Zerkalo (1975)

Heb er maar een halfje bijgedaan. Vooral vanwege de openingsscene, die is zo wonderschoon. Vooral de eerste keer werd er echt door overvallen.

Ik weet niet of het direct iets met chronologie te maken heeft. Misschien was het gewoon (nog) niet het juiste moment. Bij films als Stalker en Kárhozat (toch erg vergelijkbare regisseur) lukte het beter om in "trance" te raken.

Maar ik ken mezelf, ik ben niet iemand voor wie er altijd wel een Tarkovsky of een Bergman in kan, ik moet er echt wel zin in hebben.

Zeer bijzonder om deze film op groot scherm te zien, maar gisteren heb ik (een paar uur voor Valentijn) mijn Liefde voor deze film en voor Cinema in het algemeen nog maar eens mogen benadrukken (ben er speciaal voor naar Amsterdam gereisd vanuit het verre Zuiden).

Soms heb je een herbevestiging nodig van het bestaan van ware Schoonheid.

Leuk dat de vier kunst/filmliefhebbers die meegingen Zerkalo ook zo konden waarderen.

Zeker na deze ervaring blijft Zerkalo mijn lievelingsfilm (en -Tarkovsky), maar eind juli komt de ultieme uitdaging als Stalker op groot scherm te bezichtigen is (Breda/ Tilburg).

Is dat ter gelegenheid van of als onderdeel van iets of gewoon zomaar?

Dit was de 2e Tarkovsky die ik gezien heb. Mijn eerste was Stalker (ik heb ook nog Steamroller gezien, maar die reken ik niet mee tot zijn echte werk). Stalker was briljant, haast hemels. Zelfs na die ene film kon ik al zeggen dat Tarkovsky tot mijn favoriete auteurs behoort, dit gevoel is maar weer is benadrukt!

Wat me als eerste opviel is de losse verhaalstructuur in deze film. Waar je bij Stalker echt wordt meegenomen naar ‘de zone’ blijft het hier erg abstract. Wat het doel van de film is moet ik nog zien te ontrafelen. Ik kreeg wel een gevoel van zelf reflectie bij de hoofdpersonages. Een kijk op het leven en wat dat met hen doet.
Visueel was dit in ieder geval werkelijk een magistrale briljante film. Prachtig hoe hij ook hier weer wisselt van kleur naar zwart wit en sepia. Het lijkt allemaal zo perfect te kloppen. Ook de found footage fragmenten van oorlogen klopte gewoon en wisten me te raken. De film ademt sfeer en poëzie.
Wat ik erg indrukwekkend vond is dat de acteurs een paar keer recht de camera inkeken, ik werd op dat moment echt een geheel met de film. Dit voelde ik nooit eerder zo sterk, je wordt echt in de film gezogen. Een ander hypnotiserend effect is de taal, Russisch (vooral in een krakende microfoon) is werkelijk prachtig. Het is iets dat me echt trekt, ik kan er echt van genieten.

Een paar memorabele scènes waren het neerstortende plafond, zo prachtig als dat valt, het geluid, het hoge contrast zwart wit beeld, kippenvel. Een andere was de bosjes die ik drie keer of meer zag langs komen, de wind die erdoorheen waait, wederom, prachtig. Dan nog de prachtige scènes met de vogels, vooral wanneer een man op bed ligt en een vogel in zijn hand heeft, ik kan het niet vaak genoeg zeggen, kippenvel. . Dit zijn maar een paar voorbeelden van indrukwekkende scènes, ik kan nog wel een half uur doorgaan denk ik.

Ik denk dat ik minstens 1 herkijk nodig heb om het thema iets beter te kunnen begrijpen. Dit ga ik dan ook binnenkort weer doen, want dit is een ervaring die ik nog wel is wil meemaken.

Ik blijf nu toch even hangen op een hele dikke 4,5*, omdat ik toch het gevoel heb dat ik er niet alles uit kon halen. De gedichten kon ik niet altijd volgen, wat ik erg jammer vond, maar ja, soms kan mijn brein niet EN visuele schoonheid EN literaire schoonheid aan. Dit was weer zo’n moment…

Stalker is een meesterwerk, op dit moment imo de beste film ooit gemaakt. Uiteraard kon ik na het zien van stalker niet wachten om de andere werken van Tarkovsky te gaan bekijken, in de hoop dat hij ergens de spijker nogmaals vol op zijn kop slaat.

Nu ben ik een Solyaris, Offret en nu dan dus ook een Zerkalo verder, maar met geen van deze films is hij ook maar in de buurt gekomen van Stalker. Niet dat het slechte films zijn, maar ik had er toch veel en veel meer van verwacht.

Ik kom uit op een kleine 3,5* voor de beelden en de zeer sterke acteerprestaties. Maar verder was het allemaal vrij on-intressant. Misschien ooit maar eens herzien, ofzo

Klinkt wel herkenbaar. Ik was ook compleet blown away door Stalker de eerste keer. Daarna viel Nostalghia heel verkeerd en ook Offret stelde me destijds teleur. Ik kan ook niet verklaren waarom, maar herzieningen hebben wat dat betreft echt wonderen gedaan bij vrijwel alles dat ik na Stalker heb gezien (van Tarkovsky). Stalker blijft nog steeds m'n favoriet (gisteren nog even een stukje opgezet, brrr bizar mooi).

Soit, eergister Zerkalo nog eens helemaal gekeken en kan er niet omheen dat sommige scene's er gewoon ZO mooi uitzien. Het plafond, de haan etc... prachtig geschoten in het inmiddels bekende sepia-tintje. Relatief korte scene's, maar zo ontzettend treffend en compact weergegeven. Kan me ook best voorstellen dat het merendeel van de film wat vreemd aan je voorbij trekt de eerste keer, maar uiteindelijk weet de mooie collectie aan flarden en flitsen me toch stevig vast te pakken. Op deze manier is het bijna nog nooit neergezet, en eerlijk gezegd denk ik dat er maar weinig regisseurs zijn die het zo stevig neer kúnnen zetten. De pracht en praal weten me moeiteloos door Zerkalo heen te loodsen, verwonderd door de beauty, geïntrigeerd door de herinneringen.

En eh, bedankt meneer verkoper op eBay die me de 11-DVD Boxset van Tarkovsky heeft verpatst voor 10 euro .

Nice bargain idd .

Mijn tweede tarkovsky, na mijn eerste "Stalker", die diepe indrukken achterliet kon deze dat helaas niet teweegbrengen in mij.

Ik vond deze film te vaag, weinig structuren.

Wel gezegd dat dit ook een mysterieuze met mooie beelden opgezette film is.

Maar helaas naar mijn mening lang niet zo goed als onze Stalker.....

Een geweldige structuur juist. De structuur van je eigen herinneringen.

Inderdaad Ramon. De structuur is in eerste instantie moeilijk te begrijpen, maar wordt volkomen logisch als je zelf terugdenkt aan je leven. Je ziet eigenlijk foto's van bepaalde gebeurtenissen, op een niet-chronologische manier. Dit is eigenlijk ook hoe Tarkovsky de film weergeeft. Misschien warrig, maar behoorlijk realistisch.

Maar herinneringen zijn toch zoveel chaotischer, vluchtiger, waziger en voortvloeiend ? Die lange intro met de man die over dat pad komt gelopen kan ik helemaal niet met het concept "herinnering" rijmen. Tegen de tijd dat hij is aangekomen hoor je eigenlijk al 36 herinneringen en 5 dagdromen verder te zijn

Ik denk dat (om niet een videoclip te maken ) je best mag stilstaan bij een herinnering. Wij als kijker gaan dieper op die herinnering in. Wat ik persoonlijk geen probleem vind. Je gaat met hem terug in zijn leven. Je pakt als het ware eerst een punt in zijn leven, en gaat daar dieper op in. Als je het zo bekijkt misschien onlogisch, maar toch klopt het volkomen, naar mijn mening.

Mooiste intro die ik ooit heb gezien. In het zomergroen eikenbos, prachtig!

Zomergroen ?

En je mag eventueel dan wel stilstaan bij die herinneringen (waarmee je de structuur wel compromiteert), kan je visueel nog altijd veel meer doen dan de knalharde kale registratie (zoals hij wel deed in dat verlaten gebouw met het water bijvoorbeeld). Mag allemaal best subtiel zijn zelfs, maar als ik aan het woord herinnering denk, heb ik toch andere connecties dat de dingen die ik in deze film zie. Als hij nog wat met z'n camera gewapperd had, had hij een Dogme film avant la lettre gemaakt

Ik snap echt nog steeds niet dat je Zerkalo de grond in kan boren als het gaat om visuals. En dan vind je een film als Aragami visueel wel weer in orde..??? Qua uiterlijk leek die film wel op een aflevering van Mortal Kombat (de live-action-serie). Spuuglelijk!

Ik vind Zerkalo op visueel gebied ook een van de mooiste films Maar OH heeft het natuurlijk niet op het grauwe, het moet glad gestreken zijn. Het moet gelikt, strak en clean zijn.

Wat mij betreft is het grauwe vaak nog mooier dan het cleane. Het mistroostige en het weemoedige vind ik briljant.

Als jij Dead Leaves, Pi, Eraserhead, Tetsuo en Irréversible gladgestreken wil noemen

Voor mij maakt dat linkje veel duideljk. Visueel niet mijn ding, vind het gewoon veel te mistroostig en armzalig. Grauw zou ik het dan weer niet willen noemen.

Vandaag dan mogen aanschouwen. Mijn derde Tarkovsky, na de geweldige Stalker (4*) en Offret (4,5*), en ook meteen de minste van de drie.

Er zijn genoeg mooie en zelfs een paar geweldige scenes (die scene met dat haar en de bak met water is wonderschoon) te noemen maar het geheel kon me maar niet boeien. Het is al vaker gezegd maar ook voor mij is dit een samenraapsel van scenes/herinneringen en pakt me bijna nergens. Zo jammer want visueel heeft dit zeker wat te bieden maar meer komt er niet bij kijken.

Deze regisseur boeit me enorm, vooral op visueel vlak, en hoop echt binnenkort 5 sterren te kunnen geven aan een Tarkovsky.

Deze krijgt helaas maar 2,5*

Ik weet bijna zeker dat Zerkalo je in de toekomst wel een keer bij de strot zal grijpen. Het is zijn meest ontoegangelijke film, maar tegelijkertijd misschien wel zijn rijkste.

Eerst maar alle andere Tarkovsky's bekijken. Ze liggen allemaal in de videotheek dus dat komt wel goed.

Ik vind dit een prima film die met haar mooie beelden en vermakelijke scènes ruimschoots overeind blijft staan. Toch had ik het grootste deel van de film eigenlijk geen idee waar ik naar keek, en het is zoals boven genoemd meer een verzameling herinneringen dan een echt verhaal. 3*

1 van de beste films ooit.

5* meer heb ik niet te zeggen.

Ik heb de laatste tijd nog al weinig tijd om ook wat uitleg bij mijn stemmen te geven, maar bij deze vond ik het absoluut noodzakelijk. En dit niet omdat het een afwijkende stem is... Neen, ik ben gewoon zo ontzettend geweldig onder de indruk dat ik het even kwijt moet.

Dit is er zo eentje waar je na afloop niet goed beseft van wat je precies getuige bent geweest. Een 2 uur durende stroom van prachtige, wonderschone beelden. Deze schilderijen worden vaak vergezeld door bloedmooie klassieke muziek. Indrukwekkend.

Een plot? Een mooi verhaal met een begin en een climax aan het einde? Nee, dat heeft deze film niet. Maar dat is ook niet nodig. Deze film is gedurende de hele speelduur geweldig. Herrineringen, dromen en werkelijkheid lopen door elkaar, wat het niet zo makkelijk maakt om enige structuur te vinden. Ook ik kon niet alles plaatsen, maar wederom moet ik zeggen dat dit niet noodzakelijk is. Je moet deze niet volledig begrijpen om van zijn schoonheid te genieten.

Dit is echt de mooiste Tarkovsky die ik voorlopig gezien heb, en dan zegt eigenlijk genoeg. Na afloop was ik echt overweldigd. Dan wil je niet gaan slapen, niets anders doen. Dan wil ik erover lezen, tegen anderen vertellen hoe goed dit wel is... Wat ik dus nu ben aan het doen.

Ach, ik zwets. Ik kraam maar wat onzin uit. Wat belangrijker is: Dit is een uniek Meesterwerk!

5*

*edit* Moet trouwens iets gaan vinden voor mijn top-10. Zo wordt het wel heel eentonig. Eén film per regisseur lijkt me de beste oplossing.

Tussen de films van Andrei Tarkovsky en mij gaat het nooit iets worden, zo lijkt het. Bij deze film had ik dezelfde beleving als bij Stalker: het ziet er mooi uit, maar ik kan er niks mee. Zijn vertelstijl bereikt me niet en ik zie echt geen verband tussen de ene en volgende scene(s). Alsof ik naar een (bewegend) abstract schilderij zit te kijken, of in een foto- (film-) boek van een volslagen onbekende. Mooi, maar waar gaat dit over?

Sorry fans, 1,5*

Zie dit dan weer niet als negatief, zelfs erg interessant Waar het over gaat is deels aan de kijker natuurlijk, en wordt bij herziening duidelijker. Maar ik snap op zich goed dat het jou niet ligt

Geniaal dit. Zijn briljante inkijk van wezenlijke dingen. Een inkijk waar je open voor moet staan, dat wel ja.

Die shots van bladeren en van omvallende kandelaars, dan zit ik al bijna te huilen, en daarna dat shot van dat huis...

En die scene van de moeders des moeders die door die gang gaat. Zelden zoiets fatastisch gezien, ik ging zelfs in hogere paradijsen leven.

Echt te gek. Ik kan me heel goed voorstellen dat heel veel mensen hier niks aan vinden, maar ik vind het BRILJANT

5*

Ik zag Zerkalo vannacht voor de 2e keer en hij maakte gek genoeg minder indruk dan de 1e keer (zal wel met mijn vermoeidheid te maken hebben). Wel kan ik concluderen dat dit iets volkomen unieks is.

Werkelijk elk shot loopt over van melancholische schoonheid. Schijnbaar simpele tafereeltjes waar zoveel emoties achter schuilen, vooral het laatste halfuur. De enige persoon die me ooit iets dergelijks getoond heeft was onlangs Malick met zijn 'New World', verder niemand.

Eén van de weinige kritiekpunten die ik zou kunnen verzinnen gaat over de muziek die hier gebruikt wordt. Niet alleen wordt er soms oorverdovend hard ingezet, vaak vind ik het niet eens mooi.

Maar goed, ik kan niet wachten om de volgende Tarkovsky in mijn speler te stoppen. Op naar Stalker dus!

Een onmogelijk bespiegelende benadering: met welke film kan je "De Spiegel" vergelijken?.... Het is een volstrekt uniek persoonlijk kunstwerk! Waarbij Tarkovsky mij na 2 kijkbeurten heeft overtuigd. Hij maakt zijn pretenties betreffende beeldpoëzie vollledig waar.

Allerlei soorten reflecties zijn in elkaar gevlochten: droom, persoonlijke herinnering, (herinneringen krijgen wens/droomachtige vormen), algemene geschiedenis, voordracht poëzie, briefproza en intieme gesprekken.

De moeder is voortdurend in beeld, de geheimzinnige commentator, (deze kunstenaar laat zich niet fixeren/projecteren), zien we tijdens de dialogen niet in beeld: de emoties van de moeder staan centraal. De spiegel is ook voortdurend door de gesprekken "in onderhuidse gedaanten" aanwezig:
moeder en (ex-)geliefde worden met elkaar vergeken, vader en zoon worden met elkaar vergeleken. De (ex-)geliefde wordt vergeleken met een potret geschilderd door Da Vinci. En Poesjkin over Ruslands eigen Christelijke identieit....

Identieit zich spiegelen aan: God schiep de mens als zijn evenbeeld....schreef ooit een mens. En ogen zijn spiegels van de ziel. (prachtige shot in ovalen spiegel, waarin Ignat zichzelf indringend bekijkt. En imiteren is iets voorspiegelen en nadoen (de stierenvechter) En al die Mao"s met zijn navolgers (culterele revolutie). En woorden reflecteren een werkelijkheid. Maar het intrigerendste is het "poëtische" jongetje dat een verbaal bevel letterlijk neemt....hij draait zich hellemaal om. Het is een reflex dat lijkt op een verzetsdaad: hij is een vrije vogel.....of vogelvrij.....hij weigert een wensbeeld (moeder aller ideologiën) na te doen....

En met de vergankelijkheid gaan we door de spiegel heen. Op het eind vallen we met onze reflecties samen. En associaties zijn ketenen van weerkaatsende denkbeelden waarin wij onszelf kunnen verliezen: als een spiegel in een spiegel.......


Het is, qua sfeer, techniek en filsosofische reflectie een weergaloze film.

ps: Zou Tarkovsky het werk van de Duitse schrijver Georg Büchner (1813-1837) gekend hebben?....:
Uit het toneelstuk "Leonce en Lena" vrij vertaalt:
Valerio: (...) Werkelijk, ik word bang, zo zou ik mezelf totaal kunnen schillen en ontbladeren.
Peter (koning): Maar.. iets moet u zeker toch zijn?
Valerio: Als uw majesteit het beveelt. Maar mijn heren, hangt u dan de spiegels omgekeerd op en verstop uw blinkende knopen een beetje, en bekijkt u mij niet, zodat ik mij in uw ogen spiegelen moet, of ik weet waarachtig niet meer wie ik eigenlijk ben.


En de camera, de machtige spiegel, verdwijnt in het donkere bos.....

Een film die schittert in subtiliteit en in het overboord gooien van chronologische vertelstructuren.

Tarkovsky intrigeert met de beelden van de 2de wereldoorlog, de machtige Chinese leider Mao en zijn volgelingen. Telkens maar weer aandacht voor de volgelingen, hoe gebrek aan zelfreflectie tot vreselijke dingen kan leiden. Wellicht is deze film, die bestaat uit een fragmentarisch scenario een sneer naar de vroegere machtshebbers in de Sovjet Unie, die vaak niet verder keken dan hun neus lang was. En wie hij stiekem een gebrek aan creativiteit verweet.

Wat zou er gebeurt zijn als iedereen altijd met elkaar aan tafel zou zitten bij het avondeten? Wellicht zouden vele jonge mensen op een andere manier beïnvloed worden als ze wat meer belang zouden hechten aan zelfreflectie. Wat het ook moge zijn, de vele dialogen in deze film waren boeiend en gaven mij stof tot nadenken, zonder drammerig te worden. Dat kwam met name door de soms beeldschone beelden die fragmentarisch aandeden. Geen lineair verhaal, maar eerder een levensloop en dan eentje waarbij er telkens een willekeurige gebeurtenis, uit de vele decennia `s die de man heeft meegemaakt, werd belicht.

Enkele scènes waren gewoon zo mooi: ik denk aan het moment dat het jongetje in het water zwemt, dat moeder en zoon langs de waterkant lopen en ook de openingsscène waarin naast een humoristische noot veel meer schuilt. Hoe ga je om met vaste patronen? Sta je open voor je omgeving? Wat is bezinning voor jou? De grote kracht in deze film vond ik echter de manier waarop er met sobere kleuren en zwart - wit werd gespeeld. Geen heftige tegengestelde kleuren, maar een beetje grauw aandoende beelden. Die telkens werden opgefleurd dankzij vele innovatieve vondsten en zonnestralen die de bomen verlichten.

Jammer, dat de film niet altijd weet te boeien. Vooral de gebeurtenissen ten tijden van de brand vond ik niet bar boeiend. Meeleven met de hoofdpersonages was er overigens ook niet bij, daarvoor was het te kil en te afstandelijk. Maar ofschoon ik niet zo `n filosoof ben konden de conversaties mij wel boeien.

Prachtig einde trouwens, de camera heeft zijn werk erop zitten en deint naar achter het bos in, de bomen overlappen elkaar en worden steeds dunner en dunner Het deed mij denken aan Idi i Smotri.

Op naar mijn 3de Tarkovsky. 4*