Paris, Texas (1984)

De film heeft een sterke western-feel met de lone ranger in de woestijn die een zelfveroorzaakt onrecht herstelt maar in plaats van een harde fim vol geweld is het een gevoelige film over schaamte, verdriet en een gebroken gezin. Alhoewel de film de Hollywood-conventies een beetje op z’n kop zet, is het hoofdpersonage evengoed een ‘byronic hero’ dus geesteszieke macho, die jaloezie aanziet voor echte liefde, terwijl de vrouw zwak is, niet voor zichzelf kan zorgen en met al haar hebben en houden van hem houdt terwijl hij haar mishandelt en vastbindt. De film is traag maar net als de begeleidende muziek van Ry Cooder kabbelt het lekker door – er is geen noemenswaardige actie of onverwachte wending – terwijl de hoofdpersoon steeds meer controle over de situatie krijgt en het verhaal opbouwt naar een confronterende emotionele climax in de peepshowcabine waarin tevens het mysterie voor de kijker wordt opgelost.

Gisteren Paris, Texas weer gezien.

Weer zo'n door met de in en in religieuze boodschap van naastenliefde doordrenkte Wenders.

Met een barmhartige Sameritaan (ben ik mijn broeders hoeder? Ja, natuurlijk), een prachtige Maria Magdalena, een verloren zoon en een heuse engel.

In deze gepolariseerde tijd waarin bevolkingsgroepen (broeder) volkeren elkaar naar het leven staan romantische onechte flauwekul of een verademing?

Ik kies voor het laatste, maar ja, ik geloof nog in de kracht van het goede.

Beetje dom misschien, maar in deze donkere dagen fijn om dat geloof te koesteren.

Viel me toch een beetje tegen. De eerste scènes scheppen roepen veel vragen op: wie is die man, wat doet hij daar, hoe is het zover gekomen? Maar al snel is duidelijk hoe de vork in de steel zit - alleen de details krijg je pas op het einde te horen.

Dat einde vond ik ook best goed, fijne setting daar in die cabine. Maar het middenstuk vond ik ronduit saai. Die huiselijke tafereeltjes hadden zo in een familiekomedie van de Vara gepast. Ergerlijk was dat vroegwijze kind. Wat is dat toch met dit soort types in Amerikaanse speelfilms? Er zou een wet moeten komen die het verbiedt.

Ik heb weleens iemand horen zeggen dat een goed verhaal geen middenstuk heeft. Je hebt eerst het begin en meteen na het begin komt het einde. Er zijn vast uitzonderingen te bedenken, maar ik vind het een prikkelend idee. In dit geval gaat het zeker op.

De dvd lag al een tijd hier maar toen kwam hij in de bios in 4K restauratie: dan zijn keuzes ineens makkelijk en snel gemaakt. De film doet een aantal dingen goed. Visueel soms geweldig met echt een sfeerschets van het Amerika van de jaren 80 en zowel de grootstad als de lege binnenlanden. En vooral steeds de nadruk op transport. Of dat nu de beelden van veraf van een vliegveld zijn of dat men stilstaat ergens op een kruispunt van allerlei snelwegen of dat men loopt over een rails. Muziek, tempo (de hand van Claire Denis?), sfeer: allemaal uitstekend.

Niettemin duurde het even voor de film me greep. Het begin was ook wat te absurdistisch als Travis niet praat en bij mij begon ook wel een beetje de irritatie te komen. Later begrijp je hem meer maar dat werkt voor mij niet zo aan het begin van de film. En de eindscène duurt te lang. Eerst het verhaal van Travis, heel mooi. En daarna dat van Jane maar dat is net even te veel. Wat zij zegt vond ik ook minder boeiend en dat het statisch geschoten is werkt ook niet mee. 4,0*.

Paris, Texas was weer zo'n film waar ik mij flarden van de film kon herinneren, maar het globale plaatje kon ik me niet meer voor de geest halen. Gezien de score van 3.5* moest ik er wel iets in gezien hebben, dus tijd voor een herziening.

En jammer dat ik me er niet zoveel van kon herinneren, want het is een erg fascinerende kijkbeurt geworden. Het begint al heerlijk wanneer Travis door het typische, maar prachtige Amerikaanse landschap wandelt op weg naar een bar. De hele film zit vol met mooie shots van de typische Amerikaanse wegen, maar evengoed wanneer ze bij Travis' broer thuis zicht hebben over L.A. Het eerste deel is ongelooflijk mysterieus, want er komt nauwelijks een woord uit Travis' mond, zelfs niet wanneer zijn broer hem weet te vinden. Het feit dat hij al 4 jaar van de radar is verdwenen en zich niets kan herinneren, maakt het alleen maar boeiender.

Ook het tweede deel van de film wanneer Travis zijn band wilt herstellen met zijn zoon, kon me erg overtuigen. Gelukkig wordt er niet gekozen om het allemaal statisch te houden met veel gepraat, maar gaat Travis ervandoor met zijn zoon en krijgen we een uiterst interessante roadtrip te zien waarbij ze op zoek gaan naar Hunter's moeder. De spiegelscène gaf me wel ergens een dubbel gevoel. Langs de ene kant is het wel een fraai uitgevoerde scène waarbij de spanning te snijden is, maar ergens is het misschien jammer dat het enigma van Travis helemaal verdwijnt door het uitleggen wat er tussen hem en Jane is gebeurd.

Uitstekende film van Wim Wenders die me blijkbaar beter is bevallen bij deze herziening. Het acteerwerk is ook erg goed en de soundtrack past perfect bij deze film en een verhoging naar 4* is zeker op zijn plaats.

4*