L'Inconnu de la Grande Arche (2025)

Aangekocht door Cherry Pickers Filmdistributie. Release: 2026

EDIT: vanaf 29 januari 2026 in de bioscoop

Tot de verbazing van velen wint de onbekende Deense architect Johan Otto von Spreckelsen [Claes Bang] een ontwerpwedstrijd voor wat ‘The Grande Arche De La Défense’ in Parijs moet worden. President Mitterrand [Michel Fau] wil dat de ‘kubus’ opgeleverd wordt voor de 200e viering van de Franse revolutie op 14 juli 1989. Von Spreckelsens weigering om af te wijken van zijn oorspronkelijke visie drijft budgetbewaker Jean-Louis Subilon [Xavier Dolan] en architect Paul Andreu [Swann Arlaud], die formeel de leiding heeft over de bouwwerkzaamheden, tot wanhoop. Begint als een farce (met een hilarische, droogkomische Fau), maar ontwikkelt zich geleidelijk tot een tragedie over een door hoogmoed bevangen man voor wie je weinig begrip of sympathie op kunt brengen. Onevenwichtig en onbevredigend.

De onbekende Deense architect en sokken-in-sandalen-liefhebber Otto von Spreckelsen (gespeeld door Claes Bang, daadwerkelijk een Deen, gezegend met een klassieke filmsterlook) wint een wedstrijd voor een prestigieus project van François Mitterrand, na De Gaulle de meest 'monsieur le president' van Frankrijk (Michel Fau). Von Spreckelsen stelt voor een glazen en marmeren kubus te bouwen, hoewel anderen het een boog noemen, omdat er een gat in het midden zit. Het lijkt een geweldige kans, maar de perfectionistische Von Spreckelsen komt al snel in aanraking met het concept 'politiek' dat bij zo'n groot project komt kijken. Hij is geen fan en wordt, zoals dat gaat, van weeromstuit alleen maar fanatieker en rechtlijniger van in zijn artistieke visie.

Ik ging deze film in met de verwachting van een degelijk drama gebaseerd op een waargebeurd verhaal. En op het eerste gezicht kreeg ik precies dat. Het is goed geschreven, dus hoewel het verhaal zich bijna precies zo ontvouwt als ik had verwacht, is het toch interessant om te zien vanwege het hoe. Ook het acteerwerk is goed. Naast Bang en Fau zijn er sterke acteerprestaties van Sidse Babett Knudsen als Von Spreckelsens vrouw en zakenpartner, Xavier Dolan als Subilon, Mitterrands nerdy projectmanager, en Swann Arlaud als Andreu, de veel meer pragmatische Franse architect die Von Spreckelsen moet inhuren om hem te helpen bij het navigeren door de Franse bouwvoorschriften en bouwbedrijven.

Maar toen gebeurde er iets. Net als bij een modernistisch gebouw dat in eerste instantie een beetje saai lijkt, begon ik, naarmate de film vorderde, de minimalistische precisie en aandacht voor detail steeds meer te bewonderen. De vorm van de film sluit perfect aan bij het verhaal, iets wat al begint met de keuze voor een vierkant beeldformaat voor een film over een kubus en gewoon heel strak wordt volgehouden. Dit is een film over architectuur en zichtlijnen waarbij over elke locatie en elke camerahoek duidelijk is nagedacht met de aandacht die het gezien het onderwerp verdient.

(Beetje apart dat voor Nederland de titel is ingekort tot 'La Grande Arche'.)

(Gezien in The Movies.)

Over artistieke toewijding, en hoe dat kan botsen met de realiteit. Vooral het begin is geweldig. De licht satirische humor werkt uitstekend, met de bekendmaking van de winnaar, de naakte visscène en de persconferentie waarin Von Spreckelsons oprechtheid voor humor wordt aangezien.

Gaandeweg verwordt de film tot een tragedie. Von Spreckelson raakt alsmaar verder verstrikt in de bureaucratie rond zijn levenswerk, terwijl hij langzaam zichzelf en daarmee ook zijn vrouw kwijtraakt. Dat had hier en daar nog wat sterker uitgewerkt mogen worden, voor een grotere impact. Nu heb ik dat vooral achteraf weten te waarderen.

Desalniettemin een uitstekende film. Terwijl het kunstwerk vorm krijgt, valt de architect juist uiteen. De toon van de film verandert mee.