Logboek

Misschien wel een film die met terugwerkende kracht leuker wordt, want terwijl ik tijdens het kijken niet alles even sterk vond hield ik er na afloop wel een plezierig gevoel aan over. Qua vorm is alles weer helemaal áf, met al die kleuren en die prachtige jurken en die zwierige camera-bewegingen, dus daar ligt het niet aan, en de actrices en acteurs zijn allemaal aantrekkelijk genoeg, maar ik vond de mannelijke personages net wat minder goed uit de verf komen dan de vrouwelijke, dus de blonde kunstschilder en de twee ambitieuze kermisklanten vond ik gewoon niet zo interessant. Raar ook om Gene Kelly Frans te horen (en zien) praten, maar gelukkig is zijn voetenwerk universeel; hij is nog lenig en soepel genoeg, dus zijn dansen is weer perfect, maar wel viel het mij op dat hij er hier met z'n 55 jaar toch al oud is gaan uitzien – zijn grijns is nog even charmant, maar zijn gezicht lijkt een beetje ingevallen te zijn, en dan krijgt het gegeven dat een rijke en succesvolle man van 55 het aanlegt met een 30 jaar jonger meisje opeens een rare bijsmaak. Maar nu draaf ik wellicht te ver door... hee, in Funny face scheelden Fred en Audrey ook 30 jaar... Terug naar de film: ik begin met een veilige 4*, en toekomstige herzieningen drijven dat cijfer misschien nog wel op.
        Iets wat mij op deze pagina van MovieMeter nog opvalt: hier zullen toch alleen berichten staan van kijkers die ófwel liefhebber van deze film zijn ófwel er serieus in geïnteresseerd zijn, en als er dan ook nog eens niet meer dan 15 berichten staan mag je er toch van uitgaan dat elke schijver alle voorgaande berichten heeft gelezen. Toch wordt er in die 15 berichten maar liefst vijf keer verteld dat Françoise Dorléac kort na deze film bij een auto-ongeluk om het leven is gekomen. Ik begrijp dat niet. Dit is toch een forum waarin mensen met elkaar over films "praten"? Of heeft iedereen z'n bericht al geschreven voordat hij of zij het forum betreedt? Van de schrijver van het tienduizendste bericht bij Titanic begrijp ik ook wel dat hij niet alle 9.999 voorgaande berichten zal hebben gelezen, maar als ik zelfs op een "intieme" pagina als déze en bij een film als déze merk dat er kennelijk niet op wordt gelet wat iemand anders al heeft gemeld vraag ik me soms wel af wat ik hier zit te doen.

Nu ook (niet ondertiteld) op YouTube. Varda is met haar cameraploeg aanwezig bij een "political rally" in 1968 in Oakland, Californië (400.000 inwoners waarvan 32% zwart), waarbij de vrijlating wordt geëist van Huey P. Newton, mede-oprichter van de Black Panthers, gearresteerd bij een politie-controle waarbij een agent werd neergeschoten. De activisten claimen dat Newton onschuldig is, en vanuit de gevangenis mag ook de arrestant zijn zegje doen; Varda registreert slechts, maar haar sympathie ligt duidelijk bij de activisten, getuige de manier waarop zij zonder tegengeluid hun standpunten mogen bepleiten. (Onder de aanwezigen bevindt zich onder anderen Eldridge Cleaver, auteur van het geruchtmakende Soul on ice.) Dat er niemand van het blanke establishment aan het woord komt is misschien jammer, maar uiteindelijk is dat ook niet de taak van een documentaire-maker; interessanter is de vraag wat er 57 jaar later voor de zwarte gemeenschap is veranderd.

Een standaard-actiethriller die net wat grimmiger, complexer en gewelddadiger is dan z'n soortgenoten, helaas ook praktisch zonder humor en met een hoeveelheid slachtoffers die nogal over-the-top is (de IMDb-trivia-pagina heeft het over een "body count" van 79, waarvan 30 op het conto van Jason Statham's personage, maar ik kan me zelf niet voorstellen dat het aantal lijken dat ik heb gezien minder dan drie cijfers zou bedragen). Tot het einde toe intrigerend omdat ik me steeds afvroeg hoe die enorme massa dreigingen ooit ontward zou kunnen worden, maar dat gebeurt uiteindelijk op precies dezelfde manier als in de rest van de film, namelijk door Statham iedereen die bij hem in de buurt komt uit de weg te laten ruimen. Wat dat betreft zou de film wel een Oscar verdienen voor het geluidsontwerp met al die inslaande kogels, vlezige elleboogstoten in zachte lichaamsdelen en op de grond of het plaveisel landende lichamen – kosten noch moeite noch stuntmannen werden gespaard. Niet om vrolijk van te worden voor wie durft te veronderstellen dat het bendegeweld in deze film min of meer een afspiegeling zou kunnen zijn van de realiteit, en dát zonder Jason Statham of andere superhelden in de buurt.

Heel even was ik bang dat deze film een verkeerde afslag zou nemen, want wat begon als een soort gitzwarte komedie of satire over de mazen in de wet van de Amerikaanse gezondheidszorg, dreigde over te gaan in een vrij eenvoudige wraakthriller die wat mij betreft z'n doel voorbij zou schieten omdat ik geacht werd mee te leven met een personage dat ik eigenlijk liever achter de tralies zou zien. Maar uiteindelijk kwam het dan toch weer goed door de cynische twist dat schurk en "heldin" gingen samenwerken om een nog veel lucratiever zaakje op te zetten, plus een eindscène die opeens extra lading heeft gekregen door de recente moord op zorgverzekeraar Brian Thompson. Goed spel van alle betrokkenen, met als hoogtepunt het gesprek tussen Marla Grayson en de gladde advocaat Dean Ericson. Knappe maar niet per se "likeable" film.

Behoorlijk tempo, mooi gefotografeerd, prachtige sets, fraaie Hollywood-achtige "big music", en een moraal waar zowel kinderen als ouders zich hopelijk wel in kunnen vinden. Minpunten zijn wat mij betreft dat de plot vrij voorspelbaar is, dat de volwassen personages tamelijk vlak zijn en dat de climax wat te lang doorgaat. Toch was dit uiteindelijk anderhalf uur redelijk leuk amusement. Het spel van Maan beviel me nog het meest, de rol van Van Koningsbrugge het minst. (Overigens was de voorspelbaarheid van de plot [dystopie, dictator, oproepen tot opstand etc.] in 1987 wellicht minder een probleem dan nu, zeker binnen het Nederlandse taalgebied en/of in de jeugdliteratuur.)

Aanzienlijk minder eendimensionaal-romantisch dan in mijn herinnering, waarin een liefdeskoppel eindeloos door een verlaten maar extreem regenachtig kustplaatsje danste. Die liefde speelt hierin natuurlijk zeker een hoofdrol, maar is bepaald problematischer dan vooraf gedacht, en het wat mij betreft vrij onverwachte einde laat mij eerder met (bewust bedoelde) vraagtekens achter dan met een klassieke feel-good-vibe, net zoals de verwachting dat Roland Cassard een schuinsmarcheerder is op zoek naar een trophy wife nergens bewaarheid wordt. Visueel is de film een snoepje, met de zuurstokkleuren van Singin' in the rain en de schoonheid van Catherine Deneuve, Nino Castelnuovo en niet te vergeten Ellen Farner. Bij al deze stijlkenmerken is de "gimmick" waar de film met meest om bekend staat –de alomtegenwoordigheid van gezongen dialoog en de daaruit voortvloeiende totale áfwezigheid van normaal gesproken dialoog– bijna van ondergeschikt belang, ook al omdat de gezongen melodieën steeds anders zijn en daardoor nogal willekeurig overkomen, waardoor de muzikale omlijsting bij mij niet beklijft bij wat in de praktijk een nieuwe kijkbeurt is, uiteraard met uitzondering van het klassieke liefdesthema. Al deze factoren tezamen maken de film uiteindelijk tot een vrij unieke ervaring, en de kunstmatige (of is dat gekunstelde?) stijl kon niet verhinderen dat ik bij de laatste scène toch echt ontroerd was.

Erg leuke docu met inderdaad (zoals Bobbejaantje al zegt) ontroerende beelden van hoe de bewoners van Rochefort zich de opnames herinneren, maar ook de achter-de-schermen-filmpjes die Varda zelf in 1966 maakte zijn goud waard: Demy en Legrand aan de piano, Deneuve en Dorléac die de zusterlijke banden aanhalen, Demy over de aanwezigheid van Kelly, en het oefenen van het samen dansen van Deneuve, Dorléac, Chakiris en Dale – je kunt je voorstellen dat iedereen bij het draaien ondanks het harde werken enorm veel plezier heeft gehad. En bij die reacties van de bewoners uit Rochefort moest ik ook denken aan al die inwoners van Sainte-Sévère-sur-Indre die nog regelmatig naar Jour de fête kijken: "niet vanwege de film zelf, want de grappen kunnen we onderhand wel drómen, maar om te zien hoe ons dorp er in 1947 uitzag." Je zou wensen dat elke favoriete film een reünie als deze kreeg, met een cameraploeg in de aanslag.

Moet ik nou gewoon maar niet moeilijk doen en dit sec beschouwen als een verfilmd sprookje? Dan moet het in 1970 toch wel het dúúrste verfilmde sprookje ooit zijn geweest, want al die prachtige decors en kostuums zullen niet vanzelf voorhanden zijn geweest. En de film is dan ook een lust voor het oog, maar tegelijkertijd is er buiten die stijl gedurende 90 minuten amper substantie om de hersenen bezig te houden, afgezien dan van een paar kleine grapjes zoals wat er uit de mond van de heks komt wanneer ze praat, en natuurlijk Delphine Seyrig die zo ongeveer als enige haar rol met ironie mag benaderen. Maar verder kan ik hier eigenlijk nergens voor warm lopen en zit ik me alleen maar te ergeren aan die stompzinnige uitbeelding van hoe de prinses zich vermomt in de ezelhuid uit de titel. In de suppléments op mijn Blu-ray put een kwartet psychoanalisten en literatuurwetenschappers zich uit in het aanstippen van diepere thema's die Demy heel subtiel de film binnen zou hebben gesmokkeld: de incesteueuze vader, de ironie, Oedipus, de koning die zijn dode vrouw wil doen herrijzen, de fee / peetmoeder als psychoanalist, de ezel die goud en juwelen poept = de anale fase van het kind die niet van z'n poep wil scheiden, de prinses die toch ontstemd kijkt wanneer ze hoort dat haar peetmoeder met haar vader gaat trouwen – misschien dat Demy al die thema's inderdaad in de film heeft verstopt, maar als hij had gewild dat ik in de diepte naar die thema's zou gaan wroeten had hij de oppervlakte wat intrigerender en wat minder simplistisch moeten maken.
        Maar ja, wie ben ík nou helemaal – op de IMDb-trivia-pagina bij deze film wordt vermeld dat Peau d'âne in Frankrijk maar liefst 2.198.576 betalende bezoekers heeft getrokken. Ja, met zo'n recette zou ik ook wel wat paardjes rood en blauw kunnen laten schilderen.

Waar een moderne rampenfilm nog in de laagste versnelling begint (het onheil kondigt zich aan, de held ziet de voortekenen, niemand gelooft hem, de eerste ongelukjes worden nog niet met elkaar in verband gebracht... – voor het gemak citeer ik mezelf maar even bij Moonfall, dan was het bekijken van die stompzinnige film toch nog èrgens goed voor) knalt deze oerfilm er meteen in medias res in, hetgeen voor het publiek van 1933 wellicht toch wel even naar adem happen was. Zoals inderdaad te verwachten was is het modelwerk matig, maar de kleinschaliger momenten (het instortende binnenwerk van het huis) zijn nog altijd redelijk effectief, en de wildernis waarin Martin ontwaakt doet zelfs uitgesproken deprimerend aan. Ook de rest van de film is lekker onsentimenteel (getuige de manier waarop de bende met hun vrouwelijke gevangene om is gegaan), dus ook gedurende de tweede helft van de film blijft de spanning gehandhaafd, hoewel Sidney Blackmer niet zo'n sterke held is. Bovendien is het jammer dat de plot zo conventioneel en vol gemeenschapszin eindigt en dat de "eeuwige driehoek" zo belangrijk blijft, hoewel de allerlaatste scène dan wel weer indringend is. Al met al is dit nog best een sterke film die z'n ouderdom behoorlijk logenstraft.

De poster zet in op de verrassing dat twee heteroseksuele acteurs een homokoppel spelen, maar wanneer Steven Russell eenmaal (en al spoedig) uit de kast is gekomen blijkt dat de film daar eigenlijk helemaal niet over gaat. Geweldig hoe Carrey een glibberige oplichter speelt wiens enige zwakke plek zijn liefde voor Phillip Morris is, of speelt hij juist een verliefde man die plezier krijgt in de oplichterspraktijken die hij alleen maar nodig heeft om zijn liefde te bekostigen? Nou ja, alvorens in de cel te belanden zien we hem al verschillende trucs uithalen om zijn flamboyante levensstijl te kunnen financieren, en de manieren die Russell daarvoor verzint zijn regelmatig goed voor een brede grijns op mijn gezicht. Ewan McGregor heb ik nog nooit zo kwetsbaar gezien, en ondanks die allerlaatste scène (Russell die het gevangeniscomplex rennend verlaat met diverse cipiers in de achtervolging ) geeft deze komedie niet toe aan de verleiding van een happy end. Leuke ongrijpbare film met een paar ontroerende scènes (inclusief die met Rodrigo Santoro).

Ach ja, het is 1957, sowieso al dapper dat Hollywood (of althans een Amerikaanse filmmaker) zich in die tijd aan een serieuze studie van een psychische stoornis waagde. Dus ik let maar niet op de voice-over, en ook niet op de uitleggerige toon (waarbij ik af en toe moest denken aan het einde van Psycho). Eerder vond ik het jammer dat David Wayne zo'n simpele ziel moest spelen, en echt storend vond ik het overacteren van Woodward bij haar uitbeelding van Eve Black (maar misschien was haar portret van zo'n "floozie" toentertijd wel de norm). Haar derde personage daarentegen was ontroerend, en op het einde was ik toch wel meegesleept zowel door haar vertolking als door de film als geheel (om nog maar te zwijgen van de klassieke schoonheid van haar gezicht). Mooie rol ook van Lee J. Cobb; die speelde in hetzelfde jaar een behoorlijk opgefokt personage in 12 angry men, dus hij zal blij zijn geweest dat hij hier een wat rustiger iemand mocht spelen om zo te proberen het typecasten te voorkomen.
        Was dit de eerste keer dat een acteur of actrice een Oscar won voor het spelen van een personage met een mentale of fysieke beperking? Patty Duke in The miracle worker, Cliff Robertson in Charly, Dustin Hoffman in Rain man, Daniel Day-Lewis in My left foot, Eddie Redmayne in The theory of everything...

Lekkere variant op And then there were none, met als voornaamste attractie Ralph Fiennes die maar weer eens zijn extreme veelzijdigheid demonstreert. Ik weet niet of ik van de verveeld ogende Anya Taylor-Joy een grote fan ga worden, maar ze doet alles hier wel precies naar behoren, en de rest van de cast heeft er ook duidelijk plezier in. Bezwaren dat de film niet een satire is, of geen horror, of geen thriller, tja, wat de film wèl was was vermakelijk, en verder heb ik er niet over nagedacht, want vermakelijk is al leuk genoeg. Het gegeven dat alle koks zover kunnen worden gebracht dat ze allemaal bereid zijn om hun leven te geven voor de idealen van Chef is misschien wat vergezocht, maar ik hoef maar aan Jonestown te denken om te beseffen dat het eindspel van deze film nou ook weer niet zo héél onwaarschijnlijk is, en bovendien is dit voor mij sowieso niet een film die staat of valt met psychologisch of anderszins realisme. Uitstekend vermaak.

Ik ging deze film in zonder de wetenschap dat dit een romkom is of zou moeten zijn, en omdat het thema mij eerder "gearrangeerde huwelijken in Pakistaanse gemeenschappen" leek dan "hoe krijgen we meisje A bij jongen B?" kon ik hier lange tijd goed in meegaan. Van het "getelegrafeerde" einde had ik ook niet zo'n last, want ik dichtte die aardige dierenarts mínstens zoveel kans toe, dus als geheel heb ik me hier prima mee vermaakt – tot het laatste kwartier dan, want hoewel mijn sentimentele zijde ontroerd was door hoe de familiekwestie werd opgelost vond mijn sceptische kant het allemaal wel èrg gemakkelijk gaan, en als ze de laatste scène in het boomhutje hadden weggelaten was de film er verder niet minder om geweest. Emma Thompson kan bij mij niets fout doen (actrices-top-3-aller-tijden), en ze brengt haar genante one-liners en ontregelende olifant-in-de-porceleinkast-momenten met meer dan genoeg aplomb, maar tegelijkertijd komt het me voor dat haar aanwezigheid (of althans de aanwezigheid van haar personage) de film z'n laatste restje serieusheid ontnam. En als op het einde Paki-boy en English girl elkaar gewoon krijgen en het gearrangeerde huwelijk op z'n zachtst gezegd geen succes blijkt te zijn, want was dan de zin van de insteek van deze film? Gemengde gevoelens dus.

Tja, een beroemde voetjeballer zei het al: elk voordeel hep z'n nadeel. Julie Andrews is innemend en mooi, Dick van Dyke is extreem lenig, de scène met de schoorsteenvegers op de daken is indrukwekkend, en de combinatie van live-action en animatie ziet er geweldig uit. Maar daar staat tegenover dat Julie Andrews veel te weinig te doen krijgt (en zéker niet genoeg voor de Oscar die ze hiermee won – als ze hem een jaar later voor The sound of music had gekregen was dat in mijn ogen terechter geweest), Van Dyke's bizarre accent en gekke-bekken-trekkerij gaan mij af en toe behoorlijk op de zenuwen werken (eigenlijk is hij als de oude bankier veel grappiger), qua plot stelt de film wel héél weinig voor, en van de muziek (nota bene eveneens goed voor een Oscar) ben ik ook niet stuk – buiten Chim chim cher-ee en Feed the birds kom ik eigenlijk maar weinig hummable tunes tegen, en vergeleken bij tijdgenoten als My fair lady en The sound of music komt deze film er toch wel heel bekaaid af.

Ik ben de afgelopen jaren best een fan van de Nederlandse jeugdfilm geworden, maar Dikkertje Dap is dan weer een behoorlijke teleurstelling. Als een kind dit leuk vindt is de missie natuurlijk gewoon geslaagd, want dat is uiteindelijk de doelgroep, maar voor de iets oudere kijker lijkt mij dit al gauw te simpel, met kleurloze personages, flauw spel (met uitzondering van Liam de Vries en Dolores Leeuwin), weinig plot, en een tamelijk doodse animatronic die door Yannick van de Velde ook nog eens van een heel kleurloze stem wordt voorzien. Het misverstand tussen opa en juf zorgt voor een glimlach, en de scène met de eerste schooldag van Dikkertje is mooi en heel goed navoelbaar gefilmd, maar meer goeds kan ik hier niet in ontdekken, en het mist zéker de Schwung van de Mees Kees-verfilmingen van deze regisseur.