Meningen
Hier kun je zien welke berichten Arnie als persoonlijke mening of recensie heeft gemarkeerd.
O Que Arde (2019)
Alternatieve titel: Fire Will Come
Erg fijne film. Ode aan het schitterende Galicië, met een eenvoudig en poëtisch drama dat precies het juiste ritme weet te vinden. Goede soundtrack ook, met als oogtepunt natuurlijk Suzanne van Leonard Cohen tijdens de rit met de zieke koe, hoe mooi. Helaas is de climax in het verhaal iets te banaal verteld wat mij betreft, dat doet er nog wel aan af, maar dit is zeer de moeite waard.
Obchod na Korze (1965)
Alternatieve titel: The Shop on Main Street
Een goede film, die dit te danken heeft aan de vervreemdende avant-gardemuziek aan de ene kant, en de mysterieuze, bijna ijzingwekkende sfeer in het tweede deel aan de andere. Het begint als een vrij doorsnee-dramafilm over een dorpje en enkele personages waarmee iets staat te gebeuren, maar wordt mettertijd, bijna sluipenderwijs, beklemmender.
Sowieso is het thema erg interessant, namelijk een kijkje in een Slowaaks dorp waar fascistische en anti-joodse sentimenten geleidelijk aan kracht winnen. Slowakije was een zelfstandige, maar Hitler gewillige staat in WOII, en dat valt hier te merken: steeds huldigen de fascisten in de film de zelfstandigheid en vrijheid, maar steeds meer wordt dit ook schrijnender als in één adem daarmee de joden met een vreemde vanzelfsprekendheid hiervan worden uitgesloten.
De film onderscheidt zich van andere films over WOII zodra blijkt dat ook de vrouw van de hoofdpersoon gegrepen wordt door eigenbelang ten koste van de joden uit het dorp. We zien een aantal interessante scenes in huis. Tijdens het laatste halfuur in de winkel hangt er een dermate beklemmende sfeer dat het trekken van een horrorfilm krijgt. Mij schoot dan ook direct de parallel (qua sfeer) te binnen met The Cremator van Juraj Herz (slechts een jaar later gemaakt), die daadwerkelijk het stempel van 'horror' op zich kreeg gedrukt. Het is een op het eerste gezicht vreemde, maar uiteindelijk goed werkende combinatie met het thema van jodenvervolging. Denk dan niet aan bloed en decoupeerzagen, maar eerder aan de sfeer van Hitchcock's Vertigo.
Duidelijk onderdeel ook van de Tsjechoslowaakse New Wave halverwege de jaren '60 en zeer de moeite waard.
Obecná Skola (1991)
Alternatieve titel: The Elementary School
Bleh. Dit is toch Tsjechische cinema in zijn lelijkste vorm. Een saai verhaal vol clichés, met humor die eigenlijk voor de jongste generatie filmkijkers bedoeld is. Het probleem is echter dat veel grappen net iets teveel 'voor volwassenen' zijn. Gelukkig zijn de latere films van Sverak net iets minder plat en simplistisch; dit ontworstelt zich nauwelijks aan een bedenkelijk niveau.
Ober (2006)
Het kon mij niet echt boeien, deze vermeende Neerlandse topper. Ik had nooit gedacht dat dit onder het genre komedie zou vallen. Af en toe zaten er wel komische stukken in, maar voor het overige was het ontzettend saai. Ook het concept en de uitwerking vond ik lichtelijk inspiratieloos (hoe toepasselijk bij deze film). De genoemde scenes in de tram zijn inderdaad mooi, maar het doet me als geheel bijzonder weinig. Typisch Nederlands? Ik weet het niet, maar het lijkt er wel op. 2,5*
On the Milky Road (2016)
Alternatieve titel: Na Mlecnom Putu
Geweldige, bombastische, emotionele film weer van Kusturica; zet de fles sterke drank maar klaar. Even terug van weggeweest in de langspeelfilm, is dit zijn comeback op oude voet. Knotsgek komedie-drama afgewisseld met wrede en rauwe ontluistering, magisch-realistische ontsnappingen en ontroerende romances, het zit er weer allemaal in. En dat op een manier die de westerse filmkijker echt niet gewend is, namelijk door al deze componenten zodanig te vermengen dat consistentie zo nu en dan lijkt te ontbreken. En ik vermoed dat de beoordelingen zullen afhangen van de vraag of men Kusturica die inconsistentie kan vergeven.
Het moge duidelijk zijn, ik doe dat wel. De knotsgekke componenten van zijn films (ook weer het inzetten van dieren in de meest bizarre situaties, die ganzen! die kip voor de spiegel!) moeten de kijker vooral niet afleiden van de diepgang die in zijn films zit, over menselijke drama's en de absurditeit van de Balkanoorlog. Filmmakers gaan daar op totaal verschillende manier mee om, en de taal die Kusturica ervoor vindt is er één die vooral heel veel recht doet aan de emoties die ermee gepaard gaan, bijvoorbeeld met zijn tragische personages die het leven vooral lijken te ondergaan. Kusturica zelf speelt trouwens een fantastisch karakter, en de aanwezige zang en dans is weer traditioneel balkanesk.
Die achtbaan van emoties maakt het nog geen makkelijke zit. Ik had me van tevoren nauwelijks ingelezen en dacht aan het einde dat ik 3 uur in de bios had gezeten. Het eerste uur loopt prima door het snelle tempo en de overwegend komische passages, maar daarna verandert de film als donderslag bij heldere hemel van toon (vanaf de aanval op het dorpje). Dat deel duurt iets te lang wat mij betreft, maar tegen die tijd heeft Kusturica al zijn stempel gezet.
Een achtbaan van emoties. Een flinke borrel. Het enige dat rest na afloop.
Once upon a Time in... Hollywood (2019)
Alternatieve titel: Once upon a Time in Hollywood
Vermakelijke Tarantino, maar ook weer niet geweldig. Vooral het begin is zeer genietbaar, met veel hilarische scenes. Die hilariteit drijft overigens (en niks ten nadele) heel knap op de bekende status en de acteerkwaliteiten van Pitt en Di Caprio. Het is, bij velen vermoedelijk onbewust, vooral de voorkennis bij het publiek over deze acteurs die eigenlijk doodgewone scenes tot bijzondere, soms iconische hoogtes doet drijven. Het is iets ongrijpbaars, en Tarantino doet dit fantastisch.
Toch worden de grappen langzaam wat flauw, en slepen de scenes zich voort zonder ergens naartoe te werken. En hoewel ik films waar het plot niet centraal staat vaak prima kan pruimen, wordt het hier langzaam vervelend. Scenes rijgen zich aaneen zonder logisch verband, en dienen vooral om een (overigens leuke) jaren '60-sfeer te scheppen, zoals ook door Onderhond opgemerkt, en om wellicht als losse scenes hergebruikt te worden, voor de boeken. Maar zelfs op zichzelf zijn veel scenes onbevredigend, bijvoorbeeld die op de Spahn ranch, waar net iets meer uitgehaald had kunnen worden. En het hele nietszeggende zijplot met Sharon Tate vond ik maar niks, maar misschien is dat ook omdat ik Margot Robbie een vervelende actrice vind.
De geweldsexplosie aan het eind is er natuurlijk flink over en totaal niet in sync met de rest van de film, maar ook dat is een gimmick van Tarantino die de kijker voor lief moet nemen.
Zo maakt Tarantino vooral een meta-film die zeer komisch is bij vlagen (en vooral het eerste half uur), maar te weinig brengt (waarschijnlijk omdat het zo'n meta-film is) en de lange zit niet echt rechtvaardigt.
Oja, blijf bij de aftiteling wel even zitten, daar volgt nog iets geinigs.
Oppenheimer (2023)
Mijn duit in het zakje, hopend dat dit in de stortvloed aan meningen gelezen wordt, en anders maar voor de annalen.
Oppenheimer is overweldigend, deprimerend, bombastisch en fascinerend tegelijk. Zeker niet Nolans beste film; daarvoor heeft hij al teveel écht goede (en échte) films gemaakt. Deze biopic is alles in één en had een mini-serie moeten zijn. In plaats daarvan zadelt Nolan ons op met deze mix van fundamentele, misselijkmakende, menselijke ellende, wetenschap en politiek, en dat alles met een overdaad aan muziek, one-liners en bekende namen die absoluut niet thuishoren in zo'n film. Murphy en Blunt zijn geweldig goed gecast, en Downey Jr. was zo onherkenbaar dat dit een uitstekende keuze was, maar gezien het gewicht van de film en de ernst van de materie hadden alle andere grootheden geschrapt moeten worden en vervangen door onbekende acteurs. De ontwikkelingen razen heen en weer tussen de verschillende periodes van ontwikkeling van de bom en het politieke oordeel achteraf. Dit werkt qua narratief misschien als je de kijker 3 uur lang wilt onderhouden, maar zoals gebruikelijk wil Nolan gewoon veel te veel.
Ik laat hier mijn inhoudelijke beschouwing verder achterwege. Dit is zonder meer dé film die de geschiedenis ingaat over de atoombom en de kwestie-Oppenheimer, en daarom niet te missen. Bereid je echter voor op een overdaad aan drama, menselijke tragiek en Hollywood-oneliners. Oja en bovenal: ga dit niet in de grote zalen zien als je popcornvretende idioten wilt vermijden die, terwijl je enkele tragische scenes over het ontwikkelen van de atoombom zit te verwerken, een triomfantelijk 'yayyy!' uitroepen bij het tonen van de eerste vrouwelijke borsten. Echt.
Nogmaals, dit had een mini-serie moeten zijn, veel beter te verteren.
Ordet (1955)
Alternatieve titel: The Word
Grotendeels kan ik me hier wel in vinden, maar bij mij sleept de veelzijdige belichting van het thema de film nog naar 4 sterren. De vragen die gimli f in deze film benaderd ziet worden, kloppen wel aardig naar mijn idee. Niet alleen de vraag waarom mensen geloven is belangrijk, ook de manier waarop men het uit en vragen naar 'levensbeschouwing' staan centraal.
Het lijkt bijvoorbeeld haast alsof Dreyer het antwoord meent te hebben op de vraag waarom het geloof voor sommige mensen een altijd aanwezige overtuiging is, statisch en op de achtergrond, terwijl het voor anderen veeleer uit een moment van bekering/verandering bestaat waarna niets meer hetzelfde kan zijn.
Over de stijl van de film nog het volgende, ik weet niet of ik de film zo snel met De Avondmaalsgasten van Bergman zou vergelijken. Het statische is daar eveneens aanwezig, dat klopt, maar Ordet is zoveel meer van afstand gefilmd, waardoor het een vertelling wordt, een registratie van de handelingen en overwegingen van de personages. De Avondmaalsgasten is zelf als het ware een zoektocht, thematisch én cinematografisch, en is zo intens gefilmd dat het veel dichter op de huid komt. Wellicht dat eRCee Ordet onder meer daardoor eerder interessant dan goed vindt...?
Oslo, 31. August (2011)
Alternatieve titel: Oslo, August 31st
Lastig geval. Wel een erg goede film, waarbij met name het kalme en contemplatieve tempo me erg beviel. Een zwaar thema natuurlijk, en de inspiratie van Gus Van Sant is absoluut zichtbaar in de afstandelijke benadering. Geen overtollig drama, geen opsmuk, maar helder en boeiend gebracht. Ondanks de zwaarte is er hierdoor de nodige vlotheid, met opvallend veel ruimte voor visuele experimenten. Prachtig moment was het afscheid tussen Anders en Thomas: plots lopen spraak en beeld niet meer synchroon, waarmee de scene veel lading krijgt. Erg mooi gedaan.
Het bedrukkende thema, dat niettemin voortdurend als zwaard van Damocles boven de verwikkelingen hangt, wordt ook uitstekend tot uitdrukking gebracht door het hoofdpersonage. Prachtig geacteerd, de zwaarte is zeer geloofwaardig en pijnlijk van zijn gezicht te lezen.
Toch miste ik uiteindelijk iets aan diepgang. De dialoog met het gezin van Thomas was sterk, en ik vond ook de scene met de jarige op het feestje goed. Herkenbare gesprekken en emoties. Het bleef daarna echter iets te oppervlakkig denk ik, iets te alledaagse en gewone scenes naar mijn smaak. Trier wilde duidelijk niet teveel invullen, maar ik denk dat de film nog aan kracht had gewonnen als bijvoorbeeld de relatie met zijn ouders wat was opgehelderd, of anderszins wat nuance was aangebracht. Hoe hij die baan als assistent-redacteur afwees valt natuurlijk te snappen, maar het was toch vrij radicaal.
Zeer interessante film dus, en Trier heeft absoluut mijn belangstelling gewekt. Mijn stem zal wat tussen de 3,5 en 4 blijven schipperen.
Otac Na Sluzbenom Putu (1985)
Alternatieve titel: When Father Was Away on Business
Te onbekend/ondergewaardeerd pareltje wat mij betreft. Wie de absurditeit van Black Cat, White Cat als standaard neemt voor Kusturica's films zal misschien wat teleurgesteld worden; hier zit naar verhouding veel meer drama in. En minder dieren. Maar tegelijk is ook dit verhaal wel degelijk doorspekt met tragische Balkanhumor. Ik vind de achtbaan van emoties die Kusturica weet op te wekken echt ongekend in het filmlandschap; zie ook mijn bericht bij zijn laatste On the Milky Road. Een tragisch verhaal dat qua context inderdaad wat doet denken aan De Grap van Kundera, maar dan toch zeker balkanesk uitgevoerd met vermengeling van politiek, familieleven, een coming-of-ageverhaal en 'de' Balkanmentaliteit - inclusief tragikomische drankfestijnen.
Grote aanrader.
