Irréversible (2002)

Zelden heb ik zo verbouwereerd naar het openingshalfuur van een film zitten staren. Shocking. Maar eveneens een dijk van een scène, in een dijk van een film.

Het is ijzersterk hoe de film de dualiteit van de seksualiteit laat zien, iets waar eigenlijk constant vanuit verschillende perspectieven mee wordt gespeeld. Ze drijft mensen tot gelukzalige momenten van romantiek en intimiteit; een paar uur later slaat ze in een verbitterde en immorele vorm complete levens aan gort. Respectievelijk in de film een prachtige en lieflijke bedscène, en een macaber realistische verkrachtingsscène.

De cameravoering en gebruik van licht en muziek worden geniaal in het werk gesteld om de authenticiteit van de gruwelijke beelden te ondersteunen. Ook de omgekeerde vertelstructuur is een voltreffer. De visuele climax van de film mag dan al wel opgebruikt zijn in het begin, maar naarmate de achtergond en persoonlijkheden zich ontspinnen wordt je je als kijker heel goed bewust van de onmacht van de mens t.o.v. het toeval, ofwel de tijd — de tijd die alles verwoest.

Verdwaasd en met een wrang gevoel bleef ik achter na de aftiteling. En met veel zin om met een brandblusser wél de juiste kop aan gort te slaan.

Wat een film zeg!

Schokkende scènes in een zeer goede film.

Je leeft met de personages mee en blijft uiteindelijk verbouwereerd achter...

Krijgt een plaats in mijn top 10.

Ik zit al een tijdje met mijn vingers op het toetsenbord om mijn mening te geven over deze film maar ik weet het eigenlijk niet zo goed.

De film is in ieder geval indrukwekkend en vrij schokkend maar of ik het nou een goede film vond?

De twee beruchte scenes hadden van mij ook niet zo lang hoeven duren tenzij er meer afwisseling in de geweldadigheden zou zijn geweest.

Het verhaal is super simpel zonder enige verassing of interessante wendingen. Het laatste deel van de film voegde voor mij ook niks toe aan het verhaal; het was wat mij betreft beter geweest als de film gestopt was na de scene dat die dame alleen het feest verliet.

De acteurs waren heel goed moet ik zeggen.

Is er een reden waarom de film in omgekeerde volgorde is gemaakt? Bij Memento heeft het een reden maar die kan ik hier niet ontdekken.

Het begrip dat je zou tonen wanneer het in normale volgorde verteld zou worden, vervaagt hier omdat je meteen geconfronteerd wordt met het einde van het verhaal. Daarbij is het "blije" begin ook tragisch omdat je weet wat er volgt. Noé speelt met de emoties van de kijker en laat zien dat je met een simpel verhaal toch nog alles overhoop kan gooien.

De latere scenes zijn dus essentieel.

De reden zit in de ervaring. Het beste voorbeeld is die van de eerste scene. De eerste scene zou totaal anders ervaren worden als die aan het eind geplaatst zou zijn, althans ten opzichte van de huidige ervaring die je hebt bij de eerste kijkbeurt waarbij de scene aan het begin plaatsvindt. Zelfde actie, andere ervaring. Er wordt gereflecteerd op onze morele ervaring die (bijna) volledig context afhankelijk is.

Wat een kutfilm is dit zeg. Ten eerste stoorde ik me aan die vreselijke muziek die tijdens de opening werd gedraaid. Ten tweede vond ik de scene in de tunnel te lang duren wat me ook mateloos irriteerde. Tijdens die scene daarom ook afgezet. Om over het slechte filmwerk niet te beginnen. Lijkt wel alsof je in een achtbaan zit met dat geslinger. Gister nog Primal Fear gekeken, dát is pas een goede film. (Mede dankzij de acteerwerk van Norton dan)

Dit is slechts één van de redenen waarom Irréversible een essentiele film is.

Sterke maag? Bij stuiterende camerawerk in het begin kan uw maag gaan......

Ook is het begin heftig met eerst een extreem gewelddadige scene met vlak daarop ongeveer een 10 minuten durende verkrachtingsscène. In Cannes zorgde de film voor de nodige ophef, na de opening van de film met deze scenes verliet men massaal de zaal. Jammer, want de film zelf is prima. Het verhaal wordt net als in 'Memento' omgekeerd verteld wat desoriënterend kan werken. Verder is de film een JUWEEL!!!

Ben benieuwd hoe ik hem dit maal zal vinden. Het wordt de 2e maal dat ik deze film ga zien en de 1e keer was prima, wat ik mij herinner, behalve de scene met de verkrachting, dat kon korter, veel korter!

Al zou Noé overigens een biografie/jeugdvertelling maken over "Le Tania", dan zal dat denk ik wel zijn ziekste film worden boven zijn zieke films.

Heb je daar verder nog iets van een valide toelichting op, of laat je het louter bij een hol statement?

Iets met de dingen laten zien zoals ze daadwerkelijk zijn en niet zoals de mensen ze liever willen zien enzo. Geweld is in Irréversible een bron van walging en afgrijzen, in tegenstelling tot verreweg de meeste films, waarin geweld over het algemeen toch vooral ter vermaak dient.

Daar hebben we het nieuws voor!

Haha, het nieuws laat dingen zien zoals ze daadwerkelijk zijn?? Wat een grap..

Overigens om on-topic te blijven denk ik inderdaad dat die verkrachtingsscène hierin zit omdat andere films verkrachtingen schuwen om op een pijnlijke manier te laten zien of heel vluchtig waardoor de pijn niet echt aankomt. Het is dus niet eens perse een kunstgreep als je het zo wil noemen maar bijna een statement om in te zoomen op ellende, wat ik op deze manier oprechter vind en het gevoel krijg dat de regisseur het serieus neemt.

Ik kan weinig met je linkje en zeker niet met uitspraken als: Als je er niet tegen kan, verdwijn van deze planeet!

Een andere zin biedt meer aanknopingspunten, maar is evengoed dubieus:

Hoe kunnen we weigeren een eenvoudige representatie - een foto - van een gruwelijk voorval te erkennen, terwijl andere mensen gedwongen zijn in die gruwelijkheden zelf te leven?

Er lijkt vanuit gegaan te worden dat je niet minder goed kan meeleven met mensen als je niet de beelden van gruwelijkheden ziet, maar alleen beschrijvingen leest. Ik heb erg mijn vraagtekens bij die stelling. Ik weet in ieder geval van mezelf dat ik alleen van beschrijvingen erg stil kan worden, wat is dan de noodzaak om er ook nog beelden van te zien. Misschien stompt het zelfs juist wel af als je te vaak zulke beelden ziet, dat woorden dan veel minder doen (en van sommige gebeurtenissen zijn alleen beschrijvingen beschikbaar, geen beelden). Er valt volgens mij best wat op af te dingen.

Of is het dan de bedoeling dat iedereen moet mee lijden als iemand anders lijdt? Dat vind ik helemaal een dubieuze stelling. Klinkt ergens als een kind die een oplawaai van een ander kind heeft gekregen en het afreageert op z'n jongere broertje. "Ik pijn, jij ook pijn." Waar ligt de grens in welke mate iemand moet meelijden? Bij verplicht beelden kijken? Of nog verder? Medelijden laat zich niet volgens mij niet afdwingen, dwang zorgt juist alleen maar voor wrok.

NB: Dat ik deze film waardeer en dat de wijze waarop het geweld gebruikt is voor mij wel werkt, betekent niet dat ik ervan uitga dat dit voor iedereen zo is. Ik ben dan ook behoorlijk terughoudend in het aanraden van deze film.

Dank je wel.

Het lijkt erop alsof je de reacties op de verkrachtingsscène (dit woord heb ik tussen spoilertags gezet, maar wie zou er nog aan deze film kunnen beginnen zonder van de aanwezigheid van die scène op de hoogte te zijn?) zou kunnen onderverdelen in enerzijds "Noé laat geweld zien zoals het ècht is, en dat rechtvaardigt de intensiteit en de lengte van de scène" en anderzijds "okee, we wéten wel hoe erg het is, en als we het nog niet wisten hebben we het na vijf minuten wel door, dus waarom het dan tot ondraaglijke lengte oprekken?" Ik twijfel geen seconde aan de integriteit van Noé (en Bellucci en Prestia), maar aan de andere kant zou ik ook niet precies kunnen zeggen wat die toegevoegde waarde is, behalve dan mensen zodanig schokken dat ze de bioscoop uitlopen (of de scène versneld doorspoelen, zoals ik) en dan schiet je misschien toch je doel voorbij. Misschien is Noé wat dat betreft de mening van Madonna toegedaan, die ooit zei: "Het maakt me niet uit of mensen mijn show goed of slecht vinden, als ze er maar niet onverschillig bij blijven." Ik ben er nog niet helemaal over uit.
        Overigens vond ik de scène met de brandblusser een stuk minder schokkend, gedeeltelijk omdat ik door gewenning toch een stuk minder gevoelig ben geworden voor filmgeweld, gedeeltelijk omdat het een tamelijk anoniem personage betrof in plaats van een bekend en/of sympathiek personage met wie je je identificeert, maar vooral ook omdat het op een gegeven moment wel duidelijk werd dat dat niet een ècht gezicht was dat daar in elkaar werd gemept, en op het moment dat ik me van special-effects bewust werd was ik ook meteen "uit" de scène. Ik geef toe, misschien niet goed te praten, maar zo werkt afstomping nu eenmaal. Als veel schokkender ervoer ik in feite de scène waarin in een flits Marcus' arm wordt gebroken.

Ik denk dat zo'n beetje de reactie is van ieder gezond persoon, precies ook de rede waarom het zo pijnlijk is om te aanschouwen. Het zou me pas echt zorgelijk lijken, mochten er mensen zijn die zeggen: van mij had die scene nog wel wat langer mogen duren. Dat die scene bij sommige in het verkeerde keelgat schiet is dan ook niet verwonderlijk, aangezien ''shockeren'' nog altijd ervaren wordt als iets negatiefs door veel mensen. Wat denk jij dan trouwens wat het doel was van Noé?

Het doel van die scène lijkt me de afschuwelijkheid van de daad zoveel mogelijk tot de kijker door te laten dringen door de intensiteit ervan zoveel mogelijk te benaderen. Maar ik vraag me dus af of het gebruikte middel (of liever gezegd de mate waarin dat middel gebruikt wordt) het doel niet voorbijschiet.

Wat mij betreft niet, al is dat natuurlijk subjectief. Lijkt me dat de scene een stuk minder schockerend zou zijn mocht ie een minuut of twee duren, zoals normaliter het geval is bij verkrachtingen in films. Noé laat de scene zwaar wegen op de kijker, tevens ligt het op deze manier natuurlijk een stuk dichter bij de realiteit. Verder snap ik wel dat niet iedereen deze aanpak kan waarderen natuurlijk. .

Juist omdat het in één shot is opgenomen, is die lengte gerechtvaardigd. Het slachtoffer kan niet ontsnappen, en dat doet de camera dus ook niet en blijft de volle tijd erop gericht.

Indrukwekkend. Ik weet nog goed dat ik aan het begin wilde afhaken met deze film.

Wat is dit nu weer voor artistieke onzin, maar op het laatste nippertje ben ik blijven hangen.

Het onomkeerbare noodlot, maar dan van eind tot begin in één shot gefilmd. Én rauw.

Fenomenale film.

Ik had hetzelfde probleem en ben wel afgehaakt. Knap dat de film dat binnen een paar minuten voor elkaar kreeg... Misschien in de toekomst nog een kans geven...

Zal ik doen, maar dat wordt waarschijnlijk na de jaarlijkse zomerfilmdip, want die zit er weer aan te komen

Vond er niet veel aan eerlijk gezegd. Het begon al met die camera die de eerste 20 minuten als een gek in de rondte draait. Ik snap de bedoeling ervan, maar bijna misselijk worden van het camerawerk zorgt bij mij helaas niet voor een betere kijkervaring. Voor de rest is het verhaal vrij simpel, maar op een erg schokkende manier gebracht, ook nog eens achterstevoren waarbij ze je op het eind (of eigenlijk het begin) nog een trap na willen geven. Wat mij vooral tegenzat was dat ik een hekel kreeg aan zowat elk personage in de film, daardoor kwamen de scenes aan het einde ook niet goed uit de verf. Wel goed geacteerd overigens.

Overigens heb ik niets tegen de manier waarop de extreem gewelddadige scènes in beeld worden gebracht. Wat mij betreft mag dat zeker shockerend zijn, aangezien 95% van de films geweld als cool of grappig afgeschilderd, waardoor het vaak zelfs verheerlijkt wordt. Misschien is het dan wel eens goed om een realistische gruwelijke scene te hebben die je maag doet omdraaien.

Mijn hemel, wat een film. Op de een of andere manier was Irréversible er nooit van gekomen. In de bios niet destijds, nooit op dvd gekocht, behandeld bij filmanalyse vak, maar dat waren slechts een paar scènes. Ik heb de dvd wel een keer geleend, maar ongezien na een paar weken maar weer teruggegeven, aangezien anderen hem ook wilden lenen. Het mocht blijkbaar al die tijd gewoon niet zo wezen, heel gek. Aan de andere kant, ook de gepindakaaste versie heeft 3 jaar op de pc gestaan voor we er een keer beiden 'zin' in hadden. Want dat het geen vrolijke bedoening zou worden, dat wist ik.

En dat werd bewaarheid, manman. Maagomdraaiend geweld (en anders doet het camerawerk in het begin van de film dat wel) waaronder de beruchte langdurige, no-escape verkrachting. Enorme Tour de force van Belluci hier, in een long take nog wel (Zou Cassel bij die scène op de set zijn geweest? Ok, het is gespeeld, maar dat moet afgrijselijk zijn om iemand dat te zien ondergaan, laat staan je vrouw).

Als ik niet zo had moeten wennen aan de esthetiek van de cinematografie, was het wellicht direct een 4,5 ster geweest , al kon ik ook de keuze om Marcus' zo' ontzettende darm te laten zijn tijdens dat feestje, nog niet helemaal plaatsen. Natuurlijk, hij had een pilletje gekregen van Pierre en je ziet daarna pas dat hij ook een lieve jongen kan zijn (is?), maar dan nog weet ik niet zeker of het meerwaarde heeft.

Echter vermoed ik dat Irréversible bij een tweede kijkbeurt nog wel eens een verhoging zou kunnen krijgen. Al kijk ik daar niet echt naar uit, gezien de aard van de film. Maar, goed was het absoluut, en een verdiende plaats in de MM top 1000. Of zijn positie terecht is, daar kan ik me misschien beter na bezinking en herziening over uitlaten.

N.B wie moeite heeft met het all over the place camerawerk in het begin, zet even door. It passes.
4*

Bellucci heeft geloof ik toen ze nog gelukkig getrouwd waren gezegd, ik parafraseer: Ik wilde niet dat hij erbij was, dus hij is gaan surfen, de klootzak!

Als 'gestoord' een understatement is ...

Noé verheft hier twee zaken tot kunstvorm: ranzigheid en koppijn. Dat eerste behoeft eigenlijk geen verdere toelichting. Zelfs wie slechts vaag van deze film gehoord heeft, weet waarover het gaat. Misselijkmakend, krankzinnig, Noé blaast je van je sokken. En zo beland ik bij het tweede element, de koppijn. Alsof het zieke geweld an sich niet volstaat, beland je het eerste halfuur in een flitsende, bonkende rollercoaster. Want Noé gaat all the way. Zowel visueel als inhoudelijk geschift. Best niet met een volle maag te bekijken dus.

En dan is er nog Vincent "On va au Rectum" Cassel. Zelden een acteur zo briljant door het lint zien gaan. Het knappe is overigens dat deze film erin in slaagt om de schijnbaar halfgare Marcus uiteindelijk als een redelijke jongen te schetsen. Iets wat je aanvankelijk niet voor mogelijk houdt.

Naar het einde/"begin" toe neemt Irréversible wat gas terug. De cameraman lijkt uitgeraasd en Noé neemt de tijd om dieper in te gaan op de personages. De film krijgt zo wat meer body, al verkies ik toch de furie uit het eerste deel.

Hoe dan ook een man met meer ballen dat het atomium, die Gaspar Noé. 4.5*

Tegenvaller. De film staat al een tijdje in mijn kast, maar tot nu toe vond ik maar geen geschikt moment deze 'very disturbing' film te kijken; de verhalen van controverse, flauwvallende mensen in Cannes en een wraaktocht vol expliciet geweld deden zijn werk...
Echter, tot mijn grote verbazing, viel dat allemaal reuze mee. Ik heb bakken met films gezien waar meer (expliciet) geweld in voorkomt en die zoek ik echt niet op. De controverse zit hem feitelijk slechts in twee scenes en die zijn inderdaad niet mals. Maar het laatste half uur mag zelfs traag en saai genoemd worden; er wordt dan een poging gedaan de karakters iets verder uit te diepen, maar aan de hand van die twee settings komt dat te laat, er gebeurd geen hol en blijft het alsnog op de oppervlakte, met het geforceerde drama van 'oh-ze-was-nog-zwanger-ook' als dieptepunt.
Het eerste half uur is ook het apart vernoemen waard. Ik lees in reviews vaak geklaag over handcams, maar dan weet ik niet wat dit geweest moet zijn. Ik bleef in mijn hoofd maar roepen dat ie de camera eens recht en/of stil moest houden. Kortom, daar moet je tegen kunnen. Feit is dat het past bij de bevreemde beelden, zeker bij die heerlijk beklemmende muziek in de club. Acteerwerk is prima in orde. De lange takes zijn wisselend in uitwerking, maar knap gedaan.

Al met al snap ik de heisa niet helemaal, het is absoluut niet zo dat de film over zijn gehele lengte een spoor van vernieling of misselijkmakendheid achterlaat. Het a-chronologische lijkt precies tegen te werken: de begin is bijzonder en grijpt je, daarna houdt de manie van Marcus je in je greep, om vervolgens het verhaal als een nachtkaars uit te zien gaan. En zo blijf ik met een teleurgesteld gevoel achter. Grote kans dat de film 'gewoon' in chronologische volgorde een sterkere uitwerking had.