The Man Who Laughs (1928)

Zo vlak voor The Dark Knight is het toch leuk om te zien waar die befaamde Joker nu eigenlijk vandaan komt. The Man Who Laughs is een interessante en prima gemaakte film, die ontzettend sterk begint en enkel tegen het einde een beetje inzakt. Film bevat een goed sfeertje, een paar cinematografische hoogstandjes en uitstekend spel van onder andere Conrad Veidt als de man die gedoemd is altijd te lachen.

Maar zoals gezegd verloor de film tegen het einde jammer genoeg wat kracht en ook de sfeer werd minder. Daarnaast ben ik ook niet helemaal te spreken over het einde. Ik las dat het einde in het boek van Victor Hugo slecht afloopt voor Gwynplaine en Dea in tegenstelling tot het happy end in deze filmversie. En ik moet zeggen dat ik dát einde toch veel liever had gezien. Maar desondanks een prima film, dit. Erg leuk om eens gezien te hebben.

3,5 sterren.

Een meesterwerk van de late zwijgende film, met naast de superbe vertolking van Conrad Veidt en de bijzonder luxueuze sets voor mij als hoogtepunten de indrukwekkende en zeer kleurrijke massascènes op de kermis en bij het volksoproer. Ik heb nu in korte tijd drie films van Paul Leni gezien (naast déze ook Das Wachsfigurenkabinett uit 1924 en The cat and the canary uit 1927), en stuk voor stuk zijn dat nog altijd prachtige films met een behoorlijke dynamiek en (uiteraard) fantastische sets.

In de film herken je duidelijk de voortekenen van de Universal Monsters-films die nog zullen gaan komen. Veel van de elementen uit die films zien we hier al in terug: sombere, gotische settings; griezelige technieken met de verlichting, krachtige spanning gecombineerd met humor; en de verwrongen, monsterlijke make-up van de hoofdpersoon. Deze elementen zijn geheel toe te schrijven aan regisseur Paul Leni, een Duitse expressionistische regisseur uit de jaren '20 die films is gaan maken in Amerika. Deze was tevens verantwoordelijk voor de meeste decorontwerpen. Deze met donkere atmosfeer, horror-elementen en humor gevulde horrorfilm bezit dus veel kenmerken die bij latere Universal Monsters-horrorfilms gebruikelijk zullen gaan worden.

Losjes gebaseerd op de roman L’Homme Qui Rit van Victor Hugo vertelt de film het tragische verhaal over Gwynplaine en zijn geliefde blinde Dea. En al lig de nadruk niet echt op de horror, zijn er wel een paar mooie gruwelijke taferelen (uit het oogpunt van 1928) te vinden. Toch is deze veel meer opgezet om een groot publiek aan te spreken. Dus is er veel tijd voor romantiek en actie in de vorm van massascènes te zien. Verder zorgt de hond Homo, de wolf nog voor een paar vertederde momentjes.

De Russische actrice Olga Baclanova, die ik later nog tegenkwam als de trapeze-artiest Cleopatra in Freaks,speelt Hertogin Josiana, een verwende, liederlijke erfgename die probeert Gwynplaine te verlokken in een rendezvous. In Dea was de actrice Mary Philbin te herkennen die al eerder in een ander verfilming van Victor Hugo; The Phantom of the Opera te zien was. Maar de meeste eer gaat toch naar de fantastische Duitse Conrad Veidt (Das Cabinet des Dr. Caligari, Orlacs Hände of Jaffar in The Thief of Bagdad) Hoe hij constant rondloop met die grijns, terwijl hij met zijn ogen toch het verdriet uitbeeld van een getergd persoon, is erg goed!

Die doodsgrijns van Gwynplaine was een creatie van make-up artiest Jack Pierce. Deze man was later ook betrokken bij vele Universal Horror-films inclusief; Frankenstein, The Mummy, The Wolf Man, The Invisible Man. En dan is er nog het geluid: Universal was in mei 1927 begonnen met de pre-productie van de film. Echter vond er toen een onvoorziene gebeurtenis plaats. Warner Bros bracht de film ' The Jazz Singer,' één van de eerste films waarin de acteurs praten, uit. Die film werd een succes en om hun aanzienlijke investering in The Man Who Laughs niet verliezen, gingen ze aan het werk om een ​​Movietone-soundtrack voor de film te creëren.

Zowel historisch als ook als vermaak was deze film dus zeer de moeite waard om te kijken.Een heerlijke spannende ontroerende film met een prachtige donkere sfeer en een echte publiekstrekker uit de jaren '20.

Lang vóór La Vache qui rit was er al L’Homme qui rit. Net als Quasimodo werd de man met het verminkte gezicht door Victor Hugo bedacht. Hij is grotesk - op een expressieve manier lelijk. De blinde Dea is de enige die z’n innerlijke schoonheid ziet. Gravin Josiana heeft dan weer een mooi uiterlijk maar een lelijke binnenkant.

Je wordt meteen het verhaal in geworpen via die voorgeschiedenis met de comprachicos (“kinderkopers”). Er is een kloof tussen de armoede van het gepeupel en de rijkdom in hoofse kringen. Door een wisseling van fortuin komt Gwynplaine afwisselend in beide milieus terecht.

Ondanks een vals gebit met metalen haken weet Conrad Veidt emoties over te brengen met z’n gezicht. Mary Philbin heeft de starende blik van een echte blinde. Olga Baclanova zou nogmaals de verleidster spelen in Freaks (1932). Een wolfshond en een aapje zorgen voor extra pit. Er zijn woelige scènes met veel figuranten, vb. als toeschouwers bij de freakshow. In de climax zitten grote sets, stuntmannen, fakkels, rook en water. Later werden hier muziek en geluidseffecten aan toegevoegd, maar de oorspronkelijke, stomme versie werkt het beste.