Meningen

Hoewel ik E.T. als kind twee of drie keer gezien heb was het absoluut niet een van mijn favoriete kinderfilms. De laatste jaren heb ik veel gelezen dat volwassen mensen toegaven bij deze film veel gehuild te hebben en in Amerika geldt E.T. toch wel als dé klassieke kinderfilm, samen met The Wizard of Oz. Ik vroeg me al langer af of het niet verkeerd van mij was om mijn beoordeling van 3 sterren af te laten hangen van een oude herrinnering. Gisteren greep ik de kans op een herziening aan. The Wizard of Oz viel immers ook goed op oudere leeftijd.

Het resultaat is simpel: ik gaf vroeger weinig om E.T., nu nog net zoveel. De komische en avonturenscènes, zoals de chaos in de klas die ontstaat doordat E.T. en Elliott met elkaar verbonden zijn en de fietstochten vind ik erg leuk en doen me de status van de film begrijpen. De rest echter niet. De openingsscène in het donker is erg lelijk geschoten en voornamelijk irritant om naar te kijken. Daarbij vond ik als kind gek genoeg de "dood" van E.T. al weinig boeiend, dat is er niet beter op geworden. Jammer genoeg duurt dit stuk ook nog eens ontzettend lang. En dan moet dat eveneens lang uitgesponnen afscheid nog komen. Gelukkig zit er nog wel een aardige achtervolging tussen, anders was het waarschijnlijk niet uit te zitten geweest. Ik weet niet goed waarom E.T. voor mij als ontroerende film nooit gewerkt heeft (The Lion King kon het rond dezelfde leeftijd met gemak), maar het wordt er niet beter op. Ik had vroeger al moeite met deze droevige scènes, maar niet op de manier waarop andere kinderen er vaak moeite mee hebben.

Duidelijk een van mijn minst favoriete Spielbergs, ondanks dat het zeker zijn momenten heeft. 3 sterren blijven gewoon staan.

Ik moet me aansluiten bij eerdere berichten van Montorsi en Mochizuki Rokuro, want wat is er eigenlijk weinig afwisseling tussen dierendocu's. Ik mag graag naar dieren in hun natuurlijke omgeving kijken, gewoon om ze hun eigen ding te zien doen. Documentaires als deze geven echter verrassend weinig voldoening. Een begrijpelijke, maar voor mij storende factor is dat zo'n vertelstem niet slechts simpele feitjes verteld, maar er ook nog maar wat dingen bij verzint, om het allemaal wat dramtischer te maken. Beweren dat een ijsbeer de vader is van een ijsbeer in een eerdere scène en dat soort dingen. Soms lijkt het wel alsof ze die dieren menselijker proberen maken, waardoor wat mij betrefd juist enige charme verloren gaat. Persoonlijk zie ik het liefst zo'n docu zonder vertelstem, met slechts dierengeluiden en wat muziek. Hier moeten we het echter stellen met matige teksten en wat al te bombastische, muzikale taferelen.

Daarbij had de film de titel wel iets minder letterlijk mogen nemen. Een reis rond de wereld in film is natuurlijk schitterend, maar je weet bij voorbaat al dat anderhalf uur de flinke lading niet zal dekken. Dat is echter geen excuus voor het wel erg fragmentarische geheel. De dieren en gebieden die ze lieten zien leken haast willekeurig gekozen en er wordt nooit iets opgebouwd. Vreemd ook dat we soms na lange tijd terugkeren naar dieren die we een tijd geleden al verlieten. Ook is het gewoon jammer om bij een prestigeproject als deze wederom voor olifanten, luipaarden en ijsberen te kiezen, toch een aantal van de meest overbelichte dieren in de natuurdocumentaire. Het scheelt dat jaagscènes nooit echt vervelen, want ook die zijn weer flink vertegenwoordigt. Ik vermoed dat de serie alvast een stuk beter is omdat ze waarschijnlijk daar niet zo'n beperkte tijd hebben en niet zo van hot naar her schieten.

Ja, de beelden zijn over het algemeen zeer mooi. Ja, de springende eendjes en de paradijsvogels zijn charmant. Ja, ik was ontroerd door de ijsbeers wanhopige poging de walrussen te doden. Maar over het algemeen is het toch allemaal wat karig, zeker voor wat door had moeten gaan als de ultieme natuurdocumentaire. Het is allemaal al eens gedaan, misschien met mindere technieken, maar toch wat coherenter.
2,5*

Net niet geslaagd.

Had hier stiekem toch wel iets van verwacht, ondanks dat high school comedies mij vaak niet weten te pakken, omdat Emma Stone me wel licht. Ze is inderdaad met gemak het beste aan de film. Een van die mensen die schijnbaar moeiteloos grappig is en ze weet goed raad met rappe opmerkingen en haar ietwat afwijkende opmerkingen. Ze kreeg ook over het algemeen de beste grappen gelukkig.

Voor de rest is het gewoon niet echt een overtuigende film. Ik vond het mooi dat er geprobeerd werd een hoog tempo neer te zetten, waarbij de dialogen een ratelende pingpongwedstrijd kunnen worden, maar waar ik een dag eerder nog Silver Linings Playbook dit perfect zag doen werkt het hier niet echt. Te geforceerd. Het verhaal is evenmin overtuigend; veel van de ontwikkelingen zijn te gemaakt en het centrale probleem wordt ook niet opgelost op een manier die geloofwaardig is. Ik las dat de scenarioschrijver het hele script in vijf dagen schreef, behalve de laatste tien pagina's. Je merkt in de film dat hij moeite had met het einde. Verder zijn gewoon vel scènes hit-and-miss. Die ouders van Olive zijn bijvoorbeeld afwisselend sterk en enorm flauw.

Aardige poging, maar dit kan beter.
2,5*

Bijzonder saaie Hitchcockfilm. Hij wist me bijna geen minuut te boeien. Hoe kan het ook: het begin is een lange rechtzaak en dit is een stomme film. Hoe interessant kan een rechtzaak zijn waarin je niet hoort wat er gezegd wordt? Niet interessant dus. Uit de gezichtsuitdrukkingen kun je dan ook weer niks opmaken en de sporadische stukjes tekst tussendoor zeiden me totaal niks.

Maar daarna wordt het nog erger. Blijkbaar wordt de hoofdrolspeelster veroordeelt of in ieder geval schuldig bevonden. Maar van wat? Oké, ze was aanwezig toen er iemand neergeschoten werd, maar het was voor de buitenwereld overduidelijk dat zij het schot niet loste en daarbij ging de man die neergeschoten werd niet dood. Later kwam ik er pas achter dat de rechtzaak om een scheiding draaide. Maar hoe wordt je schuldig verlaart in een rechtzaak? En wat is er nou zo rampzalig aan, dat het de familie-eer kan bezoedelen? Misschien keken ze er in 1928 wel anders tegenaan, maar op mij komt alle ophef overdreven over.

Tussen de rechtzaak en de familieperikelen in was er ook nog een stuk dat blijkbaar romantisch bedoelt is, maar daar heb ik mijn aandacht geen seconde vast weten te houden. Erg saai. Dit is denk ik een film die ik over een week compleet vergeten ben. Nee, doe mij dan maar North by Nortwest of zo.

1*

Deze debuutfilm van Elise Durant verteld een persoonlijk verhaal, losjes gebaseerd op een deel van haar leven en dat maakt het des te meer jammer dat het allemaal niet levensecht aanvoelt. De raamvertelling met de moderne setting afgewisseld met scènes van toen de hoofdpersoon nog jong was is verre van origineel, maar had potentie. Durant had dit echter nauwelijks slechter aan kunnen pakken. Vooral de scènes met het kind in de eerste helft waren tamelijk afschuwelijk. Het idee van een onschuldig kind dat dingen ziet die ze door haar leeftijd niet begrijpt is een cliché dat me nooit zo heeft aangesproken, maar Durant maakt het wel erg bont. Op een gegeven moment is het een de ene na de andere statische scène waarin het meisje ergens loopt, vervolgens zwijgend kijkt naar iets pijnlijks of ongemakkelijks dat de volwassenen doen, om er dan niet op te reageren. Steeds dat blanco gezicht. De volwassenen reageren ook zelden op een kind die getuige is van hun zaken. Het voelt als nep en geforceerd aan en doordat het zo vaak gebeurt wordt het lachwekkend.

Het wordt iets interessanter als vader en dochter op reis gaan, maar echt leven gaat het nooit. Op een gegeven moment bedacht ik me dat dit verhaal razend spannend zou moeten zijn, maar zo voelde het nooit. De toon is te kalm, de acteurs zijn te relaxed en de film mist te veel sfeer om echt onder de huid te kruipen. Het mist ook wel een beetje visie, een verhaal als deze verdient meer dan een behandeling volgens het filmmakershandboekje. Het is dan ook des te vreemder eigenlijk dat dit een semi-autobiografische film is. Dat haar vader in elkaar geslagen was langs de kant van de weg is een werkelijke herinnering van Durant en ook zij is gevlucht met haar vader. Dat maakt het toch des te meer teleurstellend dat het zo'n emotieloos geheel is geworden.

Wel waardeer ik de keuze om in ieder geval voor een lange tijd bijna alles suggestief te houden en de context van veel wat plaatsvind aan de kijker over te laten (later krijgen we wel gewoon uitleg overigens). De film is te simpel en wat er gebeurt ligt te voor de hand om ook dit echt uit de verf te laten komen, maar het is een aardige poging. Alleen bij de hedendaagse scènes wordt het hierdoor wat saai, zo af en toe.

Het is toch lastig soms, zo'n regisseur bij screenings van matige films. Je merkte de passie van Durant, de trots voor de film en het plezier waarmee ze het gemaakt lijkt te hebben. Maar waarom zie je van al die dingen niets terug in het eindproduct?
2*

Vooraf had ik het met Mochizuki Rokuro en beavis erover dat Edén (of Eden zonder streepje) niet echt een originele titel is. Zo blijkt, want IMDb heeft 54 films met alleen dat woord als titel, waarvan er maar liefst vijf het bouwjaar 2014 hebben.

Fijn filmpje dit. Ik ging niet echt met specifieke verwachtingen naar de bios, het was meer zo'n Oscar-verplichtertje die ik anders waarschijnlijk nooit gezien had. Maar gelukkig bleek het toch allemaal wel heel aardig te zijn. Echt veel doet zoiets als dit me niet (ondanks een zekere herkenbaarheid ergens) en sommige dingen werden wat te gemakkelijk afgehandelt, zoals Davids overreding van de ouders van Jenny.

Dat weerhoudt de acteurs er echter neit van om zeer goed werk te leveren. Deze film kijk je wat mij betrefd voor de dialogen en de manier waarop de acteurs deze brengen. Carey Mulligan is de hype 100% waard. Ik wou dat de screwball-comedy nog in leven was. Dat was echt iets voor Mulligan geweest. De bijrollen zijn ook allemaal sterk, met name Alfred Molina, die toch altijd wat onderschat blijft worden.

Ik verwacht niet dat ik An Education over 5 jaar nog goed in mijn herinnering heb zitten, maar zoals het is blijkt het gewoon een prima avondje film te zijn. ik heb er wel plezier aan beleefd.

3,5*

El Cid is geen film over een held. Het is een film over een Held. Mensen die niet houden van grote epische verhalen met perfecte Helden moeten hier ver, héél ver vandaan blijven, want El Cid is zo Heldhaftig als ze komen.

Ik kon de film wel waarderen, maar op veel momenten had ik het gevoel dat er meer in gezeten had. De film ziet er sterker uit dan bijvoorbeeld Ben-Hur, wat verwacht je anders van Mann? Maar Mann toont zich hier niet zo'n begenadigt verhalenverteller als Ben-Hurs William Wyler. Het verhaal bevat veel elementen, maar beklijft lang niet de gehele speelduur. Met name de romantische plotlijn krijgt veel aandacht, maar om nu te zeggen dat dit bijzonder is uitgewerkt, nou nee. Sophia Loren vind ik ook niet echt passen in een rol als deze. Zij is meer het type vurige dame en niet verdrietige huisvrouw.

Maar als film die bij wil dragen aan de mythe rond een Held is de film wel aardig geslaagd. El Cid is in alle perfect. Hij kan fantastisch vechten, handelt nooit uit eigenbelang en krijgt altijd gelijk. Zijn goedheid nadert vaak complete domheid, maar de film doet daar verder niets mee. Ik vind het moeilijk om te zeggen of Heston hier goed acteerd. Hij past wel in de rol, maar het is zo'n grootste rol dat ik niemand hem 100% overtuigend zie spelen.

In een bijrol viel me ook Herbert Lom uit de Pink Panther serie op. Vreemd genoeg speelt hij hier de grote schurk, wat een Moor is. Nou weet iedereen die Lom kent dat hij niet echt een exotisch uiterlijk heeft, wat wellicht de reden is dat hij de hele tijd met een doek voor zijn mond loopt. Als schurk verder best overtuigend, al geloof ik er niets van dat zo'n groot leider die zijn troepen steeds van een afstand leidt tijdens het laatste gevecht ineens midden tussen zijn mannen met zijn armen staat te zwaaien om El Cid tegen te houden. De rest van de cast is gewoonweg houterig.

Geslaagd vond ik het beeld van El Cid die dood op zijn paard vastgebonden zit en haast als een spook verder rijdt. Echt een moment voor legendes en de film doet er eer aan, maar ik kan me voorstellen dat niet iedereen er vatbaar voor is. Jammer dat het afbreuk doet door de schurken allemaal ineens te laten wegrennen. Zelfs al zijn ze bang voor El Cid dan zie ik dit nog niet gebeuren.

Om een lang verhaal kort te maken, een onevenwichtige film, maar leuk als je zin hebt in een epos. Maar Mann heb ik wel eens beter gezien.
3*

El Dorado staat te boek als een losse remake van Hawks' eigen Rio Bravo. Aanvankelijk vond ik het meevallen, maar de tweede helft van de film bestaat eigenlijk geheel uit scènes die een alternatieve versie lijken te zijn van vergelijkbare momenten uit Rio Bravo. Opvallend afwezig is de relaxte zangscène en ook het romantische subplot is flink ingekort. Hawks vond Rio Bravo kennelijk niet goed gelukt, dus waarom het niet nog eens proberen?

Toegegeven, de reden waarom ik deze film zolang uitgesteld had was dat ik vermoedde dat het een overbodige film zou zijn, want waarom hebben we twee Rio Bravo's nodig? Nu weet ik het antwoord: omdat Rio Bravo zo ontzettend leuk is dat het gewoon tweemaal werkt. El Dorado kwam wat langzaam op gang, maar uiteindelijk zat ik er weer net zo in als bij zijn voorganger. Het is dus weer een heerlijke relaxte film die een fijne mix levert tussen komedie, avontuur en wat vederlicht drama en het draait meer om de interactie tussen de personages dan om de fysieke actie, al zijn de shoot-outs hier beter dan in Rio Bravo. Minder zijn echter de rol van de oude man (Hunnicutt is oké, maar geen Brennan) en het gebrek aan een echt speciale scène zoals die zangscène. Maar buiten dat is dit gewoon weer topvermaak.

4*

Election is een vrij geliefde film van Payne, maar kan wat mij betreft niet opwegen tegen alles wat hij daarna maakte. Het is een geinige (maar wat mij betreft niet hilarische) komedie, met in ieder geval twee leuke personages: die van Witherspoon en Campbell. Fijn ook wel dat Payne iedereen hier voor gek zet. Dat maakt satire altijd leuker. Toch was er maar één moment dat ik echt grappig vond, helemaal op het einde als Broderick zijn cola naar de limousine met Witherspoon erin gooit. Toch iets te weinig voor een film als deze, al blijft het makkelijk onderhoudend.

Het ontbreekt toch een beetje aan scherpte hier. Niet zozeer in de verhaallijn, maar meer in de uitwerking ervan. De manier waarop Brodericks bedrog aan het einde blootgelegd wordt is nogal suf. Daarnaast miste ik wat meer campagnemomenten. Één debat en een kort conflict rond de posters, dat is alles. Ik denk dat juist wat meer scènes in die trant dit werkelijk naar een hoger plan hadden kunnen tillen. Daarvoor had de verhaallijn waarin Broderick vreemdgaat geschrapt kunnen worden. Het is niet nodig, want hij is zo al duidelijk genoeg een zak. Dit subplot is ook het meest voorspelbaar. Verder ook erg zwak om Campbell de schuld op zich te laten nemen voor die gescheurde posters en haar zo uit de race te halen. Meteen is de grootste angel uit het verhaal.

Een verschil met Payne's latere werk ook is dat de hoofdfiguren hier wat eendimensionaler zijn. In later werk balanceert Payne altijd tussen spot en sympathie voor zijn personages, hier is het alleen spot. Dat mag bij komedie natuurlijk, maar ik heb scherpere typetjes gezien. Een gevolg van dat Witherspoon zo'n eenzijdig karakter speelt is dat ik het totaal niet geloofwaardig vond dat een impopulair en voor velen onuitstaanbaar persoon uiteindelijk de verkiezing won. Chris Klein is daarnaast vrij slecht in zijn rol.

Een aardigheidje, meer niet.
3*

Ken je die documentaires over artiesten waarbij de makers niet genoeg termen weten te verzinnen om hun onderwerp de hemel in te prijzen? Had je durven raden dat Aleksandr Sokurov, gigant van de zware arthouse-cinema ook zo'n film gemaakt heeft? Wat blijkt, hij is zo'n groot liefhebber van cello-muzikant Mstislav Rostropovich en operazangeres Galina Vishnevskaya dat je hem gerust een echte fanboy kunt noemen.

Het was wat dat betreft totaal iets anders dan verwacht. Sokurov's voice-overs verraden eigenlijk meer over hemzelf dan over zijn eigenlijke onderwerp. Sokurov heeft door zijn voorliefde voor het verfilmen van oude verhalen of verhalen die zich afspeelde in oude tijden nooit echt de indruk gewekt een modern persoon te zijn, maar hoe diep zijn ouderwetsheid geworteld zat kon ik niet bevatten.

Al vrij vroeg zien we het vijftigste huwelijksjaar van het centrale koppel gevierd worden, compleet met allemaal adel van over de hele wereld (toenmalig koningin Beatrix is aanwezig, met Willem-Alexander en Maxima) en Sokurov begint een gepassioneerd, poëtisch eerbetoon aan deze gasten te leveren. Hij gaat daarbij zo ver door te zeggen dat juist deze oude, Europese adel met hun waardering voor klassieke muziek en kunst als enige de beschaving nog overeind houden. Sokurov bewijst in zijn teksten geregeld normen en waarden te hebben die 100 of zelfs 200 jaar oud zijn.

Dit vond ik enigszins grappig, maar het is al helemaal geestig als de stokoude Rostropovich toch niet helemaal mee kan gaan in Sokurov's vaak nogal groteske visies. Er zit een interview tussen de twee in waarbij ze discussiëren over de ervaring van klassieke muziek en de rol van de componist en Sokurov lijkt haast religieuze antwoorden uit Rostropovich te willen trekken, maar die begint zich op een gegeven moment zichtbaar te irriteren omdat Sokurov zijn visie aanvankelijk moeilijk kan accepteren. Later laat Sokurov hem wat meer z'n verhaal doen en eerlijk gezegd wordt het dan ook interessanter. Zijn gesprek met Vishnevskaya is wat veiliger, omdat het wat meer over gebeurtenissen in haar persoonlijke leven gaat.

Eigenlijk is de film als portret dan ook het meest effectief als Sokurov de twee muzikanten hun gang laat gaan, als ze vooral zelf aan het woord zijn of hem cello zien spelen en haar zangles zien geven. Dan wint de documentaire aan kracht, al werkt de kruiselingse montage tussen zijn repetitie en haar lessen de film wat tegen. Ook is het niet erg handig om ineens midden in de film een lange, scrollende lijst met een deel van alle prijzen die het duo gewonnen heeft te laten zien. Dit zegt toch niemand zo iets?

Ook dreigt Sokurov hier vaak een parodie van zichzelf te worden. Tijdens een concert zegt hij vooral geïnteresseerd te zijn in de gezichten van de toeschouwers en de andere muzikanten als ze naar Rostropovich kijken. Sokurov interpreteert de veelal blanco gezichtsuitdrukkingen als een soort aanbidding van de cellist. Kennelijk heeft hij nooit van het Kuleshov-effect gehoord. Ook absurd zijn de opmerkingen die hij in de voice-over maakt als de camera een tour maakt door het enorm grote landhuis waar het klassieke echtpaar in woont. Sokurov probeert de aanwezigheid van de duurste meubelen, grootste kunstwerken en de enormiteit van het gebouw zo te verkopen alsof het allemaal symbool staat voor de bescheidenheid van deze mensen. Het contrast tussen de woorden van de regisseur en wat we zien is ietwat hilarisch.

Ik weet niet, The Elegy of Life is moeilijk serieus te nemen als een documentaire over deze twee titanen uit de Russische, klassieke muziek. Daarvoor hadden ze meer aan het woord moeten komen en we ze wat meer hun ding moeten zien doen. Echter, dat het onbedoeld een kijkje in het hoofd van Sokurov is geworden maakt het op een onverwachte manier interessanter en zelf opvallend vermakelijk. In z'n intenties is het verre van geslaagd, maar het kijkt evengoed zeer goed weg.

2,5*

Erg mager werk van Renoir, al blijft zelfs bij mager werk Renoir laten zien dat hij op zijn minst visueel een sterke regisseur is. Het verhaal mag dan uitermate oninteressant zijn, Renoir weet het met enige flair te brengen, waardoor ik mijn aandacht telkens net niet verlies. Helaas vind ik kluchten over het algemeen niet zeer boeiend, maar al helemaal niet in dit soort ouderwetse settings met flauwe Franse humor. La Regle du Jeu doet hieraan denken, maar die had complexere personages en wat meer diepgang. Hier is het gewoon luchtige klucht, geregisseerd met een filmstijl die daar zwaar bovenuit stijgt en een actrice die te goed is voor deze rol. Let wel op de massascène aan het begin, die is wel echt leuk.

2*

Massamoorden in scholen is niet het meest makkelijke onderwerp om compleet goed een film over te maken. Het is wel makkelijk om het boeiend te houden, want de materie is niet bepaald saai. Echter,het roept veel vragen op die moeilijk te beantwoorden zijn. Gus van Sant heeft een interessante aanpak, een soort mix tussen een bijna ongeïnteresseerde afstandelijkheid en een wat meer poëtische dromerigheid. Het is in veel opzichten een knappe film, maar het werkt niet 100% voor mij.

Het begint opvallend alledaags, door lang te focussen op verschillende, simpele handelingen die de scholieren doen tijdens hun dag op school. Niets is echt bijzonder hier, het zijn precies de dingen die je verwacht tegen te komen. Dat is ook het punt. Van Sant probeert er nog iets extra's mee te doen door met perspectief te spelen, af en toe kort slow-motion te gebruiken en ook door de tijdlijn abstract te houden. Ik weet niet precies wat dit moet toevoegen aan het geheel, maar het moet gezegd worden dat het bijzonder mooi oogt. De lange shots en de kalme montage versterken het droomgevoel. Het alledaagse als een soort kalme symfonie. Gewaagd, maar geslaagd, hoewel het hier en daar wat doel mist. Op een gegeven moment volgen we bijvoorbeeld die fotograaf een tijdje en dat wilde voor mij maar niet boeiend of mooi worden.

Het tweede deel is natuurlijk andere koek. De moordenaars krijgen steeds meer focus en uiteindelijk krijgen we de schietpartij. Het is akelig om naar te kijken en het liet me beslist niet koud. Hoe groot de schade werkelijk is en of bepaalde slachtoffers daadwerkelijk dood zijn blijft vaak vaag en de film eindigt met een soort cliffhanger. Ik snap waar Van Sant hier voor ging. Zijn aanpak houdt het ietwat abstract, waardoor enige vorm van entertainmentwaarde verloren gaat. Ook probeert hij zijn vingers niet te branden aan een verklaring voor deze extreme daad. Hij toont alle stereotypes: pesten, Hitler, gewelddadige videogames, homoseksualiteit, noem het maar op. Alleen het pesten blijft wat hangen. De film valt makkelijk als volgt samen te vatten: het is een gewone dag op een middelbare school, totdat twee jongens mensen beginnen neer te schieten. Sommigen overleven, anderen sterven. Diepere thema's lijken er niet of nauwelijks te zijn. De film is zijn samenvatting.

Ik weet het niet, maar op een bepaalde manier vond ik dat wel erg onbevredigend. In zekere zin is dat de bedoeling, maar ik weet niet in hoeverre ik die bedoeling waardeer. Het liet me bepaald niet koud, maar juist omdat dit een onderwerp is dat me enorm weet te raken zit ik misschien niet te wachten op een versie die niet verder komt dan "dit is gebeurt". Ergens past juist het gebruik van die zeldzaam echt poëtische momenten zoals slow-motion ook totaal niet in het alledaagse waar Van Sant voor lijkt te gaan (sommigen hier zeggen dat deze film lijkt op een documentaire; ik zie dat echt totaal niet). De bijna komische manier waarop hij een berg motieven voor de killers op ons bord gooit neigt naar wansmaak. Het klikt niet, alsof er een bepaalde visie mist achter de verder zeer gecontroleerde en knappe visuele manier waarop het gefilmd is. Doe mij maar een We Need to Talk About Kevin, die ook veel mysterieus houdt, maar wat meer doel lijkt te hebben en waar in ieder geval de personages ook echt personages zijn, in plaats van eenvoudige pionnen.

Vergis je niet, in veel opzichten is dit een knappe film die me wist te raken. Echter, vooral achteraf bleef ik met de vraag zitten of dit alles was. Het antwoord van Van Sant is waarschijnlijk "ja" en ik kan daar niet compleet genoegen mee nemen.
3,5*

The Elephant Man snijdt een moeilijk onderwerp aan in mijn ogen. Niet zozeer het anders zijn op zich is een complex gegeven, maar er ook daadwerkelijk heel anders uitzien wel. Wat mij aangreep in deze film is dat John Merrick altijd een soort van 'freak' zal blijven. Hij kan zich nog zo sympathiek en menselijk gedragen en hij kan oprecht vrienden krijgen, maar voor zowel de grote buitenwereld, als voor zijn vrienden, als voor zichzelf zal hij altijd 'anders' zijn. Zelfs het krijgen van vrienden is een direct gevolg van zijn vreemde uiterlijk. Bijna iedere reactie die Merrick kan krijgen heeft direct of indirect betrekking op zijn 'anders zijn'. Het doet me een beetje denken aan dwergacteurs die nooit als iets anders gecast kunnen worden dan als dwerg. Als een 'gewoon mens' kunnen ze door hun uiterlijk niet gezien worden, zelfs al hebben andere mensen er de beste bedoelingen bij. Dat vind ik best een droevige gedachte.

Daarom werkte voor mij de finale waarin Merrick een staande ovatie krijgt in het theater. Ik snap dat dit voor sommige een iets te sentimentele scène is, maar ik ervaarde het anders. Ik vroeg me af waarom die mensen klapten. Omdat ze daadwerkelijk respect hebben voor Merrick? Ik geloof er eigenlijk niets van. Het zou mij niet verbazen als deze mensen applaudisseerden omdat ze zichzelf er beter door voelde. Of gewoon om mee te doen met de trend. Ze klapten naar mijn gevoel ook te hard. Zelfs van het personage van Anne Bancroft wist ik niet of haar eerbetoon oprecht is. Ik weet niet of er meer mensen zijn die op deze manier naar deze scène bekeken hebben.

Het personage van Hopkins is een van de weinige die zich ook van dit dilemma bewust lijkt te zijn en tot aan het einde toe, waarin Merrick Treves een echte vriend noemt leek ik een soort schuldgevoel bij Treves te merken. Hij geeft oprecht om Merrick, maar tegelijkertijd kleeft bij hem het gevoel eraan dat hij Merrick uitbuit. Misschien ten goede voor Merrick, maar het is toch een vorm van uitbuiting.

De film is echter niet zonder hoop. Merrick zal altijd een buitenbeentje blijven, gerespecteerd of niet. De film probeert Merrick dan ook niet te laten ontsnappen aan zijn 'anders zijn', maar probeert hem eigenwaarde te laten ontdekken. De gehele film klaagt hij niet als iemand hem iets naars aandoedt. Hij klaagt zelfs niet over de gemene man die regelmatig toeristen naar zijn kamer brengt. Waarschijnlijk is Merrick zo bang om mensen af te stoten dat hij niet voor zichzelf durft op te komen. Op het einde - op het toilet nota bene - komt Merrick echter wel voor zichzelf op, als hij schreeuwt dat hij geen beest is. Hij laat zich niet meer als een dier in een hokje (zowel letterlijk als figuurlijk) duwen en komt op voor zijn recht om als mens gezien te worden. In een mindere film zou dit te geforceerd overkomen, maar hier werkte het uitstekend.

De film steunt verder op prima performances, al vraag ik me af of Hurt's rol eigenlijk niet heel simpel is (waarmee ik niet wil zeggen dat hij niet overtuigd, integendeel). De keuze van Mel Brooks (jawel, de komiek) om Lynch als regisseur te kiezen zou in een tijd waarin we Blue Velvet en Mulholland Dr. achter de kiezen hebben onlogisch lijken, maar pakt perfect uit. Het zwart-wit is prachtig en toepasselijk, evenals de art-direction en de geweldige soundtrack. Het zou misschien zelfs leuk zijn als Lynch eens wat vaker uitstapjes maakte naar andere genres om daar zijn kunsten ten toon te stellen. Ik heb niets tegen zijn surrealistische thrillers, ik vind ze over het algemeen zelfs superieur aan deze film, maar het zou toch jammer zijn als Lynch zijn grote talenten voor een truukje zou blijven gebruiken.

De enige fout is het einde. Niet die waarin Merrick in bed gaat liggen, ook al deed dit mij op een bepaalde manier niet zoveel als bijna iedere scène ervoor. Ik doel meer op wat daarna komt. Die moeder die in de sterren nog wat dialoog uitspreekt. Ik vond het verschrikkelijk en totaal ongepast. Dit in tegenstelling tot de surrealistische openingsscène en de droomscène in het midden.
4*

Kans is groot dat hij jou helemaal niet negatief was opgevallen als het intussen geen bekende acteur was geworden. Ik vond het wel grappig om hem in een vroege bijrol te zien als geweldadige priester.

De casting is zoals gewoonlijk in een dergelijk kostuumdrama het hoogtepunt van de film. Blanchett is echt fenomenaal. Ze is intussen uitgegroeit tot een van mijn favoriete actrices. Geoffrey Rush heeft een enorme uitstraling wat zijn personage veel goed doet, want eigenlijk was het mij nooit duidelijk waarom zijn Walsingham nou zomaar vanuit het niets kwam opdagen en ook nog eens zonder Elizabeth te kennen haar meteen door dik en dun te steunen. Erg vaag en eigenlijk vooral plottechnisch een belangrijk personage. Gelukkig speelt iemand als Rush hem.

Verder fijne bijrollen van met name Ardant en Attenborough. Toen ik Cassel ineens in de castlist zag verschijnen vroeg ik me af hoe je zo'n overactor kon plaatsen in zoiets als een kostuumdrama, maar de film vind precies de enige rol voor hem waar overacting op zijn plaats is. Ik was echter wel blij dat we hem niet gigantisch veel zagen. De film bevat John Gielguds laatste rol, maar je hoeft maar met je ogen te knipperen om hem te missen.

Het is een beetje jammer dat die acteurs allemaal relatief kort in beeld zijn. De film bevat heel veel personages en steunt heel sterk op het plot dat vol met wendingen en intriges zit. Hierdoor is er minder tijd voor de acteurs om hun personages uit te werken. Toch jammer met zoveel talent.

Het plot zelf is natuurlijk goed. Een soort The Godfather aan het Britse hof. Veel moorden en ben ik de enige die bij al die afrekeningen aan het einde moest denken aan The Godfather? Er zit zo nu en dan ook zeer sterke dialoog in, maar doordat het plot zoveel aandacht vereist is de meeste dialoog helaas vooral functioneel. Het moge duidelijk zijn dat mijn probleem met de film dus is dat er teveel verhaal en te weinig van de rest is. Dat voorkomt dus dat Elizabeth een werkelijk grootse film wordt, maar dat neemt niet weg dat het niet een kijkje waard is.
3,5*

Dit is niet het jaar dat Hollywood vooral goede of slechte films, maakt maar dat ze zich voluit lijken te storten op onevenwichtigheid. Bijna iedere blockbuster die ik tot nu toe zag had erg sterke en erg slappe kanten. Elysium is misschien wel het ultieme voorbeeld hiervan, want oh, oh, wat is ie vaak slecht en wat is ie soms sterk. Helaas overheerst hier het slechte gevoel.

Laten we traditioneel beginnen met de meest positieve kant van de film: de look. Blomkamp heeft inmiddels wel een echt stijltje te pakken, met zijn nadruk op stoffige, ruwe beelden in dito landschappen. Hij onderscheidt zich echt van zijn collega's met zijn rauwe, harde actie en sterk gebruik van de hand-held camera. Op zijn best geeft hij dan ook de actiescènes een flinke punch, waardoor ze extra sterk aankomen. De aanval op het ruimteschip van Fichtner is duidelijk het beste voorbeeld hiervan. Echt zo'n puntje-van-de-stoel-moment waarvoor je naar een blockbuster gaat. Wel moet ik zeggen dat niet iedere actiescène zo goed is. Het eindgevecht tussen Damon en Copley komt rommelig over en is voor zo'n belangrijk onderdeel van het verhaal ook erg ongeïnspireerd.

En zo goed als het uiterlijk van de film is, zo slecht is het script. Het is eigenlijk een grote ramp op dat gebied. Op het meest basale niveau heb je een actieplot dat zo suf en uitgekauwd is dat Stallone er misschien nog voor zou wegrennen. Het geheel ontbreekt aan karakter, met uitzondering van Copley, die als enige zijn personage nog iets meegeeft. De rest van de cast heeft echt helemaal niets om mee te werken. Kijk vervolgens nog eens dieper (voor zover mogelijk) en huil bij de politieke lading van de film. Ik wil helemaal aan de kant van rebellen staan hier, maar wat is nu eigenlijk de oplossing? Iedereen een burger maken van Elysium? Is dat niet het probleem van de Aarde (overbevolking) verplaatsen naar een andere plaats. Elysium ziet er vrij klein uit. Al verschilt dat per shot. Vanuit de Aarde gezien lijkt het groter dan de maan, maar de shots op Elysium wekken meer de indruk van de grootte van een grote stad. Met alle nadruk die Blomkamp legt op het visuele aspect is Elysium zelf overigens ook een beetje een tegenvaller. Het is nooit een plaats die echt gaat leven.

Maar even terug naar de politieke subtekst. Waar komt überhaupt in vredesnaam het idee vandaan dat alle politieke ongelijkheden opgelost kunnen worden door simpelweg een code in te voeren? Niet alleen wekt het de indruk dat Blomkamp zo de armoedeproblemen trivialiseert, maar het is ook gewoon idioot dat ook maar iemand van Elysium dit zal accepteren puur omdat het in een computer staat. Wie weerhoud de oude leiders er eigenlijk van om die code weer niet terug te veranderen?

Verder zitten er nog idiote dingen in, zoals dat alle illegalen in Elysium uit de lucht geschoten worden voordat ze kunnen landen, maar omdat Foster eventjes weg is kan Spider met zijn rebellen zonder dat iemand het merkt vlug voet op het ruimtestation zetten. Kennelijk hangt de complete beveiliging af van die ene vrouw. Is zij er niet, dan gebeurt er niets ter bescherming. Als laatste is er nog de vreemde twist om Copley ineens de grote schurk te maken. Eerst was het een film over rijken versus armen en ineens werd het gewoon een film over Damon versus Copley. Copley's personage voelt echt aan als een henchman en niet als een hoofdschurk. Het werkte naar mijn gevoel niet.

Blomkamp heeft nog wel mijn interesse, maar biedt met Elysium toch wel erg weinig, alsof hij er niet al te lang bij stil heeft willen staan.
2,5*

The Emperor's New Groove was een tijdje een favoriete Disney van mij, maar het was tevens lang geleden dat ik hem voor het laatst zag. Ik herinner me vooral dat het toen vooral aanvoelde als een frisse wind. Het is de enige Disney Classic die zich zo compleet toespitst op humor. Het is dan ook een cartoon, qua humor meer in de lijn van wat Warner Bros vroeger met de Looney Tunes creëerde, dan wat Disney zelf produceerde aan korte films. Dit is in feite zoiets met een langere lengte en hogere productiekosten.

De vraag was echter hoe deze overeind zou blijven. De focus op humor in animatie is intussen meer een gemeengoed, vooral met dank aan Shrek. Die animatiefilms hebben een wat ander gevoel voor humor dan deze, maar evengoed heeft The Emperor's New Groove wat van zijn uniekheid verloren; al staat hij nog vrij alleen in de Disney-stal.

Ondanks dat ik hem in mijn herinnering niet bijzonder vaak gezien heb bleek ik de film zo voor zo'n 90% te kennen, dus de vele grappen waren nog bekend. Enkele popculturele verwijzingen en anachronistische grappen voelen nu wat flauw aan, vooral omdat dit precies is waar Dreamworks zich hierna een lange periode in zou specialiseren. Maar de wat meer puur cartoony humor is nog altijd zeer de moeite waard, zelfs al ben ik door het zien van veel Looney Tunes-filmpjes de laatste jaren wel beter gewend. Het meest succesvol blijft toch nog altijd het personage Kronk, die gewoon zo goed uitgewerkt is dat hij het overbekende type van domme handlanger overstijgt. Die scènes met het engeltje en duiveltje op de schouder hadden flauw en cliché kunnen zijn, maar zijn gewoon erg geestig geschreven en uitgevoerd.

Het blijft een zeer vermakelijke rit al met al. Gemakkelijk de grappigste Disney en onterecht een beetje een van hun vaak wat vergeten films. Aan de andere kant mist het ook net dat beetje extra's om het werkelijk één van de uitschieters te maken. Is Disney de juiste studio om een komisch meesterwerk te maken? Met deze kwamen ze het dichtst in de buurt, maar ze lijken me te bang om echt voor voluit bizar te gaan. Niettemin is dit een waardevolle toevoeging aan hun canon, die wat meer aandacht verdient.

3,5*

Als je een komedie maakt waarin de humor voortkomt uit de specifieke manier waarop een personage op bepaalde situaties reageert dan kan het riskant zijn om karakterontwikkeling in te voeren, zeker als daardoor de reacties van je personage veranderen (zie voor een uitstekend voorbeeld van dit probleem Despicable Me 2). Je raakt al snel de belangrijkste bron van humor kwijt en potentieel ook nog eens de aantrekkingskracht van de gehele film.

Zoiets gebeurt min of meer in Enchanted. De eerste helft is duidelijk het leukst, simpelweg door de extreem naïeve en schattige prinsessenmanier waarop Giselle op de echte wereld reageert. De humor hier is misschien voorspelbaar, maar goed uitgewerkt en Amy Adams straalt in de rol. James Marsden mag zelfs nog meer over de top gaan en speelt met zichtbaar plezier. Gelukkig verliest die laatste nooit zijn oorspronkelijke karakter, want zodra Giselle "wijzer" wordt verliest de film toch wat van zijn magie.

Daar komt nog eens bij dat voor mij het verloop van het verhaal niet echt werkt. Het punt is dat Giselle te naïef is door te denken dat liefde op het eerste gezicht bestaat, maar eigenlijk maakt de film een perfect punt door te stellen dat Giselle en Edward bij elkaar passen. Kijker immers maar: ze sluiten in alles perfect bij elkaar aan en als ze dan al niet veel hebben om over te praten, dan hebben ze beiden dat probleem. Dat Giselle uiteindelijk niet meer past bij Edward komt door het verloop van het verhaal, niet doordat ze van nature niet voor elkaar gemaakt waren. Op een zelfde manier is het wat ongeloofwaardig dat iemand als zij het totale geluk dat ze had in haar thuisland zou weggooien voor New York, omdat dit haar geconfronteerd heeft met narigheid. Waarom deze wereld kiezen in plaats van één waarin "Nog lang en gelukkig" echt lijkt te bestaan. Ik geloof het effect dat zij heeft op New York wel (de grote dansscène in het park is er misschien teveel over, maar dat hoort waarschijnlijk bij het type film), maar andersom niet.

Misschien zoek ik er teveel achter, maar ik had gewoon het gevoel dat het karakter van Giselle niet veel eer aan gedaan werd met de plotontwikkelingen. Wellicht is het ook een moeilijk type om een complete film op te laten steunen. Gelukkig hebben Adams en Dempsey wel chemie en is de film vlot en humorvol genoeg om dit niet te laten storen. Het is ook voornamelijk een echt Disneyfilm in hart en nieren, ondanks de milde, ironische zelfkritiek van de studio. Je krijgt voornamelijk wat je verwacht.
3*

End of Watch heeft zo zijn pluspunten. Het voelt vooral rauw aan en Peña en Gyllenhaal hebben een fijne chemie waardoor het allemaal best goed wegkijkt, zelfs al worden de aanvankelijk leuke machodialogen na een tijdje wat eentonig.

Niettemin maakte de film niet erg veel indruk op me. Op een bepaalde manier geloofde ik het allemaal niet zo. De filmstijl, die voor ruw en realistisch gaat, is daar verrassend genoeg ook een oorzaak van. Om de een of andere reden is ervoor gekozen om Gyllenhaals personage voor een persoonlijk project alles te laten opnemen met een handheld camera en kijken we dus voornamelijk naar zijn opnames, al hebben we het geluk dat kennelijk alle gangsters ook een eigen camera hebben zodat we ook hun perspectief krijgen als ze overleggen hoe ze iemand gaan omleggen en zo, wat typisch iets is wat je opneemt. Dat er gekozen is voor deze semi-documentaire vorm is één ding, maar moet het zo inconsistent. Al het camerawerk is handheld maar hoe verder de film vordert hoe meer het documentaire-aspect losgelaten wordt. Het begint met enkele shots vanuit vogelvluchtperspectief en in de tweede helft wordt het gewoon half-half. Kies dan voor een volledig documentaire vorm of, beter, neem gewoon de route van bijvoorbeeld The Hurt Locker: handheld zonder verder motivatie uit de film. Dat leidt minder af.

Verder vond ik de film ook gewoon wat overdreven heroïsch. Niet alleen zijn dit gewone agenten die van de ene extreme situatie in de andere belanden, hun acties nemen soms bijna mythische proporties aan. Maar het slechtste aan deze film is dat het duidelijk gaat voor realisme, een soort werkelijk beeld van wat er in het leven van agenten in gevaarlijke wijken gebeurt, maar dat het niettemin echt een zwart-wit portret wordt. De politieagenten zijn totale helden en hun tegenstanders complete schurken. In het echt ligt dat genuanceerder. Het is een beetje "less than meets the eye" allemaal en uiteindelijk liet de film me onbevredigd. Ik kan me ook niet voorstellen dat dit bedoelt was als slechts luchtig vermaak, maar vaak werkte het nog het beste op die manier, ondanks enkele gruwelijke scènes.

2,5*

Voeg mij bij de groep die niet weet waar alle heisa hier op gebaseerd is. Voor de derde keer op rij bij Villeneuve, overigens.

Al liggen de problemen hier anders dan bij Villeneuve's vorige werk, dat mij vooral stoorde door onzinnige plottwists. Enemy wil echter geen al te duidelijk verhaal vertellen. Het valt in een lange traditie van surrealistische mindfucks. Echt conventioneel kun je zulke films nooit noemen natuurlijk, maar mocht je dat wel doen dan is Enemy een goed voorbeeld. In de traditie van Lynch en alles wat hem opvolgde is dit gewoon niet heel bijzonder.

Dat wil niet zeggen dat het totaal niet werk. Vooral de grauwe sfeer en al helemaal de soundtrack doen goed hun werk. Het zorgt voor een nerveus sfeertje. Maar echt spannend werd het niet, omdat Villeneuve eigenlijk niets op het toneel brengt dat werkelijk beangstigend is. Ik bedoel, het is vast erg vreemd om een perfecte dubbelganger van jezelf te zien, maar ik kan me gewoon niet voorstellen dat je er zo compleet van flipt als iedereen in deze film doet. Zodra die zwangere vriendin de dubbelganger van haar vriendje ziet resulteert dat in blinde paniek en eindeloze huilbuien, maar er is gewoon niet echt iets aan de hand. Dat gevoel bleef ik de hele tijd houden, dat er niet echt iets serieus loos was.

Ben ik er te nuchter voor? Iemand met hetzelfde uiterlijk betekend voor mij niet dat die ander ook hetzelfde is als jou, iets wat de film ondersteunt door de twee Gyllenhaals andere karakters te geven. Als de twee zich echt als elkaar zouden gedragen en gelijke levenslopen hadden gehad was het wellicht akeliger geweest, maar nu is er geen reden tot paniek. Om dan toch een gevoel van ongemak te veroorzaken moet Villeneuve zich beroepen op de soundtrack, een vreemd soort seksclub en een flauw gebruik van spinnen (nee, ik vond de slotscène echt totaal niet eng). En daar zit het probleem, het gevoel dat Villeneuve probeert op te roepen komt nauwelijks voort uit zijn hoofdonderwerp. Niet dat dit onderwerp niet interessant is, de film is continu boeiend, maar het levert uit zichzelf niet veel op en Villeneuve lijkt dat op een bijna wanhopige manier op te vangen met wat gekkigheid. In feite maakte hij gewoon een minder interessante versie van La Double Vie de Véronique, die trouwens ook qua (totaal andere) sfeer deze overtreft.

Dan zijn er nog de dubbele lagen die aannemelijk draaien om buitenechtelijke relaties, maar dit is gewoon zo'n geval waarin een surrealistische film zo'n laag alleen maar tegenwerkt in plaats van mee, omdat het niet echt natuurlijk aanvoelt. Het zal allemaal ongelooflijk persoonlijk zijn voor Villeneuve, zoals hij zelf beweerd, maar wellicht weet alleen hij waarom. Enemy is gewoon oké, meer niet.
3*

Vermakelijke thriller. Dat hele gedoe met sattelieten, zenders en corrupte overheden is ook niet meteen heel moeilijk om spannend te maken en uiteraard kreeg ik waar ik om vroeg. Toch had ik graag wat meer humor, interessante personages en wat gedenkwaardige dialogen gehad, maar ik ben dan ook een onredelijk mens. Het voelt allemaal net iets te routineus aan om indruk te maken, zelfs al is het vermakelijk. Alleen de finale vond ik nog wel grappig in elkaar steken.

Maar twee dingen stonden me tegen. Dat men opnames van een bewakingscamera nog een kon draaien (let wel: ik heb het over de opnames, niet over de camera) en het bizarre moment op het einde waarop Smith na de shoot-out door de FBI om onduidelijke reden meteen mag gaan, zelfs zonder een verklaring af te hoeven leggen. "Hij hoort er niet bij", zeggen de FBI dan, maar hoe zij dat weten is mij een gigantisch raadsel. Zeker omdat Smith er wel bij hoorde.
3*

L'Enfant Sauvage werkt denk ik het beste als je zelf een bijna net zo grote fascinatie hebt voor het onderwerp als Itard zelf had. Natuurlijk is interesse in waar een film over gaat altijd belangrijk, maar het bijna totaal observerende en ondramatische karakter van L'Enfant Sauvage maakt dat dit nog extra geldt voor deze film. Voor sommigen kan verveling wellicht toeslaan omdat het geheel toch een soort van herhaling van zetten wordt. Victor wordt telkens voor nieuwe, maar vergelijkbare proeven gesteld en we volgen langzaam zijn ontwikkeling, al blijft een echt grote doorbraak uit.

Ik kon me zeer goed verplaatsen in Itard. Het moment waarop hij bijna de moed opgaf om de training van Victor door te zetten viel geheel samen met het moment waarop ikzelf me afvroeg of dit experiment wel zin had en ik me afvroeg hoelang Itard het vol kon houden. De tijdssprongen tussen scènes zijn wat onduidelijk, maar toch kwam het op me over dat Itard zeer lang met Victor bezig is geweest. In werkelijkheid duurde dit proces vijf jaar, maar ik weet niet precies waar in de tijdslijn de film stopt. Hoe dan ook, om deze film te kunnen waarderen moet je ieder klein stapje vooruit of achteruit die Victor maakt boeiend vinden. Ik kan me voorstellen dat dit niet voor iedereen werkt, maar ik zat constant vol nieuwsgierigheid te kijken.

Het lijkt erop dat Truffaut de taak om een verzameling wetenschappelijke geschriften te verfilmen vrij letterlijk nam. Het is allemaal erg zakelijk gebracht, een filmisch equivalent van een document. Dat Truffaut geïnterresseerd is in hoe mensen in elkaar zitten en hoe ze psychologisch werken is me al eerder opgevallen. Dit stelt hem in staat om hier normale dramatische spanningsbogen te vermijden. Je hoeft maar naar de Jodie Fosterfilm Nell te kijken om te zien hoe het anders kan. Truffaut maakt echter zelfs niet veel ophef over zoiets als een rechtzaak om de jongen onder Itards zorg te houden. Dit zou het emotionele hoogtepunt zijn van een Hollywoodfilm. Truffaut laat er niets van zien en noemt het terzijde.

Het wordt daardoor een afstandelijke film, maar toch voelde ik de emotie wel. Truffaut oordeelt nergens of het experiment met de jongen goed voor hem is en tevens komen we niets te weten over de gedachten van het kind en wat we van Itard weten komt uit zijn geschriften. Je kunt je eigen meningen hierdoor op de vrije loop laten en Truffaut geeft ons net genoeg om dat interessant te maken. Het is net niet zo zakelijk dat het overkomt als een project gefilmd zonder interesse. En laten we het belang van de twee hoofdacteurs niet vergeten. Victor is een rol die gemakkelijk overgeacteerd had kunnen worden, maar Cargol lijkt haast een wild kind. Truffaut maakt ook geen overheldhaftig karakter van Itard.

Het enige echte nadeel is dat ik achteraf toch wat meer tijdsaanduidingen had willen zien. Ik beweerde dat de film wel duidelijk maakte dat er regelmatig aardig wat tijd verstreken was, maar bij een toch al haast documentaire aanpak als dit past een duidelijke tijdsaanduiding. Simpelweg omdat het er toe doet of er een week, een maand of een jaar verstrijkt na ieder nieuw fragment.
4*

Ik vind deze film niet bepaald trots uitstralen.

Anyway, L'Enfant beviel me wel. In tegenstelling tot wat sommigen beweren zou ik Bruno niet zozeer als een slecht mens willen beschrijven als wel als een heel dom mens met beperkte mensenkennis en slecht vooruitzichvermogen (als hij al vooruit kijkt). Ik vond het een boeiend personage om te volgen, ondanks dat er weinig is aan hem om te waarderen. Het einde biedt echter een soort van hoop als Bruno zichzelf aangeeft. Hij lijkt eindelijk een soort inzicht van zichzelf (en wellicht zelfs anderen) gekregen te hebben. Maar of het genoeg is om na vrijlating een goed leven te kunnen lijden is dan weer een tweede vraag.

De filmstijl is niet zozeer esthetisch mooi als wel gewoon passend bij de film. De camera zat Bruno op de huid en je krijgt zo ongeveer net zo veel mee als hij zelf. Niet uniek, maar zeer goed toegepast. Andere personages, inclusief ook wel Bruno's vriendin, blijven daardoor wat vlak, maar dat maakt niet zo veel uit.

Wel jammer dat de Dardennes soms wel heel weinig prijs willen geven. Het is oké dat ze kijkers bij bepaalde acties of beelden zelf een gedachte willen laten creëeren in plaats van ze iets op te dringen, maar ze gaan er soms wat te ver mee. Neem bijvoorbeeld de scène waarin Bruno zijn kind ruilt voor geld. Ik had uit een recensie al opgemaakt dat dit ging gebeuren, maar zonder voorkennis kan die bewuste scène wel eens flink onduidelijk en zelfs langdradig worden, aangezien we niet van te voren horen dat Bruno zijn kind gaat ruilen. Ik zelf stond vooral wat raar te kijken dat toen Bruno het kind had neergelegd hij heel lang in een andere kamer ging staan en de camera op hem gericht bleef. Ik vroeg me af waarom Bruno zo lang wachtte om weg te gaan. Toen bleek ineens dat hij na de wissel meteen het geld kon ophalen. Als de Dardennes echter mij als kijker de informatie hadden gegeven dat Bruno op de wisseling geld en baby stond te wachten had ik zijn spanning wellicht wel gevoelt. Less is niet altijd more, maar de Dardennes denken daar schijnbaar soms anders over. Dat vond ik toch een minpunt in een verder toch vrij goede film.
3,5*

Aan megaproducties is de filmwereld al gewend sinds minstens The Birth of a Nation uit 1915, maar dergelijke grootste projecten worden vaak op een veilige manier gedraait, zodat kans op winstverlies al kleiner is. Hoe anders ging het bij Les Enfants du Paradis, die gefilmd is midden in W.O.II, recht onder de neus van de Duitse bezetters, terwijl er doodleuk joden en verzetsstrijders meewerkte in de crew. Ik was nogal verbaast toen halverwege ineens de hele openingscreditssequentie opnieuw begon, maar kennelijk moest Les Enfants du Paradis van de Duitsers als twee films gemaakt worden, omdat ze niet toestonden dat een film langer dan 90 minuten duurde.

Heldhaftige en bizarre productie-omstandigheden doen het altijd goed bij de filmliefhebber, maar het levert niet altijd een goed eindresultaat op. Les Enfants du Paradis is een uitzondering. Het voelt aan als de enige in zijn soort (de vergelijking met Gone with the Wind wordt kennelijk veel gemaakt, maar die kwam eigenlijk niet in me op). Van de pakkende beelden op de Boulevard van de Criminelen, via de drukte achter de schermen van het theater tot aan de bijzonder magische theatervoorstellingen zelf is dit een aaneenschakeling van de ene rake scène na de andere, waarbij eigenlijk nooit echt misgeschoten wordt. Alles raakt zijn doel. De aankleding is dan ook nagenoeg perfect en de verschillende verhaallijnen zijn allemaal boeiend.

Het hart van deze film wordt echter gevormd door de acteerprestaties. Barrault is wellicht het meest legendarisch als de mimespeler en dat is niet vreemd, omdat hij de meest unieke verschijning is. Hij speelt zijn karakter met een perfecte combinatie van pijn en kinderlijke onschuld. Dat hij compleet sympathiek is vind ik niet. Zijn misschien wat al te romantische obsessie met Garrance vond ik vaak kinderachtig, maar dat is Carnés bedoeling. Baptiste is zo'n romanticus die de wereld niet realistisch ziet en daardoor op het einde zijn doel mist en zijn vrouw en kind op ijskoude wijze in de steek laat. Carné ziet in dat alleen het theater en de film compleet romantisch kunnen zijn, maar niet de werkelijkheid.

Arletty is een wat vreemde verschijning. Ze is duidelijk wat te oud voor de rol, maar haar speciale glimlach zorgt er toch voor dat we begrijpen waarom al die mannen ook zo rond haar vijftigste nog voor haar vallen. Het is een van de beste vrouwenrollen uit die tijd als je het mij vraagt. Nog beter dan deze twee acteurs vond ik eigenlijk Pierre Brasseur als de gladde Shakespeare-acteur Marcel Herrand (briljant!) als crimineel met een vreemde vorm van eergevoel en moraliteit. Deze twee karakters zijn minder openlijk romantisch en sympathiek als Baptiste, maar gek genoeg had ik meer met hun personages. Er gaat toch eigenlijk niets boven een paar goede schelmen in een film als deze. Leuk contrast ook tussen dief Lacenaire en die graaf en hoe ze beiden met moord omgaan.

Dit is een bijna perfecte film. Sterker nog, er is niets binnen deze film dat me echt gestoord heeft, mijn enige probleem was wat er net buiten lag. Ik weet niet of ik de enige ben, maar ik vond het einde wat abrupt. Ik had het gevoel dat er nog een kwartiertje of tien minuten aanvast geknoopt had moeten worden. Niets tegen wat openere eindes, maar na drie uur met deze personages wil ik toch wel graag weten hoe Baptiste nu terug gaat naar zijn vrouw en wat Garrance doet als ze erachter komt dat haar graaf vermoord is. Gebeurt er nog iets tussen die twee. En hoe zit het met Lemaître? Had die niet nog even mogen komen opdraven tegen het einde? Alleen Lacenaires verhaallijn vond ik perfect afgesloten. Eigen is het niet zozeer een open einde als een einde dat een bepaalde afronding mist. Na alle genialiteit dat eraan vooraf ging miste ik een bepaalde finale die alles mooi een laatste betekenis gaf. In plaats daarvan krijgt ieder verhaal zijn eigen open einde. Gek dat mij dat hier meer lijkt te storen dan in andere films, maar het is zo. Eisen dat een meer dan drie uur durende film nog langer duurt klinkt wat absurd, maar zo groot is dan ook de kracht van Les Enfants du Paradis.

4 sterren.

Les Enfants Terribles verteld een bijzonder verhaal en is een film die qua inhoud zijn tijd toch wel aardig vooruit was, want dat deze broer en zus meer voor elkaar voelen dan familieliefde wordt nauwelijks verhuld. Ik wou alleen dat het daarnaast ook nog een echt goede film was. In de eerste helft raast Melville als een gek door het plot heen, waardoor niets beklijft en het moeilijk is om in de film te komen. Pas na de dood van Elisabeths man en ze met z'n allen gaan wonen in diens landhuis kalmeert de film een beetje en kwam ik er pas in. Het wordt daar ook weer sfeervoller, al ligt dat meer aan de locatie dan aan Melville's regie, die eigenlijk weinig ervan echt laat zien. Alleen de openingsscène in de sneeuw verraad zijn visuele talent die hij later in zijn carrière zal ontwikkelen. Voor de rest is dit eigenlijk echt een boekverfilming, die op een zo literair mogelijke manier alles in beeld wil brengen. Erg vertellend kortom, met weinig gebruik van filmische middelen, terwijl schoonheid vooral gezocht wordt in voice-overs, die eigenlijk soms nogal geforceerd tussen de dialogen gepropt zitten. Niet de meest handige adaptatie van boek naar film die ik ooit gezien heb.

Maar de grootste stoorzender vond ik eigenlijk Elisabeth. Ik weet dat ze niet een heldin moet voorstellen, maar zij is het type personage die mij er bijna voor doet zorgen dat ik een film afzet. Ze schreeuwt een hoop, beledigt iedereen, laat nauwelijks een sympathieke kant zien en gedraagt zich constant als een dramaqueen, wat nog eens versterkt wordt door de onnatuurlijke dialogen. Het vergt een hoop fantasie dat iemand ooit langer dan vijf minuten met zo iemand kan omgaan, laat staan dat ze trouwt en later drie mensen vindt die bij haar wil wonen. Ach, ieder type personage verdient wel een film, denk ik, maar dit is er geen die ik persoonlijk graag zie. Niettemin, heeft ook zij er baat bij als de film wat tot rust komt in de tweede helft en ze iets meer nuances toont. Wel vroeg ik me af hoe ze zo geworden is en waarom ze ooit die behoefte is gaan voelen zich zo terug te trekken uit de wereld. Hetzelfde geldt voor haar broer. In de opening lijkt Paul nog een man van de wereld. Dat hij door zijn verwonding thuis moet blijven begrijp ik nog, maar de rest van de film suggereert dat broer en zus altijd al een beetje van de wereld afgesloten waren. Maar waarom? Ze lijken niet bepaald mensenschuw of een haat van de buitenwereld te hebben.

Het was een moeilijke film voor mij om me in te leven, maar van een afstandje kon ik het nog wel waarderen, door de fraaie openingsscène (en prachtige credits ook), een goede tweede helft en een voorspelbare, maar toch krachtige finale. Verdient eigenlijk een remake, met een wat meer filmische instelling.
Kleine 3*.

Een toch wel flinke stap achteruit voor de reeks. Al merkte ik daar in de eerste helft niet veel van. Daar bleven de leuke one-liners en vermakelijke actiescènes komen. De eerste paar moorden van de schurken zijn leuk opgebouwd en het is altijd leuk om te zien hoe Harry een winkeloverval stopt of een groentje die inspecteur wil worden ondervraagt. Helaas valt het in de tweede helft op dat de hoofdschurken eigenlijk slecht uitgewerkt zijn en lang niet zo'n waardige tegenstanders zijn dan die in de vorige twee delen, waarin ik in beide gevallen het gevoel had dat Harry tegenover gelijken stond. Ook had ik zoals wel meer hier weinig met Daly als Eastwoods partner. Ze was wel érg groen, met die belachelijken hakken als dieptepunt. Dat ze die nog aanheeft op het moment dat ze een goede agent is zegt alles over deze film. Ook de climax valt tegen. De schurk wordt wel erg makkelijk verslagen. Zonder een echte confrontatie vlucht de bad guy een toren in (?), laat hij de burgemeester veilig achter op een lagere verdieping (?) om neergeschoten te worden door Eastwood met een handbazooka (op zich leuk, maar onbevredigend op deze manier). Jammer, want de reeks blijft lekker hard en cynisch bij tijden, waardoor het blijft vermaken.
3*

Een groot liefhebber van martial arts ben ik niet, maar ik wilde toch eens een film met Bruce Lee gezien hebben en Enter the Dragon, zijn bekendste, kwam langs op TCM, dus waarom niet? Ik vond het een erg vermakelijke film op de manier waarop ik een goede avonturenfilm vermakelijk vind, dus door de constante stroom aan ontwikkelingen en actie, nieuwe situaties en een lekker hoog tempo. Zelfs het onzinnige verhaal verhoogde de fun. Enter the Dragon heeft iets cools, iets onweerstaanbaars en de energie en charisma van Bruce Lee heeft daar veel mee te maken.

Toch is het tegelijkertijd ook weer geen goede film. Het is praktisch onvergeeflijk dat zo ontzettend veel van de slagen buiten beeld worden toegebracht. Ik snap niet hoe je als regisseur van een actiefilm zoiets kunt doen. Waar denk je dat het publiek voor komt? Een ander gek ding is dat de film begint met Bruce Lee die de filosofie achter zijn vechtstijl uitlegt, met wijsheden dat je geen woede moet voelen en geen vijand moet zien. Zo'n beetje al die regels worden overtreden tijdens de rest van de film. Lee wint de gevechten doorgaans als de schurk hem teveel geprovoceerd heeft en hij woedend wordt, nog eens extra verduidelijkt door een harde schreeuw. Sowieso had Lee's personage soms sadistische trekjes, als hij speelt met zijn zwakkere vijanden. Voor zover de vredelievende ideeën achter Lee's vechtstijl...

Objectief gezien zit ik dan ook een kleine 3*. De film is op veel punten gewoon zwak, maar vermakelijk genoeg voor nog net een voldoende. Toch doe ik er een halfje bij. De funfactor is toch wel erg hoog. Al is dit waarschijnlijk niet een vermaakfilm die een herziening overleefd. Een kleine 3,5* dus.

Denk je werkelijk? Uit jouw recensie lijk ik op te maken dat je denkt dat deze film vooral gericht is op gebruik voor school en vind je dat deze film daarin faalt, maar op andere vlakken wel slaagt. Persoonlijk had ik absoluut niet het gevoel dat deze film voor schoolgebruik gemaakt is en er zullen denk ik ook niet veel leraren zijn die hem daarvoor gaan gebruiken. Die zullen dan toch sneller naar Freedom Writers of Dangerous Minds grijpen om de leerlingen te inspireren. Entre les Murs heeft heel wat anders aan zijn hoofd.

Na het kijken van deze film viel het me eigenlijk pas voor het eerst op dat ik nog nooit een film gezien heb die op een echt realistische wijze de verhouding tussen leraar en leerling neerzet. Alle films in dat genre die ik ken gaan over een speciale leraar die kinderen met een bepaalde achterstand iets nieuws in zichzelf leert ontdekken. Nou heb ik ook een aantal goede leraren gehad, waarvan ik zeker wel goede dingen geleerd heb, maar niet eentje die echt mijn leven compleet veranderde zoals dat in die films gebeurt. Zo zie ik leraren ook niet. Entre les Murs is al een frisse ervaring door een wat geloofwaardigere benadering van de situatie in het klaslokaal.

We mogen Cantet ook danken voor het onpartijdig blijven. Natuurlijk is de leraar over het algemeen slimmer en wijzer dan zijn leerlingen, maar de leerlingen worden niet onderschat en er komt qua superioriteit dan ook geen winnaar uit de bus. De film lijkt meer een politieke situatie in het klein te creëren en thema's als democratie en kolonialisatie worden zo op slimme wijze aangekaart, zonder er ooit op te hameren.

De filmstijl pakt goed uit. Uiteraard wordt de camera hier niet gebruikt om de esthetische kracht van de film te vergroten, maar het realisme dat eruit voort komt en de montage zorgen wel voor een soort ritme in de dialogen. Het geheel wist mij twee uur te boeien, waar ik me vooraf afvroeg of dat niet iets te lang zou zijn. Het naturele spel draagt hier ook aan bij, maar dat komt ook omdat de acteurs min of meer als zichzelf gecast zijn. Ik weet niet hoeveel van de dialoog geïmproviseerd en hoeveel geschreven is, maar ze waren altijd wel boeiend.

Al met al een goede film dus, die zeker bekeken mag worden, al zou ik hem niet op scholen vertonen. Deze film is wat volwassener dan de gemiddelde schoolfilm.

4*

Van Epic had ik niet bepaald hoge verwachtingen, maar in de trailer zat één bijzonder fraai shot waarin de schors van een boom bleek te bestaan uit honderden vijanden. Ik hoopte toch op zijn minst meer van dat soort fraaie vondsten te zien.

In plaats daarvan kreeg ik er niet één meer. De actiescène waarmee het allemaal begint is nog enigszins dynamisch in elkaar gezet, maar ook daar moeten we het dan mee doen. Epic is typisch Blue Sky, want deze studio lijkt altijd te denken dat technisch veel details gelijk staat aan visueel sterk, maar ondanks dat het grafisch allemaal erg knap gedaan is, is het echt zoeken naar aansprekende beelden. Dat moet toch eigenlijk niet kunnen bij een sprookje met een wereld als deze.

Helaas is de wereld ook niet echt uitgedacht. Het lijken wat losse locaties waar ook nog eens steeds dezelfde bijrollen en figuranten opduiken. Niets geeft het allemaal wat kleur mee. Een andere Blue Sky-kwaal is dat het casten van bekende acteurs en muzikanten zonder enigszins een opmerkelijk stemgeluid in alle rollen. Colin Farrell, Josh Hutcherson en Amanda Seyfried hebben stemmen die praktisch niet te identificeren zijn en ze doen ook helemaal niets met hun rollen. Beyonce is zelfs slecht en haar gebruikelijke "attitude" lijkt bijna het tegenovergestelde van wat haar personage nodig had. Wie cast zoiets?

En dan ook nog het script. Ik heb Dreamworks meerdere malen bekritiseerd voor hun gebrek aan originaliteit in hun scripts, maar Blue Sky is gewoon nog veel erger. In Epic wordt gewoon ieder gevoel en ieder plotelement gewoon uitgesproken zonder kraak, smaak of karakter. Ook hier geen greintje originaliteit te vinden.

Gelukkig ligt het tempo hoog en zijn de wat meer avontuurlijke scènes goed te pruimen (zonder echt gedenkwaardig te worden overigens). Meer valt er niet te genieten.

2*

Met alle respect, maar het is gewoonweg onmogelijk dat je geen vergelijkbare film gezien hebt, tenzij je nooit een Lord of the Rings-, Harry Potter- of Star Warsfilm gezien hebt. En dat lijkt me zeer onwaarschijnlijk. Voor de originaliteit van deze film zou ik een 0 geven. Alles heb ik al eens gezien. Opvallend genoeg vond ik de film nog meer vergelijkbaar met Star Wars dan met LotR. Van Lord of the Rings is alleen de setting gestolen, maar het verhaal van Eragon is nagenoeg identiek met die van de Star Wars IV. Een vergelijking:

- Een boerenjongen blijkt uitverkoren te zijn om een door een machtige keizer/ koning te verslaan en sluit zich aan bij de rebellen.

- De jongen groeit op bij zijn oom, die al snel vermoord wordt.

- De jongen wordt opgeleid door een wijzere oude man die tot dezelfde groep behoort als de jongen (in Star Wars jedi's, in Eragon drakenridders).

- De oude man offert zijn leven op voor de jongen.

- De jongen bevrijd een prinses uit een zwaar beveiligd fort.

- Tijdens de beslissende slag speelt de jongen een sleutelrol in het verslaan van de vijanden.

- Het einde blijft uiteraard open voor een vervolg. De grote schurk wordt niet verslagen.

De overeenkomst met LotR zit hem dus vooral in de setting en het valt op dat de film ook hier compleet de mist in gaat. De film was namelijk opvallend lelijk. Waar LotR grote decors heeft voelen de decors in Eragon krap en te klein aan. De vechtruimte is vaak minimaal. Het dieptepunt hierin is wel de vijandelijke burcht waar Durza de prinses gevangen houdt. Ook vreemd dat iedereen daar zomaar naar binnen en naar buiten kan lopen. Eragon loopt er vrij rond en ook die zwartharige jongen en Brom kunnen er zonder problemen doorheen wandelen. Maar het grootste probleem aan de wereld van Eragon is dat die wereld niet groter lijkt dan bijvoorbeeld een provincie van Nederland. Alles lijkt dicht bij elkaar te liggen en het gevoel van avontuur is dan ook nihil.

En dan de acteurs. Speleers is een saaie hoofdrolspeler. De bijrollen worden wel gespeeld door acteurs met talent, maar dat laten ze hier niet zien. Irons is de enige die er iets van weet te maken. Dieptepunt is Malkovich die nog geen 5 minuteen schermtijd krijgt.

Vreemd ook dat we moeten geloven dat Eragon en die prinses verliefd zijn. Tot de eindscène hebben ze geen fatsoenlijke dialoog samen. Sterker nog: ze hebben geen enkel moment samen dat niet om vechten draait.

De dialogen zijn dan ook opvallend kleurloos en bevatten een hoop cliché-uitspraken die je niet eens meer wil horen. Sommige hier die het boek gelezen hebben denken dat de film blijkbaar moeilijk te volgen is als je het boek niet gelezen hebt, maar ik vond het haast té makkelijk te volgen. Alles werd uitgelegd ook al was het meteen duidelijk wat er aan de hand was.

Gelukkig zijn de actiescènes wel in orde en -godzijdank- duurt de film voor de verandering niet langer dan twee uur. Een vermakelijke film op zich, maar het heeft niets te bieden voor mensen die LotR of Star Wars kennen.
2,5*, maar eerder met kans op verlaging dan verhoging.


P.S.: Waar komt die Nederlandse alternatieve titel vandaan? Deze film heeft toch geen Nederlandstalige release of wel?

Ik vond haar zelfs het engste aan de hele film, wellicht omdat ze het meest uit de toon van de film viel. Zonder een stijlbreuk te zijn overigens.

In zijn debuut liet Lynch zijn stijl al duidelijk zien, maar het is toch ook een duidelijke debuutfilm. Echt zo'n werkje van een jonge regisseur die graag wil laten zien wat hij kan, maar pas later echt stil gaat staan bij structuur. Het nadeel van de film is dan ook dat er een soort van spanningsboog ontbreekt en dat het allemaal wel érg traag is. Ik heb niets tegen trage films, maar bij sommige ellelange stukken voelde ik niets. Er was niets poëtisch in het lage tempo en ook niets om nog eens diep over na te denken.

Er blijft echter toch genoeg te genieten. Lynch blijft voor mij een van de weinige regisseurs die me een verontustend gevoel weet te geven en dat weet hij ook met zijn debuutfilm te berijken, zelfs al is het in wat mindere mate dan in andere films. Er zitten genoeg creepy momenten in. Daarnaast is het echter op een vreemde manier droevig. Jack Nance's acteerwerk draagt hier wellicht aan bij. Zijn treurige en verdwaasde gezicht zijn bijna net zo belangrijk voor het gevoel van de film als de fenomenale soundtrack en cinematografie.

Een krappe 4*.