heel makkelijk is om op te merken dat ondanks dat we allang weten hoe het afloopt, het toch tot het laatste moment spannend blijft - ook al duurt elk deel van het verhaal al best lang, en is het geheel echt een lange zit.

Dan dringt zich wel ietwat de vraag op of het niet wat korter gekund had, en daarmee wordt ook de vraag opportuun of het eerste deel - het martelen - nou wel of niet een politiek statement is. Je kan er misschien ook wel in zien dat dat onderdeel onmisbaar is om inzicht te geven in de monomanie van Maya. Daarmee geen alles vergoelijkende manier om onder de discussie uit te komen - tenslotte is het karakter van Maya een fictief iets, op haar best een samenstelling van meerdere echte personages. Wel misschien een goede manier om uit te leggen, tastbaar te maken hoe zo'n zoektocht werkt, welke inzet dat vraagt.

Daar zit dan ook vooral de kracht van de film, en daardoor maakt hij zo'n indruk - het monomane doorbijten van Maya, en de overtuigende manier waarop Jessica Chastain dat in beeld brengt met haar af en toe echt afgeleefde ietwat bottige kop en wat slordigjes bij elkaar gehouden haar. Overduidelijk geen tijd voor de kapper - en daarbovenop nog, geen aandacht voor. Even los van alle politieke lading, is dat vind ik gewoon mooi om te zien - iemand die zich met volle ziel en zaligheid ergens voor inzet, en dat speelt Jessica Chastain dan zo overtuigend dat het van het scherm af spat. Had ze van mij zo een Oscar voor mogen krijgen.

De rest van de acteurs verbleekt daar dan wel wat bij. Eigenlijk schiet me verder alleen Jason Clarke te binnen - die is zeker wel goed bezig met zijn verwilderde kop en stekende ogen, maar heeft eigenlijk een te korte rol om echt een grote indruk te maken.

Beelden en locaties zijn prima in orde - tot en met het huis van OBL aan toe, dat onmiddellijk er uit springt. Heel herkenbaar nog van de nieuwsberichten, en heel nauwkeurig nagebouwd. Maar voor de mensen uit de streek zijn daar kennelijk toch wel wat foutjes terug te vinden - de mensen op straat spreken de verkeerde taal, hebben de verkeerde kleren aan, lees ik. Behalve mij zal dat de meeste Amerikanen - of Europeanen - ook wel niet opvallen. Maar toch eigenlijk wel ietwat slordig in een film die pretendeert 'waar gebeurd' te zijn. En eigenlijk gaat dat natuurlijk voor de hele film op - het is niet helemaal precies zo gegaan, maar zoiets als 'based on true events' - en niet dat ik nou echt geloof in een van de conspiracy theories, maar aan de andere kant is het verhaal wel van maar een kant verteld.

Dan de politieke lading ook maar even. Op zich vind ik het argument niet heel sterk - tenslotte, het stukje informatie waar het om gaat wordt niet echt rechtstreeks uit marteling verkregen, maar uit misleiding. Wel op een hellend vlak, maar er is echt wel sprake van een nuance. En als je het wakker houden van het slachtoffer als marteling ziet, kan je in Nederland ook maar beter geen foutjes maken. Daarbij komt nog dat het ook wel zeker een aspect in zich heeft van de historie zoals die zonder veel discussie breed aanvaard wordt - er is vanalles aan onjuiste dingen gedaan tijdens de Bush-regering. Dat komt daarmee net zo in de film terug - en vrij neutraal. Er zijn films die daar een veel scherper standpunt over innemen - de titel van een van die films schiet me zo even niet te binnen, maar de vraagstelling komt daarin op een gegeven moment langs als 'wat zou je doen, als er twee vliegtuigen klaarstonden; een daarvan is via martelingen gegarandeerd vrij van terroristische dreiging, de andere niet'. Tsja. Kies dan maar - da's wat minder vrijblijvend dan een abstracte discussie in een warme bioscoopstoel.

Wat daar in de optelling zeker wel duidelijk aan is dat er bewust een controversieel element in de film zit - naast de jacht op Bin Laden zelf al. Een element dat discussie oproept, uitlokt tot hogere kijkcijfers en hogere dvd-verkoop. Ontegenzeggelijk slim gedaan - en ook denk ik best goed gedaan. Dat daarmee de voorstanders van marteling een sterkere stem krijgen geloof ik nog niet direct - maar misschien is dat wel omdat ik dat liever niet wil geloven.

Voor mij is de film vooral erg sterk vanwege de mooie rol van Chastain. Laat ik het daar maar even bij laten.

Leuk bizar kijkfestijn.

Het begin is een beetje lastig om vat op te krijgen, maar zodra de handeling zich verplaatst naar het onderkomen van Qohen Leth begint het concept meer op zijn plek te vallen, wordt het verhaal wat overzichtelijker en de bedoeling (iets) duidelijker, wordt de focus helder. Niet dat het daarmee een logisch geheel wordt, misschien is een woord als droomwereld of sprookje ook wel op z'n plaats.

Waltz is verrassend - onherkenbaar van zijn rollen in de Tarantino-films. Tilda Swinton en Matt Damon in leuke kleine bijrolletjes, en het straalt er af dat ze daar lol in hebben. En natuurlijk Bainsley... ik bedoel Mélanie Thierry. Wisselend, zou je in het begin denken, maar de scene naar het eind toe verraadt dat zij ook erg goed speelt.

Toch is de beeldenpracht eigenlijk het meest overdonderend. Ik mag dat altijd wel, zo'n film waar je na drie keer kijken nog steeds nieuwe details terugvindt.

Het begin is erg sterk. Jammer dat het daarna nogal inzakt. Het einde is dan wel weer een stuk sterker, maar het niveau van het begin komt niet echt terug.

De film heeft een heel eigen stijl van vertellen en filmen. Het verhaal wordt vooral in het begin opgeleukt met diverse echt idiote situaties en grappen - zowel echte als subtiele beeldgrappen. Als daar wat meer continuiteit in gezeten had, was dit misschien een echte topfilm geworden.

Zwartwit is een goede keuze, dat draagt bij aan de aparte stijl van de film.

Nah.

Teveel een uitgetreden onderwerp, en tegen de tijd dat er dan misschien iets nieuws bijgetoverd wordt was ik al wat aan het indutten kennelijk, want het maakte nergens indruk. Nogal een stereotype Netflix film ben ik bang, en dat is wat mij betreft echt geen compliment. Seydoux doet me de laatste jaren niets meer met haar toch wat pafferig geworden smoeltje en lelijke kapsel, en van McGregor vraag ik me echt af wat hij in deze productie te zoeken heeft.

Doremus krijgt hierboven nogal wat lof over iets audiovisueels, maar de soundtrack raakte me niet en de cinematografie vond ik vooral bloedirritant. Hou die camera eens behoorlijk stil, of koop een statief, denk ik dan. Zenuwachtig gebibber alom, van mij hoeft dat echt niet.

Ai wat is dat al weer lang geleden. Indertijd was deze film in heel Nederland wereldberoemd, wekenlang in de bioscoop en de soundtrack constant op de radio. Maar ondertussen vrijwel volledig vergeten. Toch vind ik dat de tand des tijds best vriendelijk is geweest, al speelt het jeugdsentiment ook best wel een rol. Het verhaal is voor de film nogal bijgeschaafd, herinner ik me - ik weet niet meer heel zeker of ik het boek gelezen had voordat ik de film zag of daarna pas, maar ik herinner me nog wel dat ik het boek in vergelijking een stuk minder sterk vond - ondertussen drie verhuizingen verder staat het niet meer in mijn boekenkast. Dat zegt ook wel wat.

Hoffman vond ik indertijd bloedirritant - wat wel vaker gebeurt met Nederlandse acteurs, als ze iets een beetje behoorlijk doen zie je ze vervolgens overal te pas en te onpas, en dat wordt gauw teveel. Toch doet hij deze rol best aardig. En het overdreven accent van Herdigein is erg grappig, jammer dat je dat zo haast nergens meer hoort tegenwoordig. En ja, Lysette Anthony. Op het hoogtepunt van de big-hair kapsels wellicht, maar wat een knappe meid, dat maakte indertijd wel echt indruk.

Leuk om weer eens gezien te hebben.

Het verzamelde werk van Harmony Korine, en wie zat ook alweer achter American Beauty - dat zal wel de inspiratie voor dit projectje geweest zijn. Vroegah hadden we Jerry Springer op de buis, daar kwam dit soort gedoe dagelijks langs, maar dan kreeg je alleen de verhalen. Nu dus ook beeld. Mooi hoor, doe er nog maar een. Maar dan liever met wat fellere kleuren, en niet in Amerika, dat weten we nu wel.

Grappige film die zichzelf gelukkig niet serieus neemt. Wel met plezier gemaakt, en dat straalt er van af. Dat de continuïteit af en toe niet klopt, er niet heel wetenschappelijk geacteerd wordt en het verhaal nergens op slaat vind ik dan wat minder erg. Groene gore in overvloed, dat maakt ook weer een hoop foutjes goed.

Matte suffe boel.

Vooral eigenlijk omdat de bad guys niet erg eng zijn, er nergens iets over the tops gebeurt (toch wel een beetje vereist in een zombiefilm) en wellicht het ergste nog, er komen niet echt zombies in voor. Tenminste, niet het soort dat ik verwacht had, en de vervangende soort die hier opgevoerd wordt blinkt uit in saaiheid en een volstrekt gebrek aan iets dat ze ook maar in de verte interessant genoeg maakt om ze in een film op te voeren.

Mis, dus. In de bezetting is het ook al niet veel soeps, de hoofd-badguy is een soort wannabe-Christopher Lee (eeh, de echte had er misschien nog iets van kunnen maken). Virginia Madsen steelt wel aardig de show als leukste meisje van de school, maar dat redt de film niet - en dat lukt Sherilyn Fenn ook niet, met haar toch wat kleine bijrolletje. Jammer.

If you want to get the job done, you've gotta do it yourself.

En dat is dan maar een van de snedige oneliners die met een echt goeie timing langskomt. Met een cynische ondertoon die prima past bij de wat zwartgallige benadering van de zombieapocalyps van deze film. Een nieuw soort cultbenadering met fijn overdreven low production values. Gefilmd met een digitale camera, maar dan wel met een cheesy kleurenfiltertje erop.

Maar da's alleen de verpakking. Het verhaal wordt met een echt goeie timing en veel slapstickachtige effecten verteld. Doet het wel voor mij. En hoewel de cast nou echt geen A-status heeft, doen ze wel precies wat ze doen moeten. Het maakt het plaatje compleet : hier is iemand met een visie bezig.

Dat zal dan de regisseur K. King wel zijn. Benieuwd wat hij met een wat ruimer budget kan doen.

Tsja, met zo'n titel weet je al van te voren dat het niet echt best gaat worden. En dat is het dus ook niet.

Op de rand van slecht en leuk slecht worden net wat te veel kansen gemist. De cgi is wel erg goed - als in, zo slecht dat je er om lachen moet. Was de rest nou even stompzinnig over the top slecht geweest, dan was het misschien wel een leuk cult dingetje geworden. En toch zijn er wel een paar scenes die echt leuk gedaan zijn... het doet me denken aan de filosofie dat je je niet moet proberen te verzetten tegen de beperkingen die je opgelegd worden, maar die juist moet omarmen. Met de bespottelijk slechte cgi lukt dat aardig, het is in de rest van de film dat dat wat minder goed gelukt lijkt te zijn.

De cast is op zich best aardig, er zijn een paar leuke locaties, en het - denk ik - astronomisch kleine budget levert toch best nog een grappig filmpje op. Al is het dan geen meesterwerk.

Zombies en strippers.

Daar verwacht ik dan een heleboel gore van, en daar stelt de film zeker niet in teleur. Verder eigenlijk ook niet echt, het is een redelijk geslaagde poging om een cultfilmpje af te leveren. Ondanks dat de acteurs en actrices het niet bepaald van (acteer-)talent moeten hebben, dat er kennelijk niet een heel groot budget beschikbaar was. Niet heel hoogdravend misschien, als je alles bij elkaar veegt, maar wel grappig.

Troep. Overslaan.

Zelfs als je fan bent van Aykroyd of Chase, want die hebben nauwelijks screentime. En ook voor de rest is de film gewoon volledig prut. De enige grap die een beetje werkt is Ms. Bonnard - Miss Boneyard, maar die wordt veel te veel uitgemelkt. Dat je maar weet wat het niveau is ook.

In deze film is Jesse Eisenberg geen irritante sukkel.

In deze film is Woody Harrelson geen vervelende barman.

Door deze film weet ik dat als de zombies ooit komen, ik ze met een double-tap moet killen.

Dit is een geniale film.

Met voor zover ik weet als eerste de 'originele' gimmick de teksten die te pas en te onpas in beeld komen om de vertelstem kracht bij te zetten - prachtig idee. Jesse Eisenberg is de ultieme antiheld - en streeft Woody Harrelson daarin voorbij. Dan Emma Stone en Abigail Breslin - daarvan zijn we gewend om ze als kindsterretjes te benoemen en verder te negeren, maar dat is hiermee wel voorbij. En dan heb ik de enorme ere-cameo voor Bill Murray nog niet eens genoemd - wat een enorme veer krijgt hij hier - en terecht.

Leuk en spannend verhaal, goed geacteerd, spektakel, genoeg om te lachen, mooie beelden, eigen stijl, grappig. Topfilm.

Deel twee. En in dat opzicht wellicht gewoon solide vakwerk - niet echt teleurstellend in de vergelijking met deel 1, maar aan de andere kant komt er ook zo ongeveer niets nieuws uit. En daarmee toch wat onder de maat, net een beetje teveel het uitmelken van iets wat gelukt is en geld opgebracht heeft, dus vooruit nog maar eens; aan de andere kant, het is niet beslist een halfhartige laffe poging.

Leuk is in ieder geval dat zo’n beetje de hele oude cast weer op komt dagen. Wellicht minder nodig was het dat er dan weer zoveel nieuwe bijgesleept worden - en dat is af en toe ook echt teveel, waarbij bij mij dan vooral de wannabees/dubbelgangers even verkeerd schoten. Maarja, de vaart zit er goed in, dus als je je al ergens aan ergert, dan toch niet lang.

Verder, tsja ik zei het al, het is vooral herhaling.

B-film.

Eigenlijk alleen interessant als vroege zombiefilm, om de ontwikkeling van het genre wat diepte te geven. Want toch best aparte zombies, nog geen sprake van absurde vraatzucht of trek in een hapje hersenen, en absoluut geen gore. Verder is er weinig aan de hand. Behalve misschien de wat vreemde stomme-film achtige sfeer, de absurd cheesy onderwatereffecten, en het toch best goede acteren van Marjorie Eaton. En heel langdradig is het niet, met een prettige speelduur van (krap) 70 minuten.

Een indrukwekkend verhaal dat weinig indrukwekkend verfilmd is.

Als ongeveer enige pluspunt de weerzinwekkende en griezelige Brühl. Die doet het best goed, in tegenstelling tot Chastain, die ik zwaar vind tegenvallen. Al ligt dat misschien vooral aan haar overdreven nepperig overkomende poolse accentje, hoewel ze in de dramatische scene aan het einde toch ook echt niet overtuigt. Maar dat een toch ongetwijfeld in het echt zo spannend verhaal tot een langdradig avontuur voor het zitvlees wordt gemaakt, dat is wel het meest verbazende. Ik kon het er niet in vinden.

Een film in een film in een film, en dan ook nog in een stripverhaal en een boek. Je zou van minder de tel kwijtraken. Normaal gesproken heb ik het niet zo op dit soort constructies, want meestal is het vooral een teken van een gebrek aan inspiratie. Maar dit vreemde gevalletje laat zien dat je ook de andere kant uit ontsporen kan, want als er iets is wat deze film heeft dan is het wel een overmaat aan inspiratie. Teveel goede ideeën, meer dan er in een enkele film past.

Wat een heleboel goed maakt is dat de toon in zo ongeveer alle verhaaldraden positief, onderzoekend en ontdekkend is. En vanzelf, want als je alles met een pennestreek ongedaan kan maken liggen alle mogelijkheden open en is de wereld als een oester die wijd open staat om naar buiten te gaan. Maar niet alle draadjes die het weefsel begint halen het tot het einde, en als je bij de titelrollen verward achterblijft dan heb je goed opgelet.

Regisseur Morelli levert een beslist apart werkje af hiermee, en met de inzet van een heleboel talent van de acteurs komt er nog iets leuks uit ook. Warrig is het zeker, en het helpt ook wel wat om de plot summary op de wikipedia er even naast te leggen. Maar ook daar geen antwoord, en wat je er van vindt is niet precies een voorgekauwde vraag, daar moet je zelf uit zien te komen.

Er is nogal wat aan te merken. Het plot rommelt wat tussen leuk en ongeloofwaardig door, blijft geen cliché ongebruikt, en vooral Orlando Bloom is niet heel erg sterk in een paar van zijn scenes. Maar aan de andere kant is Forest Whitaker wel goed op dreef en doet eens een ander typetje, is de film lekker vlot en fijn rauw, en speelt het geheel eens ergens anders dan ergens in Hollywood. Jammer van het einde, het had een minuut eerder moeten ophouden - behalve lelijk geëdit is de laatste scene ook erg overbodig.

Maar het blijft fijn kijkvoer. De beelden in Zuid-Afrika maken wel een hoop goed ook.

Een hardhandig drama.

En het is nog waargebeurd ook - dat wil dan zeggen, losjes gebaseerd op wat daarvan als puzzelstukjes bij elkaar te vegen valt. Het Lebensborn programma is in de rest van de bezette landen misschien net iets minder succesvol geweest dan in Noorwegen. Maar daar was het zeker wel een succes, als je de aantallen naleest. Maar wat een verschrikkelijk en navrant plan was dat dan ook eigenlijk. Mijn vader zat er toch niet zo heel ver naast, als hij Duitsers nogal eens de titel 'rotmoffen' gaf. En wat daar dan nog bijkomt is hoe lang in de recente historie de echo van de Nazis nog naklinkt. Verbijsterend. Ik prijs me gelukkig in dat ik geloof ik geen mensen ken die ik in staat acht om op dit soort plannen te komen - tenminste, toch zeker niet als ze enigszins nuchter zijn.

De film, want daar ging het over. Als altijd is het wat moeilijk om een film met een zo sterk verhaal, een zo sterke band in de geschiedenis nog zuiver te beoordelen op de filmische kwaliteiten. Maar het lijkt me boven elke twijfel verheven dat het acteerwerk perfect is - geen valse noot te bekennen. Het gebruik van oude amateur, super-8 achtige beelden werkt goed om de flashbacks, de historie in kader te zetten - maar wat daar wel in mislukt is dat het nogal eens niet echt geloofwaardig is dat die gebeurtenissen ook gefilmd zouden zijn. Als voorbeeld daarbovenop nog, de kritieke onthulling - waar komt die tape dan vandaan? komt wat teveel uit de lucht. Net als de uitleg die daarop volgt misschien wat te makkelijk is.

En de muziek is lelijk. DDR-liftmuziek, wat me zo even in m'n hoofd komt. Maar dat zijn details, het verhaal neemt hier de hoofdrol voor zich, en duldt daarbij weinig ruimte voor de medespelers.

Angstaanjagend, eigenlijk. Dat mensen zich zo gek laten maken door een dood ideaal - want meer dan dat is het niet, de ideologie van een gevallen staat, de eer van mensen, de politiek en de waan van de dag - communisme tegen kapitalisme. Dat is dan verleden tijd, nu die andere nonsens nog. Laten we die ook vergeten. We hebben tenslotte geen vijanden nodig - onze vrienden zijn al werk genoeg.