Jim Jarmusch stort zich op ouder-kindrelaties in deze Gouden Leeuw winnaar. Dat gaat in een drieluik - dit is na lange tijd weer eens een episodenfilm van Jarmusch - van heel slecht naar goed.
We beginnen met Father, waarin Adam Driver en Mayim Bialik, broer en zus, beiden maatschappelijk succesvol, na jaren weer eens op bezoek gaan bij hun oude hippievader Tom Waits, die ergens pittoresk, maar wel heel afgelegen woont. Waits heeft duidelijk iets te verbergen, want hij maakt voor het bezoek zijn huis extra rommelig. Er blijkt een afgrond te gapen tussen vader en kinderen. Ze hebben niet alleen elkaar niets te vertellen, er wordt actief bedrogen. Dit deel is een kurkdroge tragikomedie in Jarmuschs gekende stijl.
Ik had al een tijd niets vernomen van Tom Waits, dus ik was een beetje bang dat het niet zo goed met hem ging, maar hij blijkt nog kakelvers. Toevallig(?) bracht hij bijna tegelijkertijd met de film ook weer nieuwe muziek uit, een protestsong samen met Massive Attack.
In het middelste deel Mother is Charlotte Rampling een succesvolle Ierse schrijfster die haar twee dochters Cate Blanchett en Vicky Krieps dan nog tenminste 1x per jaar ontmoet voor een gezamenlijke lunch. De dochters blijken een soort Jekyll en Hyde versie van hun moeder: totale tegenpolen met de moeder ongeveer in het midden. Hier zijn flintertjes van daadwerkelijk contact (bijvoorbeeld de beide dochters als ze de boeken ontdekken) en pogingen daartoe (wachten op de Uber), maar het knalt tegen in jaren opgebouwde muren op.
Dit is het deel met de grootste namen, maar zonder dat het slecht werd, kon het me het minst bekoren. Positief is dat Charlotte Rampling die nog net iets ouder is dan Tom Waits, zo mogelijk nog fitter oogde. Deze film is een co-productie van Mubi en de filmstudio van Saint Laurent. Ik weet niet helemaal wat ik er van moet denken dat een modemerk films gebruikt als lange reclamespots, maar iedereen ziet er dus wel om door een ringetje te halen uit, Rampling in een soort van een overall afgeleide rode jurk voorop.
Het derde deel Sister Brother vond ik het sterkste, terwijl het de minst bekende acteurs heeft. Tweeling broer en zus Indya Moore en Luka Sabbat handelen de laatste punten van het opruimen van het Parijse appartement van hun bij een vliegtuigongeluk omgekomen bohemien ouders op, terwijl ze terugdenken aan hun ouders en hun jeugd.
Jarmuschs sterkste punt als regisseur is altijd het zonder sentimentaliteit oproepen van melancholie geweest, vaak ook met een hang naar memento mori. Zijn meesterwerk is niet voor niets Dead Man. En dat is nu precies de kern van dit derde deel.
Ik moet zeggen dat dit een film is die me tijdens het kijken en vlak daarna wel erg klein en wat vlak leek. Jarmusch heeft ook altijd een soort obsessie met spulletjes, liedjes en trivia die in weg komt te zitten van het verhaal, die ook nu weer terugkomt. En dan komt die Saint Laurent-reclamelaag nog overheen.
Maar ik merk dat de film blijft hangen. In de dagen sinds ik de film heb gezien zijn thema's en connecties steeds meer op hun plaats komen te vallen. Wat eerst een beetje willekeurig lijkt, blijkt bij nader inzien heel erg precies geconstrueerd.
Alternatieve titel: Amrum, 1945, afgelopen zondag om 22:26 uur
Nanning (Jasper Billerbeck) is het zoontje van fanatieke nazi's. De Tweede Wereldoorlog nadert zijn einde en daarom is hij met zijn moeder Hille (Laura Tonke) en de andere kinderen uitgeweken van het onveilige Hamburg naar het Waddeneiland Amrum, waar Hilles familie vandaan komt. Pa, schrijver van meerdere boeken over rassentheorie, is ergens aan het front.
Door de afgelegen ligging gaat de feitelijke oorlog bijna volledig aan het eiland voorbij, maar Nanning ziet wel zijn wereldbeeld afbrokkelen. Amrum is niet bepaald een nazi-bolwerk. Veel van de bewoners van het arme eiland zijn naar de VS geëmigreerd. Sommigen zijn toen de Crisis uitbrak teruggekomen, maar hebben nu nog wel familie aan de andere kant van het conflict. Het eiland heeft ook zijn eigen taal. Nu er meer vrijheid is om te spreken, krijgt Nanning ineens allemaal dingen te horen die zijn ouders van hem weg hebben gehouden.
Met het gegeven van Amrum valt volgens mij een prima film te maken. Regisseur Fatih Akin heeft echter gekozen er een heel erg ouderwets plattelandsdrama van te maken, dat vrijwel altijd de bekende weg volgt. Alles wordt net te dik aangezet en te veel uiteengezet. Jasper Billerbeck is ook gewoon een te zwakke acteur om de film te kunnen dragen. Hij heeft echt die ouderwetse kinderacteurstijl, zeker als hij tekst moet uitspreken. Dat geldt ook voor de jongen die zijn beste vriend Hermann speelt.
Het ziet er wel allemaal erg mooi uit. Zeker de luchten. Pure Waddenporno.
Alternatieve titel: Twitch of the Death Nerve, afgelopen zondag om 13:20 uur
Potje Cluedo, maar iedereen heeft het gedaan met alles. In de opening alleen al wordt de moordenaar meteen zelf vermoord.
Een samenhangend plot is meestal niet waarom je naar een Mario Bava-film kijkt, maar A Bay of Blood (ik houd het bij de Engelse titel, want de versie op Prime is de Engelse dub) is een verrassend Hitchcockiaanse moordpuzzel, inclusieve dikke knipoog. De gekke entomoloog en vooral het einde zorgde voor een dikke glimlach en deze keer eens zoals bewust door de filmmakers bedoeld.
Het blijft wel een Italiaanse b-film uit de jaren zeventig dus hippiemeisjes met 0,0 spierspanning gaan naakt zwemmen met voorspelbare afloop, het acteren is niet subtiel (de dub helpt niet mee) en de soundtrack juist vet.
Op het begin na, minder gestileerd dan ik had verwacht van Bava. Paar mooie seventies interieuren, maar hij gaat toch meer voor de rauwe natuurlijke schoonheid van de setting van de baai uit de titel in het avondlicht, die ook de reden is voor alle moorden. Voor een vette moordscene ben je bij Bava natuurlijk altijd aan het goede adres. De makers van Friday the 13th hebben er goed naar gekeken, maar vergaten de humor en vervingen zoals het Yanks betaamt de antikapitalistische boodschap door een puriteinse.
Alternatieve titel: The Adventures of Prince Achmed, afgelopen zaterdag om 14:12 uur
De oudste bekende lange animatiefilm. Het verhaal heeft een hoog "en toen, en toen, en toen"-gehalte, met totaal onwaarschijnlijke ontmoetingen en willekeurig springen van locatie naar locatie. Wat op zich dan wel ook wel weer de charme geeft van dat het bijna echt door een kind geschreven lijkt. Ook zwaar oriëntalistisch, maar niets echt schokkends en islamofobie was 100 jaar geleden dan weer veel minder een probleem dan nu. Geen moderne westerse animatiefilm zal "En toen klonk de gebedsoproep vanaf de talloze minaretten om de ochtend aan te kondigen" (ik parafraseer) als gelukkig einde hebben.
Maar de animatie is werkelijk fantastisch. Wat een lust voor het oog! Met een combinatie van papierknipsel en lichteffecten maakte Reiniger met een klein team een betoverende film. Meestal dus gebaseerd op islamitische en Chinese invloeden, maar af en toe duiken ook vrij abstracte en verrassend schattige monsters op, zoals wanneer de tovenaar zich verandert in een enorm knuffelbare vleermuis. Dat waren mijn favoriete momenten.
Als ik iets lees over een film en het lijkt me wel wat, dan zet ik hem op mijn Letterboxd watchlist. Het hoeft niet eens per se iets te zijn dat ik per se wil zien, meer alles wat potentieel interessant is. Toen ik keek wat de film met de hoogste gemiddelde waardering op die lijst was, bleek het de documentaire Paris Is Burning te zijn, met een indrukwekkende 4,5 uit 5. En maar 77 minuten, dus ook weinig reden om niet te kijken.
Ik vond het best een goede documentaire, maar zeker niet van het niveau van favorieten als Grizzly Man of The Act of Killing. Ik denk dat het net als bij al de idioot hoog gewaardeerde Japanse tekenfilms op Letterboxd - de hoogst gewaardeerde film van 2025 was Chainsaw Man – The Movie: Reze Arc, een titel die "niche!" schreeuwt - sprake is van film die een doelgroep heel erg aanspreekt en verder weinig algemeen publiek dat hem kijkt. Maar wellicht was hij ook heel baanbrekend in zijn tijd? In tegenstelling tot het Japanse kettingzaagmanevangelie volgens Reze heeft Paris Is Burning in ieder geval wel de nodige prijzen gewonnen.
Jennie Livingston geeft in de documentaire een warm humanistisch beeld van de voornamelijk zwarte lgbtq ballroom-scene in New York. Ballroom komt voort uit travestieshows, maar kent een veel grotere variëteit in karakters die de deelnemers opvoeren. Zakenman, soldaat, rijke wintersporter, supermodel: allemaal komen ze voorbij. Daarbij gaat het om realness, simpel gesteld: als de deelnemer in zijn performance in de metro terug naar huis gaat, wordt hij/zij/hen dan aangenomen voor het uitgebeelde karakter? Eigenlijk net zoiets als LARPen, alleen zijn de twee wel gescheiden door een Himalaya aan vibe-verschil. De deelnemers strijden in verschillende teams die Houses heten en die tegelijk ook dienst doen als sociaal vangnet, wegens de vele verbroken familiebanden. De bij de shows ontstane dansstijl die is gebaseerd op de poses van modellen en daarom naar het modeblad vogueing heet, brak dankzij deze documentaire en Madonna door naar de popmainstream.
Livingston geeft een goed beeld van de scene als geheel, wat de conventies zijn en vooral van de vitaliteit en creativiteit die er in zit. Het is ook een erg mooi tijdsbeeld. Maar met die 77 minuten voor een hele scene ontkom je er niet aan dat het wel allemaal wat aan de oppervlakte blijft, zeker wat betreft de portrettering van de individuen. Zeker omdat de geïnterviewden ook vaak duidelijk op hun qui-vive zijn over wat ze prijs geven. Dat dat met reden is, blijkt wel als de transvrouw die het meest open is over haar sekswerk en ook het minst voorzichtig is, gruwelijk vermoord wordt. Dat past lastig in een documentaire die duidelijk vooral de positieve kant van de scene en de mensen erin wil laten zien. Livingston staat er dan ook niet te lang bij stil en eindigt positief. Een begrijpelijke keuze.
Alternatieve titel: The Burned Barns, 9 april, 11:37 uur
Een onberispelijk geklede Alain Delon moet als jonge onderzoeksrechter een roofmoord oplossen in een bergdorpje in de Jura, bij de Zwitserse grens. Hij concentreert zich op de familie in de boerderij dichtbij, waar Simone Signoret met ijzeren hand als matriarch regeert.
Een politiefilm dus? Het begint wel zo, met een opzet die de jongste boerenzoon Frank, een alcoholistische lapzwans (Bernard le Coq), als de overduidelijk hoofdverdachte neerzet, zodat iedereen die wel eens een whodunit heeft gezien weet dat hij niet de dader is. Maar regisseur Jean Chapot is duidelijk niet geïnteresseerd in het maken van een spannende film, hoewel Jean-Michel Jarre daar bij het maken van de soundtrack als enige blijkbaar niet over was geïnformeerd.
Alles gaat heel rustig; er is geen enkele spannende scene. Dit is een film die draait op sfeer. De boerderij van de familie, met een rommeligheid en slijtage die je alleen krijgt door generaties lang bewonen, is bijna een extra hoofdpersoon. Je ziet de adem van de acteurs condenseren bij scenes in de niet of nauwelijks verwarmde ruimtes binnen.
Het is meer een combinatie van een familiedrama, over jaren opgebouwde spanning die ineens naar buiten komt, zij het op een weinig dramatische manier die past bij stugge boeren, gecombineerd met een deconstructie van een politieonderzoek dat vast komt te zitten door tunnelvisie. Het zou anno nu een true crime podcast kunnen zijn.
Op zich wel een aanrader voor fans van iets als het ook in de Franse bergen gesitueerde Anatomie d'une chute, maar dat is wel een veel betere film. Want ondanks de sterrencast en sterke sfeer is Les Granges Brûlées wel een erg kabbelende film, waar Chapot misschien iets te hard heeft geprobeerd weg te blijven van dramatische clichés.
Alternatieve titel: A Man Named Rocca, 2 april, 09:16 uur
Uit het aanbod oude Franse films dat Netflix heeft, op goed geluk deze met Jean-Paul Belmondo gekozen. Dat blijkt geen goede film, maar dat wil niet zeggen dat ik me niet vermaakt heb. Un nommé La Rocca is namelijk juist leuk omdat het een chaotisch rommeltje is dat af en toe heel rare sprongen maakt. Een echte low budget B-film zoals ze nog gemaakt werden toen veel mensen nog geen televisie hadden. Belmondo blijkt in 1961 zeven films gemaakt te hebben, om een idee te geven van de productie die gedraaid werd.
Meteen in het begin krijg je al een indruk van de rare prioriteiten die de film heeft. Belmondo speelt Raymond La Rocca, Frans gangster en berucht scherpschutter in ruste in Mexico. Hij krijgt bericht dat zijn oude vriend Xavier Adé (Pierre Vaneck) is opgepakt voor een moord die hij nu eens niet gepleegd heeft (Adé heeft een reputatie). De man die Adé er ingeluisd heeft, heet Villanova. Die is spoorloos, maar via zijn knappe vriendin Maud (Béatrice Altariba) is er misschien info te krijgen. La Rocca, die er dus uitziet als JP Belmondo, zegt: "Ik verleid haar wel, dan wordt hij vast boos."
Kort beeld van een vliegtuig, dan een Franse stad, waar La Rocca uitgebreid zijn schoenen laat poetsen en bij een kraampje messen test, voordat hij uiteindelijk een sleutelhanger die ook een puzzel is koopt. Dit duurt allemaal best wel lang. So far, so good. Maar dan gaat La Rocca een appartement binnen en daar ligt Maud al te slapen! Het hele stuk van haar vinden en verleiden wordt gewoon overgeslagen, terwijl we dus wel een paar minuten schoenen poetsen en messen- en sleutelhangerskraampje hebben gezien.
Even later bereikt deze rare manier van vertellen zijn hoogtepunt: Villanova laat inderdaad La Rocca bij zich komen. Na een woordenwisseling wil Villanova La Rocca neerschieten, maar La Rocca is razendsnel met zijn pistool en schiet Villanova direct door zijn hoofd. Exit Villanova, de verwachte hoofdschurk, ongeveer binnen de minuut nadat we kennis met hem hebben gemaakt. Nog vreemder is dat de aanwezige handlangers van Villanova nu niet La Rocca te grazen willen nemen, maar meteen La Rocca accepteren als hun nieuwe baas en vragen wat ze met Villanova's lijk moeten doen. Voor dat wegwerken van het lijk wordt dan weer uitgebreid de tijd genomen..
Zo neemt de film telkens onverwachte afslagen. Karakters die uitgebreid geïntroduceerd worden, blijken totaal onbelangrijk, karakters die een essentiële rol spelen vallen juist plompverloren het verhaal binnen. Het wordt ook wel drie of vier keer een totaal ander soort film op een ander type locatie. En dat alles in 102 minuten. Zoals gezegd: niet goed, maar door de totale onvoorspelbaarheid ook nooit saai. En Belmondo heeft het natuurlijk ook gewoon. Hij rookt trouwens maar één sigaret in de hele film en dat is om iemand kwaad te krijgen. Dat moet ook tamelijk uniek zijn.
Augusto Pinochet (Jaime Vadell) is een vampier. Hij kwam ter wereld in 1766 in Frankrijk als Claude Pinoche (Clemente Rodríguez), dus de tijd van de Franse Revolutie. Dat levert het onvergetelijke beeld op van een vampier die het bloed van de mes van de guillotine likt waarmee Marie-Antoinette zojuist onthoofd is om haar koninklijke bloed te proeven. Aan deze ervaring ontleedt Pinoche/Pinochet een missie overal ter wereld revoluties en progressieve krachten te bestrijden. Dat vond zijn culminatie in het dictatorschap van Chili.
Maar nu hij meer dan 250 jaar oud is, wil Pinochet eigenlijk dood; hij heeft het allemaal wel gezien. Hij heeft zijn officiële dood al in scene gezet, maar op de onderduiklocatie - zo te zien een verlaten mijnstadje ergens richting de Antarctische kant van Chili - waar hij met zijn menselijke vrouw Lucia (Gloria Münchmeyer) en zijn vampierhulpje Fyodor (Alfredo Castro) nu verblijft, wil hij ondanks een hongerstaking maar niet sterven. Dat vinden zijn vijf nepobaby's van kinderen ook jammer, vanwege de erfenis van alle gestolen miljoenen. Eén van hen huurt zelfs een exorcist, in de vorm van de knappe androgyne non Carmen (Paula Luchsinger), om pa het laatste zetje te geven. Ze komt naar het eiland met als dekmantel dat ze een accountant is die gaat helpen de wirwar van geheime bankrekeningen te ontcijferen.
Er zijn dus vampiers, maar El Conde is absoluut geen horrorfilm, maar zo een typische Zuid-Amerikaanse surrealistische satire. Dus ook niet haha-humor, maar meer 'raarrr'-humor met wat grand guignol-uithalen. Het is allemaal erg onderkoeld, afstandelijk en ook vrij statisch. Zelfs voor mij had het wel af en toe wat swingender gemogen en ik ben uitgesproken fan van deze stijl. Er zijn ook wel erg veel weetjes over de financiële wanpraktijken van de Pinochets in het script gepropt.
Het ziet er wel mooi uit; de film haalde zelfs een Oscar-nominatie voor de zwart-wit cinematografie binnen. Naast de onvermijdelijke invloed van Murnaus Nosferatu is de stijl ook een soort van genetflixiseerde Béla Tarr.
Voor Sorrentino begrippen verrassend ingetogen film, die zelfs overeenkomsten heeft met Wilde Aardbeien. Maar goed, Sorrentino blijft natuurlijk een katholieke Napolitaan, dus het is nog altijd 100x zo barok als de strenge protestant Bergman. En dat is maar goed ook, want waar ik bij Il Conformista schreef dat films die er zo goed uit zien niet meer gemaakt worden, moet ik dat nu een beetje terugnemen, want Sorrentino, zijn cinematograaf Daria d'Antonio en de stad Rome bestaan nog. Deze keer wel geen vrouwelijk schoon. Zou Sorrentino zich de kritiek dat zijn films wel erg malegazerig zijn toch aangetrokken te hebben? Dat zou jammer zijn, zeg ik als medemalegazende geezer.
Het goede nieuws is dat Toni Servillo terug is. De Sorrentino's met Servillo zijn altijd beter. Voor deze film won hij ook meteen de prijs voor beste acteur in Venetië.
Servillo speelt Mariano de Santis, legendarisch jurist, schrijver van hét handboek over strafrecht, de onneembare berg die elke Italiaanse rechtenstudent moet nemen, en nu president van Italië, bezig aan de laatste maanden van zijn termijn. Hij twijfelt nog of hij de euthanasiewet zal ondertekenen - doet hij niet, is hij een folteraar, doet hij het wel, dan is hij moordenaar - en er liggen nog twee gratieverzoeken. De Santis, bijgenaamd Gewapend Beton wegens zijn soliditeit, komt lastig tot een besluit. Verder denkt hij vooral terug aan zijn geliefde Aurora, die een aantal jaar geleden gestorven is, terwijl hij stiekem op het dak van het presidentieel paleis een sigaretje rookt. Wat hem vooral dwars zit: ze heeft bekend één keer ontrouw te zijn geweest met een vriend, 40 jaar terug, en hij weet nog steeds niet wie. De relatie met zijn kinderen is ook stroef, ondanks dat zijn dochter Dorotea (Anna Ferzetti) zijn rechterhand is. Eigenlijk is zijn lijfwacht, kolonel Massimo Laboro (Orlando Cinque), zijn grootste vertrouweling. Nog een nieuw woord geleerd: kurassier, de officiële titel van de presidentiële lijfwachten.
Verder zijn er de gebruikelijke presidentiële dingetjes, zoals staatsbezoeken, oorkondes uitreiken en culturele evenementen bezoeken, die Sorrentino gebruikt voor grappen en/of visueel vuurwerk. Het staatsbezoek van de Portugese president is geweldig, maar dat geldt ook voor elke scene met oudste vriendin en leidend kunstcritica Coco Valori (Milvia Marigliano). De recensie met de meeste likes op Letterboxd is simpelweg: "Quando lo spin-off su Coco Valori?"
Hoewel ik geen kenner ben van de Italiaanse politiek, dacht in De Santis veel van de geliefde oud-president De Napolitano te herkennen. Ook zeer hoog aangeschreven en net als De Santis heeft hij het land een aantal keer gered van een crisis veroorzaakt door 'een idioot', te weten Berlusconi. Extra grappig omdat Servillo ook Berlusconi heeft gespeeld in Sorrentino's Loro. Bij nazoeken bleek dan ook nog dat één van die crises rond een euthanasiezaak was. Maar De Napolitano was geen weduwnaar en ook geen jurist. Dat komt meer overeen met de huidige president Matarella, die ook nog zijn oudste dochter als first lady laat optreden. Ook Matarella is hoog aangeschreven en heeft een aantal keer het land bijeengehouden, dus ik denk dat De Santis een soort hybride van beide presidenten is.
La Grazia is een film over grote vragen als liefde, dood, ethiek en nalatenschap. Deze worden nogal direct benaderd. Er wordt veel rechtstreeks gefilosofeerd en nagedacht over deze zaken in deze film. Dat zou heel plat kunnen worden, als er ook Hollywood-stijl directe antwoorden zouden volgen. Sorrentino, die ook het script schreef, vermijdt dat gelukkig. Net als De Santis pakt Sorrentino elke van die vraagstukken op, bekijkt ze van alle kanten, legt ze neer en gaat even iets anders doen, terwijl hij het originele probleem blijft doorsudderen. Sowieso is Sorrentino natuurlijk graag de regisseur die elk mogelijk zijpaadje dat hij ziet graag inslaat. Maar uiteindelijk worden er wel standpunten ingenomen, want goed en kwaad bestaan, zeker in de politiek.
Zeker één van Sorrentino's beter films en mijn favoriete film van 2026 tot nog toe.
Alternatieve titel: The Conformist, 24 maart, 15:29 uur
Werkelijk fantastisch uitziende film over een man die zijn ziel verkoopt aan het fascisme, op zoek naar 'normaal leven'. Gefilmd door drievoudig Oscar-winnaar Vittorio Storaro en production design van Ferdinando Scarfiotti, van wie ik toevallig net ook Paul Schraders Cat People heb gezien, ook een film met geweldig design. Zeker waard om in de gerestaureerde versie in de bioscoop te gaan zien.
Niet dat het een perfecte film is. Het plot zich op zich prima in elkaar: Marcello Clerici (Jean-Louis Trintignant) heeft een ongelukkig jeugd. Hij heeft van die rare, afwezige oud-geld-dat-nu-op-is ouders (misschien nog wel een grotere bron van een ongelukkige jeugd die tot kunst leidt dan een streng gelovige opvoeding). Zijn vader zit inmiddels in een inrichting omdat syfilis zijn hersenen heeft aangetast, terwijl zijn moeder aan de morfine verslaafd is. Marcello is dan ook nog bijna seksueel misbruikt door de chauffeur van de familie. Nu wil Marcello vooral normaal zijn. Hij heeft zich verloofd met het mooie, maar niet al te snuggere burgermeisje (Stefania Sandrelli), om met haar te gaan trouwen en een vooral saai gezinsleven te beginnen. Hij gaat zelfs biechten voor de bruiloft, hoewel niets met het geloof op heeft.
Hij is ook fascist geworden, alleen om carrière te maken. Maar daar moet hij wel wat voor doen: als hij toch op huwelijksreis gaat naar Parijs, dan kan hij daar contact leggen met zijn gevluchte voormalige professor Quadri (Enzo Tarascio), die een verzetsbeweging is begonnen, en inlichtingen doorspelen naar Rome. Hij krijgt hierbij assistentie van de geharde fascistische geheim agent Manganiello (Gastone Moschin). Alleen wordt tijdens de reis naar Parijs bij een tussenstop de opdracht veranderd: geen inlichtingen verzamelen, maar Quadri vermoorden. Lastig voor de laffe Marcello. Hij begint dan om het nog gecompliceerder te maken ook nog een affaire met Quadri's vrouw Anna (Dominique Sanda), die ondertussen ook wel interesse heeft in Giulia. Moderne tijden. De brute fascist Magnaniello ziet het allemaal zuchtend aan; zo moeilijk is het toch niet iemand te vermoorden?
Het probleem is dat regisseur Bernardo Bertolucci wat een een psychologisch portret van een man met bagage op zoek naar normaliteit in een tijd van maximale waanzin is vaak meer naar het filosofische wil trekken. De karakters worden dan meer schaakstukken dan invoelbare mensen. De teksten die ze uitspreken zijn vaak ook van die wat stijve, halve filosofische verhandelingen. Het is dan, zoals gebruikelijk voor Italiaanse films uit die tijd, ook nog allemaal overgedubd met alle nadruk op verstaanbaarheid en geen enkel respect voor de akoestiek van de omgeving waar de karakters zich bevinden. Dat versterkt het kunstmatige gevoel nog. Het allerzwakste punt is de verhouding tussen Marcello en Anna. Die is er gewoon plotseling. Geen moment wordt duidelijk wat Anna ziet in die rare fascistische snuiter.
Op zich is die meer filosofische insteek ook wel interessant - vandaar nog steeds een hoge waardering - maar als de karakters en dialogen allemaal wat realistischer waren neergezet, had dit met gemak een meesterwerk kunnen zijn.
Een film gebaseerd op een waargebeurd verhaal. Frank Serpico was een politieagent in New York, die enorme corruptie binnen het korps aan de kaak stelde. Gemaakt door meesterregisseur Sidney Lumet en Al Pacino in zijn gouden periode, hetzelfde duo dat twee jaar later de absolute kraker en één van mijn favoriete films Dog Day Afternoon afleverden. Dus dan moet dit ook wel een topfilm zijn, toch?
Dat valt een beetje tegen. Niet dat het een slechte film is. Het eerste deel is zelfs echt goed. We leren Serpico kennen als een atypische agent, een beetje een hippie met een brede culturele interesse - hij gaat zelfs op ballet - en een groot charisma. Hier kan Al Pacino helemaal zijn ei kwijt.
Maar in het tweede deel wordt het voorspelbaar. Serpico blijft maar tegen corruptie aanlopen en wil dat er wat aan gedaan wordt. De korpsleiding komt echter zelf voort uit het systeem en stopt alles in de doofpot. De burgemeester kan zich op dit moment geen ruzie met de politie veroorloven. Serpico raakt steeds verder geïsoleerd en raakt ook verbitterd, wat hij afreageert op zijn vriendin.
Oké, dat is hoe dat soort dingen gaat, maar het is toch allemaal net te veel de bekende weg, zeker omdat het patroon "Serpico wil overplaatsing naar ander district dat niet corrupt zou zijn, maar het blijkt net zo of nog veel corrupter dan het vorige" net iets te vaak herhaald wordt.
Weerwolffilm, maar dan met panters in plaats van wolven en seks in plaats van volle maan.
Paul Schrader staat bekend als regisseur van hoge toppen en diepe dalen, maar Cat People land ergens in het midden.
Verrassend genoeg voor regisseur die begon als gevierd scriptschrijver (Taxi Driver!) zijn het plot, de dialogen en de opbouw van de film de zwakste punten. Misschien heeft een producer er ook wel weer mee zitten klooien, omdat Schrader geen typische tienerhorror had afgeleverd. Maar dan nog: expositiedumps, rare edits, van die "The man is insane!" uitroepen als iemand tussen een stapel menselijke overblijfselen staat. De acteursregie laat soms ook te wensen over, met in bijrollen een paar enorme houten klazen.
Maar het zie er wel allemaal ontzettend slick uit. Goede locaties in New Orleans, perfecte 80s Tia Maria reclame vibes, vette Moroder soundtrack. Best wel Italohorror geïnspireerd allemaal, zeker de zwembadscene. Natassja Kinski en John Heard zijn gewoon goed in de hoofdrollen en Malcolm McDowell gaat heerlijk los als de slechterik. Special effects zijn hit and miss, maar ik heb me nooit echt gestoord aan de wat minder geslaagde momenten.
Uiteraard ook Schraders vaste thematiek van verleiding en zondeval. En het is zowaar (grotendeels) echt broeierig en sexy. Dat is eigenlijk wel het beste aan de film, hoe heerlijk schaamteloos sleazy-ie is.
Alternatieve titel: No Looking Back, 15 maart, 15:46 uur
Subvert normality. Punk is not sexual, it's just aggression. Destroy. Kill All Hippies.
Na jaren van alleen de sample horen in 'Kill All Hippies' van Primal Scream eindelijk Dennis Hoppers cultklassieker gezien. Hoppers extreem rauwe film over Cebe (Linda Manz), een meisje dat opgroeit aan de zelfkant van de Canadese samenleving in de punktijd, kwam bij me aan als een mokerslag.
En dat terwijl het oorspronkelijk een vrij standaard tienerfilm zou worden met Hopper alleen als acteur. De productie kwam echter in de problemen. Hopper heeft toen het verhaal herschreven, geïnspireerd door het Neil Young nummer 'Hey Hey, My My' dat de regel "out of the blue, into the black" bevat en Manz' liefde voor punk, en de film zelf geregisseerd.
Manz' performance als een vuurspuwende tiener die zich met Elvis als surrogaatvader en punkslogans als mantra wapent tegen de harde wereld om zich heen, maar desgewenst ook flessen stukslaat op hoofden van handtastelijke mannen, maar tegelijk nog slaapt met haar duim in haar mond, praat tegen haar teddybeer praat en haar eigenlijke vader (Hopper zelf) nog verafgoodt, geldt terecht als één van de beste performances van een jonge acteur ooit. Hopper zelf speelt hier ook in absolute topvorm, op zijn allerintenst en Manz gaat met gemak met hem mee, zo niet over hem heen.
De acteurs stuwen elkaar hier naar grote hoogten, want ook Sharon Farrell als Cebes moeder en Don Gordon als pa's creepy vriend Charlie zijn uitstekend. Raymond 'Perry Mason' Burr doet nog een duit in een zakje als de enig sympathieke volwassene in de film, een kinderpsycholoog.
De film is duidelijk snel en voor een laag budget gemaakt, maar het rauwe en rafelige past perfect bij het verhaal. Locaties zijn een louche bar, een vuilnisbelt, een punkconcert en het deprimerende huis van het 'gezin' zelf.
Echt sociaalrealisme is het niet; zeker het begin en einde zijn daarvoor te groot. Denk meer aan de soort verwrongen onderbuikblik op de wereld van films als Naked en Gummo. Dat Harmony Korine voor die laatste film geïnspireerd is door Out of the Blue is overduidelijk: hij haalde Linda Manz uit haar zelfgekozen acteurspensioen om de moeder van Solomon te spelen.
Van Nanouk Leopold had ik eerder alleen Guernsey op televisie gekeken en dat vooral omdat er voor gefilmd was in mijn oude straat in Rotterdam. Die bleek in één scene gebruikt te zijn. Verder wel een goede film, voor zover ik het met herinner. Maar ik zal eerlijk bekennen dat de aantrekkingskracht van het Engelstalige, in Ierland gemaakte Whitetail niet in Leopolds naam zat, maar vooral zat in hoofdrolspeler Natasha O'Keeffe, zij van de gitzwarte lokken en scherpe trekken, vooral bekend van haar heerlijke geschmier als dominatrixdemoon in Wheel of Time en als Tommy's vrouw Lizzy in Peaky Blinders.
Whitetail is zo een typisch arthousedrama waar het meer gaat om wat er niet gezegd wordt dan wel. Veel zwijgend lopen in de natuur ook. Het regent uiteraard ook regelmatige pijpestelen. Denk een flinke schep Ozu, gecombineerd met een even groot deel "stugge binnenvetters op het platteland met donkere schaduwen in hun verleden", gelardeerd met een vleugje Romantiek via natuursymboliek. Ik houd er persoonlijk van, maar een kaskraker gaat dit niet worden, zeker omdat dit ook zo een film is die meer stopt dan perfect afgerond wordt. En terecht. Er gebeurt best veel en het is ook belangrijk, maar zo een trauma gaat nooit weg.
Sterkte punt van de film is de hoofdrol van O'Keeffe als Jen, de norse hoofdpersoon met het duistere verleden, dat we in een breuk met genreconventies al in de openingsscene leren kennen. Jen wil er *niet* over praten en wie probeert haar dat wel te laten doen, kan rekenen op zijn minst een verbale, maar desnoods ook fysiek afstraffing. O'Keeffe snauwt en gromt dat het een lieve lust is, maar juist als Jen alleen is en het allemaal niet meer gaat, is haar performance op zijn best. Net als dat ze het mooi laat zien als Jen even rust vindt in haar werk als boswachter (en niet in fokking yoga en van die cliché Rumi dichtregels). Ik zou bijna zeggen, ook op basis van de andere juichende recensies: Oscar-nominatie, maar ik denk dat deze film daar te klein voor is.
O'Keeffes fysiek helpt mee bij de dreiging die van haar uitgaat als ze uit haar hum is, want ze torent zelfs op haar verstandige boswachtersstappers boven iedereen uit. Ik dacht dat ze minsten 1,90m moest zijn, maar volgens haar IMDb-biootje is ze niet meer dan een bovengemiddelde 1,75m. De rest van de cast bestaat blijkbaar uit gecertificeerde leprechauns.
Want dit is dus een Ierse film, met veel plek voor mooie Ierse natuur. Gelukkig is het niet van die irritante Ierland-kitsch: er zit geen enkel folkdeuntje op de soundtrack, er wordt niet gezongen in de pub en er is zelfs geen enkele kwaadaardige non. Op zich had de film ook in de Vogezen of het Zwarte Woud gesitueerd kunnen zijn. Wel lijkt het Promotiefonds voor Ierse Wol een bijdrage te hebben geleverd, gezien de hoeveelheid gebreide truien.
David Bowie speelt een alien die terug naar huis wil en een multinational start om het geld te verdienen voor het ruimteschip dat daarvoor nodig is. Alleen raakt hij onderweg verslaafd aan televisie en alcohol. Kapitalistische krachten zijn ook niet zo blij met zijn systeemonwrichtende revolutionaire uitvindingen.
The Man Who Fell to Earth is opnieuw uitgebracht vanwege de 50e verjaardag, maar dat had wat mij betreft niet gehoeven. Roegs Don't Look Now vind ik een prima film, maar dit is cocaïnediscodecadentie tot het uiterste doorgedreven.
De film is even ambitieus als chaotisch. Werkelijk elk gek ideetje dat in zijn ongetwijfeld met één of meer chemicaliën verrijkte brein opkwam, heeft Roeg in de film gestopt.
Dat waren vooral ook heel veel geile gedachten. Als je de seksscène in Don't Look Now al wat té vond, dan zou ik deze tsunami aan videoclipsoftcore vermijden. Of je moet heel benieuwd zijn naar Bowies penis. Alles heel druk gefilmd ook, met rare lenzen en veel flitsende lampen en een camera die maar niet weet waar hij wil staan. Heel vermoeiend. De film is vrij lang met zijn 2 uur en 20 minuten, maar hij lijkt wel 3,5 uur te duren.
Alle stukjes op de planeet van de aliens zijn zo knullig dat wat waarschijnlijk de tragische achtergrond van de alien moest versterken alleen maar keiharde lachsalvo's in de zaal opleverde.
Ook weer zo een jarenzeventigfilm waar de vrouwelijke hoofdpersoon een kirrende bimbo is. De rol is heel slecht geschreven, maar Candy Clark doet er met een hysterische campperformance alles aan om hem nog slechter te maken. Dan staat ze ook nog tegen David Bowie, die de op zich logische keuze maakte om een alien die een mens nadoet tamelijk bizar te spelen. Het resultaat is wel dat hun scènes samen - en dat zijn er nogal wat wat - nooit emotioneel resoneren.
Nou ja, het is in ieder geval wel origineel en anders.
Verrassend genoeg trouwens nul muziek van Bowie in de film, terwijl zijn karakter in de film op een gegeven moment zelfs een plaat maakt!
George Roy Hill (The Sting, Butch Cassidy & the Sundance Kid) verfilmt Kurt Vonneguts klassieke roman. Lastig boek, want het springt continu door de tijd, en die tijdsprongen zijn de essentie, dus dat moet er in blijven. Het scenario van Stephen Geller weet dit, na een wat houterig begin om het uit te leggen, goed en behoorlijk soepel te vangen.
Wat verder goed is, is het deel waar hoofdpersoon Billy Pilgrim (Michael Sacks) als krijgsgevangene van de Duitsers het bombardement op Dresden meemaakt en daardoor getraumatiseerd raakt. Met hulp van een aantal indrukwekkende sets weet Hill goed de totale destructie te laten zien. Ik moest ook meteen aan recente beelden van Gaza denken. Vooral ook omdat Vonneguts humanistische boodschap dat ook tegen burgers van nazi-Duitsland dit gewoon een oorlogsmisdaad was, goed naar voren komt.
Maar de film heeft ook duidelijke problemen. Zoals voor veel films van rond 1970 is ook voor Slaughterhouse-Five 'seksuele bevrijding' vooral een reden om erg seksistisch te zijn. En de scherpe humor van Vonnegut wordt ingeruild voor kluchtig gedoe. Glenn Gould als componist staat ook wel chic, maar de drukke Bach-stukken die hij heeft gekozen voor de soundtrack waren wat mij betreft vaak wel erg aanwezig.
Verder is geen van de acteurs echt spetterend. Hoofdrolspeler Sacks kende ik ook helemaal niet. Deze film blijkt zijn debuut, maar zijn carrière is ook verder niet van de grond gekomen, hoewel hij wel nog in Spielbergs debuut Sugarland Express speelt.
Alternatieve titel: The Stranger, 11 maart, 14:20 uur
Het is een absolute klassieker uit de wereldliteratuur, maar als filosofische roman is L'Étranger nogal lastig te verfilmen. Er is veel innerlijke monoloog van de hoofdpersoon Meursault. Die hoofdpersoon is bovendien bedoeld om een filosofische denkbeelden te illustreren en hij is daarom expres heel extreem, de totale vreemdeling. Alleen raakt zijn beleving heel erg aan zaken die iedereen wel eens in meer of mindere ervaart: het gevoel volkomen los staan van de rest wereld, een soort onzichtbaar schild waar alleen extreme fysieke sensatie nog doorheen komt en het gevoel dat er geen reden is voor wat dan ook, alleen absurditeit. Daarom is er soms de neiging Meursault te gaan psychologiseren: hij is depressief, hij is een psychopaat, hij is autistisch. Maar dat is dus niet de bedoeling. In film gebeurt dat psychologiseren van het personage om de een of andere reden gemakkelijker dan in een boek. Oh, en het tweede deel van het boek is een rechtszaak plus lange passages van Meursault in zijn cel, wat gewoon niet filmisch is.
En dat deel van het boek werkt in deze verfilming van François Ozon ook niet heel goed. Te veel tekst, te weinig film. Zeker de confrontatie met de priester komt nooit echt los van het papier.
Maar het eerste, meer visuele deel is uitstekend. Ozon kiest voor hel zwart-wit, dat doet denken aan Antonioni. Zo weet hij goed de hitte en felle zon, twee belangrijke elementen van het boek, te vangen. Ozon weet de begrafenis en de moordscène in mijn optiek ook precies goed te vangen.
En het ziet er ook gewoon fantastisch uit. Ozon en zijn Meursault, Benjamin Voisin, weten ook goed de afstandelijkheid en het gebrek aan affect van het karakter te vangen. Het helpt ook dat Voisin en Rebecca Marder, de actrice die Marie speelt, allebei klassieke Franse filmster looks hebben. Kijk ze samen très hot zijn. (Waarmee ik niet wil impliceren dat Meursault liefde voelt. Wat is dat?) Pierre Lotin is ook heel goed als Raymond. Hij zorg met zijn gangster swagger voor de nodige sjeu in de film.
Een imperfecte film dus, maar ik denk niet dat het heel veel beter kan.
Oh ja: wat heeft Denis Lavant - die Salamano, de buurman met de hond, speelt - een oude kop gekregen! Dat karakter is natuurlijk oud, maar het is echt niet alleen de makeup. Ik zocht zijn Wikipedia-pagina op en hij blijkt pas 64, terwijl hij op de in 2025 in Locarno genomen foto ter illustratie wel 80 lijkt.
