The Iron Lady (2011)

“If you want to change this party, lead it. If you want to change the country, lead it.”

Degelijk biopic over Margaret Thatcher. Iets te degelijk, en de raamvertelling kon me ook niet echt bekoren. Iets meer aandacht voor Thatcher's politieke carrière, en iets minder scènes met Thatcher die aan Alzheimer lijdt, had de film goed gedaan. Streep weet een hallucinerende Thatcher goed te spelen, maar zulke scènes zaten er gewoon te veel in. De scènes in het Britse Lagerhuis, Thatcher´s speeches en haar politieke teloorgang zijn hoogtepunten in de film.

Heel wat jaartjes terug vlak na uitkomst gezien, ik vermoed dat het destijds op Videoland was. Streep maakte indruk en de film beroerde me tot op zekere hoogte, maar heel veel wist ik niet meer van de film. Daarom was het wel eens tijd voor een herkijk en een daarop volgende comment.

Thatcher, The Iron Lady, crisis, industriële achterstand, inflatie, zware protesten en rellen, vakbonden en stakingen, de Falklandoorlog, de zogenaamde Poll-tax en dan vergeet ik nog bijna de dreiging van de IRA. En dat het hoofd te bieden in 11 jaar als premier, ga er maar aan staan! Het zal je baan toch zijn en dergelijke ambitie na streven. Wel interessant is dat Thatcher in het begin al stelt dat je dergelijke werk niet moet doen vanwege je ego maar omdat je iets wil veranderen en waarvan acte. Laten we Great weer voor Brittain zetten.

Boeiend wordt er, doormiddel van flashbacks, terug gekeken van de inmiddels aan ouderdoms kwalen onderhevigde dame naar de jonge idealistische vrouw die haar eerste stappen zet en voet aan de grond probeert te krijgen binnen de conservatieve door mannen geleide politiek. Grappig is de wereld die ze op de grondvesten doet schudden, haar mannetje staat, en Denis ontmoet. Net zo hartverscheurend zijn de Alzheimer symptomen, de verwarrende halicunaties en het niet eens goed beseffen dat ze niet meer premier is en haar man allang overleden is, die daar tegenover staan. Heel erg herkenbaar zijn de gesprekken die je met een dergelijke iemand probeert te voeren. Er is constant een afstand en wanneer je door lijkt te dringen veranderen ze van onderwerp, heel herkenbaar voor mij helaas.

Het is duidelijk dat er in het tijdperk van Thatcher veel heeft gespeeld, zowel politiek als privé. Fraai en vergelijkbaar met Nixon zijn de echte beelden van onrusten, de Falklandoorlog en nog een paar momenten die door de film gemonteerd zijn. Superb is uiteraard Streep die verdiend een Oscar won met deze rol maar Jim Broadbent is ook zeker het noemen waard met zijn rol als Denis. Sterk en interessant aan de film is zondermeer dat Thatcher ondanks haar stugge en norse voorkomen zowaar een boeiend persoon is. De aangename speelduur en de vlotte en soms humoristische toon doet de rest. The Iron Lady is een uitermate boeiende en leuke film wat mij betreft. Ik lees veel kritiek dat er een te aandoenlijk beeld geschapen wordt, of dat de beelden van de dementerende Thatcher minder interessant is dan de werkelijke politieke carrière waar de film volgens vele juist over had moeten gaan. Iets waar ik het absoluut niet mee eens ben, ik had niet graag naar twee of drie uren politiek gewauwel zitten kijken. Bovendien heb ik die harde en nietsontziende houding na twee scènes wel gezien en vind ik de opzet van de inmiddels broze Thatcher die herinneringen in een soort mea culpa lijkt te herbeleven veel sterker en een bepaalde kwetsbaarheid hebben. Maar goed dat is persoonlijk.

Abi Morgans weinig opzienbarende scenario gebruikt de Alzheimer van Margaret Thatcher [Meryl Streep] in haar laatste levensjaren als ankerpunt voor een serie flashbacks waarin de belangrijkste gebeurtenissen uit het leven, maar vooral uit de carrière van de eerste (maar niet laatste) vrouwelijke Britse Prime Minister aan ons voorbij razen. Alexandra Roach overtuigt als de jonge ‘Maggie’ en Jim Broadbent is ideaal gecast als echtgenoot Denis, maar het is de vrijwel onherkenbare Streep (daarbij enorm geholpen door de Oscar®winnende make up van Mark Coulier en J. Roy Helland) die dit werkelijk memorabel maakt. Haar rol vereist niet alleen dat ze een vrouw moet spelen in de kracht van haar leven en in haar breekbare latere jaren. Ze moet ook nog overtuigen als één van de meest iconische en herkenbare vrouwen uit de recente geschiedenis, die bovendien haar stemgebruik leert aan te passen. Het leverde Streep dan ook terecht haar derde Oscar® op.

Ik ben zeker géén liefhebber van Meryl Streep. Laatst ben ik een film met haar halverwege gestopt met kijken. Maar, ik moet het toegeven, in deze film speelt ze waanzinnig. Overtuigend en niet 'typisch Meryl' wat voor mij een compliment is. Ik vindt de film als biopic niet zo geslaagd. Je leert veel over de oude, dementerende Thatcher, maar haar leven in de politiek komt gefragmenteerd en slechts oppervlakkig aan bod. Daarmee heb ik niet écht inzicht gekregen in de Thatcher van toen. Ik had graag beter willen begrijpen waarom ze deed wat ze deed, wat haar dreef, hoe haar relaties waren. Ik heb Thatcher alleen in mijn jonge kinderjaren meegemaakt, maar de film heeft me wel getriggerd om me er verder in te verdiepen. Daaruit heb ik geleerd dat er een vrji éézijdig beeld van de Iron Lady is neergezet en dat haar motieven niet altijd even eervol waren als wordt gesuggereerd. Jammer dat er zo weinig ruimte is voor de andere kant. Voor het leven van zo'n iconische vrouw had men beter een wat langere speelduur kunnen accepteren. Eigenlijk is het vooral een film over een zeer succesvolle vrouw die op oudere leeftijd dementie krijgt en hoe ze daarmee om gaat. Dat deel is aangrijpend is aangrijpend en komt goed binnen. Dat het Thatcher is, is misschien meer een bonus. Als biopic misschien een onvoldoende, als film wel geslaagd. 3,5 ster.

Wel een interessante biopic van Margaret Thatcher mede door het prima acteerwerk van Meryl Streep. Dat ze kan acteren is een boutade al had ik haar niet altijd even hoog zitten. Mooi vond ik het samenspel met die andere legende, Jim Broadbent, maar wellicht ook omwille van de meer intieme momenten en de fase van haar aftakeling door dementie.

Veel nadruk wel op haar ziekte. Haar politieke carrière wordt slechts in flarden of met oppervlakkige anekdotes aangehaald. Het maakt het voor de (onwetende) kijker misschien wel meer begrijpelijk. Het was geen cadeau om in die tijd de enorme "uitdagingen" te trotseren waarmee Groot-Brittannië kampte. Het feit dat ze een vrouw was werd vaak meewarig over gedaan. En dat kwam ook geregeld aan bod. Het sterkte haar alleen maar meer, had ik de indruk.

Goed gemonteerd ook met die flashbacks of echte nieuwsbeelden die mooi werden ingevoegd in het geheel. Voor een biopic ook redelijk beperkt in tijd. Vaak haalt dit makkelijk de twee uur en meer. Wil je echter meer meten over Thatcher zelf, neem een (dik) boek denk ik dan. Dit neigt iets meer naar informatief amusement. Maar op zich zeker geen slecht film.