De toorts van Spike Lee is overgedragen aan een jongere generatie. In die zin doet 'Dope' (2015) me wat denken aan de energie en humor uit Lee's 'She's Gotta Have It' (1986) over een zoektocht naar zwarte masculiniteit. Of zoals de nerd Malcom Adekanbi (Shameik Moore) maar moeilijk zichzelf kan zijn in de ghetto-omgeving. Maar hoe kan een jonge zwarte man zijn eigen potentieel benutten als anderen hem steeds in een keurslijf willen persen Malcom zit enerzijds gevangen tussen vooroordelen en verkeerde veronderstellingen, maar anderzijds dwingen leeftijdsgenoten hem om te conformeren. Het is een gekmakende spagaat, zeker wanneer Malcom's hartje sneller gaat kloppen als Nakia (Zoë Kravitz) best onder de indruk lijkt van zijn intellect.
'Dope' (2015) is een heerlijk energieke film die steeds verspringt tussen verschillende stijlen en tonen. Soms is het een soort 'Napoleon Dynamite' (2004) met nerdy types die vloeken met hun omgeving. Soms lijkt het meer een misdaadthriller met een subplot over onschuldige omstanders die per ongeluk terechtkomen in het criminele milieu. Met stereotypen rond gangsters en hun straatcultuur. Soms is 'Dope' (2015) plotseling essayistisch als het dieper ingaat op de ervaringen van Afro-Amerikaanse jongeren en hun moeilijkheden om aansluiting te vinden bij het schoolsysteem. Net als bij Spike Lee's betere films straalt 'Dope' (2015) vooral 't plezier uit om zwarte ervaringen te vertalen naar zelfbewuste cinema.
Je haat Nicolas Cage of je houdt van hem, maar zelfs in 'Longlegs' (2024) kun je er niet omheen dat hij een enorme stempel drukt op de films waarin hij speelt. Cage is bijna niet in beeld en hij is onherkenbaar geschminkt. En toch weet de cultacteur op spaarzame momenten het maximale eruit te halen als de vermaledijde seriemoordenaar Longlegs plotseling opduikt. Je zou bijna vergeten dat de eigenlijke verhaallijn gaat over de jonge FBI-agente Lee Harker (Maika Monroe) en haar zoektocht naar waarom het lot van Longlegs zo verbonden lijkt met het hare. Toch werkt het contrast wel tussen de ingetogen, sombere zoektocht van de FBI-agente tegenover de absolute waanzin van de seriemoordenaar. Alsof haar traumatische zoektocht bruusk wordt verstoord door zoveel slechtheid. Ook echt een verdienste van Cage dat die Longlegs zo'n waaier aan tegengestelde emoties oproept: hilariteit, walging, angst en zelfs een beetje medelijden.
Onmenselijke verveling. Soms kom je zo'n film tegen die voor jou persoonlijk gemaakt lijkt te zijn. Voor mij heeft 'Limbo' (2020) precies die perfecte mengeling van surrealisme, droogkomische humor, Schots natuurschoon en maatschappijkritiek. De jonge Syriër Omar (Amir El Masry) zit gevangen in het vagevuur van een asielstatus. Hij wordt langs de ene kant getergd door hoogstaande verwachtingen van het thuisfront en opgedane trauma's, maar langs de andere kant blijven goedbedoelende Schotten hem als een buitenstaander zien. Omar wacht en wacht en wacht...en wacht. Alleen zijn trouwe Oud (een Oosters snaarinstrument) herinnert hem nog aan de persoon die hij was en die hij misschien weer kan worden. Als het wachten voorbij is. Ooit.
Feministische antiheldin. Ik heb erg genoten van Marla Grayson (Rosamund Pike) als stoïcijnse haaibaai die alles doet om centen binnen te harken, zelfs wanneer kwetsbare ouderen daar het dupe van worden. Een beetje zoals in de vroegere seizoenen van 'Better Call Saul' toen Jimmy McGill zich vooral bezighield met bejaarde cliënten. Het is ook zo heerlijk vilein hoe Grayson zich gesteund voelt door wetten, regels en een eigen soort old boys network. Het maakt het conflict met een kleine gangsterleider (Peter Dinklage) des te vermakelijker als witteboordencriminaliteit en gangstergeweld elkaar raken. Wie is er eigenlijk de grotere slechterik van de twee? 'I Care A Lot' (2020) bouwt op naar een meesterlijke climax waarin de kloeke fraudeur volledig wordt teruggeworpen op zichzelf.
Een piepjonge Florence Pugh in een redelijk onderhoudende spookhuisfilm. 'Malevolent' (2018) is 't allemaal net niet. Het cynische uitgangspunt van nepmediums die rouwende mensen oplichten, wordt nooit extra gekruid met zwarte humor of een tragische laag. De spookverschijningen ogen te goedkoop om de spookmeisjes met dichtgenaaide lippen écht een eigen persoonlijkheid te geven. En dan neemt de film opeens een andere afslag als de voorspelbare jump scares plotseling worden afgewisseld met expliciete gore. 'Malevolent' (2018) mist de eigenheid en de subtiliteit om die twee compleet verschillende smaken bij elkaar te brengen. Wat overblijft is een aardige lowbudgetfilm waarin Pugh net genoeg emotie in haar rol weet te leggen om sympathie op te brengen voor haar getraumatiseerde personage. Je ziet wel waarom zij niet veel later zou uitgroeien tot een superster.
Seksuele moraal en ziekte. Nog verder terug in de tijd. Nog meer seksuele repressie. 'Pearl' (2022) werkt buitengewoon goed als een 'villain origin story' rond een innemende psychopaat die terugslaat wanneer de maatschappij haar grenzen oplegt. Je hebt het vooral heel erg te doen met die perverse dromer en haar erotische hallucinaties om te ontsnappen aan de beperkingen die haar worden opgelegd. Ook zo clever gekoppeld aan de Eerste Wereldoorlog en angsten voor de Spaanse griep, als een soort extra omstandigheid waardoor vrouwen gedwongen worden tot strikte genderrollen. Ik meen dat ik niet eerder een horrorsequel zag waarin zo expliciet gespeeld werd met het dubbeleffect van een 'monster' en een 'final girl' die zoveel met elkaar gemeen hebben. Hun gezamenlijke strijd om gehoord te worden met hun eigen seksuele verlangens.
De pijnlijke transitie naar volwassenheid. In 'I Saw the TV Glow' (2024) twijfelt de jonge Owen (Justice Smith) aan de ingewikkeldere vraagstukken die opkomen met de puberteit. Zijn eigen seksualiteit. Zijn eenzaamheid. De schade van een overbeschermende opvoeding en een autoritaire vader. De ziekte van zijn moeder. Samen met de iets oudere Maddy (Brigette Lundy-Paine) deelt hij de televisieserie 'The Pink Opaque' als een soort brug tussen eigen traumatische ervaringen en de fictiewerkelijkheid van een 90's TV-show. Een soort nostalgische throwback naar The Power Rangers, VR Troopers, Sailor Moon en andere series waarin underdogs bondjes met elkaar sluiten om monsters te bevechten. Maar Maddy's pijn over haar eigen huiselijke sores blijkt op een ongezonde manier gekoppeld aan de gebeurtenissen in die show. Tot het punt dat ze er op een dag zelf in verdwijnt.
Ik heb met volle teugen genoten van de surrealistische videoclip-logica van een plot waarin de eenheid in symboliek belangrijker is dan een duidelijk aanwijsbare spanningsboog. Het levert visueel prachtige elementen op als die dreigende ijscowagen en het kleurrijke planetarium. Of de heerlijk oprechte fragmenten waarin 'The Pink Opague' tot leven komt met koddige monsterkostuums en het cheesy acteerwerk van producties uit die tijd. Het werkt ook goed dat 'I Saw the TV Glow' (2023) Owen's werkelijkheid nooit eenduidig vermengt met de televisieserie. Er blijft ruimte over voor interpretatie of we te maken hebben met psychische dissociatie of een paranormaal verschijnsel. Of misschien zelfs onderdrukte seksualiteit en/of genderidentiteit!? . Helaas krijgt 'I Saw the TV Glow' (2023) serieus te lijden onder het ondermaatse acteerwerk van Justice Smith. Zeker bij enkele cruciale dramatische scènes werkt zijn houterige acteerwerk vooral op de zenuwen.
Blauwe Ballen en Andere Verkrachtingsmythes (2025) 3,5
Alternatieve titel: Blue Balls and Other Rape Myths, 1 april 2025, 14:04 uur
Het paste niet meer in mijn eigenlijke recensie, maar ik vind dat Gerard Spong er wel een tikkeltje bekaaid vanaf komt. Hij heeft in juridische zin gelijk dat iemand in onze rechtsstaat onschuldig is tot het tegendeel wordt bewezen. De onschuldpresumptie is altijd een van de kernprincipes van een rechtsstaat geweest. Je moet ook wel oppassen dat de rechten van verdachten niet worden geschonden als er onevenredig veel waarde wordt toegekend aan subjectieve bekentenissen. Mensen onder elkaar hebben nu eenmaal eigen belangen en een eigen kijk op de werkelijkheid. Het gaat er in een rechtsstaat uiteindelijk óók om dat er zwaarwegende juridische argumenten moeten bestaan om iemand straffen op te leggen.
