Philadelphia (1993)

“In this courtroom, Mr.Miller, justice is blind to matters of race, creed, color, religion, and sexual orientation.”

“With all due respect, your honor, we don't live in this courtroom, do we?”

Blijft sterk. Philadelphia legt het er soms wel heel dik bovenop qua sentimentaliteit, overheersende muziek en drama, maar op de momenten dat regisseur Jonathan Demme een tandje terugschakelt en de acteurs het werk laat doen is de film een sterke en oprechte film over de gevolgen van aids, hoe er tegen homoseksualiteit wordt aangekeken, en ook nog een rechtbankdrama. Met ijzersterk acteerwerk van Hanks en Washington, en geweldige muziek van onder andere Bruce Springsteen.

Philadelphia is onlangs uitgebracht op een prachtige 4K transfer, maar omdat het thema zo zwaar is heb ik 'm altijd een beetje links laten liggen. Zo'n film als Alice liet ik ook altijd maar links liggen, maar goed er is sinds de jaren 80 wel het nodige veranderd en hebben we het vaak niet meer over AIDS, maar HIV het voorstadium van AIDS dat helaas alleen nog veel voorkomt in arme landen als Afrika of midden Amerika. Je kende verder niemand met AIDS, maar nu toevallig ken ik wel iemand die het HIV virus heeft. Zijn pillendoosje zie ik nog wel eens liggen. Dagelijks toch weer een hele zooi van die pillen om het virus stabiel te houden.

Philadelphia is vooral een film geworden over de misvattingen van AIDS en dat vind ik een absolute pluspunt. Vooral in die tijd durfde je die mensen geen hand te geven en zoals in de film ook wordt getoond kijk je precies wat ze aanraken. Alsof je overal door besmet kon raken. Nee dan moet je naar de film Contagion 2011 kijken waar besmetting wel overal aanwezig was. Maar veel was onduidelijk in de jaren 80. Ja we dachten toen zelfs ook dat je het kon krijgen van een muggenbeet. En wie condoomloos had gewipt zat soms in angst in de jaren 80. Komt bij dat er een grote incubatietijd was van maar liefst een half jaar. Het ontstaan van AIDS zal denk ik altijd wel een mysterie blijven. Komt het echt van de apen af? En hoe komt het dat juist homoseksuele deze ziekte kregen? We zullen het denk ik nooit weten.

Philadelphia zit heel goed in elkaar. Met name het eerste uur is erg sterk. Daarna krijgen we wat losse elementjes met een mooie opera. Mooi vond ik de gatherings met familie in de film en op het eind. De rechtzaalmomenten zijn erg sterk. Helaas is er ook wat geknipt wat er van mij best wel in had gemogen. Het schikkingsvoorstel vond ik erg sterk. Helaas zat die niet in de film. Ook het juryberaad had er van mij niet uit gehoeven.

Acteurs spelen sterk. Vooral Denzel Washington speelt hier een ijzersterke rol. Tom doet het goed al vond ik het wel wat vreemd dat zijn AIDS vlekken zowat verdwenen waren op de branchard in het ziekenhuis. Foutje van de filmmakers. Jason Robards speelt hier ook een puike rol. Opvallend dat we hier ook Antonio Banderas zien voorkomen. Nooit gedacht dat hij dit soort rollen had gespeeld.

Afijn ondanks het zware thema ben ik blij dat ik Philadelphia toch een keer heb gezien. Daarbij zien we het ziekteverloop zo nu en dan wel in beeld, maar is niet zo heel zwaar aangezet. Philadelphia gaat toch vooral om het onterechte ontslag omdat deze meesteradvocaat AIDS zou hebben. Alle vooroordelen komen daardoor weer mooi in beeld.

De transfer op 4K ziet er verbluffend mooi uit voor een film uit 93. Mooie scherpe beelden, prachtige details alleen close-up soms iets minder scherp. Voor de rest een mooie nette transfer.

Film 4.0

4K 4.5

Dolby Atmos 4.5

Extra's 5.0

Ok.

Hoog gemiddelde, maar voor mij was dit niet veel meer dan een gewoon rechtbankdrama. Wel eentje die wat grootser en ingewikkelder lijkt te willen zijn dan een normaal drama, maar hierin niet erg slaagt. Het blijft voor mij achter bij een normaal dramaatje helaas.

Wel een betere rol voor Hanks. Meestal vind ik hem net wat te stoïcijns spelen, maar hier lijkt hij echt buiten zijn comfortzone te gaan. Iets meer overtuiging, iets meer emotie. En dan laat hij eindelijk zien dat hij wel een solide acteur is die meerdere rollen op zich kan nemen.

Washington is ook zeker niet verkeerd, maar van hem weet ik al dat het een goed acteur is. Al moest ik zeggen dat er toch wel een hoop rollen stukken beter van hem zijn. Desondanks is het een goede rol. Overigens ook leuk om een jonge Banderas rond te zien lopen.

Het boeit in ieder geval voor een groot deel, al vond ik het eerste half uur wel een beetje worstelen. Vooral omdat het drama nooit echt lekker van de grond wil komen. De sprongetjes tussen periodes bleef mij wat te chaotisch gebracht en het drama zelf gewoon niet al te boeiend.

Eenmaal de rechtszaak begint gaat de film opleven. Regie begint ook van de grond te komen met beter camerawerk, meer sfeer en beter acteerwerk. Zeker wanneer Hanks echt ziek begint te worden gaat het camerawerk sterk vooruit. Dat alles draagt wel bij aan een beter geheel.

Maar het sentiment zelf vond ik toch aardig de plank misslaan. Vooral omdat de film er nooit volledig in slaagt een mooie band op te bouwen met Hanks. De rechtszaak zelf staat namelijk centraal en eist de meeste aandacht op, waardoor het sentiment rondom Hanks toch wat verloren gaat. Het emotionele einde wist me dan ook niet te raken helaas, terwijl een film me in het algemeen wel kan raken.

Wel een prima geheel. Vlotte 2 uur zo, qua regie ook heel degelijk. Maar qua sentiment en focus toch wat minder waardoor een echte impact toch uit blijft.

Vaak genoeg op tv gezien vroeger, maar ik kwam hem weer eens tegen en vond het tijd voor een herkijk.

Het is natuurlijk een ietwat gedateerd 90's Hollywood-rechtbankdrama dat enigszins sentimentele Oscarbait mag lijken, maar de sterke hoofdrollen van Tom Hanks en Denzel Washington maken de film goed kijkbaar. Ik snap dus wel waar de waardering en Oscar-nominaties vandaan komen. Het was één van de eerste films die het onderwerp HIV/AIDS-discriminatie bespreekbaar maakten in de mainstream media en het zal aardig geholpen in de positieve beeldvorming rondom homoseksualiteit in het algemeen.

Filmtechnisch vond ik het allemaal niet heel bijzonder. Opvallend waren de vele close-up 'blik-in-de-camera'-shots, blijkbaar een handelsmerk van Jonathan Demme. Achteraf besefte ik dat deze ook in Silence of the Lambs veel te zien waren, maar door de onderhuidse spanning kwamen de close-ups daar beter tot hun recht. In Philadelphia vond ik het weinig toevoegen.

Juridisch drama over een advocaat, tevens aidspatiënt, die ontslaan wordt niet omdat hij slecht werk verrichtte, maar omdat hij een "faggot disease" had en de werkgever daar niet mee vereenzelvigd wilde worden. En dat heet -- say it with me ladies and gentleman -- discriminatie. Een probleem dat trouwens ten allen tijde welig blijft tieren. Gisteren homo's, vandaag allochtonen. Wiens rechten zullen morgen bezoedeld worden? Typisch een rol voor Hanks, maar Washington trok meer mijn aandacht, als een advocaat die al even veel vooroordelen had als de werkgever van Beckett. Zijn gedrag tegenover een jonge advocaat in opleiding die hem in een winkel aanspreekt om daarna toe te geven dat hij gay was, was moreel onaanvaardbaar voor een personage die het gerecht belichaamt. Toch heeft dit hele proces hem uiteindelijk veranderd en daar gaat het voor mij ook om in een goed drama: mensen die veranderen. Een paar sentimentele haperingen (de lange operascène bvb) verhinderen een echt hoog cijfer maar als drama vond ik dit verder de zaken goed aanpakken.

Degelijk.

Tom Hanks en Denzel Washington spelen secuur in dit stoffig rechtbankdrama. Stoffig, want weinig verbluffend of verrassend. Het is heel degelijk allemaal, maar het stijgt op geen enkel vlak boven de middelmaat uit, zelfs niet qua acteerwerk. Zowel Hanks als Washington doen hun ding, maar geen van beiden doet voor mij iets dat ik nog nooit gezien heb. Niettemin is het gewichtsverlies van Hanks lovenswaardig. De titelsong van Bruce Springsteen - die ik de laatste jaren wel beter gaan waarderen ben - ademt sfeer uit.

3

Terug in de tijd.

Met als aanleiding het lijstje van Gauke deze film weer eens opgezocht. En dan herinner ik me weer hoe die indertijd aankwam, en als ik dan teruglees in de reacties hier is het wel duidelijk dat er in de afgelopen 30 jaar wel wat veranderd is waardoor je als je die tijd niet meegemaakt hebt een deel van de kracht van de film makkelijk mist. AIDS was toen een heleboel enger dan het nu is, en homo's ook - en zeker als je zoals ik in een arbeidersbuurtje opgegroeid bent waar de mores indertijd ongeveer even plat waren als wat je nu misschien denkt dat alleen in Amerika mogelijk is. Ja, Jos Brink was dan al wel een paar jaartjes op de tv geweest, maar een (kuch) échte homo zoals Tom Hanks speelt, nou nee, die hoefde echt niet op de koffie te komen. En ja, zo dacht ik er indertijd ook wel over, en Philadelphia heeft er een best grote rol in gespeeld dat dat langzamerhand veranderde.

Ja, de film is wat simplistisch, zoetsappig en sentimenteel. Dat zien we wel vaker bij Amerikaanse films die voor een groot publiek bedoeld zijn - zo bereik je de massa met je boodschap. En mij ook dus, dus ik kan daar moeilijk iets negatiefs in zien. De hypocriete oneerlijkheid van de tegenpartij vooral, mooi dik aangezet en karikaturaal, maar ook wel realistisch - want dit soort dingen gebeurde écht, en ze gebeuren ook nu nog. Maar tegelijk voor mij ook het moment dat ik doorkreeg dat ik gewoon echt niet bij die tegenpartij horen wilde, en dat het anders, eerlijker moest. Des te schokkender eigenlijk om dan bijna dertig jaar later in het nieuws te zien dat een politicus nog in dezelfde oude hypocriete vooroordelen denkt - of daar in ieder geval gebruik van probeert te maken. Misselijk. Als antwoord op de ietwat retorische vraag van timburton hierboven, ja, ik weet wel zeker dat er nog steeds mensen zijn die hun handen zouden wassen - even los van het gewas van de afgelopen jaar of wat. En als iemand uit de landelijke politiek zich al niet schaamt, zullen zulke advocaten er ook echt wel zijn. Waarmee de film dus toch nog net zo actueel is als toen - en ook in de huidige Covid-19 zijn er een hele serie parallellen te vinden.

Laat ik nog wat zeggen over de film zelf dan. Tom Hanks zet zeker een geweldige rol neer - ik ben de laatste jaren eigenlijk niet meer zo'n fan van hem omdat hij eigenlijk altijd hetzelfde doet, maar dit is van ver voor die tijd. Denzel Washington is ook wel goed, maar had van mij nog wel wat scherper mogen zijn in zijn homofobe gedrag - de voelbare aversie van Jason Robards is echt van een hoger niveau. Sowieso doen de bad guys het eigenlijk akelig goed, en met dat het niet de meest dankbare rollen zijn verdient dat wel respect. En Antonio Banderas is ook best goed in een nogal klein rolletje, voor mij precies goed op de balans van geloofwaardig als andere helft in het stelletje met Hanks. En wellicht het mooiste van de hele film - de familie, en de volstrekt natuurlijke acceptatie die ze allemaal uitstralen. Dat pakt me echt elke keer.

Jammer dat het stukje Callas indertijd niet echt bij me is aangekomen, ik kende haar naam al wel en had zelfs een cd, maar de uitleg die Tom Hanks er in de film van geeft heb ik gewoon gemist. Terwijl het zo ontzettend mooi is - niet precies alleen deze aria, maar zoveel. Maar misschien moet je daar ook ouder voor zijn. Het geniale lied van Bruce Springsteen dan wel, dat staat al die tijd al op mijn mixtapes, vakantie-cd's en playlists, en ik moet altijd als ik het hoor meezingen - en elke keer vraag ik me dan weer af wat de zin 'a thousand miles just to slip this skin' betekent.

Mooie film, echt vakwerk (en zo woke als de nete!), met een goeie Hanks en Washington. Tevens een uitstekend script, waarbij ik achteraf nog zit te genieten van die kleine scene dat Washington een conversatie heeft met de man die in het gat van de wegwerkzaamheden viel. Het is wel erg Amerikaans in de zin dat het allemaal erg afgerond en glad wordt aangeleverd, maar toch.

Ooit eens 3,5 sterren ingevuld op basis van herinnering. Afgelopen weekend maar eens herzien. En ze kunnen blijven staan. Philadelphia moet het vooral hebben van het tijdsbeeld. Niet een verdienste al bestond in 1993, maar vandaag de dag is het een kleine meerwaarde.

En de acteerprestaties natuurlijk. De Oscar voor Hanks terecht? Allicht, al vond ik hem als Forrest Gump veel beter. Maar Washington is ook meer dan uitstekend. Het camerawerk is ook erg goed. Normaliter vind ik closeups van gezichten en dergelijke trucs veel te gekunsteld, maar hier past het uitstekend, zonder te overheersen.

Waar de film het een beetje laat liggen, is het verhaal. Het is niet bijster spectaculair. Ik miste een wending of wat intrige. Wat ik kreeg is een vreemde scène waarin Hanks geniet van een opera en Washington erbij zit van: oké.

En wat al eerder is gezegd: de manier waarop over homo's en aids gesproken wordt is 30 jaar later wat koddig. In die tijd moesten ze, zeker voor het conservatieve Amerikaanse publiek, eerst maar eens gehumaniseerd worden. Want veel mensen zagen homo's louter als extravagante leernichten - dat ze ook gewoon een goede baan konden hebben en compleet opgaan in de samenleving, dat was voor veel Amerikanen nieuw. Die homo-emancipatie voor een aartsconservatief publiek is wel wat achterhaald. Maar in dat licht wel dapper van Hanks om deze rol aan te nemen. Uitstekende titelsong, ook.

3,5 sterren

"Now, explain it to me like I'm a four-year-old.”

Deze film eigenlijk vrij onverwachts aan geslingerd. Ik had wat andere films op het oog maar, na het zoeken door de ‘Netflix’ catalogus kwam deze film weer op mijn pad terecht. Het plot wist me nog niet zo gauw te interesseren dus ik liet de film vooral op mij afkomen, en het was een redelijke zit maar, voor mijn gevoel een tikkeltje te lang. Rechtbank drama's hebben mij in het verleden nooit echt geboeid, deze vaak lange en eentonige zit met een vooral saaie setting weet me nooit zoveel te boeien. Nu ik wat ouder ben geworden en mijn visie op veel verschillende dingen wellicht wat volwassener zijn (zo moet ik het helaas nu noemen), weten deze film steeds meer indruk op mij te maken, en zo ook deze film.

Want dit is niet persé een film wat eigenlijk alleen draait op een rechtbank drama, met een simpel script en wat makkelijk uitgewerkt. Dit is een erg sterke film, die eigenlijk op veel fronten goed aanslaat. Een film die duidelijk in de begin jaren negentig ook een statement moest maken, destijds (en ik was toen nog niet eens geboren) waar er veel sterkere homohaat is dan hedendaags, en je vooral een beeld wordt gebracht hoe erg deze mensen door de maatschappij worden afgestoten, en vooral als smerig worden bestempeld, zeker als je de “homoziekte” aids bij je droeg. Een film die duidelijk het publiek moest wakker schudden, en dat was niet alleen destijds (30 jaar terug), ook hedendaags is het een belangrijke film om mensen toch eens te laten zien dat homoseksuele mensen niet anders zijn dan “normale” mensen. De hedendaagse term voor een film als dit zou “woke” zijn, die ik hier al rondzag vliegen.

En normaal gesproken heb ik het nooit echt met dat soort films. Nou zijn de hedendaagse films met zo'n script ook wel heel extreem, hier is het vooral duidelijk. Wellicht ook wel indrukwekkend, en vooral stoer van acteurs als ‘Tom Hanks’, ‘Denzel Washington’ en de rest van de crew om een film te maken met dit onderwerp. Iets wat destijds toch nogal verwijten gekregen zou hebben. En ook cool dat ‘Bruce Springsteen’ hier toch wel de titelsong vertolkt met het prachtige nummer ‘Philadelphia’, wat immers mijn favoriete nummer is van deze waanzinige artiest.

Nu, hoe belangrijk hij ook was; het verhaal vond ik niet altijd even boeiend. Dat heeft veel aspecten. De film begon mooi, erg krachtig en had mij al gauw te pakken. Maar, ik kwam erachter dat de storytelling wat ‘Demme’ gebruikt nou niet bepaald mijn favoriet is. En dat komt omdat hij besluit telkens veel stappen in de tijd te zetten. Dagen, weken en maanden vliegen voorbij, en dan had ik als kijker toch wel het gevoel van opdringerigheid. Iets wat je juist niet wil creëren in een film als dit maar, wat wel gebeurt. Dit zorgt er voornamelijk voor dat de film wat chaotisch aanvoelt, keuzes die gemaakt worden zijn nogal random en ik vond het daardoor soms wat moeilijk te volgen. Ook midden in de film, na ruim een uur weet de film steeds minder te boeien, zakte het een beetje weg en verloor ik ook mijn concentratie.

De cast deed het immers wel erg sterk. Ik vond ‘Tom Hanks’ prima acteren, al vond ik dit nou niet direct zijn beste werk. Dat hij hiervoor een award heeft gewonnen is natuurlijk prachtig maar, voelt in mijn ogen nogal raar. Het lijkt me meer een winnaar voor het moraal, zeker omdat er een andere rol in de genomineerde stond die in mijn ogen had moeten winnen. Dit alles neemt overigens niet weg dat hij een prachtige rol heeft neergezet. En dat alles samen met een misschien nog wel beter spelende ‘Denzel Washington’. Die ook een prachtige rol neerzette.

En dat beslist toch wel over het feit dat deze film een eye-opener is, van een mooie klasse maar, waarvan ik misschien op veel fronten wat meer had gehoopt, dan wat ik had gekregen. Zeker omdat ik er nogal open-minded in ben gegaan gezien ik nou niet echt wist wat ik ervan moest en kon verwachten. Dit alles neemt niet weg dat de film een sterk staaltje cinematografie is, en voor de fans zeker een film om niet te missen. Sta open voor dingen, en kijk deze film.

Stond al heel lang op mijn lijstje. Was een tijdje geleden op tv. Kon me herinneren dat hij destijds veel lof kreeg en ook Oscars heeft gekregen. Een prachtige film met goede acteurs..Daarom 3,5*.

Philadelphia film die verhaaltechnisch wat simpel is uitgewerkt maar vooral door acteurs wordt gedragen die hierin voor mij een grote rol van betekenis hadden. Ook de soundtrack maakt het dat de film gewoon ontzettend herkenbaar is voor wat het was.

Dit is nu al ongeveer de vijfde keer dit jaar dat mijn man thuiskomt na het werk en me jankend als een klein kind, besnotterd en gebroken op de bank vindt. Die man heeft zo veel geduld met mij. Hoe hij het doet, ik weet het niet.

Philadelphia is zeker geen gemakkelijke film. Het behandelt gevoelige thema's en de gedachtengang van enkele conservatieve personages is amper te begrijpen. De verschillende verwijten die naar de gay-community gegooid worden doen echt pijn om te horen, zelfs al is het om het onrecht en onlogische gedrag van conservatievelingen aan te tonen.

Tom Hanks bewijst alweer wat een geweldige acteur hij is. Heel gedurfd om als 'America's sweetheart' deze rol aan te nemen. Zeker in een tijd met veel stigma's en vooroordelen tegenover de gay community. Denzel Washington speelt ijzersterk. Dit is eigenlijk een film waarin twee topacteurs elke scène stelen en proberen elkaar te overtreffen.

Dat Jonathan Demme zichzelf graag verliest in oversentimenteel gedoe weten we al. Dus ook bij deze wordt er veel melodramatische muziek gebruikt. Je weet ook bij dit soort films al vanaf het begin hoe het zal eindigen voor veel personages. Er valt iets te zeggen over het overmatig gebruikte cliché van homo-leed maar laat ik daar nu niet te hard over klagen.

Enorme ballen van de makers om deze film te maken. Het is aan de andere kant ook schrijnend dat je überhaupt dikke ballen moet hebben om deze soort films te maken.

4*

Best een mooie film, maar heeft nu 32 jaar later lang niet meer de impact die het toen waarschijnlijk had.

Vreemde is ook dat er ondanks alles voor mij toch nog een soort zweem van homohaat om de film blijft hangen, vooral omdat Denzel Washington als Joe Miller hem dan wel wettelijk bijstaat, maar blijkbaar (?) nooit zijn angst of weerzin voor homoseksualiteit herziet. Het krijgt zo een beetje een vreemde boodschap; het recht moet natuurlijk zegevieren, maar homo’s zijn nog steeds raar en eng of zo (in ieder geval in zijn ogen en in die van anderen).

Verder is het een beetje over de top qua sentiment (dat stuk met die aria werkte voor mij ook totaal niet). Tom Hanks speelt verder een goede rol, maar natuurlijk wel typisch Oscarbait.

Ook ben ik niet altijd erg fan van een courtroom-drama, kan wat langdradig worden. Maar goed, als eerste mainstream film die AIDS behandelde verdiend het natuurlijk wel wat credits.

3,5*