Die Brücke (1959)

Ben blij dat ik deze film leerde kennen via deze site.

Heb hem gisteren gezien zoals hierboven vermeld (eenmalige vertoning).

De film start traag, zoals ook al gezegd, maar was wel noodzakelijk.

Het tweede deel heeft me wel gepakt, zeer aangrijpend. En voor ik het wist was de film gedaan, had nog een tijdje mogen voortgaan voor mij. Wat bij andere oorlogsfilm zo opgeblazen weergegeven wordt, is bij deze zeer realistisch (, ook hoedje af voor de jonge acteurs).

Verdient zijn plaats in de tip 250 wel.

Een beetje tegengevallen toch wel, volgens mijn oma en van de beste oorlogsfilm ooit. De film is zeker niet slecht maar ik heb betere oorlogsfilms gezien.

Het begin is erg sterk. Goeie introductie van de personages, erg mooie geschoten plaatjes zitten erbij. Na ongeveer drie kwartier als de jongens de oproep hebben gekregen, gaat het niveau van de film een beetje achteruit vind ik. De uiteindelijke ontknoping op de brug is wel erg aangrijpend. De acteerprestaties vond ik ook niet heel erg sterk, maar het is natuurlijk een oude film.

Goeie oorlogsfilm nogmaals, maar wel een beetje tegenevallen.

3,0*

Erg sterke antioorlogsfilm, die op sommige momenten erg veel indruk weet te maken.

De afloop mag dan misschien duidelijk zijn, maar de aanloop ernaartoe is meer dan goed. In het eerste gedeelte raak je goed bekend met de jonge knapen en hun drijfveren om het leger in te gaan.
De een is zekerder dan de ander, maar stuk voor stuk willen ze stoer ogen en niet voor elkaar onderdoen, waardoor hun uiteindelijke ondergang onvermijdelijk is.

Het laatste half uur van de film is dan ook ontzettend indrukwekkend. Helemaal verblind door alles en nog wat gaan de jongens de ongelijke strijd aan. De manier waarop het allemaal in beeld is gebracht is mooi, de afloop is dat niet, want zoals eigenlijk altijd, kent oorlog geen winnaars, maar louter verliezers. Het moment dat een van de overgebleven jongens uit woede een Duitse officier doodschiet, omdat die de brug wil opblazen, is ontzettend sterk en geeft gelijk de totale onzin van deze missie weer.

Het is zoals de film achteraf laat zien misschien maar een onbeduidend moment uit de Tweede Wereldoorlog, maar de film die erover gemaakt is, is in ieder geval wat mij betreft wel memorabel.

4,0*

De film is duidelijk met veel aandacht vormgegeven en weet van begin tot eind boeiend te blijven. Opvallend sterk acteer werk geven een mooi tijdsbeeld weer door middel van een even interessant als aandoenlijk verhaal. Bijzonder fraai camerawerk en montage maken indruk.

Het thema van de film doet met een beetje denken aan een afbeelding die me of een of andere reden altijd al is bij gebleven: http://www.ww2incolor.com/d/1394-4/young-german-soldier-teen.jpg . Een klein jochie dat op de schoolbanken hoort te zitten wordt verzorgd door een geallieerde verpleger. Voor hem is de oorlog goed afgelopen.


De eerste minuten krijg je een nogal horrorachtige indruk, maar van zodra de muziek stopt lost dat al helemaal op. De situatie: een grauw Duits plattelandsdorpje in het voorjaar van 1945.

Af en toe wordt de grauwheid afgewisseld met kinderlijke vrolijkheid. Tieners die spelen bij de brug, die naar school gaan, die zich amuseren, die een eerste liefje zoeken, … kortom: alles wat kinderen van die leeftijd doen en horen te doen.
Je kan bij het kijken de indruk krijgen dat de aanloop naar de eigenlijk actie nogal lang is. Te veel gepraat, weinig actie. Echter, op het einde van de film ben je haast vergeten dat je even op je honger hebt moeten wachten.

Eigenlijk kan je na het bekijken van de film wel hopen dat men meer tijd had gestoken in het maken van situatieschetsen. Je hebt op het einde het gevoel dat je de personages die je hebt zien schieten/geschoten worden niet goed genoeg kende, en je wel wat meer wou zien van het vrolijke Duitsland uit die tijd.

Het probleem is dat de verhouding met het actievolle gedeelte dan helemaal niet meer in balans zou zijn. Maar dat kon men oplossen door de actiescènes wat uitgebreider te maken, want ik vond het soms nogal snel gaan. Dan had de film ook langer geweest (+ half uur kennismaking + half uur actie = 162 minuten film) en had ie wellicht ook een diepere en epischere indruk nagelaten.

Een ander klein minpuntje is het nogal vroeg ‘uitvallen’ van die leerkracht. Ik had gedacht en gehoopt van die later in de film nogmaals te zien. Er hing rond die man een filosofische walm, die – in tegenstelling tot vele andere film – niet geforceerd over kwam. Ik had gehoopt dat die op het einde de conclusie nog net ietsje filosofische kon maken. Op het einde kon men er best nog een paar sterke tekstlijnen/dialogen bij gooien.

Goed, terug naar de verhaallijn;
Ik vind het nogal raar dat men een brug moet bewaken die geen enkel belang heeft en toch opgeblazen moet worden. Maar dat haal ik er wellicht nog wel uit na een extra kijkbeurt.
Wanneer die volwassen soldaten snel terugtrekken en de kinderen besluiten van hun plicht te vervullen, wordt het duidelijk waarom kinderen in een oorlog niet thuis horen. Ze kennen namelijk geen angst en nemen te veel risico’s. Dat laatste maakt hen gevaarlijk voor de vijand, maar ook voor zichzelf.

Bij de meeste films wordt de spanning er in gehouden door 1 bepaalde vraag. Hier circuleren ze allerlei vragen door je hoofd (“Wie redt het en wie niet?”, “Wordt de brug opgeblazen?”, “Kunnen ze zich weren tegen de Amerikanen?”, …). De film is dus verschrikkelijk spannend.
En je leeft volledig mee met de personages. Een paar keer krijg je zelf zin om achter zulk mitraillette te kruipen en de Amerikanen er van langs te geven. Een paar seconden later kom je tot de conclusie dat je eigenlijk voor de verkeerde personen aan het supporteren bent. Dan bedenk je je hoe een Duitser zich moet voelen als hij naar een meeslepende Amerikaanse oorlogsfilm kijkt.
Je concludeert ook dat onze haast aangeboren reflex van ‘De Duitsers waren slecht’ niet klopt. Het is een manier van hoe je er naar kijkt. Oorlog is in dat opzicht een beetje als een voetbalmatch. Als je geboren wordt in een familie die voor ploeg A supportert, dan zal je op latere leeftijd ploeg A altijd de betere vinden.



Kwa stijl is dit echt hetgeen ik verwacht van een (oorlogs)film. Alleen spijtig dat de regisseur niet voldoende budget had om de film echt heel groots te maken. Geld dat bij ‘The Longest Day’ wel beschikbaar was. Maar die film gaat dan weer niet over kinderlijke onschuld, en zal volgens mij zo sterk niet aan slaan bij mij (moet die nog zien).


magere 4,5*

Van deze film die ik zo'n 40 of 45 jaar geleden voor het eerst gezien had was ik destijds zeer onder de druk en nu na herziening nog steeds, misschien nog meer zelfs. Met "Das Boot", "Der Untergang" is dit voor mij een van de beste (anti-) oorlogsfilms die ik ooit gezien heb die gaan over de 2e Wereldoorlog. Een film als "Saving Private Ryan" kan hier echt niet aan tippen. De waanzin van de oorlog werd in "Die Brücke" uitstekend in beeld gebracht.

Juist verwoord. Dit maakt de film zo sterk. Individueel stellen de jonge knapen niets voor. Als groep met een onverzettelijk leider (Jürgen) groeien ze uit tot een stel fanatiekelingen, volledig blind voor de realiteit. Dat soldaten volgepropt in wagens voor de vijand op de vlucht sloegen kon hen niet aan het twijfelen brengen. Integendeel, ze werden hierdoor nog fanatieker.

De afloop is bekend. Het laatste half uur zou men gemakkelijk als ongeloofwaardig kunnen beoordelen, ware het niet dat deze uitstekende oorlogsfilm toch op feiten gebaseerd is. Toch vind ik dit laatste half uur niet het sterkste van deze film maar inderdaad de aanloop er naar toe. Stel je voor; je bent sterk bevriend met een meisje (Franziska) in jouw klas en je kiest er uiteindelijk voor een brug te verdedigen in een verloren oorlog alleen om jouw vaderland te dienen. Je moet toch wel gek zijn. Uiteindelijk zou je toch moeten kiezen voor je vriendin. Maar ja, zoals Spetie het al verwoordde; Je wilt niet onderdoen voor de anderen, je wilt niet uitgelachen worden. Bij de groep horen is sterker dan te blijven bij je vriendinnetje. Ik beschouw "Die Brücke" daarom behalve als een zeer goede oorlogsfilm ook nog eens als een uitstekende psychologische film.

5,0* na herziening

Hierboven in de synopsis staat dat het einde zich laat raden. Inderdaad, de hele film lang kon ik makkelijk raden hoe het af zou lopen en eigenlijk gewoon de complete opbouw van de film voorspellen. Dat ligt namelijk allemaal erg voor de hand. Gelukkig moet Die Brücke het ook meer van het interessante uitgangspunt (Duitse kinderen die met enthousiasme strijden voor de nazi-ideologie) hebben. Dat onderwerp moet best gevoelig gelegen hebben in Duitsland in 1959 en het mooie is dat het een eerlijke film is geworden, waar personages toch vooral mensen zijn en er geen vingers gewezen worden. Het wordt erg invoelbaar gemaakt waarom die kinderen zich in de strijd willen mengen, maar ook de volwassenen zijn geen platte karikaturen. Het deed me allemaal sterk denken aan All Quiet on the Western Front uit 1930, maar deze lijkt wat beter afgewerkt.

Uiteraard is de film zelf een soort nachtmerrie, maar buiten een nachtelijke scène om wordt er voor felle belichting gekozen die alles een bijna gebleekt uiterlijk geven, waardoor de omgeving nog meer verrot lijkt. Zodra de strijd zelf losbarst heeft ook de actie een smeriger gevoel dan enige oorlogsfilm uit de VS uit de jaren '30. Ook hier lijkt All Quiet on the Western Front een inspiratiebron, want daar werd een slagveld ook al ruw gebracht. Dat de situatie zelf totaal absurd is (de kinderen verdedigen een brug die vernietigd gaat worden; al weten ze dat niet) en de zaken steeds meer escaleren (de Amerikaanse soldaat die vrede aanbiedt, maar door een misverstand neergeschoten wordt; de jongen een Duitse officier neerschiet) zorgen ervoor dat je niet vrolijk uit de film komt. Zoals het hoort.

Een minpuntje is wel dat de jonge acteurs niet allemaal even sterk zijn, zeker niet in de meer dramatische momenten. Buiten dat om is het een goed opgebouwde en toepasselijke nare film over een interessant onderwerp.
4*

Juist in al zijn eenvoud en en misschien ook wel met al zijn beperkingen is dit vooral een heel krachtige film. Vooral de tegenstelling tussen het relatief ongeschonden dorpsleven en het heftige gevecht op de brug is aangrijpend. En zelfs de kleine tekst op het einde is zeer goed geplaatst.

4.0*

Voor de zoveelste keer herzien. De film vertoont talrijke tekortkomingen, die bij elke herziening steeds meer gaan opvallen. Maar... de boodschap blijft duidelijk. Oorlog staat gelijk aan waanzin en het inzetten van tieners is het toppunt van waanzin. Van het romantische idee dat de jongens hadden over “soldaatje spelen” blijft uiteindelijk helemaal niets over.

Indrukmakende film al was het maar om het gegeven waarbij fanatiek oorlog- en veroveringszucht profiteert van jong, naïef idealisme.

Tieners, als het ware nog in hun korte-broek-tijd worden schaamteloos het oorlogsgeweld ingestuurd. Een waanzinnig aspect van WO II.

Het is mij onbekend of er ooit één van die jonge acteurs het professioneel verder heeft geschopt, maar ik heb me zekerlijk toch niet gestoord aan hun acteren, noch als scholieren noch als soldaten. Vond bovendien de gevechtsscènes zelf zeer goed geslaagd en niet van het type American-hero, wat de realiteit ten goede komt.

Film werd zowel in Duitsland als in de States (Oscarnominatie en Golden Globe winst) gelauwerd.

Ben er niet zo kapot van. En dat zal toch ongetwijfeld de bedoeling zijn geweest getuige het pittige slot. Het zinloze, de waanzin en dat soort zaken; het zit er allemaal wel in, maar het verhaal en de gedachte achter de film zijn sterker dan de film zelf. Vooral vanwege deze kinderen. Geïndoctrineerd, oké, maar hoe Wicki ze verder neerzet staat me niet bepaald aan.

Het enthousiasme om elke meter Heimat te verdedigen, het grenzeloos naiëve, het komt vooral erg dom over. Hier en daar dat er iets van groepsdruk aan te pas komt, maar ook wil niet echt helpen. Een scène als die met het vliegtuig wordt er in een paar tellen doorheen gejakkerd, waardoor elk effect meteen om zeep wordt geholpen. Ronduit slecht geacteerd ook.

Dat valt nog eens extra op omdat Wicki veel van ze vraagt en gedurende de gehele film hetzelfde foefje gebruikt. Zodra er een vorm van emotie aan te pas komt, krijg je een close up van een van de kinderen in je snufferd gedouwd. Flauw. Met de horror van oorlog gaat het wel iets beter, het zal destijds hard zijn geweest, maar die bittere film zit er nergens in.

'Die Brücke' is een goede film. Kinderen die soldaatje spelen en in de tijd van de oorlog echte soldaten worden, terwijl ze nog met hun houten geweertjes hadden moeten ouwehoeren. Keiharde boodschap natuurlijk. De momenten naar het einde toe op de brug zelf zijn goed en ook de tekst op het einde is pakkend. Echter wist de film me niet echt te grijpen, ondanks het zware verloop in het verhaal. De film mist daardoor enige impact. Toch goed deze klassieker gezien te hebben. Kinderen horen niet in de oorlog.

Bernhard Wicki, de dokter in Paris, Texas, levert een fantastische oorlogfilm af verteld vanuit een Duits perspectief.

Een groep jonge mannen/kinderen krijgen de opdracht om tegen elke prijs een brug te beschermen. Wat volgt is een prachtig verteld verhaal over eer naar je land maar vooral je vrienden en/of mede strijdgenoten. Het verhaal dat Wicki zand in de ogen van zijn acteurs gooide om ze zo te laten huilen doet me altijd wel een beetje lachen. Geweldige (anti) oorlogfilm die verteld is vanuit een heel ander perspectief dan we normaal gesproken gewend zijn.

Fijn oorlogsdrama over een stel tieners die in de waan leven dat Duitsland de oorlog gaat winnen en aan die overwinning in hun tienernaïviteit een steentje willen bijdragen. Ik maakte de fout om eerst de remake uit 2008 te zien, waardoor ik bij deze kijkbeurt wel ongeveer wist hoe het ging lopen. Die remake is overigens behalve overbodig ook rommelig, dus die raad ik niemand aan. Het origineel is een boeiende film geworden die een eerlijk beeld geeft over de oorlog, zonder helden. Kwalitatief valt er niets op aan te merken, alleen de opbouw had misschien iets boeiender gebracht kunnen worden. Een ruime 3,5*.

Soldaten. De Amerikanen hebben gisteren over een breed front aangevallen.
Ons bataljon is nu onderdeel van de 336e Volksgrenadierdivisie.
We vertrekken vannacht. Ik verwacht van de veteranen van dit bataljon, dat ze in dit moeilijke uur, zoals altijd, hun plicht doen.
We verwachten morgenvroeg contact met de vijand te maken.
Iedere vierkante meter die we verdedigen is een deel van ons vaderland. En wie ook maar één vierkante meter Duitse bodem verdedigt, verdedigt Duitsland.
We weten dat de situatie verdomd netelig is. Maar wij zijn soldaten. We leven of sterven.
We moeten de generaties na ons kunnen tonen dat we onze plicht deden.
De jonge soldaten, die voor het eerst aantreden, moeten weten dat ons bataljon alleen "voorwaarts" kent. Nooit "terugtrekken".
Ons bataljon kent alleen strijd, overwinning of dood. Ik ga ervan uit dat het vaderland in dit uur van jullie op aan kan.
Ook voor deze missie is het parool: "Voorwaarts, voor Führer, volk en vaderland".

Bovenstaande is de indrukwekkende toespraak van een leidinggevende sigarenrokende Duiste Luitenant-kolonel (Siegfried Schürenberg) in het verhaal, welke laat zien hoe destijds Duitse jongens onder het nationaalsocialisme verwrongen idealen krijgen aangepraat, waardoor ze waanideeën over heldendom gaan koesteren die onafwendbaar leiden tot de door de machthebbers valselijk als eervol voorgestelde "Dood voor het vaderland" !

Deze fraaie Duitse Drama / Oorlog film, heb ik gisteravond na circa 10 jaar weer eens herzien (ik kon me de eerste 60 minuten ook niet meer herinneren) en ik moet zeggen dat deze film nog steeds staat als een huis en dat ondanks dat deze zwart-witfilm al bijna 60 jaar oud is.

Het verhaal speelt zich af in april 1945 in Duitsland, tijden de laatste oorlogsdagen. In een klein Duits stadje (waarvan de naam niet wordt genoemd), staan zeven zestienjarige jongens uit dezelfde schoolklas aan de vooravond van hun diensttijd, waarbij elk van hen een andere sociale achtergrond heeft. Als de jongens zich onder aansporing van één van de jongens, te weten Jurgen Borchert (Frank Glaubrecht), daadwerkelijk voor de militaire dienst aanmelden, zijn de meeste volwassenen, moeders, hun leraar en de plaatselijke politieagent wanhopig en verbijsterd. Maar niemand durft echt iets in te brengen tegen hun aanmonstering in het leger. De jongens zelf daarentegen verheugen zich op het "avontuur" dat hun te wachten staat en kijken er reikhalzend naar uit zich eindelijk in de strijd te kunnen bewijzen om het vaderland te redden.

Het verhaal wist mij wederom te boeien en te fascineren vanaf de eerste tot de laatste minuut (duurt circa 100 minuten) en is min of meer opgebouwd uit drie delen. Zo maak je in de eerste 40 minuten van het verhaal kennis met de zeven jongerens, waarbij je hun sociale achtergrond te zien krijgt. Zo is Walter Forst (Michael Hinz) de zoon van de plaatselijke "Ortsgruppenleiter", te weten Mr. Forst (Hans Elwenspoek), waarbij hij zich schaamt voor de lafheid van zijn vader, die bovendien zijn vrouw bedriegt met de dienstmeid. Jürgen Borchert (Frank Glaubrecht) heeft zich als jongste telg uit een officiersgezin vrijwillig voor de dienst aangemeld om in de voetsporen van zijn gesneuvelde vader te treden. Karl Horber (Karl Michael Balzer) woont in de kapperszaak van zijn in de oorlog gewond geraakte vader en ontdekt tot zijn ontgoocheling dat zijn vader een verhouding heeft met de door hem aanbeden leerling-kapster in de zaak. Klaus Hager (Volker Lechtenbrink), die met zijn mede scholiere Franziska (Cordula Trantow) bevriend is, en Hans Scholten (Folker Bohnet) zijn vanwege de geallieerde luchtaanvallen elders in Duitsland als evacués in het stadje terechtgekomen. En Albert Mutz (Fritz Wepper) en Sigi Bernhard (Günther Hoffmann) wonen allebei nog thuis bij hun moeder, terwijl hun vaders aan het front zijn.

Na circa 40 minuten begint dan het tweede gedeelte van het verhaal, waarbij de jongens een korte opleiding krijgen in een kazerne, waarna al na één dag voor hun de oorlog (na circa 60 minuten) echt gaat beginnen en dat is dan tevens het laatste gedeelte van het verhaal, wat zowel heftig (mede door de actie), indrukwekkend en tragisch (zo wordt o.a. de leidinggevende sympathieke sergeant Heilmann, die koffie wilt gaan halen in het stadje voor de jongens, aangezien voor een deserteur, waarna hij wordt doodgeschoten door de militaire politie en de jongens er dan alleen voor staan) is en welke ook de waanzin van de laatste dagen van de Tweede Wereldoorlog in Duitsland goed laat zien, waarbij de jongens de nutteloze opdracht krijgen om de onbelangrijke brug van hun stadje te beschermen.

Dit lukt uiteindelijk ook, maar de prijs daarvoor is wel zeer hoog (zes van de zeven jongens sneuvelen daarbij, eentje te weten Hans Scholten zelfs door de Duisters die de brug willen opblazen, en degene die het overleeft, te weten Albert Mutz, is gewond en mentaal een wrak), waarbij het ook nog eens allemaal nutteloos was (mede door de Duitsers die de brug willen opblazen, wat tegen het zere been is van de jongens), want na het einde verschijnt namelijk de volgende tekst in beeld:

"Dit gebeurde op 27 april 1945. Het was zo'n onbeduidende gebeurtenis, dat geen enkel militair rapport er melding van maakte."

Ondanks dat deze film al bijna 60 jaar oud is, wordt het hele verhaal visueel gezien fraai in beeld gebracht (op de speciale effecten nu dan, zoals het Amerikaanse vliegtuig welke Sigi Bernhard als eerste van de jongens dood, maar goed de film komt ook uit 1959) met o.a. een aantal fraai in beeld gebrachte scènes zoals de laatste seconden van het verhaal, die namelijk eindigt in stilte en dan met een shot vanuit de lucht op het apocalyptische strijdtoneel. Ook de scènes waarbij Jurgen Borchert gedood wordt door een Amerikaanse scherpschutter (die dan beiden in één shot in beeld te zien zijn en Jurgen Borchert dan via het vizier van de scherpschutter) en Walter Forst omkomt bij een explosie van een door hem afgevuurde pantsergranaat (d.m.v. een "Panzerfaust") vanuit een huis, werden fraai en tragisch in beeld gebracht. Dat laatste mede omdat bij het afvuren van de pantsergranaat een burger dodelijk gewond (verbrandt) raakt, omdat die achter de Panzerfaust staat en roept "Doe niet zo idioot. Niet schieten", waarna een Amerikaanse soldaat tegen hem zegt "Stom jong. Wat doe jij in deze oorlog ?". Daarna stort een muur van het huis in, waarbij Walter Forst omkomt.

Ondanks dat je in deze film vooral dramatische en tragische gebeurtenissen te zien krijgt, moest ik wel om een enkele scène lachen en dat was bij de scène waarbij dienstmeid Möhlmann (Herma Hochwarter) tegen Walter Forst het volgende komt zeggen:

"Uw vader zegt dat u die neger muziek af moet zetten"

Ook vond ik het wel geinig dat deze film twee hele kleine erotiek momentjes heeft en dat namelijk op het moment dat Karl Horber door het sleutelgat van de slaapkamer van zijn vader kijkt en daarbij ziet dat zijn vader heeft gevreeën met de door hem aanbeden leerling-kapster Barbara (Edeltraut Elsner). Daarbij is dan een gedeelte van de linkerborst van de rondborstige Edeltraut Elsner te zien, als zij zich aan het aankleden is. Ook krijgen we een kijkje te zien in de blouse (waaronder geen BH) bij dienstmeid Möhlmann, als zij zich voorover bukt voor het opruimen van een kapot gemaakte platenspeler. Die scène volgt overigens vlak na de eerder genoemde grappige scène.

De gehele vrijwel onbekende cast speelt gewoon goed en overtuigend, waarbij het ook leuk is om een jonge Fritz Wepper (als Albert Mutz, die het dus al enige overleeft) te zien en hij is natuurlijk vooral bekend vanwege zijn rol als rechercheur Harry Klein in de populaire jaren 70, 80 (keek ik in die tijd vaak samen met mijn oma) en 90 Duitse krimi-televisieserie "Derrick", waarbij het wel cynisch is dat hoofdrolspeler Horst Tappert in de Tweede Wereldoorlog gediend heeft bij de beruchte Duitse "SS-Division Totenkopf" van de "Waffen-SS".

Al met al nog steeds een indrukwekkende en tragische Duitse Drama / Oorlog film, die ook na het herzien ervan nog steeds indruk op mij weet te maken en dat laatste vooral vanwege de waanzin van de laatste dagen van de Tweede Wereldoorlog in Duitsland. Of zoals een Amerikaanse soldaat dat fraai zei tegen de jongens in deze film:

"Hé, stop. Niet meer schieten. Kom, hou er nou mee op. Wij vechten niet met kinderen. Ga naar huis, naar jullie kleuterschool. Ga naar huis. We schieten niet op kinderen van de kleuterschool".

Het woord "kleuterschool" had hij daarbij beter niet kunnen gebruiken, want daarna wordt hij doodgeschoten (in de buik) door de woedende (vanwege het woord "kleuterschool") Karl Horber die daarbij ook zelf om het leven komt (geraakt door een kogel), waarna Klaus Hager compleet doordraait en dood wordt geschoten als hij wegrent.

Ik ken de film niet, maar wel het boek, ik hoop dat ooit nog eens weer de trilogie Q8-15 wordt uitgezonden, die gaf naar mijn mening een uitstekend beeld van het duitse leger voor de 2e wereldoorlog. Nu ben ik sowieso wel een liefhebber van oorlogsverhalen welke door duitsers zijn geschreven, die ontbreken vaak het allesbedekkende helden sausje. Ben vooral een liefhebber van de boeken van Kirst en Sven Hassel.

Die Brücke

Fantastische Duitse klassieker over de gekte en zinloosheid van de oorlog. Dat Die Brücke al 15 jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog is gemaakt maakt het nog interessanter, en regisseur Bernhard Wicki verdient alle lof voor zijn geweldige script en regie.

Vooral de oorlogsscènes op het laatst zijn ontzettend knap gefilmd, en de hele opbouw daar naartoe laat zien hoe zinloos de oorlog kan zijn. Zes Duitse jongens moeten een brug bewaken die toch opgeblazen wordt. Dat weten ze zelf niet, en door plichtsbesef en vaderlandsliefde willen ze zelfs hun leven geven voor het verdedigen van die brug. Hun kansloze strijd is verschrikkelijk om te zien, en de tekst op het laatst (dat dit verhaal zo onbelangrijk was dat het niet eens ergens is opgeschreven), maakt het des te schrijnender.

Sterke Anti-oorlogsfilm die handelt over hoe Duitse jongens onder het nationaalsocialisme verwrongen idealen (Volkssturm) krijgen aangepraat, waardoor ze waanideeën over heldendom gaan koesteren. "Oorlog is een "avontuur" totdat ze in de harde werkelijkheid belanden en die wrange waanzin is aan het einde van de film goed te voelen. Met het standpunt dat wordt ingenomen is het de eerste Anti-oorlogsfilm die zich afspeelt ten tijden van de tweede wereldoorlog. De film werd dan ook bekroond met een Oscar voor de beste buitenlandse film en de regisseur zal dankzij deze film iets later meewerken aan The Longest Day (1962)

Kinderen horen niet in een oorlog.

Maarja, wie dan wel. En hebben we overigens niet uit Blood Diamonds de wijsheid opgedaan dat 'infanterie' zo heet omdat het vroeger kinderen waren. En nog niet zo heel lang geleden was de dienstplicht hier voor jongens van een jaar of 18 - die zou ik ook niet zonder meer volwassen noemen. Je moet dat soort dingen wel ietwat in het tijdsbeeld blijven zien - en ja, ook toen werden de stuiptrekkingen van het derde rijk wel verworpen, maar misschien met minder afstand dan we nu zouden doen.

Dezelfde nuance bekruipt me bij de film. Ja, het is wel een sterk verhaal, maar men speelt ook wel wat op het makkelijke sentiment. Dan zijn er toch bepaald wel betere films in het genre, en is deze wellicht vooral opvallend door het land van herkomst. Da's wel wat mager om er dan een cultstatus aan op te hangen.

De toespraak is wel echt geniaal mooi gedaan. Verder vond ik het niet zo meevallen eigenlijk.

Het uitgangspunt van deze film, dat kinderen niet in een oorlog thuishoren, komt duidelijk naar voren. Het plot is dan ook best aardig. De uitwerking valt echter tegen. Het acteerwerk is erg matig. Verder komen de personages niet echt uit de verf. Ik had de grootste moeite om de jongeren enigszins uit elkaar te houden. Dat is uiteindelijk ook niet heel erg goed gelukt. Verder komen de actiescènes soms wat vreemd over. Het ziet er zeker niet allemaal even geslaagd uit. De impact van de film is door dit alles wat beperkt. Slechts tegen het einde van de film wordt de boodschap enigszins overtuigend overgebracht.

Klassieker waarvan ik net dat tikkeltje meer had bij verwacht. Niet dat de film niet interessant is, verre van zelfs, maar het eerste deel van de film vond ik vrij langdradig en aanslepen. Ik miste ook wat betrokkenheid, zowel met de film als met de gehele film in zijn geheel. Ik vond het ondanks het zware thema vrij afstandelijk gebracht allemaal.

Ook de moraal ligt er iets te dik op en komt daarom misschien iets te geforceerd over. Die moraal is echter meedogenloos en hallucinant. Elke oorlog kent wel zijn kindsoldaten en het is iets van alle tijden, maar het blijft toch confronterend. Vanuit aangeprate idealistische waanideeën en misplaatst patriottisme gooien tieners hun leven in de strijd daar waar ouderen op de vlucht slaan of reeds lang zijn gesneuveld. Op het einde van WOII was het niet ongebruikelijk dat naïeve jongeren van de Hitlerjugend in de strijd werden geworpen. Die blanke onschuld en goedgelovigheid of onveranderd geloof in de Führer zag je ook al een beetje terug in Der Untergang.

Globaal gezien zeker de moeite waard deze film. Knap ook dat de Duitse filmindustrie ook toen al kritisch durfde te kijken naar zijn verleden.

Vrij aardige film over een groep jongens die, tijdens de laatste stuiptrekkingen van het Derde Rijk, de orders krijgt om een brug te verdedigen. Dat deze brug volstrekt onbelangrijk is en dat deze opdracht vooral bedoeld is om de jongens veilig het laatste deel van de oorlog door te laten komen, is niet bij de jongens bekend en dat blijft zo als hun directe leidinggevende sneuvelt. Vol jeugdige overmoed en geforceerde heldhaftigheid gaan ze de compleet onnodige strijd aan. De tweede helft maakt wel redelijk indruk, maar echt een topfilm vond ik het niet. Daar was de eerste helft wat te weinig interessant voor, en lag de moraal er wat te dik op. Dan was bijvoorbeeld All Quiet on the Western Front (andere oorlog, dezelfde thematiek en boodschap) toch een slagje beter. Maar zeker interessant om eens gezien te hebben.

Oké.

Goed ontvangen maar nog altijd redelijk obscure oorlogsfilm waarin een aantal kinderen de hoofdrol spelen. Dit alleen zorgt al voor extra sentiment, maar zoals wel vaker bij oudere films ligt het sentiment er iets te veel bovenop. Dit laatste blijft door de hele film toch wel een serieus probleem.

Anderzijds is een bekend probleem dat de introductie van de personages niet echt weet te boeien. De oorlog blijft er tijdens de eerste helft van de film ook een beetje buiten. Je weet dat het zich afspeelt en af en toe zie je iets zoals een tank door de straten rijden, verder bouwt de film eerst de vriendschap op tussen de heren, maar deze is gewoon weinig interessant.

Het helpt dan ook niet echt mee dat de jongens niet de beste acteurs zijn, en weinig van de rollen weten echt goed te boeien. Erg meeleven doe je dan ook niet, maar echt vervelend is het niet. Het is gewoon zo dat de jongens de aandacht van de kijker niet echt vast kunnen houden, en dat blijft een blijvend probleem door de film heen.

Zodra de oorlog zelf dan zijn intrede gaat doen wordt de film indrukwekkend. Zeker voor een oudere film ziet het er allemaal goed uit. De ontploffingen zijn voelbaar en de setting is sterk gekozen. Het is ook even spannend en weet altijd te boeien. Dat maakt de film met zijn taaie begin weer een beetje goed en brengt het als geheel naar een voldoende.

De verlichting en sfeerzetting is soms ook zeker geslaagd, jammer dat de film verder de aandacht niet altijd kan vasthouden. Het duurt iets te lang en volgt iets te bekende paden. Of het voor die tijd al eerder gedaan was weet ik niet, maar het lijkt me van wel gezien er op dat moment ook al voor ruim 60 jaar cinema werd gemaakt.

Eén van Hans Teeuwen’s beste foute grappen is dat als het over de oorlog gaat de mensen het altijd over de joden hebben, maar dat die Duisters ook geen lieverdjes waren.

Het duurde tot 1959 voordat er een in Duitsland geproduceerde film verscheen die zich afspeelde aan de Duitse kant van de Tweede Wereldoorlog en de mensen aan die kant van het front een gezicht en een karakter gaf.

‘Die Brücke’ van de Oostenrijkse regisseur Bernhard Wicki slaagt er uitstekend in om de totale absurditeit van oorlog te laten zien. Een groep van zeven scholieren raakt onbedoeld verzeild in gevechtssituaties bij het bewaken van een strategisch totaal onbelangrijke brug. Snel wordt voor hen duidelijk dat het naïeve ideaal van vechten voor het vaderland leidt tot zinloos geweld en zelfs de dood.

In één van de hoofdrollen kun je de destijds zeventienjarige Fritz Wepper herkennen, die later furore maakte als Harry “hol mal schon den Wagen” Klein in Derrick.

Zo'n momentje dat je bijna een sprongetje maakt bij een degelijke vondst als deze bij de kringloop. Jammer dat het dan een volledig Duitse film is aangezien mijn Duits nicht so gut is. Toch gisteren de geest gekregen en de film aangeslingerd, en hoewel ik niet alles begreep met betrekking tot de dialogen toch een erg goede indruk van de film gekregen.

Veel verrassingen heeft het verhaal niet aangezien ik het boek van Manfred Gregor heb, en hoewel ik me niet kan herinneren dat het boek een dergelijk lang intro heeft met de jeugd nog op school, is het een te verwachten beeld. Het zijn nog maar kinderen met hun eigen problemen en onbezonnenheid. Fraai is wel het beeld van paniek, kift, angst rond things to come en wat een ontzettend fraaie en moderne muziek is er in die beginfase te horen. Hoewel de aanloop naar de indiensttreding lang is treft het beeld wel in die zin, het onnodige offer, het voortzetten van een verloren oorlog, etcetera.

En daar staan ze dan, de knapen, op hun brug. Het vriendelijke doch dringende advies van een burger naar huis te gaan wordt in de wind geslagen en hun leidinggevende is op de vlucht voor de kettinghonden. Maar dit is hun brug, en deze zullen zij verdedigen! En de pleuris breekt dan ook behoorlijk uit, uitermate voorspelbaar allemaal, doch treffender en meer anti oorlog kan haast niet. Fantastisch zijn toch enkele shots van de brug en de stad in de mist. Van grote klasse zijn ook de oorlogsacties, het jachtvliegtuig buiten beschouwing gelaten wegens leeftijd en budget. De tanks zijn net zo bijzonder te noemen maar passen in het beeld van het budget dat niet groot geweest zal zijn, en het noemen nog waard is tevens de scene met de militaire colonne die voorbij komt.

Ja, Die Brucke is een voltreffer wat dat betreft, met een sterke boodschap en uitstekend in beeld gebracht. Het is geen wonder dat de regisseur hierna mee mocht werken aan The Longest Day. Rest mij enkel nog te zeggen dat ik spoedig hoop een exemplaar met Nederlandse ondertiteling tegen te komen.

Een anti-oorlogsfilm over de onzin van oorlog en de langs beide kanten de dood van vele soldaten die als kanonnenvoer bevelen krijgen. Zonder dat ook nog maar iemand weet waarom die oorlog begonnen is. We zitten in Duitsland weliswaar op het einde van de oorlog waarbij in een laatste wanhoopspoging zelfs tieners worden opgeroepen om mee te vechten. Zonder besef, zonder opleiding, nog kind in hun beleving. Het idee zagen we al in All quiet on the western front waar een klas jongeren naar de loopgraven wordt gestuurd. In zo'n film maakt het minder uit welke kant de soldaten zijn.

Die Brücke wordt hier vooral geprezen, maar mist toch de impact van een All quiet on the western front. Uiteraard heeft het verhaal zelf de nodige troeven, maar ik mis de diepgang van andere oorlogsfilms. Zodat het resultaat een aangename anti-oorlogsfilm is, maar het als film zelf wat verbleekt bij veel genregenoten.

Bernhard Wicki heeft met Die Brücke een behoorlijk indrukwekkende anti-oorlogsfilm afgeleverd. Van alle oorlogsfilms die ik al gezien heb, moet dit toch één van de betere zijn waarin de onzin van de oorlog zo goed in beeld wordt gebracht. De ene dag zitten de jonge gasten nog op de schoolbanken, hangen ze rond op de brug of brengen ze tijd door met een vriendinnetje. De andere dag worden ze opgeroepen om als kanonnenvlees te dienen in de oorlog. Ze krijgen de opdracht om een brug te bewaken zonder enige reden, want die zou toch worden opgeblazen. De scènes op de brug zijn echte pareltjes. De mist die rond de brug hangt, zorgt voor een beklemmende sfeer. Het laatste deel wanneer de strijd losbarst met de Amerikanen is erg knap in beeld gebracht. Ze proberen zich met hand en tand te verdedigen, maar het is duidelijk dat de afloop allesbehalve positief zal zijn. Het einde waarbij een overlevende jongen de Duitse officier neerschiet uit angst dat de brug wordt opgeblazen, kan geen betere afronding zijn.

De aftiteling van de film is anders ook een behoorlijk sterk momentje dat de boodschap van de film nog eens benadrukt. De hele missie was zo onbelangrijk dat het niet eens ergens gedocumenteerd was.

4*