Melancholia (2011)

Goethe:

"Wer Grosses will, muss sich zusammenraffen;

In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister,

Und das Gesetz nur kann uns Freiheit geben".

Omgekeerd geldt ook: herkennen is zien. Dit doet me aan Zerkalo denken: aan stringente regels en of iets een metafoor (symbool) is. Tarkovksy artistieke vrijheid i.t.t. Von Trier was gebonden aan censuur. Tarkovsky's filmopvatting (constructie) ontstond binnen een rigide ideologie. Dus een beeld, zoals bij een metafoor of symbool het geval is, mocht niet staan voor een ander (meer verborgen) beeld want dat zou verdacht zijn en argwaan wekken bij de autoriteiten. Tarkovsky's strenge utopische opvatting, beeld is beeld, is in deze omstandigheden ontstaan. Het beeld zou puur, als natuurlijk impuls, moeten binnenkomen. Maar Zerkalo's weergaloze scénes is nu juist een perfect geënsceneerde constructie: het pure beeld is ingekaderd en krijgt zo bewust en onbewust contexten. Zerkalo is een weerspannige film tegen rigide verwoordde ideologie daar zette Tarkovsky nadrukkelijke (natuur, mystieke) beelden tegenover. Die nadruk uit zich in inerte beelden, lange shots, van simpele details. Voor de gemiddelde filmkijker, die Hollywood stijl gewend is, erg vervreemdend, maar moet vooral voor sommige Russen in die tijd erg bevrijdend zijn geweest...

Von Trier is ook weerspannig maar vooral tegen de 'totalitaire' hollywood cliche's. Zijn eigen Dogma (!) is te vergelijken met Punk of New-Wave in de muziek: terug naar de basics. Hij schaamt zich dan ook niet als een dilettant (Von!) of amateur te werk te gaan als er maar niet volgens de geijkte stramien gefilmd wordt. Zijn wapperende camera werd ironisch genoeg een 'handelsmerk'. Maar zijn dogmatische regels zijn utopisch voor een filmer die zich ontwikkelt. Dat Tarkovksy, als tegenhanger van anti-intellectuele hollywood, een voorbeeld voor Von Trier is lijkt me logisch, maar Von Trier is geen epigoon daarvoor heeft hij inhoudelijk veel meer artistieke vrijheid dan Tarkovsky ooit had. Hollywood gedijdt onder dynamische beelden die continue blijven stromen en gevoel van de kijker overbluffen. Von Trier, Tarkovsky (Zerkalo zeker) en David Lynch (etc) appeleren, door discontinue effecten, eerst het verstand van de kijker: d.w.z. je eigen gewoontes en regels van kijken worden op de proef gesteld, daarna volgt het gevoel. Beeldtaal heeft iets van schrijftaal je moet leren tussen de regels door te kijken....daar huist immers het gevoel. Ramon K noemt dit waarschijnlijk geforceerd en gekunsteld. Maar was Tarkovsky nou zo ongekunsteld en ongeforceerd? integendeel..denk aan Goethe's "zusammenraffen": al zijn krachten inspannen... want "In der Beschränkung" (lees: onderdrukking) toonde hij zich nu juist qua (onbewuste?) maskering en ensceneering van motieven een uitzonderlijke "Meister".

Von Triers Melancholia is nu juist een eigen persoonlijke mixture geworden: de perfecte anti-hollywood statement!

Wat een onzin. Bij Lynch en (vooral)Tarkovsky voel ik eerst, daarna brengt mijn verstand pas samenhang in het onconventionele narratief of onderliggende thema's, of een overkoepelende structuur. Dat de logica daarna (of bij een tweede kijkbeurt) een extra gevoel kan geven, lijkt me duidelijk. Wat Von Trier hier te zoeken heeft snap ik verder niet; in Melancholia kan de metafoor niet langs je heen gaan en de beelden voelen hol aan. Gekunsteld. Bij Tarkovsky heb ik 't gevoel dat ik met oprechte cinema van doen heb. Bij Von Trier niet.

Je begint je elitair uit te laten! Alsof de mensen die Von Trier niet geniaal vinden niet tussen de regels door lezen en geen bal verstand hebben van cinema. Ik betwijfel juist ten zeerste of er uberhaupt iets tussen de regels aanwezig is hier. En films zijn geen boeken!

I never create allegories. I create my own world. That world does not signify anything unusual. It just exists, it has no other meaning.

Tarkovsky heeft zich vaak negatief uitgelaten over symbolen. Hier verzameld op Nostalghia.com.

Het grote verschil tussen Von Trier en Tarkovsky (mbt Melancholia) naar mijn mening; Gekunsteld (wat zou die planeet toch symbolizeren?) vs kracht van het beeld (vrij te voelen en te interpreteren).

Eerste keer dat ik Mulholland Dr. zag liet ik een traantje bij de Club Silencio scene. Ik had de scene nog niet geinterpreteerd (intellect), en ik wist nog niet precies hoe de verhouding tussen de twee vrouwen in elkaar stak. Dat IS cinema. Het komt via beeld en geluid direct binnen. Daarna komt pas het verstand.

Dat vind ik ook op Melancholia van toepassing. Dat je weet, maar vooral voelt dat het iets betekent, wat een soort euforie/'weten' kan geven, maar waar je niet meteen uitleg aan kan geven of na nadenken soms ook nog niet.

Want een metafoor of "image" gebruikt Tarkovsky wel en een symbool of "intellectual formula" niet, staat in je artikel.
Wie zegt dat Von Trier dat niet doet? Misschien gebruikt hij beide mogelijkheden van beeldtaal en toch ook abstractie. Ik ben zelf ook iemand die vaker eerst voelt/onbewust weet en dan gaat nadenken, en daar kon ik bij Melancholia ook mijn gang in gaan. Kwartjes vielen bij mij pas later en de betekenis staat daarbij alleen voor mijzelf vast, tot ik overigens weer iets anders denk, en daar kan ik anderen niet van overtuigen en dat hoeft ook niet. Het feit dat mensen de film verschillend interpreteren, is dat niet abstract genoeg?
Misschien is Von Trier daarbij van een eventueel (door jou zo benoemd) pad van gekunsteldheid aan het afraken, wie weet?
In de film zit veel meer dan wat symbolen, o.a. psychologie en filosofie, levensvragen.

Ik zal mijzelf maar eens quoten 17-12-2011:

Ik zeg dat ie dat niet doet, en NarcissusBladsp. en jij zeggen van wel! Maar verder kun je op dit punt niet doordiscussieren; het is wat het is. Cinema is een subjectieve beleving. Ik had de discussie al met rust gelaten hoor, maar ben weer ingehaakt omdat in een post gesuggereerd wordt dat ik niet 'tussen de regels doorkijk'' wat gewoon een zwak statement is, en eigenlijk op de man gericht ipv op de film. Er wordt weer een connectie met literatuur gelegd, terwijl dat een totaal ander medium is (lees bijvoorbeeld ook interviews met Bela Tarr); cinema ervaar je in de eerste plaats met de zintuigen, met het gevoel. Ik had geen goed gevoel over deze film en probeer dat dan tot in de puntjes uit te leggen. Maar niet om uit te drukken 'dat ik gelijk heb en jullie cinema niet vatten' of iets in die trant.

Ikzelf vind de symboliek te lomp en simplistisch (zoals ik al eerder aangaf) en de beeldenstroom te gekunsteld. Ik vind het bruiloftgedeelte ook veel te onwerkelijk en staged. Daarover verschillen we van mening. Maar om dan te suggereren dat ik niet tussen de regels doorkijk en de film daarom te gekunsteld vind (of te suggereren dat ik iets gekunsteld vind wanneer informatie tussen de regels door tot mij komt!?)....... of dat ik niet genoeg inspanningen doe...

Flauw. Ben al jaren met arthouse bezig. De eerste Tarkovsky heb ik in 2002 zelf aan de database toegevoegd.

Er zijn zelfs mensen die Rambo III anders interpreteren; vind dat geen goed argument. Voor mij heeft Melancholia een vastomlijnde betekenis.

En dat is ? nee, grapje, ik ga het wel terug lezen

Ben helemaal niet met arthouse bezig, ben bezig met film in de breedste zin en dat sommige films hun genre overstijgen of iets onpeilbaars hebben is dat soms meegenomen.

"Vrijheid betekent leren om uitsluitend eisen aan zichzelf te stellen, en niet iets te verlangen van het leven of van anderen". (Tarkovsky in "De Verzegelde Tijd" pag 175)

Ramon niet zo boos! Ik overdrijf om bepaalde eigenschappen te verhelderen. En vooral Zerkalo is voor de meeste kijkers juist erg elitair! Probeer de nuance te zien. Ook jouw mening net als de mijne ontkomt juist hier niet aan 't elitaire. Mijn ideeën zijn niet altijd even makkelijk of vlijend, maar je was het hierboven even met me eens...ik trek die gedachte alleen door. Bergman, Tarkovksy, Lynch en Von Trier zijn, of je het nu wendt of keert, ook diep verbonden met literatuur, hun geesten graven dieper dan vele andere filmers. Jouw favoriet Nostalghia gaat nota bene ook over een schrijver! En ik had het over discontinue effecten. Tuurlijk gedeeltes van hun films tirggeren je gevoel direct, maar ze zijn niet zo meeslepend (coninue effect) gemaakt als Hollywood films daarvoor zijn ze te intellectueel i.p.v. sentimenteel.

"I prefer to express myself metaphorically" in tegenstelling tot symbolen "while metaphor is a being-within-itself, it's a monomial. It falls apart at any attempt of touching it". Dat is nogal een gesloten opvatting, utopisch dus, over wat een metafoor is...Metafoor betekent nu juist dat wat overdrachtelijk is; het beeld of beelden verwijst ook naar een ander beeld of beelden dan zichzelf. Het verschil tussen gekozen beeld, metafoor en symbool is volgens mij gradueler dan Tarkovksy suggereert: dat maakt Zerkalo nu juist voor mij, gezien de context waar het gemaakt, is zo overdrachtelijk: de (poëtische) woorden vullen de beelden aan en omgekeerd. Het voert te ver om dit verder kritisch uit te diepen. maar zijn beeld idealisme heeft weldegelijk onaantastbare resulaten opgeleverd dat staat buiten kijf!

Tarkovsky doet trouwens met deze uitspraak wel erg 'koket': "I did not do any deep thinking about my work". Als dat zo was had hij nooit een klassiek boek over zijn films geschreven of zulke diepe theoretische gedachten geuit in interviews.. Het boek "De Verzegelde Tijd" had de ondertitel "Geweten van Beelden" niet misstaan... Vergeet niet Tarkovksy kon zich nooit vrij uiten en was zeer subtiel loyaal aan zijn moederland....tenminste dat is mijn inschatting. Want als hij bevestigde dat hij zich indekte dan kon dat problemen geven...

Het concept van context lijkt Tarkovsky dan ook te mijden. 'Context', in brede zin, is de omgeving waarin beeld, metafoor of symbool medegedeeld wordt. Als hij over een omgeving zou uitwijden zou hij al gauw in een politieke mijnenveld terecht zijn komen. Daarom benadrukt hij zijn puur persoonlijke wereld (zijn 'beeld utopie'). Maar de titel Zerkalo, De Spiegel, nodigt de omgeving uit om er in te kijken en te relateren aan zijn eigen leven... Als je die (toenmalig russische!) omgevingen invult krijgt de film een fantastische lading. Tuurlijk elke film krijgt lading door contexten, maar van huis uit moest Tarkovsky uit zelfbescherming die omgevingen afschermen, d.w.z abstraheren, en dus implicieter maken.

Niet te vergelijken dus met Von Trier!

ik volg niet helemaal, Narcissus. Kun je wat nader uitleggen?

"Een groot deel van de hedendaagse kunst kan gezien worden als een bewuste poging om aan interpretatie te ontsnappen" (Susan sontag, 1961, "Tegen de interpretatie" pag 13)

"while metaphor is a being-within-itself" vergelijk met wat hier staat. en "it's a monomial" met hier...

Voor Tarkovksy draagt een puur beeld een onuitputtelijk betekenis in zichzelf gesloten...bijna onbereikbaar voor interpretie...maar zonder overdracht is het juist ook betekenisloos. Beeld opzichzelf zegt niets. Metafoor dat juist beeld of beelden overdraagt (vergelijkt, omzet, verwijst, transformeert, vertaalt) naar een ander beeld of beelden (contexten) brengt wat je afbeeldt tot leven. (groei van beelden: associaties).

"Being-within-itself"? Metafoor als zwijgende tussenpersoon die pure beelden koppelt en overdraagt zonder zelf zichtbaar te zijn...als een ideale 'regisseur'? Maar koppelen.. is kiezen..is raken...is met camera willen fixeren...is net als een gedrukt woord...uiteindelijk inert. De lezer brengt net als een filmprojector (woord)beeld tot leven.

Kortom nogal een gesloten opvatting over wat een metafoor ideaal zou moeten zijn. Maar wel fascinerend! Metafoor IS in de taal vanzelfsprekend... Tarkovsky zocht zoals ik hem begrijp naar het vanzelfbeeldende. Malick lijkt hetzelfde streven te hebben. Misschien kom ik zo Ramon nader...met voortschrijdend inzicht.

Relatie tussen interpretator, vooral in de enge gedaante van censor, en kunstenaar is als tussen aandachtgevende kat en aandachttrekkende muis . De kunstenaar zal altijd uiteindelijk op zoek gaan naar een veilig hol!

De kunstenaar beschermt zijn werk als een autonoom geheel, don't touch it, de interpretator legt het werk uit-één in stukken...

Kortom de ideale 'elitaire kijker' begrijpt en zwijgt als een grijze muis.

Als je Von Triers interview leest dan is het opmerkelijk hoe open hij is...

Meer on-topic

Ik lees het schitterende boek "De geheime liefde van Mrs Robinson" waar melancholie en depressie binnen een huwelijk een belangrijke rol spelen, daar kwam ik de volgende passage tegen die in de 19e eeuw anoniem gepubliceerd was:

"Als een zwakke satelliet van de 'allesbeheersende planeet' van haar echtgenoot werd ze slap, lusteloos en deerniswekkend afhankelijk" (p65)

4 sept 2011 (pag11)

In de Tarkovskyaanse discussie over de verhouding in Melancholia tussen het intellectueel te begrijpen "symbool" en de op zichzelf staande en (grotendeels) oninterpreteerbare "metafoor", kan ik slechts herhalen wat ik vroeger al opmerkte, nl. dat de film van Von Trier mij vaak overkwam als een aaneenschakeling van esthetisch-intellectuele, vaak vergezochte en weinig emotioneel aangrijpende "spitsvondigheden"... Spielerei...

Veelzeggend vind ik dan ook de woordkeuze van Narcissus zelf hierboven:

"De ideale 'elitaire kijker' begrijpt en zwijgt als een grijze muis."

Dat is misschien het beste wat je bij déze film kan doen...

Hoor ik daar een kat spinnen?

Staat de planeet Melancholia symbool voor de geestelijke toestand van Justine, of staat zij symbool voor de aarde? Laten we dit deftige 'stop'-woord (in de zin dat je na het gebruik ervan kan stoppen met nadenken) toch maar even aan één van jouw aaneengeschakelde bomen hangen, Thomas, en een globale blik op het bos werpen.

In het verhaal van de film is de aanstormende planeet zo echt als maar zijn kan, net zoals overigens de geestestoestand van Justine. Deze twee fenomenen hebben echter an sich niets met elkaar te maken. En het één is ook niet het gevolg van het ander. Justine wordt niet depressief vanwege de dreigende vernietiging van de aarde; ze is het al, en wel zodanig dat ze deze toevalligheid verwelkomt als een verlossing van haar toestand.

Met de simpele kunstgreep van Von Trier om beide zaken tegelijkertijd te laten plaatsvinden, nodigt hij de kijker uit om, net als Justine, een verbinding te leggen tussen de domme zinloze realiteit en de subjectieve inhoud van haar geest. En laat daarmee ook iets zien van de werking van de menselijke geest, met zijn neiging om zinvolle verbanden te zoeken waar die er niet zijn, betekenis te zoeken in een zinloos bestaan. De menselijke geest heeft een grote aversie tegen een 'toevallige samenloop van omstandigheden'.

Justines geestesgesteldheid, die qua inhoud volkomen subjectief is, krijgt een zeker air van 'objectiviteit.' De depressieve kronkelgedachten van onze geesteszieke heldin worden gepromoveerd tot heldere inzichten, en zelfs de ultieme wijsheid. Het is dan wel niet zo dat de aarde vernietigd zou worden vanwege haar door Justine veronderstelde slechtheid (maar gewoon door het domme noodlot), maar in het licht van haar dreigende ondergang krijgen Justines 'inzichten' toch een schijn van gezag.

Met andere woorden: de onontkoombare realiteit van de dreiging van de planeet, die voor iedereen geldt, valt samen met de volledig persoonlijke gemoedstoestand van Justine, een toestand die alleen voor haar... onontkoombare realiteit is. En zo is zij de enige, voor wie uiteindelijk het subjectieve en het objectieve volledig samenvallen. Geen wonder dat ze zo opknapt. En geen wonder dat Von Trier, die met deze film zijn eigen gemoedstoestand uitdrukt, spreekt van een happy end. Wensdroom en realiteit vallen samen.

Melancholia als uitdrukking van een gemoedstoestand. Van de werking van een geest misschien, waarin de gedachten zich in een vicieuze cirkel bevinden, en een self-fulfilling prophecy worden, zichzelf steeds bevestigend in de richting waarin ze zich bewegen, zonder nog ergens een afslag te zien.

'Spielerei'? Maar dan wel een mooi spel met geconstrueerde realiteiten, Thomas.

Overigens is Melancholia qua spel met perspectieven in mijn ogen wat minder goed dan voorgangers als Breaking The Waves, (en vooral) Dogville en Antichrist.

Dat zit 'm misschien niet in de kwaliteit op zichzelf, maar meer in de aard van het thema, denk ik.

Melancholia mist een bepaalde dramatische spanning, en de dubbelzinnigheid van de ontknoping, die de andere genoemde films wel hebben: de totale oorlog tussen de personages in Antichrist, de apocalyptische metamorfose van 'Vrouw van Smarten' Grace in Dogville, de botsing van wereldse wijsheid en religieuze dwaasheid in Breaking The Waves.

Allemaal films met lijdende vrouwen in oppositie tot schijnbaar superieure krachten. En vooral de haast spiegelbeeldige overeenkomst tussen hoofdpersonages en verloop van verhaal tussen Melancholia en Breaking The Waves vind ik opmerkelijk.

Maar Justine heeft eigenlijk nooit serieus tegenspel; niemand kan haar echt partij bieden. Haar 'overwinning' (of haar nederlaag in de strijd met zichzelf) is onontkoombaar en totaal, zoals een depressie ongetwijfeld onontkoombaar en totaal kan zijn.

Het ligt hem denk ik juist in de acceptatie van haar depressie (en het eind van de wereld) waardoor ze misschien meer vrede dan oorlog uitstraalt. Daarentegen heb je in deze film twee personages, die misschien dan wel de vrede en de onvrede uitstralen? Zie je ze als een persoon: je hebt oorlog.

Maar dat is toch helemaal niet diepzinning of intelligent, of knap geconstrueerd? Het komt niet verder dan een Von Trier die denkt 'ik voel me kut en depressief en zou willen dat de er een eind komt aan mijn lijden (en dat van de hele wereld)'....... en dat verfilmt ie dan. Als ie echt oprecht was dan hing ie zichzelf op. Ik vind de inhoud juist te simplistisch.

Euhm.

Wat snap je niet? De man geeft in een interview aan dat ie de wereld graag zou laten eindigen met 1 druk op de knop, de man maakt een film zonder lichtpuntje of nuance, spreekt van een happy end (voor Justine, voor zichzelf), maar geeft het publiek met zijn film geen enkele ruimte om 'achter de zwarte gordijntjes' te kijken. Zelf ziet ie in real life klaarblijkelijk toch wel de zon doorkomen na een flinke regenbui. De film heeft geen ziel. Weinig met meesterlijke cinema van doen.

Hier wringt iets Ramon. Is kiezen voor het leven juist niet oprechter en echter dan kiezen voor de dood? Is kiezen voor de dood vaak ook geen effectbejag om je geleefde leven in een laatste wanhoop daad te rechtvaardigen en op te doen vallen en je eigen gelijk te willen benadrukken? Is dat niet wat Justine's 'ziel' op het eind drijft...en wat ik juist dubieus vind.

Von Trier heeft toch juist door verder te leven afstand genomen van zijn depressieve alter ego...en juist daarom kan hij zeer open en kritisch zijn over zijn eigen film en zich uitlaten met zwarte humor en nog belangrijker...zelfspot. Dat wil dus niet zeggen dat Justine als demon niet kan terugkeren!

Ik snap je niet. Wat zou er wringen? Ik denk dat depressie te maken heeft met een longing for meaning; Von Trier denkt dat het om een longing for death gaat, verfilmt dat via een bombastische metafoor waar niet aan te ontsnappen valt en waarin geen enkele ruimte voor nuance of een andere zienswijze open wordt gelaten...... Maar de man kiest voor het leven en dat had ie in zijn film uit moeten drukken. Hoe langer ik er over nadenk, hoe meer ik me realiseer dat Trier een aansteller is. Ik vind het ook niet raar dat ik termen als 'zielloos' en 'gekunsteld' heb gebruikt. Soms discussieer ik ook om zelf tot de kern van mijn eigen standpunt/zienswijze te komen. Ik ga afwaarderen.

Je beschuldigt Von Trier van simplisme en zet er zelf zo'n zin voor, dat vond ik wringen.

Verder vind ik dat je veel te veel belang toekent aan interviews van Von Trier bij het interpreteren van zijn films, en ook aan zijn persoonlijke leven. Hou het gewoon bij de film.

En ja, ik vond het een happy-end, omdat het slot machtige cinema is, en ik met het gelukzalige gevoel de bioscoop uitstapte dat ik de wereld op fantastische wijze had zien vergaan. Zoals Dostojewski al schreef: Beauty will save the world.

Om een punt duidelijk te maken, niet om te verwensen. Kom zeg. En jullie achten Trier veel te hoog.

Onzin. Ik haal zijn zienswijze aan om voor mezelf te verklaren waarom ik een film van hem zielloos of gekunsteld vind. Heel normaal. Jij zou films ook eens in hun context moeten plaatsen.' en ik met het gelukzalige gevoel de bioscoop uitstapte dat ik de wereld op fantastische wijze had zien vergaan'. 10 x erger!

Moet je echt niet bij Trier zijn. Maar ik probeer er over op te houden; voor mezelf ben ik eruit.

Jawel, maar die 'oorlog' wordt nauwelijks spannend, want Claire kan niet echt partij bieden aan Justine. En Justine zoekt ten tijde van haar bruiloft nog wel naar steun, of ontsnapping, maar heel snel is duidelijk dat die pogingen niets gaan opleveren. Het is wel in lijn denk ik met de vastgestelde baan, het gedetermineerde van Justines lot zoals Von Trier dat schetst, maar een echte spanning van een alternatief is er in de aard der zaak niet. De teerling lijkt al geworpen vóór de film begint.

Von Trier 'moet' helemaal niks, lijkt mij. En iemand van onoprechtheid beschuldigen die in al zijn films de 'echte realiteiten' en waarheden van zijn personages (die ongetwijfeld vaak veel van hem zelf hebben) steeds weer genadeloos te kijk zet (Idioterne!), vind ik.. opmerkelijk. Von Trier stelt eerder zijn eigen 'onoprechtheid' in zijn films ten toon, lijkt mij. Aanstellerij? Dan kan hij zich wat mij betreft niet genoeg aanstellen.

Overigens, als het verlangen naar betekenis ten diepste niet vervuld wordt, vind ik het niet erg vergezocht dat dat verlangen daarna verandert in een verlangen naar de dood. Jij als kennelijk ervaringsdeskundige zal het eh.. oprecht anders zien, maar deze film is voor mij niet een feitelijke studie naar depressiviteit, maar heeft meer in het algemeen wat te zeggen over de werking van de menselijke geest, die de neiging heeft om zichzelf schaakmat te zetten.

Het als objectief voorstellen van een subjectieve gemoedstoestand is inderdaad in wezen simpel, Ramon. En misschien is Melancholia in zijn uitwerking inderdaad te gaaf, te eenvoudig. Maar slecht vind ik hem toch bepaald niet.

Maar wat is dan zijn dode huid? Zijn nieuwste of zijn vorige?

Je stelt een vraag die je met goede wil en (even) nadenken zelf kan beantwoorden...

ik heb geen idee.. toont hij ons bewust zijn oude huid als nieuwe film 'kijk hier ben ik nu helemaal klaar mee!'? Of toont hij een geheel nieuwe weg (symbolische nieuwe huid) met zijn laatste film?

Wat is melancholia: zijn oude of zijn nieuwe?

Ben ook geen v.Trier kenner natuurlijk.

Het is een metafoor Mickey.

Zijn laatste afgeworpen huid is zijn nieuwste afgeronde film. Zijn nog niet afgeronde project is een huid die nog om hem heen zit en die in wording is... misschien lukt het hem niet die huid af te werpen door bijvoorbeeld gebrek aan geld of inspiratie! etc. Maar het kan ook best zijn dat hij een oude afgeworpen huid tegenkomt en denkt: was die van mij? Heb ik dat ooit gemaakt?

Als je oude recensies van jezelf leest, jaren geleden, kan je een zelfde ervaring opleveren: heb ik dat toen zo beoordeeld?