Meningen

Ik heb nog een paar kanshebbers te gaan dit jaar, maar dat dit voor velen de film van het jaar wordt kan ik me goed voorstellen. Geweldige misdaad/drama rond een tragisch personage (met alle complimenten voor een geniale Sandler), een doelbewust intense soundtrack en cinematografie die het tot een geweldige trip maken; de film staat als een huis. Hoewel ook ik na pakweg een uur even een ontspannende theepauze moest inlassen om de bloeddruk onder controle te houden, want de adrenaline die die dit losmaakt is ongekend.

Dit is in veel opzichten beter dan Scorcese wat mij betreft, met zoveel meer ballen gemaakt, en met, hoe bizar het ook mag klinken, een einde dat precies is wat het moest zijn. Het is gelaagd, de personages hebben op het oog rollen die misschien vrij cliché mogen heten in misdaadfilms, maar de dynamiek van de film is er één die alles op zijn plek laat vallen. (Ik ga vooral mee met de analyse van Basto over de diamant, de druk van alle kanten etc. - die overigens ook op de uiteindelijke killer van Sandler zijn uitwerking had na tijden in die glazen passage te hebben doorgebracht.) En een prachtige rol van de prachtige Julia Fox.

Erg jammer dat ik deze niet in de bios heb kunnen zien, maar zou dat alsnog wel eens willen voor een tweede kijkbeurt. Hoewel het dan moeilijker zal zijn om even te pauzeren...

Wat een vreemde gewaarwording was het, toen ik in deze uiterst kritische documentaire beelden zag van kuikentjes en kippen, in een productieketen die me wel erg bekend voorkwam. Tussen mijn 14de en 17de heb ik zelf in de vakanties ook in een kuikenbroederij en kippenslachterij gewerkt, en deze beelden hadden rechtstreeks daarvandaan kunnen komen, ze waren aan de orde van de dag. Dus ja, ik ben ook schuldig, ik ben ook een klein onbeduidend orders opvolgend schakeltje geweest in deze voedselketen... en geloof me, ze hadden nog wel bizarrer beelden kunnen maken.

Maar misschien is het interessanter om me af te vragen waarom het destijds niet in me opkwam om twijfels te hebben bij deze werkwijze. Ik was simpelweg niet zo kritisch, maar het had denk ik ook te maken met het feit dat ik in geen geval de volledige productieketen kon overzien, iets waar deze documentaire beter in is geslaagd. Vooral de beelden van die volgroeide kippen die machinaal worden opgeraapt, of van de koeien die om zeep worden geholpen zijn erg krachtig in dit opzicht.

Stilistisch is er dan ook niets op deze docu aan te merken. De belangrijkste karakteristiek is de eenvoud in stijl: een puur observerende camera die allerlei schakels in verschillende voedselproductieketens vastlegt. Shots duren precies lang genoeg om je blik de vrije loop te laten, er wat over na te denken en weer 'verder te zappen'.

En het doel wordt ook echt bereikt: laten zien hoe mens, dier en machine op bijna gelijke wijze hulpmiddelen worden in de voedselproductie. Waar iets niet volledig machinaal kan worden gedaan wordt een mens in gezet langs de lijn met varkens, koeien en kippen om met de hand het karwei verder af te maken.

Er ontstaat zo werkelijk een soort vervreemding van de natuur, die nog het meest zichtbaar wordt in een op het eerste gezicht minder belangrijk fragment: dat waar kolen worden verpakt door mensen die op een rij over het land kruipen, terwijl een tractor die achter ze rijdt een overkapping vasthoudt vóór die mensen, met bakken waarin ze die kolen kunnen leggen. Zo wordt het een miniatuur-fabriekshal, met kunstmatig licht en allerlei andere elementen die strikt noodzakelijk zijn voor de productie.

Interessant dus, een aanrader.