Meningen

Ik zag deze film voor het eerst op een niet helemaal rijpe leeftijd.

Als ik nu, ruim een halve eeuw later, van de supermarkt thuiskom en vierentwintig meeuwen op mijn dakrand zie…

Dan huiver ik.

Dat is de impact.

De impact van een meesterwerk.

Ik heb net de film opnieuw bekeken en ik wilde mijn waardering verhogen, met een halfje, naar 4,5, maar toen wist ik al dat ik bij de volgende keer toch naar 5 ga, dus waarom niet meteen.

De vindingrijkheid. Melanie stapt met een kooitje met twee vogeltjes de lift in. We zien alleen het kooitje, op haar kniehoogte. De camera stokt in de lift op kniehoogte bij een man die daar al staat. De camera glijdt omhoog, naar zijn gezicht – als kijker ga ik in de lift mee. Prachtig.

De twee vogeltjes die, op de rug gezien, doodstil in hun kooitje meegeven, als duopassagiers op een motor, in de bochten als Melanie onderweg is naar het huis van Mitch.

Deze keer viel me voor het eerst de hoes op van Tristan und Isolde, de Wagneropera over Liebestod, in de scène waar Melanie als nieuwe huisgenoot met Annie Hayworth in gesprek is. Wat een prachtig gevonden voorafschaduwing van de tragiek die ons te wachten staat…

En dat is mooi: The Birds is met het klimmen van mijn jaren steeds meer psychologisch relatiedrama geworden. De vogels - wraakzuchtig om hun ogenschijnlijk onschuldige, gekooide soortgenootjes? - dienen om die spanning op te bouwen en daardoor is hun gedrag des te beklemmender. En ook daarin zitten zulke heerlijke vondsten.

Alleen al het geluid van het gefladder in de openingscredits. De bird’s eye view op het moment dat de boel in de hens vliegt.

Een stevig onderschatte Hitchcock. Echt.

Het is lang geleden dat ik deze film voor het eerst zag, en nu ik hem in de nacht van eerste op tweede kerstdag nog eens heb bekeken, vraag ik me af waarom ik hem zo zorgvuldig had weggestopt, want dat idee had ik er toch een beetje bij: dat het een film zou zijn die maar niet echt leuk wordt, op z'n Amerikaans op sentiment speelt - kortom: beetje mat en flauw.

Nou, daarmee zat ik er goed naast. Dit is een heerlijke feel good komedie, met stille romantiek en mooie plaatjes. Gary Grant is perfect gecast als de engel met magnetische aantrekkingskracht. Een mooie chemie met Loretta Young, die de wisselende emoties van haar personage meesterlijk onder controle heeft. David Niven steekt daar wat houterig bij af, maar ik heb om zijn reacties een paar keer echt moeten lachen. Hij speelt zijn rol mooi onderkoeld, de bisschop houdt zich in, het liefst zou hij...

Dat levert een mooi en wat mij betreft voortaan klassiek geheel op. Achteraf verbaast het me dat de film bijna twee uur duurt - voor mijn gevoel ging het veel vlotter. Deze mag net zo bij mijn kerst gaan horen als A Christmas Carol en mijn vier Miss Marple-verfilmingen met Margaret Rutherford.

Ik verhoog van 3,5 naar 4*.