Meningen

Mijn elfde Hiroki en onverwacht een verrassende. Dacht ik aanvankelijk naar een voor Hiroki typisch drama met seksualiteit en complexe karakters te kijken, begon ik later te vrezen dat M een sociaal drama over prostitutie zou zijn. Voor het eerste wordt het soms te plat, voor het tweede wordt naaktheid wat al te gretig in beeld gebracht. Hiroki poogt hier niet eens zijn pinku-hart te verbergen, wat ook voelbaar wordt in de gewelddadige scenes.
Uiteindelijk kom je (ik) er een keer achter dat Hiroki eigenlijk een spel met de kijker speelt waarin niet meer zo heel duidelijk is wat realiteit en wat fantasie is, en in dat laatste geval, wiens fantasie.
Helaas ben ik het met Danuz eens dat Hiroki hier niet de intensiteit bereikt waarmee hij in zijn betere films indruk maakt. Zo ben ik er na een eerste kijkbeurt ook nog niet over uit of de films wel echt heel veel meer te bieden heeft dan een degelijke en vermakelijke Spielerei. Ooit nog maar eens kijken, ik blijf Hiroki koesteren. 3,25

Observerende film die de kijker laat gluren naar het dagelijks leven van zijn personages, quasi in real-time, met feminisme en communicatie als hoofdthema.

Net als in zijn vorige film zijn de scenes uit improvisatie ontstaan en voelen natuurlijk. Hier langere, rustigere scenes en onder andere daardoor wat mij betreft de betere van de twee. De rol die in zijn vorige film de interviews hadden, is hier geïntegreerd door drie of vier korte gesprekjes met vriendinnen. Niet echt opzienbarend, maar ik vind het fascinerend te zien hoe personages vertellen over hetgeen je als kijker net hebt gezien.

Visueel is de film een stuk aantrekkelijker dan zijn voorganger. De camera is meestal statisch of zwenkt soms tussen de personages. Het perspectief wisselt tussen dicht op de huid en afstandelijk.

De soundtrack bestaat uit natuurlijk geluid en soms een vervreemdende viool solo die Suwa wat mij betreft geheel had mogen schrappen. Hij voegt niets toe en stoort eerder. Ook de, soms slordige, overgangen tussen de scenes die bestaan uit een paar seconden zwart beeld dat soms met een flits verdwijnt alsof er een foto gemaakt wordt (?) vond ik niet al te geslaagd. Maar echt belangrijk vond ik het niet.

Fijne cinema die de kijker veel ruimte en tijd gunt om zich in situaties en personages te verdiepen en daarbij distantie intact laat.

Het gaat me er niet zozeer om wat wel of niet een boeiend onderwerp is, maar gewoon sec de vraag *wat* de film laat of wil laten zien.



Dat zie ik dus precies omgekeerd.

Niets bijzonders aan de manier waarop de afranseling in beeld gebracht wordt, daarin is Noe nog onovertroffen: hij zet gewoon de camera neer en de cameraman kan een sigaret gaan roken. "Je bekijkt het maar". Droger en killer gaat niet.
Bovendien krijgt wat jij "continue afranseling" noemt, eigenlijk vrij weinig screentijd binnen het experiment (ook gemeten tot het moment dat de camera van haar naar de deur zwenkt). Laugier neemt meer tijd om de ontwikkeling van Anna in beeld te brengen. Niet kil en zeker niet afstandelijk. Hij zet ook, anders dan Noe, melancholische muziek in.
Noe laat uitsluitend de interactie tussen hatende dader en weerloos slachtoffer zien. Laugier toont net een weerbare Anna. (al kun je dat "weerbaar" uiteraard cynisch vinden)

Martyrs wil niet nieuwe dingen laten zien, maar wel dingen nieuw laten zien, of, ze een andere emotionele lading geven. Laugier gebruikt een uur lang genrefilm om de kijker te verzadigen met hetgeen hij in het laatste deel nou net niet wilde tonen, maar veel mensen er toch nog in willen blijven zien. Kan alleen maar aanraden eens goed op de tekst van Madame te letten, alsook op de voice-over en het spel met de handen dat kort daarop volgt. Het laatste "horror"-beeld is niet slechts gruwelijk, maar heeft een ambiguïteit gekregen die, voor zover ik weet, uniek is binnen het horror-genre en daar natuurlijk eigenlijk ook niet thuishoort.

Probleem van de film is dat daar waar die ambiguïteit wel thuishoort, weinig waardering zal zijn voor de weg die bewandeld wordt om tot dat punt te komen. Als ik denk aan herziening heb ik erg sterk de neiging om 2/3 van de film over te slaan en meteen vanaf de scene met Madame te beginnen. Alles wat er daarvoor komt, is eigenlijk oninteressant als je de functie ervan voor het laatste deel doorhebt. Voor die 2/3 kijk ik dan weer liever Haute Tension, À l'Intérieur of een nieuwe hit in die lijn.

-
Heeft niet direct wat met de film te maken, maar de ambiguïteit van afkeer, fascinatie, schoonheid en reflectie op zijn kun je in deze tentoonstelling (filmpje, spoiler) ook vinden.

Enigzins vermakelijke Oshima die wat gedateerd en eigenlijk ook weinig origineel aanvoelt. (Bunuel's Cet Obscur Objet du Désir wordt wel genoemd, ik moest zelf aan Belle de Jour denken) Visueel voor Oshima's doen erg braaf en helaas wordt de film nooit echt pakkend of prikkelend. Leuk, maar tam.

Opmerkelijke Shimizu. De film bestaat eigenlijk uit een reeks gebeurtenissen die eerder los aan elkaar geregen worden en niet altijd verder ontwikkeld worden, waarbij zich pas gaandeweg verhaallijnen aftekenen.

Qua sentiment is het geheel eerder afstandelijk - muziek wordt maar spaarzaam ingezet, de camera is vaak op afstand - maar Shimizu toont veel warmte voor zijn onderwerp door de veelheid aan details en observaties. De kinderen worden niet schattig gemaakt, maar blijven geloofwaardig. Ook voor nu is veel herkenbaars te vinden, zoals de verzuchting dat de kinderen die op het slechte pad geraken "tegenwoordig" steeds jonger worden.

Gecharmeerd ben ik door iets wat ik al bij "Anma to Onna" constateerde. Shimizu laat je even kijken naar het wel en wee van personages, maar houdt afstand, gunt hun een eigen leven waar de toeschouwer slechts een vermoeden van heeft maar uiteindelijk niets mee te maken heeft. Ook hier lopen de personages aan het einde uit het beeld weg.

Het internaat houdt er tamelijk liberale zienswijzen op na; kinderen sla je niet, je probeert ze tot inzicht te brengen. Steekt schril af tegen het in 1941 vermoedelijk gebruikelijkere drillen.

In hoeverre het einde ( de kinderen leveren een collectieve inspanning die soms wat ver gaat) oorlogspropaganda is, waag ik niet te beoordelen, de vraag riep het wel op. Lastig te beoordelen of de kinderen zich op het einde feestelijk kleden, of dat het zwart van hun kleren terecht bedreigend in het landschap werkt. Het zou in ieder geval haaks staan op wat de rest van de film aan warme menselijkheid laat zien.

Grappig detail, ik meende Ozu, druk in de weer met een pikhouweel, te zien.

Plot hierboven klopt niet helemaal. De journaliste Kyoko gaat op onderzoek uit nadat ze geconfronteerd wordt met een paar zelfmoorden waarbij de slachtoffers hun eigen ogen uitstaken.

Filmisch niet bijzonder, sober en weinig kleur. Deed me qua sfeer een beetje aan Kairo denken. De film is stil, traag en het verhaal komt heel langzaam op gang.

In het geheel vind ik de film onevenwichtig, zowel qua spanningsboog als ingezette middelen. Enkele zeer korte fragmenten die voor "shock"moeten zorgen, zijn niet bijzonder goed gelukt of werken belachelijk. Een enkele keer worden J-horror clichés uit de kast gehaald die volstrekt overbodig zijn omdat de spanning van de film meer zit in het onderzoek naar wat er aan de hand is en de psychologische huiver. Maar eigenlijk weet je al vrij snel wat er globaal aan de hand is. 2,0

Religieus propagandafilmpje in de vorm van een "hilarische comedy".

Eat that, Kees van der Staay.

Vast een aanrader voor de liefhebber van Hollywood-achtige comedy en melodrama. Leuke rol van Mifune die weer eens de onbeholpen goedzak mag spelen, een paar geslaagde grappige scenes, mooie plaatjes met warme decors en fraai kleurgebruik, zowaar wat experimentjes met negatief op het einde, maar dat einde wordt ook erg ontsierd door verschrikkelijk melodrama. De soundtrack wijst je emoties ook steeds braaf de weg. Geen cinema waar je mij echt blij mee maakt, maar slecht is het niet.

Enorm boeiende en spannende film. Ik sluit me bijna volledig aan bij het bericht van Tayama. Bijna, want de soundtrack vond ik wel erg sterk. Barok, (viool, klavecimbel, beide solo of samen), beetje avant-garde, abstracte klanken (No?), betekenisvolle concrete geluiden (o.a. spelende kinderen, kraai, vliegtuig, klok) en veel stilte.

Minder gelukkig was ik met de beeldkwaliteit van mijn dvd (transfer of dvd9->5 conversie) die te donker was, waardoor details wegvielen of ik soms tegen lelijke blokken zwart zat aan te kijken.

Wie van naar abstractie neigende cinema houdt, kan ook eens een blik wagen op films van Yoshishige Yoshida uit de tweede helft van de jaren '60. Waar Jissoji vooral in zwart-grijstinten schildert, domineert bij Yoshida wit-grijs. Yoshida is esthetisch strakker, haast mathematisch, en verfijnder, terwijl Jissoji in beeld en sfeer meer duister en beweeglijker is.

De film hield me de volle speelduur gevangen (slechts een enkele scène leek me te lang) en raakte een snaar bij me die het psychologisch/sociale gebeuren oversteeg, maar waarop ik niet echt goed de vinger kan leggen. Dingen, bomen, verweerde stenen beelden, ruimtes (of gebrek daaraan) speelden daarbij een belangrijke rol. Geweldige slotscène ook.

Nu nog een mooie dvd uitgave...