Berlin: Die Sinfonie der Großstadt (1927)

11 november in Eindhoven te zien , met een nieuwe rockcompositie. Live uitgevoerd in de Zwarte Doos.

Mooi, maar moeilijk. Na 10 min. had ik er eigenlijk genoeg. Het zag er eerder uit als een lesje geschiedenis voor montagestudenten, koud zonder gevoel. Ook begon de muziek (Arturo Toscanini: Symphony No. 5 in C minor Op. 67: II.Andante con moto) me echt op de zenuwen te werken. Zonder muziek was het niet veel beter.

Mischien de muziek eens veranderen?

Ik had hier nog een "Zoviet*France" podcast liggen.

En ziedaar, ik werd ingezogen en het werd een heel mooie filmervaring. Was zelfs verrast hoe synchroon de muziek soms werkte, maar dat moet toeval geweest zijn want ik had de muziek ergens rond de 20min. veranderd.

Ja, de soundtrackis uiters belangrijk in dit soort films.

Vond Chelovek s Kino-Apparatom, die ik eerder deze week zag, toch een stuk beter, maar al bij al blijft deze Berlin... toch een mooie ervaring vooral dankzei de muziek van Zoviet*France.

Zoviet*France's weeklijkse podcast "A Duck in a Tree", a 60 minute continuous mix of some of the best genre-refusing, zero BPM, hypnatropic and maximinimalist recordings, is legaal te downloaden.

Ik begrijp aan de ene kant de vergelijking met man met camera goed. Maar zie deze "Berlin" zeker niet als de mindere van de twee. Beiden zijn miz zeer de moeite waard. Mischien ben ik wat bevooroordeeld, omdat ik hem in Berlijn in de openlucht zag met een Live Soundtrack.

jaloers!

De stadssymfonie die de meeste filmkijkers al eerste zien, is Chelovek s Kino-Apparatom (1929). En aangezien ze beide langere tijd in productie waren krijg ik niet even snel gegoogeld welke nu echt eerder was. Niet betrouwbaar genoeg naar mijn zin in elk geval. Hoe dan ook, het lijkt buiten kijf te staan dat Vertov en regisseur Ruttmann elkaar beïnvloed hebben. Ruttmann was sowieso op de hoogte van de Sovjet montage theorie. Beide kwamen echter sowieso niet als 'eerste' met dit idee, aangezien Charles Sheeler and Paul Strand in 1921 met Manhatta kwamen, en Cavalcanti in 1926 met Rien Que les Heures.

Berlin: Die Sinfonie der Großstadt geeft ons een uniek kijkje in het leven van Berlijn tijdens de Weimar Republiek, in het decennium voor Hitler en de Nazi's het leven aldaar ingrijpend zouden veranderen. Toch is dit geen documentaire over de mensen in Berlijn, maar eerder de stad als functionerend apparaat. Avant-garde, zeker, en dus niet voor iedereen even interessant. Maar liefhebbers van (film)geschiedenis en montage die Man with a Movie Camera konden waarderen, moeten deze korte film zeker eens bekijken. Wat de onvermijdelijke vergelijking betreft, beide films zijn de moeite waard. Maar in mijn persoonlijke beleving is Vertov's film de sterkere.

4*

Edit: de Tronthaim score (waarmee ik ook wel een keer de film wil zien) staat op Spotify. Die kunnen we er desgewenst dus zelf bij draaien ipv de Meisel of Brock score.

Naar mijn herinnering was Man with a Movie Camera ook vooral een film over 'het filmproces zelf', met allerlei technische hoogstandjes als gevolg. Terwijl dat aspect juist hier in Berlin veel minder aan bod kwam, en daardoor sneller in de vergetelheid raakte naar mijn gevoel. Rien Que les Heures vond ik dan weer helemaal niets, mede door het wat flauwe narratieve element dat ze er op een gegeven moment tevergeefs proberen in te weven.

Maar het is wel wat, die city symphonies uit de 20s en 30s. Jean Vigo's A Propos de Nice is zeker ook het vermelden waard. Vraag me af of er veel modernere variaties op bestaan tegenwoordig. Of Time and the City (2008)?

Ik kan me rien que les heures ook niet supergoed herinneren, moet ik zeggen. À Propos de Nice was ik niet zo heel stuk van destijds. Ik vond Manhatta wél erg aardig!

Vanavond zien met live piano

Berlijn was in de jaren 20 the place to be in Europa. Berlijn beleefde een gouden tijd voor de happy few waardoor de economisch expansie de stad deed glimmen. Het was ook een toptijd voor kunst, dans, mode, film en theater. Daarnaast was er ook veel verpaupering en armoede voor tal van anderen die de boot misten. Deze tegenstellingen waren een kruitvat voor het latere opkomende fascisme. Desalniettemin was Berlijn in de jaren twintig dé bruisende, moderne en jachtige metropool van Europa. Deze status zorgde ervoor dat kunstenaars, acteurs en schrijvers naar Berlijn kwamen. Deze docu geeft een mooie blik van de metropool Berlijn in al zijn glorie. De florerende industrie en werkende mens komt aan bod, maar ook kunst, sport en mode komen aan de beurt.

De docu wordt mooi ondersteund met klassieke muziek. Later in de docu passeert zelfs Beethoven de revue. De docu bevat vele mooie beelden van hoe Berlijn er destijds uitzag. De knappe montage zorgt voor veel afwisseling van beelden en camerastandpunten. Leerrijk en interessant, dat zeker, maar na verloop van tijd had ik het wel gezien. Of je nu eens 5-10 minuutjes minder aandachtig keek of niet, op zich blijft de conclusie dat Berlijn de bruisende metropool van Europa was.