Meningen

De komst van Joachim Stiller was vaste prik op literatuurlijsten toen ik eindexamen deed, in 1977. Een messiasverhaal, vonden we allemaal. Een vaag verhaal, maar iets met een messias. Ik geloof niet dat iemand het verhaal echt begreep. Nu ik onlangs, na het bekijken van deze verfilming, een tv-interview zag met de schrijver, vermoed ik dat hij er zelf de ballen van snapt.

Nee, hij schrijft liever niet vanuit een vooraf opgesteld schema. Het verhaal groeit onder het schrijven. Hij wilde iets met horror doen, die rare Stiller als een practical joke van vrienden van Freek Groenevelt, maar gaandeweg... Gaandeweg groeide het van onzin tot onzinniger, zullen we maar zeggen.

Het is de verbijsterende verdienste van Harry Kümel om van onsamenhangend, doelloos gezwets, een effectieve thriller te maken. Van de bloedmooie, nutteloze wegwerkers tot de ultieme komeet, bouwt hij een knappe spanning op. Hij geeft de binnenstad van Antwerpen een heerlijke mysterieuze sfeer.

De verfilming past bij de tijd, vroeg genoeg mag Willeke van Ammelrooy haar tieten tonen - wat moest dat nog worden. Gelukkig houdt de regisseur zich in. Bloot wordt niet gemeden, waarom zou het, het wordt evenmin overdreven.

Op wat onvolkomenheden na - waarom houden halve volksstammen zich onbekommerd op in een verlaten fabriekshal voor een dubieuze vernissage terwijl de hele wereld weet dat een mogelijk verwoestende komeet lans de aarde scheert - heb ik mij geen seconde verveeld. Voor een film van dik 2,5 uur is dat een prestatie. Met dank aan en hulde en respect voor de voorbeeldige acteurs, van wie er geen uit de toon viel.