2001: A Space Odyssey (1968)
Genre: Sciencefiction / Avontuur
Speelduur: 161 minuten (oorspronkelijk) / 141 minuten (algemene bioscoopversie)
Alternatieve titels: 2001: Een Zwerftocht in de Ruimte / 2001: Ruimte Odyssee
Oorsprong:
Verenigd Koninkrijk / Verenigde Staten
Geregisseerd door: Stanley Kubrick
Met onder meer: Keir Dullea, Gary Lockwood en William Sylvester
IMDb beoordeling:
8,3 (774.284)
Gesproken taal: Engels en Russisch
Releasedatum: 3 oktober 1968
On Demand:
Bekijk via Pathé Thuis
Niet beschikbaar op Netflix
Niet beschikbaar op Videoland
Niet beschikbaar op Prime Video
Niet beschikbaar op Disney+
Niet beschikbaar op Google Play
Niet beschikbaar op meJane
Te zien in één bioscoop ()
Plot 2001: A Space Odyssey
"An epic drama of adventure and exploration."
Even voor het ontstaan van menselijk leven op aarde ontdekt een groep apen een monoliet. Vier miljoen jaar later wordt een gelijkaardig object ontdekt op de maan dat een signaal uitzendt naar Jupiter. Commandant Bowman en astronaut Poole vertrekken op een speciale missie met het ruimteschip Discovery en de hulp van supercomputer HAL-9000.
Externe links
- Zoek naar deze film op dvd/blu-ray op Amazon
- IMDb (8,3 / 774284)
- Trailer (YouTube)
- Spoilertopic
- 2001: A Space Odyssey (BoekMeter)
- 2001: The Legendary Original Score (MusicMeter)
- 2001: A Space Odyssey (MusicMeter)
- Pathé Thuis: vanaf € 9,99 / huur € 2,99
Social Media
Acteurs en actrices
Dr. David Bowman
Dr. Frank Poole
Dr. Heywood Floyd
HAL 9000 (stemrol)
Moonwatcher
Dr. Andrei Smyslov
Elena
Dr. Ralph Halvorsen
Dr. Roy Michaels
Mission Controller (stemrol)
Reviews & comments
TornadoEF5
-
- 5616 berichten
- 1725 stemmen
De herkijk van deze film viel tot mijn grote spijt ietwat tegen. Het is en blijft nog steeds een goede film, en een film die zijn tijd ver vooruit was, maar verhalend vind ik hem soms niet al te best op een bepaald vlak. Al redt HAL op dat vlak uiteraard wel de film. Ik vond dat het tweede segment het segment op de Maan moeilijk door te komen viel. Andere segmenten blijven meesterlijk en staan er als een huis, al blijft het op bepaalde momenten wel erg abstract (vooral eerste segment, hoewel de abstractie uit dit segment het makkelijkst te begrijpen valt) en kan de muziek soms wat bombastisch overkomen. Hoewel op bepaalde momenten dat juist wel weer van positieve bijdrage was, en ten goede kwam aan de sfeer. Alleen vermoed ik dat het in te grote mate aanwezig (opnieuw met name vooral in segment 2). Het blijft zeker sterk en HAL is één van de meest interessante filmpersonages die ooit gecreëerd zijn. Maar ik was niet zo geboeid of onder de indruk als de eerste keer dat ik dit zag, hoewel de aandacht ook tijdens mijn eerste kijkbeurt soms wel eens verslapte. Daarom de verlaging dus van 5.0 naar 4.5.
Mij viel trouwens op dat er in The Shining een referentie was naar 2001. In het ruimtevaarttoestel vlak na het einde van sequentie 1 (met de apen) heb je de rode zetels omgeven door een witte achtergrond (witte vloer en witte muren). Bij de sanitaire ruimte in The Shining waren de witte lavabo's omgeven door rode muren. Ik moest hierbij direct aan 2001 denken.
TornadoEF5
-
- 5616 berichten
- 1725 stemmen
Ik vond het vooral een grappige film... Een combinatie van Amerikaans en gedateerd...
Ik vind vooral dergelijke comments keer op keer grappig. Als er één film is uit de jaren '60 die kan wedijveren met het moderne geweld van vandaag is het wel deze film. Keer op keer sta ik er versteld van hoe ver deze film eigenlijk zijn tijd vooruit was. Misschien is mijn bewoording wat incorrect, want meedoen met het geweld van vandaag is ergens wel een belediging voor een film als deze.
Onderhond
-
- 87585 berichten
- 12833 stemmen
Technisch gezien is het gewoon enorm gedateerd. Qua stilering ook trouwens, maar dat is dan voor sommige mensen weer een pluspunt.
Zwolle84
-
- 8022 berichten
- 0 stemmen
Logisch toch, dat een bijna 50 jaar oude film gedateerd oogt? Helemaal in de sci-fi is het onmogelijk om die jaren te verbergen. En gelukkig maar, want dit is vooral een prachtig tijdsdocument. Ik blijf het fascinerend vinden hoe Kubrick hier een nog altijd ongeëvenaarde sfeer wist te creëren zonder de technische mogelijkheden van nu.
ThomasVV
-
- 1117 berichten
- 498 stemmen
Dat deze film een prachtig tijdsdocument is, wil ik zeker niet betwisten, Zwolle84! Maar eigenlijk zegt dat nog niks over de intrinsieke kwaliteit van de film as such. Juist het feit dat er zoveel nadruk ligt op het technische en visuele aspect, maakt de film zo "gedateerd". Als verhaal, compositie en psychologie diepere aandacht hadden gekregen, had dat mij wellicht minder gestoord. Of minder gauw tot de kwalificatie "grappig" geleid, TornadoEF5...
AC1
-
- 5775 berichten
- 909 stemmen
Dan moet je eens een andere film zien uit die periode. Eerlijk gezegd, globaal zien vind ik de film nog steeds zijn tijd vooruit. Gelukkig waren al de effecten echt gefilmd 'voor de camera' en niet achteraf toegevoegd of samengebracht (optical FX). Een aantal dingen van de vormgeving zijn wel typerend voor de jaren 60 maar dat geldt ook voor Star Wars (Jaren 70) of Blade Runner (Jaren 80).
De meeste kritiek valt te herleiden naar: Oh, was de film maar wat meer op een conventionele wijze verteld. Oh, was de muziek maar van Hans Zimmer. Oh, was de hoofdrol maar gespeeld door Tom Hanks want het enige karakter waar ik om gaf was HAL. Oh, was het tempo maar wat sneller want ik ben toch niet traag van begrip? Oh, was 2001 maar geregisseerd door Christopher Nolan.
horizons
-
- 5687 berichten
- 2402 stemmen
Maar laten we op dit gebied vooral Ikarie XB 1 (1963) niet vergeten!
Stoj
-
- 30 berichten
- 10 stemmen
Ik had deze film nog nooit gezien dus ik dacht het wordt eens tijd. Nou, wat een verspilling van mijn avond van plusminus 45 minuten. Heb ik hem toen afgezet? Nee, ik heb de film het gros van de tijd op 3 of 4 maal de normale snelheid bekeken. Man, man, man, wat een trage scenes.
Ik snap dat de film een halve eeuw geleden heel spraakmakend was, maar hij is nu wel al een tijd over de uiterste houdbaarheidsdatum.
Tot de scene waarin HAL werd uitgeschakeld was het gevecht met het uitzetten van de film nog net te doen, maar wat er daarna gebeurde slaat werkelijk echt nergens op. Of het budget was op of ze wisten er geen einde aan te verzinnen.
Ik snap dat er een hoop zogenaamde filmfreaks geilen op deze film, maar het is echt waardeloos.
Vind ik.
Sorry.
joolstein
-
- 10823 berichten
- 8907 stemmen
De beroemde SF van Stanley Kubrick maar eens aan een kijkbeurt onderworpen. En ik blijf achter met gemengde gevoelens. Ik heb zeer goed genoten van de prachtige beelden van ruimteschepen, de zeer mooie camerabeelden vanuit bijzondere hoeken en vol trucjes, de futuristische vormgeving. Kortom een film die zelfs nu nog niet heel veel heeft ingeboekt qua special effects. Maar daarnaast zijn er ook dingen die ik minder goed vond. De weinige tekst, de wat vlakke karakters (al deden die er volgens mij ook niet echt toe), de voor het einde 8 minuten lange hippie-caleidoscoop beelden. Ondanks die minpunten was het toch een prachtige kijkervaring.
shrink
-
- 2139 berichten
- 2393 stemmen
Ongelofelijk wat een vooruitziende blik deze film heeft. Fantastisch om een magnetron en een beeldTV te zien in 1968. Maar dat was het eigenlijk ook wel, want de film is ongelofelijk traag en heeft de tand des tijds niet doorstaan.
MDRAIJER
-
- 272 berichten
- 1143 stemmen
Ben het eens met shrink. Het kan niet anders dan dat dit anno '68 geweldig mooi was maar tegenwoordig is het niet meer bijzonder. Weinig dialoog waardoor de film maar niet op gang komt, en het duurt volgens mij ook nog eens zo'n 20-30 minuten tot het eerste woord. "The Dawn of Man" dat daar voor gebeurde was voor mij moeilijk doorheen te komen zonder mij af te vragen waar ik nou naar zat te kijken.
Ik vond de laatste 20 a 30 minuten daarentegen wel fascinerend. En ook natuurlijk tof om een soort iPad, Skype en een magnetron te zien in zo'n oude film.
Al met al 2*, ik kijk dan liever A Clockwork Orange of The Shining van Kubrick.
MDRAIJER
-
- 272 berichten
- 1143 stemmen
Oh, was de hoofdrol maar gespeeld door Tom Hanks want het enige karakter waar ik om gaf was HAL.
Oh, was 2001 maar geregisseerd door Christopher Nolan.
Tom Hanks in een Nolan film? Wil ik zien.
DwarreI
-
- 1170 berichten
- 1371 stemmen
Het kan niet anders dan dat dit anno '68 geweldig mooi was maar tegenwoordig is het niet meer bijzonder. Weinig dialoog waardoor de film maar niet op gang komt, en het duurt volgens mij ook nog eens zo'n 20-30 minuten tot het eerste woord.
Olifantenstaart
-
- 91 berichten
- 1297 stemmen
Technisch gezien is het gewoon enorm gedateerd. Qua stilering ook trouwens, maar dat is dan voor sommige mensen weer een pluspunt.
Dus alle films ouder dan 30 jaar worden automatisch trash ? U krijgt een dikke 0/5 als recensent. Als komiek is er daarentegen een toekomst...
Onderhond
-
- 87585 berichten
- 12833 stemmen
Dus alle films ouder dan 30 jaar worden automatisch trash ? U krijgt een dikke 0/5 als recensent. Als komiek is er daarentegen een toekomst...
Uit publieke stemmen hier blijkt het tegendeel. Maar goed geprobeerd
(niet echt)
Redlop
-
- 8961 berichten
- 3566 stemmen
Uit publieke stemmen hier blijkt het tegendeel. Maar goed geprobeerd
(niet echt)
Wat uit publieke stemmen blijkt heeft hier toch niets mee te maken? Jij serveert de film af omdat hij 'technisch en qua stilering gezien enorm gedateerd is'. Dat is waar Olifantenstaart jou op aanspreekt en niet de massa.
horizons
-
- 5687 berichten
- 2402 stemmen
De film is toch ook ontzettend gedateerd?
En Ikarie XB-1 was eerder. 
Onderhond
-
- 87585 berichten
- 12833 stemmen
Wat uit publieke stemmen blijkt heeft hier toch niets mee te maken? Jij serveert de film af omdat hij 'technisch en qua stilering gezien enorm gedateerd is'. Dat is waar Olifantenstaart jou op aanspreekt en niet de massa.
Had er een "mijn" kunnen bijzetten om het wat duidelijker te maken, maar gezien de context niet echt nodig.
Redlop
-
- 8961 berichten
- 3566 stemmen
Had er een "mijn" kunnen bijzetten om het wat duidelijker te maken, maar gezien de context niet echt nodig.
Dan begrijp ik de term 'publieke stemmen' niet. Ook niet als er 'mijn' voor staat niet. 'Mijn publieke stemmen'. Eerlijk gezegd geen idee wat je daarmee bedoelt.
Onderhond
-
- 87585 berichten
- 12833 stemmen
Dan begrijp ik de term 'publieke stemmen' niet. Ook niet als er 'mijn' voor staat niet. 'Mijn publieke stemmen'. Eerlijk gezegd geen idee wat je daarmee bedoelt.
Dat iedereen er in kan neuzen en dus eenvoudig kan zien dat de uitspraak onzin is.
Maar het originele bericht was al overbodig, dit voegt ook niet veel toe.
IH88
-
- 9725 berichten
- 3182 stemmen
“I am putting myself to the fullest possible use, which is all I think that any conscious entity can ever hope to do.”
Een overweldigende filmervaring en het is (voor mij) bijna onmogelijk om over 2001: A Space Odyssey een normale en coherente recensie te schrijven. Het eerste gedeelte met de apen is intrigerend en zeker achteraf komt het in context te staan. Als ik het goed heb is de monolith van een buitenaards ras die het leven op aarde (apen, de mens) wil helpen evolueren. Net zoals in de film Arrival qua taal.
Een mooie boodschap alhoewel Kubrick het niet uitspelt voor de kijker. Gelukkig maar. Visueel ziet de film er geweldig uit, zeker als je bedenkt dat de film uit 1968 komt. De film is zeker wanneer het verhaal zich verplaatst naar de ruimte wat traag en de vele scènes zonder dialoog gaan vervelen. Maar dan komt het stuk met HAL 9000 en wordt alles beter. Het laatste gedeelte is één grote LSD trip. Schitterend gedaan door Kubrick die hier zijn vakmanschap en tomeloze ambitie laat zien.
IH88
-
- 9725 berichten
- 3182 stemmen
Ik begin met een 3.5 ster. Er waren te veel momenten waarop ik met moeite mijn aandacht erbij kon houden. Misschien dat een herziening er ooit verandering in kan brengen.
mrklm
-
- 11374 berichten
- 9897 stemmen
Kubrick was er niet op uit om het filmpubliek op een hapklaar verhaal te trakteren, dit is een film waarin er nauwelijks menselijke dialoog is. De film begint met een zwart scherm en het hypnotiserende muziekstuk “Atmospheres” van Aram Khachaturian, vervolgens “Also Sprach Zarathustra” van Richard Strauss, dan “Requiem” van Khachaturian en ook nog “Der Blaue Donau” van Johann Strauss Jr. alvorens we – na 25 minuten – de eerste menselijk dialoog horen. We zijn dan getuige van een sequentie genaamd ‘The Dawn Of Man’, waarin we zien hoe een groep apen door een mysterieuze zware ‘monolith’ – door Arthur C. Clarke, die het verhaal The Sentinel schreef waarop de film losjes is gebaseerd, een ‘leermachine’ genoemd – geïnspireerd worden tot het maken van het eerste wapen waarmee ze eerst dieren doden om te overleven en vervolgens concluderen dat je het ook kunt gebruiken om zelfzuchtige concurrenten uit de weg te ruimen.
En dan duurt het nog even voor de hoofdpersonen Dave [Keir Dullea] en Frank [Gary Lockwood] een geheime missie moeten volbrengen, waarbij hun ‘perfecte’ computer Hal-9000 [stem van Douglas Rain] bepaald niet foutloos blijkt te zijn. Ik ga verder niet proberen te beschrijven wat er verder gebeurt in de film, daarmee wordt het allemaal alleen maar onsamenhangender. Dullea en Lockwood kregen van Kubrick de instructie om heel klein te acteren, waardoor soms de indruk ontstaat dat Hal-9000, niet meer dan een fel rood licht dat we in close-up zien, menselijker lijkt dan de uiterst systematisch te werk gaande astronauten. En het werkt! Waarmee de genialiteit van Stanley Kubrick als visueel en cinematografisch genie nog maar eens wordt onderstreept.
2001 – A Space Oddysey werd gemaakt in een tijd dat de SF-film nog steeds vooral het werkterrein was van producenten die erop uit waren om met weinig geld veel winst te maken, met als resultaat veelal abominabele prutswerkjes waarin de special effects nu nog meer om te huilen zijn dan ze toen al waren. 2001 – A Space Oddysey verblufte iedereen vanwege de technische perfectie en het is werkelijk wonderbaarlijk dat de film 2017 nog steeds staat als een huis. Sterker nog: ik garandeer je dat ook jij je meerdere malen zult afvragen hoe ze bepaalde effecten hebben weten te bewerkstelligen in een tijd dat er nog geen computer-effecten bestonden. Inderdaad: er zijn géén computereffecten in deze film! Ga er maar aan staan... een uiterst uitdagende film, waarbij je hooguit kunt mekkeren om het feit dat de apenkostuums in de openingssequentie niet overtuigend zijn, omdat de verhouding tussen de lengte van armen en benen niet klopt. Ja, dit zijn mensen in een apenkostuum, maar let eens op de authentieke mimiek van deze acteurs, waarvan pantomime-speler Daniel Richter weken doorbracht in een dierentuin en zowel de beweging van de apen als hun groepsdynamiek bestudeerde. Een betere vertolking door een mens zul je niet vinden! Ga de uitdaging aan, eventueel met een jointje of een borreltje, en ga mee in “The Ultimate Trip”.
T1000
-
- 31 berichten
- 26 stemmen
'2001' betoverd mij elke kijkbeurt weer en dat zal altijd blijven. Dit kan ik ook alleen maar beschrijven als sciencefiction in zijn puurste vorm weergegeven. De prachtige beelden die je bijna op pauze wilt zetten omdat er zoveel te zien is, de muziek die in combinatie met de beelden een onvergetelijke filmbelevenis achterlaat, en een grote hoeveelheid aan Ruimteschepen en technische toepassingen binnenin, je ziet zeker wel dat Kubrick probeerde een beeld te geven hoe het er zou kunnen uitzien, en daar is hij zeker in geslaagd. Best interessant dat de film in 3 delen (als ik het goed heb) verteld wordt, het 1e gedeelte 'the Dawn of man' is best interessant ook al blijf je met een gevoel achter wat zich daar nou afspeelde, want er zal ook niks gezegd worden de eerste 25 minuten, maar goed dat heeft wel iets en wat dat zul je zelf wel zien. De reis naar Jupiter blijft gaaf om te zien, en ik weet niet hoe, maar hoe lief die HAL ook klinkt, ergens klopt er iets niet, knap ook hoe Kubrick de complete stilte in de ruimte (logisch ook) weet te creëren en de juiste geluiden ervoor te gebruiken. En het einde.. mooi hoor en wat een afsluiter. Ik kan 2001 zeker aanraden als je op zoek bent naar iets extra speciaals, en dan ook nog op blu-ray voor nog mooier beeld en geluid. ' To infinity and beyond'
Cellulord
-
- 597 berichten
- 2382 stemmen
Keer op keer sta ik er versteld van hoe ver deze film eigenlijk zijn tijd vooruit was.
Een film, of kunst in het algemeen, is nooit zijn tijd vooruit, het zijn de (meeste) toeschouwers die achterblijven. 
TornadoEF5
-
- 5616 berichten
- 1725 stemmen
Kijkbeurt nummer drie en de gaten die ik nog had lijken opgevuld, want deze keer heb ik de aandacht er echt wel kunnen bij houden, en was ik zeer onder de indruk van het tweede deel. Het blijft wel een abstracte film, en dan zeker het begin en het einde. De ervaring vind ik erg goed, de bedoeling ervan en de boodschap blijven een raadsel. Net zoals enkele acties/motieven ook vragen doen rijzen zoals waarom rebelleert HAL? Ik denk dat het lezen van de boek al veel vragen zou beantwoorden. Deze film presenteert zich echter vooral als een ervaring. De uitwerking van het verhaal komt duidelijk niet op de eerste plaats.
Visueel is de film verbluffend en ver zijn tijd vooruit op veel vlakken. Dat zie je aan de ruimteschepen, de ruimtebeelden, de lsd-trip scene of ook de scene waar HAL werd uitgeschakeld. En ook de mise-en-scene is Kubrickiaans met veel roterende dingen/kokers en de hypermoderne look. In een sci-fi film dient ook nagedacht te worden over de toekomst eruit zal zien, en ook op dat vlak is het een verdienstelijke film. Niet ieder detail werd aangepakt (zwaartekrachtgenerator, lettertype of hoe mensen zich gedragen/kleden). Het is alleen onmogelijk om dat perfect uit te voeren. Het is ook nog altijd science-fiction en in dit geval een visie van Kubrick waarbij het preutse intact blijft. En een Interstellar zal gedateerder zijn in 2050 dan 2001: ASO was in 2000. 2001 is ook een inspiratiebron geweest voor veel films en series. Contact en Interstellar hebben erg veel leentjebuur gespeeld. En veel oudere producties die ik niet ken hebben dat ook gedaan, die op hun beurt dat dan ook weer gedaan hebben. De muziek in de films van Kubrick vind ik een groot pluspunt, eigenlijk vitaal, want ik weet niet of ik het allemaal nog zo boeiend zou vinden wanneer je dat zou weglaten. Het versterkt bepaalde scenes op vlak van sfeer of hoe je leeft met de film.
De film kan je niet echt samenvatten, maar je hoort vaak dat het een gedateerde film is, wat ik persoonlijk een flauw argument vind, want elke film die vijftig jaar oud is dat uiteraard. Het is eerder iets waarmee je rekening kan houden bij een film uit deze eeuw of bij Mission: Impossible want dat is een voorbeeld van een film die de tand des tijds niet doorstaan heeft (en verbleekt bij tijdgenoten). Ik vind 2001 eigenlijk zodanig vooruitstrevend dat je het eigenlijk alleen eer kan aandoen door het de modernste film van de 20ste eeuw te noemen.
wolfmanrene
-
- 688 berichten
- 2912 stemmen
Eye komt binnenkort met een 70 mm-vertoning
Wel meer dan één. Langere run vanaf 1 juli tot ver in augustus en jaarlijkse reruns. Warner heeft speciaal voor ons een nieuwe 70mm-print laten maken.
Pre- en sequels

2010
1984
109 reacties
Gerelateerd nieuws

Vervangen door techniek: Deze prominente films tonen een grimmig beeld voor de mensheid

Wat is 'de beste film allertijden'? Dit is waarom juist deze films altijd als eerste worden genoemd

Ingehaald door de tijd: zeven sterke films waarin 'de toekomst' in het echt inmiddels al het verleden is

Geboortedag Stanley Kubrick (1928): Zijn tien best beoordeelde films
Bekijk ook

C'era una Volta il West
Western, 1968
2.820 reacties

Il Buono, il Brutto, il Cattivo
Western, 1966
2.379 reacties

O.J.: Made in America
Documentaire / Biografie, 2016
47 reacties

12 Angry Men
Drama, 1957
870 reacties

Shoah
Documentaire / Oorlog, 1985
110 reacties

Apocalypse Now
Oorlog, 1979
3.450 reacties
Gerelateerde tags
maanjupiterkunstmatige intelligentieman vs machinegebaseerd op boektechnologiesuper computerruimtereisspace missionmoon base astronautcultfilmevolutionmonolith space stationruimte-operacomplex2000sdrearyai rebellion absurdtenseambiguousaudaciousbaffledexcitedmetrocolorsuper panavision 70
Nieuwsbrief MovieMeter
Het laatste film- en serienieuws per e-mail ontvangen?
Populaire toplijsten
- Top 250 beste films aller tijden
- Top 250 beste sciencefiction films aller tijden
- Top 250 beste thriller films aller tijden
- Top 250 beste familie films aller tijden
- Top 250 beste actie films aller tijden
- Top 100 beste films van de laatste jaren
- Top 100 beste films op Netflix
- Top 100 beste films op Disney+
- Top 100 beste films op Pathé Thuis
- Top 50 beste films uit 2020
- Top 50 beste films uit 2018
- Top 50 beste films uit 2019
- Top 25 beste films in het Nederlands
Corporate & Media
Realtimes Network
Innovatieweg 20C
7007 CD, Doetinchem, Netherlands
+31(315)-764002
Over MovieMeter
MovieMeter is hét platform voor liefhebbers van films en series. Met tienduizenden titels, die dagelijkse worden aangevuld door onze community, vind je bij ons altijd de film, serie of documentaire die je zoekt. Of je jouw content nou graag op televisie, in de bioscoop of via een streamingsdienst bekijkt, bij MovieMeter navigeer je in enkele klikken naar hetgeen dat voldoet aan jouw wensen.
MovieMeter is echter meer dan een databank voor films en series. Je bent bij ons tevens aan het juiste adres voor het laatste filmnieuws, recensies en informatie over jouw favoriete acteur. Daarnaast vind je bij ons de meest recente toplijsten, zodat je altijd weet wat er populair is op Netflix, in de bioscoop of op televisie. Zelf je steentje bijdragen aan het unieke platform van MovieMeter? Sluit je dan vrijblijvend aan bij onze community.








