12 Angry Men (1957)

Ik heb direct hiervoor Scarface gezien, maar 12 angry men is een klassieker met terechte hoge waarderingen. Mooie karakters. Geweldig acteerwerk. Niet echt zo spannend maar wel de hele speeltijd boeiend. Mooi einde ook, waar Fonda Cobb in de jas helpt.

En mooi gefilmd in haarscherp zwart wit. Me like!

Prachtige film waarin een twaalf juryleden na een proces moeten besluiten of de verdachte schuldig is aan moord. Een rechtbankklassieker die zich nagenoeg niet in de rechtbank afspeelt. Een simpele doch originele uitvoering. De dynamiek tussen zowel de personages als de acteurs is uitstekend en boeiend om te zien. Het plot zelf is ook prima, maar dat is niet waar het in deze film om draait.

Sterk rechtsdrama dat zich de gehele film lang tussen vier muren afspeelt. Over subjectiviteit, de kracht van redevoering en wat het betekent om deel te nemen aan een democratie. Ondanks dat je de bui vanaf het begin al ziet hangen - het traject dat de film af zal gaan - blijft de film door de de sterke acteerrollen en goed gebruik van tempowisselingen zijn spanning houden.

Ik raad de heren wel aan om meer water te drinken met zulk warm weer.

Ik heb geen nostalgische gevoelens bij deze film en gisteren heb ik 12 Angry Men dan ook voor het eerst gezien.
Dat de film zo hoog in de ranglijsten staat kan ik aan de ene kant wel begrijpen, maar aan de andere kant ook weer niet.
De kracht van de film zit hem in het vlotte karakter en een kamer vol acteertalenten die met weinig middelen toch een ontzettend krachtige prestatie neer weten te zetten. De groepsdynamiek is erg sterk. Regisseur Lumet heeft weinig middelen tot zijn beschikking en geeft daarom ook weinig opsmuk aan de film. Hij laat de acteurs het werk doen en zorgt ervoor dat de film als een trein doordendert. Zelden dat ik een film uit de jaren 50 of 60 heb gezien die zo entertainend is en waarbij ik me geen moment heb verveeld.
Dat zorgt ervoor dat 12 Angry Men zich weet te onderscheiden van veel andere films uit dezelfde tijdsperiode en daarom een klassieker is.

Mijn argument tegen is natuurlijk ook heel simpel. Als je deze film naar 2020 vertaalt blijft er niet meer over dan een vermakelijke film met een vlot verhaaltje. Rechtzaken waren in die tijd niet op veel gebaseerd en het enige dat de film doet is een paar getuigenissen in twijfel trekken. Het voelt allemaal erg vergezocht aan en de juryleden zijn net dominosteentjes. Ze vallen zo om, worden desnoods weer rechtop gezet en vallen daarna weer zo om.
Het voelt soms eerder aan als een komedie en een aanklacht op dit achterlijke rechtssysteem dat de VS kent.
Maar de film baseert zich voornamelijk op het onderuit halen van de getuigenverklaringen. Wanneer de eerste al onderuit wordt gehaald weet je dat de anderen ook zullen komen. En de ene nog vergezochte dan de ander. Maar vooral de nopjes afdruk van de bril op de neus van een vrouw kan ik gewoon niet serieus nemen. Dat je zoiets kan verzinnen. Daarnaast zegt het toch helemaal niets? De vrouw kan voor de getuigenis in de rechtzaak haar bril hebben afgedaan. Terwijl ze die eerder wel ophad? Ik snap het hele punt niet dat Fonda's personage hier probeert te maken.
Maar het trekt allemaal op weinig en ik had niet echt het gevoel alsof er een groot onrecht werd aangedaan die werden ontkracht door briljante vondsten in de jurykamer. Het bewijs was in eerste instantie al niet zo sterk, dan zijn de onthullingen in de kamer ook niet zo bijzonder. De kapstok die wordt gebruikt om zaken als vooroordelen, democratie, onrecht etc. aan te kaarten is net even te simplistisch.

Dus een voor en een tegen van mijn kant om dit als een klassieker te zien. Mijn cijfer zal er dan ook mooi precies tussenin vallen. Ik heb genoten van de groepsdynamiek en het hoge entertainment gehalte van 12 Angry Men. Erg ongekend voor die tijd. Maar het verhaal trekt zelf op te weinig en het onderuit halen van de getuigenverklaringen voelt anderzijds te gedateerd aan. Het toont de zwakte van het bewijsmateriaal dat justitie vroeger tot hun beschikking goed aan. Wat dat betreft is 12 Angry Men wel weer een typisch product van zijn tijd.

3,5*

This isn't a game!

Wat een onverwacht fijne film! Natuurlijk is daar het hoge stemgemiddelde en de goede beoordelingen, maar dat houdt niet automatisch is dat je er iets mee hebt. Overigens grappig is de Family Guy episode gebaseerd op deze aflevering die toch behoorlijk de maat houdt bij de film, tevens meende ik het nodige van Runaway Jury te herkennen in deze film, en dan met name de houding en twijfel die Cusack daar veroorzaakt.

De sfeer valt in eerste instantie op als goed, de mannen lijken goed geluimd en een veroordeling lijkt een formaliteit. Samen met de rest van de groep lijkt Davis eerst een vervelende dwarsligger tot hij terecht aankaart dat een veroordeling de jongen op 'de stoel' zet waarna heel langzaam het beeld ontstaat van een aantal individuen die vooral haast hebben om tot een veroordeling te komen en naar huis te kunnen. De eigen zaak, plannen voor die avond, de warmte of een honkbalwedstrijd lijken allen belangrijker dan het goed overdenken van deze zaak ook lijkt het in eerste instantie klip en klaar. De macht, achteloosheid en afstand tot het geheel komt mij eigenlijk op dat moment als schrikbarend over, het lijkt bijna gewetenloos.

Na de eerste knuppel in het hoenderhok valt de groep dan eigenlijk ook totaal uit elkaar hoewel ze blijven volhouden aan de schuldverklaring. Samen met de vraag waar het heen gaat vermaak ik me zo rond de 20 minuten al buitengewoon met alle kostelijke discussies waar het ontstellend is hoe gigantisch men zichzelf tegenspreekt of gewoon goedgelovig is. De opbouw rond het mes is fantastisch te noemen en haalt van voor tot achteren de hele zaak over de kop. Onschuldig? Schuldig? Het verhaal en argumenten blijft op geweldige wijze in balans waar het niets uitsluit nog de kijkers mening inkleurt. Het roept op tot behoorlijke twijfel maar hoeft nog niets te betekenen. Zorgvuldig wordt er gespeeld met de menselijke overwegingen in een dergelijke zaak en alle vooroordelen die meespelen.

12 angry men is dan ook een uitermate goed bedachte film qua verhaal en boodschap. Uber degelijk en van goede kwaliteit, vooral ook niet te lang en lekker direct in die zin. Alle acteurs verdienen in die zin lof voor de praatfilm die op het scherpst van de snede is, misschien wel een beetje voorspelbaar maar geen moment verveelt. 12 angry men is dan ook echt wel een heerlijke film te noemen en de beste van de stapel oudjes die ik de afgelopen week gezien heb.

Naar aanleiding van een televisiefilm uit 1954, besloot Sydney Lumet een bioscoopfilm te maken. En zo geschiedde. 12 Angry Men werd geen kassucces, maar kreeg wel een aantal Oscarnominaties, die overigens niet werden verzilverd. De hoofdrol is voor Henry Fonda die als jurylid bij een moordproces niet overtuigd is van de schuld van de aangeklaagde, terwijl de andere juryleden dat wel zijn. Fonda speelt die rol in een schitterende film die zijn plek in de filmgeschiedenis inmiddels ruimschoots heeft verdiend. Een drama dat vooringenomen laagjes bij de personages afpelt en hen dwingt de confrontatie met zichzelf aan te gaan.

De afloop van de film zal voor niemand een verrassing zijn. De verrassing is de manier waarop Lumet de kijker deelgenoot laat zijn van de beraadslagingen van de jury. Behalve een kort stukje aan het begin en een kort stukje aan het einde, speelt de film zich af in de vergaderruimte waar de 12 juryleden de zaak bespreken. De hittegolf die de stad teistert, dringt genadeloos door in de enge ruimte. De ventilator die voor verkoeling moet zorgen, werkt niet. De hitte is verschrikkelijk. Als de gemoederen dan ook nog eens in toenemende mate verhit raken, is het in de kleine ruimte waar de mannen dicht opeen bivakkeren nauwelijks meer te harden. De onenigheid neemt toe. De halsstarrigheid van sommige personages ook. De sfeer is magnifiek beklemmend.

Een intrigerende situatie ontwikkelt zich als Fonda zijn twijfels deelt met de anderen. Het is interessant om hun reacties te peilen en hun beweegredenen waarom de aangeklaagde schuldig zou zijn te doorgronden. Let wel: hun taak is bloedserieus. De inzet is de doodstraf. Toch reageren de meeste juryleden afstandelijk of onverschillig. De aangeklaagde die uit een arm milieu afkomstig is en in een gebroken gezin is opgegroeid, doet er als persoon niet echt toe.

De één sluit zich aan bij de mening van de meerderheid. Een ander houdt simpelweg heethoofdig vast aan zijn mening zonder in te willen zien dat er sprake zou kunnen zijn van gerede twijfel. Weer een ander vindt alles best, als er maar een eenduidig oordeel komt, zodat hij weg kan en een honkbalwedstrijd kan gaan bekijken. En weer een ander is behept met stringente vooroordelen. Zo heeft een ieder een overtuiging die zijn persoonlijkheid weerspiegelt.

En zo ontrafelt 12 Angry Men met scherpe dialogen en observaties de verschillende componenten waaruit de samenleving bestaat. Een samenleving die in geconcentreerde vorm aanwezig is in de jurykamer. Een verzameling van goede en slechte karaktereigenschappen en gefundeerde en ongefundeerde meningen.

De film laat de krachtige uitwerking zien die een transparante discussie op de meningsvorming heeft. Een muur van vooringenomenheid kan op die manier worden geslecht en eenstemmigheid worden bereikt. De werking van het democratische organisme in een notendop. Een tikje moraliserend is het wel. Maar behalve een educatieve boodschap brengt de film vooral spannend drama. Het is verrekte boeiend om te midden van een constante dialoog met wendingen en openbaringen geleidelijk op de hoogte te raken van de ins en outs van de moordzaak en de karakters van de personages te leren kennen.

12 Angry Men is een heerlijke en tijdloze film.

Best wel sterk. Weer een goed voorbeeld dat de meerderheid meestal ongelijk heeft. Dat bewijst ook deze film van Sidney Lumet, waar ik enkel Dog Day Afternoon ook van gezien heb. Wellicht de meest realistisch overvalsfilm dat ik ken (hoewel het dat ook wat langdradig maakt). Deze film is natuurlijk een echte praatfilm maar door het hele beredeneer en het puzzelen van hoe en wat er gebeurt is, wordt het nooit saai. Fonda is meesterlijk in de film zowel in wat hij zegt als hoe hij het brengt. Het is in feite kansen berekenen. Hoe meer mogelijkheden er zijn dat de dader onschuldig is, hoe groter de kans dat hij het ook effectief is. Detail per detail wordt ontleed en soms is een detail dat ontkracht wordt net hetgeen wat iemand van mening kan doen veranderen. Sterk werk en compleet tijdloos als je het mij vraagt. Het zwart-wit stoorde geen moment.

Prima stuk natuurlijk, maar als ik het als film moet beoordelen is het oordeel een nette voldoende. Ik kan hem in ieder geval afstrepen, dit was de hoogst genoteerde film uit de IMDB Top 250 die ik nog nooit gezien had. Camera weet er wal dynamiek in te krijgen, acteurs zijn goed alleen is het natuurlijk wel verfilmd toneel en speelt vrijwel de hele film zich af in één ruimte. Maar misschien dat alle fanatieke Twitter gebruikers toch maar eens moeten gaan kijken. Dit is een hele mooie les over hou je moet discussiëren, argumenteren en ook af en toe je mening moet kunnen bijstellen.

Na een jaar of 17 herzien in het fijnste filmhuis van Rotterdam (kino) waar dezer dagen een flink Lumet-retrospectief geprogrammeerd is.

Dit keer meer technisch gekeken. De film speelt zich bijna geheel in een ruimte af. Maar zowel hoe die ruimte eruit ziet als hoe de camera door die ruimte gaat is heel sterk gedaan. Ook de verandering van de visuele stijl naar mate de film vordert is heel sterk

Zoals dimi303 aangeeft was dit een remake voor de bioscoop van een uiterst succesvolle aflevering van een anthogy serie genaamd Studio 1. Het initiatief daarvoor lag bij de schrijver van het stuk, Reginald Rose en Henry Fonda die er wel een mooie rol voor zichzelf in zag. Lumet werd erbij gehaald als regisseur en dat was wellicht om kosten te besparen, want hij had alleen ervaring met TV. De film werd toen al behoorlijk goed ontvangen en was voor een vrij kleine film succesvol. Lumets naam was meteen gevestigd en hij zou tot zijn dood tientallen films maken. Maar in de eerste jaren na deze film zou hij ook nog TV blijven maken.

Fonda is de bekendste acteur. Met Lee J. Cobb als het jurylid die het langst op schuldig zit als tweede zou ik zeggen. De andere tien zijn vooral bijrol- en toneelacteurs en zonder uitzondering sterk.

Het scenario is slim. Maakt de 12 juryleden heel verschillend van zowel achtergrond als karakter. Wat leven geeft aan de film. Interessant is ook dat de film de verleiding kan weerstaan om de moord te tonen. Daarmee laat je zoals bij vele echte zaken in het midden of de jongen zijn vader echt heeft vermoord. Daarmee wordt het een interessant, wat geidealseerd portret van het Amerikaanse rechtssysteem. Niet Lumets beste, maar een heel fijne film.

Het ultieme verfilmde toneelstuk, een titel die inmiddels de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt, maar de gedateerdheid betreft slechts de oppervlakkigheden van de kledij, de haardracht, de aspect-ratio en de zwart-wit-fotografie, want qua strekking, dialogen en powerhouse-naturel acteerwerk kan dit makkelijk nog een halve eeuw mee. Twaalf acteurs die bijna op elkaars lip zitten maken de zaak nog wat intenser met overlappende dialogen en overvloedige zweetdruppels; Fonda en Cobb spelen de meest dankbare rollen, de één vanwege zijn weigering om toe te geven aan de groepsdruk, de ander vanwege zijn woede-uitbarstingen die gelukkig steeds aan de goede kant van de streep der overacting blijven, maar op mij maakt ook E.G. Marshall als de zwijgzame rationalist grote indruk. En hoewel je het (misschien) aan ziet komen is het instorten van Cobb op het einde toch aangrijpend. Mooie sobere afronding ook, met het noemen van de namen en het eenvoudige maar respectvolle schudden van handen. Bij MovieMeter nummer 29 in de top-250 (één plaats hoger dan tien jaar geleden), bij IMDb maar liefst nummer 5 (twee plaatsen hoger), maar ik kan daar wel vrede mee hebben.

Sterk staaltje vvan mensen en hun aannames, innerlijke processen en overtuigingen, waardoor een ieder zijn eigen waarheid creëert. Weglatingen, generalisaties... alles komt voorbij gekoppeld aan zelfs innerlijke wrok en traumawonden. Uitblinkende film in hoe moeilijk het is om de echte feiten te onderscheiden en deze ook nog "tegen het licht" te houden om tot een "waarheidsgetrouwe" conclusie te komen. Goed verfilmd, haast een toneelstuk, positionering van de personen bij bepaalde escalatie top. Fonda en Warden mooie tegenpolen.

12 Angry Men was één van de eerste oude klassiekers die ik vroeger als beginnend filmliefhebber gezien had. Deze stond altijd bij mij hoog aangeschreven en ik was benieuwd of dit bij herziening nog steeds het geval was.

En dat is zeker en vast zo, want 12 Angry Men blijft een ongelofelijk interessant kijkstuk. Ondanks dat ik het einde wel kende, blijft de weg daarnaartoe enorm boeiend. Op het eerste zicht lijkt het erg logisch dat de jongen schuldig is, want alle bewijzen lijken waterdicht te zijn, maar de manier waarop het dwarsliggende jurylid/Henry Fonda over ieder argument twijfel begint te zaaien, is erg knap gedaan. Het soortgelijke mes dat hij bovenhaalt, druk zetten op een ander jurylid die niet meer weet welke film hij laatst gezien heeft, het weerleggen dat de onderbuur niet op tijd de kamer kan verlaten hebben om de jongen te zien,... Het maakt het allemaal erg boeiend om te zien.

Films die zich afspelen op dezelfde locatie hebben makkelijk een streepje voor bij mij. Het voelt allemaal erg claustrofobisch en in combinatie met de enorme hitte en de bezwete juryleden, maakt dit een erg sfeervol geheel.

Je zou denken dat zulke films minder goed worden bij een herziening, maar niets is minder waar. Volgens mij blijft dit gewoon bij iedere herziening een sterke film, ondanks dat het einde gekend is. De sfeer, de acteerprestaties, de boeiende argumentaties,... Het blijft heerlijk om te zien.

4*

Knappe film die de perfectie benadert op het vlak van dialoog en karaktertekening. Beste film van de fifties wordt hier gesteld. De types zijn grandioos neergezet en ja, soms zitten mensen echt simpel in elkaar. De meest irritante vond ik eigenlijk die met zijn hoed (Jack Warden) die geen shit gaf om de hele zaak. Iemand die onverschillig is is misschien wel het ergste dat je kan voorhebben in een jury. Knap hoe Lumet de spanning opdrijft enkel en alleen door mensen in confrontatie met elkaar te brengen over schuld of onschuld in een gesloten ruimte en ja, het gaat er best bits aan toe. Iedereen velt zijn oordeel vanuit een verschillend waarden en normenkader. Je had daar bvb ook iemand die van mening was dat iedereen die uit een slum komt niet deugt, en dat dat de schuld al bewijst. Dat is trouwens ook de bestaansreden van een jury om dergelijke vooroordelen eruit te filteren door in discussie te gaan. Dat, en de 'reasonable doubt', één van de fundamenten van de rechtspraak. Echt een heel sobere film maar wat een acteergeweld hier. Niet alle 12 juryleden komen even sterk uit de verf, maar Lumet loste dit op door er volgers van te maken . Eastwoods recentste prent Juror #2 haalt hier zeker enkele zaken uit daar twijfel ik niet aan. Ook daar zit je met een jury die vlug naar huis wil.

Collins Had graag 2 hartjes gezet bij je recensie waar ik me van de eerste tot de laatste letter bijvoeg.