Salò o Le 120 Giornate di Sodoma (1975)

Er wordt voortdurend van alles en nog wat bijgehaald over wat Pasolini met deze film bedoeld heeft. Het fijne daarvan zullen we nooit weten, want Pasolini was al vermoord voordat de film in première ging. Al die interpretaties zijn naar mijn mening gewoon giswerk ins Blaue hinein. Ik wil daar mijn steentje ook wel aan bijdragen. Volgens mij is deze walgelijke film ontsproten aan een ziekelijke geest met een voorliefde voor obsceniteiten en weerzinwekkende beelden. Dat zijn in ieder geval het belangrijkste kenmerken van Pasolini als schrijver en filmmaker. Salo (...) past dan ook perfect bij de rest van zijn werken.

Dat vind ik twee kwalificaties die ik helemaal niet bij Pasolini vind passen. Juist als je wat meer weet en leest - en dat lees ik af uit jouw bericht. Vulgariteit zou ik passend vinden (dat vind ik minder negatief klinken dan obsceen - het vulgaire zit in zijn plagerige toon - die ik ook ik lang niet altijd geslaagd vind).

Maar weerzinwekkende beelden kan ik echt niet plaatsen. Tenminste niet als kenmerk voor zijn oeuvre. Ik ben nieuwsgierig: Heb je buiten Salò daarvan voorbeelden? Want ik ben wel benieuwd wat je dan in andere films weerzinwekkend vind.

Hoewel ik jouw mening deel dat dit een walgelijke film is wil ik er toch even de nadruk op leggen dat Pasolini in de jaren zestig toch wel enkele zeer goede films heeft gemaakt. "Il Vangelo Secundo Matteo" en vooral "Teorema" zou ik je van harte aan kunnen bevelen. Misschien dat je dan Pasolini niet alleen ziet als een ziekelijke geest maar ook als een groot filmmaker.

Obsceen? Vulgair? Voor mij zijn het haast synoniemen. Een kwestie van semantiek.

Behalve ongeveer de helft van Salò heb ik ook I Racconti di Canterbury gezien. Die is naar mijn mening weliswaar een stuk minder erg dan Salò, maar een aantal scènes zien er bepaald weerzinwekkend uit, vind ik. In ieder geval reden genoeg voor mij om de werken van Pasolini verder links te laten liggen.

Vind je het erg als ik bedank voor eer?

Nee, maar dan lijkt me dit een voorbarige conclusie gebaseerd op niks:

Prima, hoor. Mijn mening is gebaseerd op 1½ film en op wat ik in de loop van de jaren in film- en literaire tijdschriften over de man gelezen heb. Misschien een beetje (te) kort door de bocht, maar ik kan heel goed leven zonder verder met het werk van Pasolini geconfronteerd te worden. Er is nog zo veel moois waarvan ik wel kan genieten en waar ik wel nieuwsgierig naar ben.

Absoluut niet. Het is allemaal puur plaatsgebonden. Hier in Nederland leven we in een democratie waar het volk ook recht van zeggen heeft. Maar geloof me, dat is absoluut niet overal zo. Er werden hier net al een paar mooie voorbeelden genoemd.

Daar merk ik anders niet veel van.

In welk opzicht, wibro ?

Wij mogen dan wel recht van spreken hebben, maar de regering trekt zich daar geen bal van aan. Wij zijn alleen goed om eens in de vier jaar te stemmen. Verder niets. Geen referendum, geen gekozen burgemeester, geen gekozen minister president. Een koningshuis dat er alleen maar door erfopvolging bestaat. En zo kan ik nog wel door gaan. De democratie in Nederland stelt in mijn ogen niets voor.

Maar ik ga nu enorm off-topic. Met Saló heeft dit verder niets te maken en politieke discussies zijn op Moviemeter niet toegestaan, hoewel je daar bij een film als Saló niet aan ontkomt.

Alleen het laatste een gruwelijke tijd dat dan niet, omdat we in een land leven waar geen oorlog is maar machtsmisbruik, omkopingen, steekpenningen, afpersing ...... in ons mooie landje nu ook nog.

Misschien moeten ze dan maar een film maken over de Brabantse nonnenkloosters.

Mee eens, misschien kan daar een standalone topic over geopend worden?

Zaken zoals machtsmisbruik, omkopingen, steekpenningen en afpersing zijn inderdaad absoluut nog steeds actueel. Maar ik denk dat zoiets ook iets van alle tijden is. En met die laatste zin wil ik overigens niet zeggen dat we geen invloed meer hebben van die 'gruwelijke tijd' (die in deze film dan wordt geportretteerd). Integendeel, ik denk dat we daar nu zelfs nog het meest last van hebben.

Hier treed ik Wibro bij, starbright boy. De film gaat helemaal niet over een politiek systeem. Voor Pasolini bestaat er zelfs geen geschiedenis. (Zie de berichten van 24 januari en verder.)

Echt horror kan ik het niet noemen, eerder shockerend, sardistisch en boos makend.

Eerst vond ik de film wel mee vallen, en best wel een beetje langdradig, met al die verhalen die ze erbij vertellen, wat ze toen deden was ook niet niets natuurlijk, het waren toch veral de laatste 10 minuten die het hem deden. Terwijl iedereen deed wat hen gevraagd werd, puur om te blijven leven, staat hun nog een erge nacht merrie ter gemoed

Het is ook helemaal geen horrorfilm. Een horrorfilm is bedoeld om spanning te creëren (meestal zelfs om de kijkers te entertainen voor een spannend avondje bijv.) maar aan Salò valt helemaal niks te genieten. Deze film gebruikt haar geweld om de nare kant te laten zien als macht in de verkeerde handen komt. Hetzelfde geval met porno, daarin moeten de expliciete beelden je doen vermaken. In een film zoals Salò komen de expliciete scènes eerder afschuwwekkend en gruwelijk over.

Goed gesproken JvB Lucas. Salò neersabelen omdat de film te gruwelijk of afschuwwekkend zou zijn, is hetzelfde als bijvoorbeeld een komische film afrekenen op het feit dat je na afloop pijn in je buik hebt van het lachen. Het gaat om de intentie van de regisseur en in dit geval is Pasolini er wat mij betreft uitstekend in geslaagd om dit op een zeer indringende manier over te brengen.

Hij sabelt de film dan ook niet echt neer. Het was eerder om sabsabsab even duidelijk te maken dat er een groot verschil tussen een film zoals Salò en laten we zeggen een gruwelijk, obscuur filmpje zoals Cannibal Holocaust. Maar bedankt voor het compliment

Ikzelf heb Saló ervaren als walgelijk, op visueel vlak erg lelijk, het acteren ver onder de maat. Tja, wat blijft er dan over? Helemaal niets eindelijk.

Maar walging en indruk kunnen toch soms ook heel erg mooi samengaan en tot een geweldige kijkervaring leiden? Voorbeeld is Irréversible.

Dit is appels met peren vergelijken. Audiovisueel zit Irréversible perfect in elkaar en over het acteren in die film valt niets op aan te merken. Het einde van die film behoort voor mij tot het beste wat de cinema ooit heeft voortgebracht. Niet voor niets staat die film in mijn top 10.

Dat is ook goed om te horen. Maar het was ook totaal niet mijn bedoeling om Salò te vergelijken met Irréversible. Het was met name om te laten zien dat gruwel en indruk heel erg goed met elkaar samen kunnen en kunnen leiden tot een goede film.

En ja wat je zegt over het acteerwerk is inderdaad waar. Maar Pasolini was ook een man die geen behoefte had aan grote namen en gewoon de gezichten die hij zag te casten in een film, zonder dat ze werkelijk ervaring hadden met acteren. Ik vind het juist wel wat hebben dat de tieners in deze film vrijwel geen persoonlijkheid hebben. Eigenlijk best wel confronterend, omdat je ze namelijk net zoals de vier fascistische liberalen ziet: menselijke lichamen die bedoelt zijn voor het genot van deze facisten.

Dan snap je niet wat ik bedoel. Als je een komedie gaat kijken en achteraf buikpijn hebt van het lachen heeft de regisseur het juist goed gedaan. Zijn intentie is dan ook geweest om dit te bewerkstelligen bij de kijker. Maar als je vervolgens deze film laag gaat beoordelen om het humoristische aspect (ik wilde helemaal niet lachen om zulke flauwe, smakeloze grappen) is dat mijn inziens hetzelfde als een gruwelfilm als deze afkraken omdat deze je geshockeerd heeft. Ik doel dus duidelijk op het effect van een film op de kijker en hoe dit door de regisseur bedoeld is. Dat je bijvoorbeeld de acteerprestaties of de cinematografie niet te pruimen vindt is natuurlijk een ander verhaal.

Het is niet om het shockerende effect dat ik Saló afkraak, want dan zou ik "Irréversible" en "A Serbian Film" ook af moeten kraken. Het gaat om het walgelijke - en walgelijk is voor mij niet hetzelfde als shockerend - en dan doel ik op de veel besproken stront scène. Als ik daar aan terug denk dan ga ik al over mijn nek. Maar volgens jou heeft Pasolini het dus goed gedaan, want hij heeft het voor elkaar gekregen om mij te laten kotsen. Of zie ik het verkeerd?

Maar nogmaals, Saló is voor mij een weerzinwekkende film gemaakt door dezelfde regisseur - Pasolini dus! - die met Teorema uit 1968 voor mij zelfs een van de beste films maakte van de jaren zestig.

De gewelddadige dood van Pasolini na de voltooing van Saló zou ik haast willen zien als een straf van God.

Nou nou, een straf van God vind ik wel zwaar overdreven. Sommigen vinden Pasolini een walgelijke pervert op basis van deze film, terwijl de man waarschijnlijk een van de geniaalste Italiaanse filmmakers van de jaren 60- á 70 was. Ook iemand die naar mijn mening totaal niet te vergelijken is met cineasten zoals Bertolucci of Visconti.

Ik ben zelf er ook niet helemaal zeker van hoe Salò nou precies her en der in elkaar zit, bij sommige scènes zet ik ook mijn twijfels. Maar toen ik hem voor het eerst zag kwam hij bij mij aan als een keiharde mokerslag en een ijzersterk portret van machtsmisbruik.

De beruchte stront-scène beschouwd Pasolini als een aanklacht op ons "kapitalistisch" consumeren van junkfood.

Even vooropgesteld dat ook ik dat een van de meest onsmakelijke scènes ooit vind is het als metafoor voor de junkfood maatschappij niet slecht bedacht. Maar hoe denk je anders dat Pasolini deze scène bedoeld heeft? Het moet juist walging oproepen en dan doel ik er natuurlijk niet op dat je als kijker letterlijk over je nek moet gaan. Maar het is wel de kracht en overduidelijk juist de bedoeling van Pasolini geweest dat deze film juist zulke extreme, zelfs fysiek misselijkmakende reacties oproept.

Op zich is die metafoor ook niet zo verkeerd, maar een beetje flauw gezocht vind ik hem wel. Hoewel ik Pasolini's interpretatie zeer interessant vind zie ik de scène eerder als symboliek voor de gruwel die 'slachtoffers' van die tijd moesten doorstaan en de meest onmenselijkheden die daar toen in Italië hebben plaatsgevonden.

"Without bloodshed, there's no pardon. Without bloodshed." ... " !!!

Wat een zieke film (Heropfrissing) !!! Deze film is gemaakt om te Choqueren.

Wat een wansmakelijke perverse en sadistische film.

Heb deze film met mijn vrouwke bekeken ..., en we keken toch af en toe eens naar mekaar toen

het wat gortig werd. Deze film is over heel de lijn geschift en ziek!

Deze film bevat veel naakt en smerige scènes ..., en dit gebracht op een dus wansmakelijke manier.

De muziek van Morricone was opvallend in de sfeer van de film !

Vies zijn bepaalde scènes zeer zeker te noemen ..., en dan denk ik vooral aan de strontscènes !

De folter en martel scènes (naar het einde toe) waren ziekelijk in beeld gebracht!

Opvallend weetje : Regisseur Pier Paolo Pasolini werd kort na het verschijnen van deze

film vermoord.

Heel erg fijn om te lezen dat je de film waardeert maar deze film is alles behalve gemaakt om te choqueren. De verontrustende scènes zijn een deel van een groter geheel. Ik schrijf dit aan je omdat je volgens mij de film met de verkeerde intenties bent gaan kijken. Bij een herziening zal je hierop moeten letten misschien?

Dat de expliciete provocatie bij Salò gestoeld is op een duidelijke maatschappijkritische boodschap doet niets af aan de doelbewust, choquerende opzet van de film.

Ik volg je ook niet goed, JvB Lucas...