Adieu au Langage (2014)

Adieu au langage (2014) spookt al maanden door mijn hoofd , mijn lievelingsfilm aller tijden !

Boris Barnet , Dziga Vertov ( Kaufman ) , Aleksandr Dovzhenko , Sergei Parajanov en zelfs Jean Vigo , Robert J. Flaherty en Roberto Rossellini zouden trots op hem zijn geweest . Magnifieke prestatie en wat een meesterwerk . Cinema der cinema's !

In een totaal andere context en bovendien uiteenlopende analogieën en conceptualisering , maar het muzikale einde van dit meesterwerk doet me sterk denken aan John Ford-eindes zoals : My Darling Clementine (1946) en The Searchers (1956) . Heb sowieso een paar andere referenties weten te ontdekken naar het werk van John Ford ( , maar ook andere cineasten zoals Barnet ) ...

Pino Masi

Ma oggi ho visto nel corteo

tante facce sorridenti,

le compagne, quindici anni,

gli operai con gli studenti:

"Il potere agli operai!

No alla scuola del padrone!

Sempre uniti vinceremo,

viva la rivoluzione!".

La violenza, la violenza,

la violenza, la rivolta;

chi ha esitato questa volta

lotterà con noi domani!

3D wordt normaliter constructief gebruikt. Godard gebruikt 3D juist om het beeld uit elkaar te trekken, te verminken. Maar net met deze deconstructie van het beeld, weet hij het door overdijving van de ruimtelijkheid als geen onder op de voorgrond te plaatsen. Daar ligt absoluut de kracht van de film, want we krijgen zoals wel vaker ook een hoop onsamenhangende quotes over ons heen gestort. Gelukkig gaat deze film volgens mij net over de manier waarop het beeld vandaag de dag de geschreven en gesproken taal opslokt en vervangt. Gelukkig is het geen zwanenzang over het plaatsmaken van het boek voor het swipen van images, zoals de scene over het contrast tussen het boek en de Iphone mij eventjes deed vrezen. Bij monde van Monet worden we herinnerd aan de zwijgzame zeggingskracht van het beeld. Godard omarmt het het impressionisme van Monet in zijn poetische beeldtaal, en in de prachtige kleurenfilters die hij gebruikt. Heel mooi.

Helaas is de film net te fragmentarisch om zich met de absolute hoogtepunten van Godard te meten, maar hij laat in ieder geval zien dat hij het vak op deze hoge leeftijd nog altijd niet is verleerd. 4*

En over de hedendaagse beeldcultuur. Had zelfs de indruk dat Godard kritiek geeft over de universele beschikbaarheid van beelden (eindeloze home movies, klassiekers op grote flatscreens, thesis maken op je smartphone..) Alsof hij zegt: als deze generatie zo wilt omgaan met beelden, moeten ze maar de gevolgen dragen. Dan kneed ik er mijn cinema ook naar. Vond deze film (net als zijn vorige) alleszins wel aanvoelen als een soort artistieke verantwoorde YouTube compilatie. Al moet ik bekennen dat ik de film in 2D zag, dus misschien heb ik er niets van begrepen.

Tsjonge, 20 man in de zaal (enkelen van de leeftijd van Godard zelf - dat wel), en maar eentje liep er weg. Dit trekt toch meer bezoek dan ik dacht. Moet wel zeggen dat ik door IFFR gemist heb hoeveel aandacht er in de kunstbijlagen etc in de kranten was. Denk toch wel dat deze film daar nog afhankelijk van kan zijn.

Vond het deels wel geslaagd al moet ik zeggen dat beeld, muziek, tekst en dat alles op 2 of 3 verschillende wijzen soms nog tegelijk wel zo'n brij oplevert dat ik dat ook niet allemaal kan plaatsen. Je brein wil toch wat blijkbaar. Aan de andere kant zijn de 70 minuten omgevlogen, zonder dat ik me afvroeg wat/hoe/waarom/echt???

Kan me wel in goongumpa's analyse vinden dat in de momenten van rust alles beter tot zijn recht kwam dan in de Godard-soep. Maar is dat al niet sinds 1970 zo bij JLG? En bij die rustmomenten was het dan best fijn. Vooral de beelden over elkaar heen, links<->rechts en dan 3D werkten best wel goed moet ik zeggen. Maar de dialogen irriteerden vooral omdat er dan ondertitels waren en die waren nagenoeg onleesbaar in het 3D en dus eerder storend. Was misschien ook een practical joke, maar die werkte dan niet. Maar ach, Hitler, een hond, een stukgelopen relatie, moord, kunst en verlichting - daar valt sowieso geen touw aan vast te knopen.

Nog even voor mijn beeld. Langage werd in de film wel als 'taal' vertaald, maar is er dan een verschil tussen langue en langage? Is dat lange dan dus eerder taal in de zin van spraak en langue, de diverse talen?

Langage betekent meer de verbale communicatie (of 'het spreken'); langue is de taal (als in Frans, Nederlands, Engels enz). Denk dat dat ook wel aansluit met de bedenkingen van Auke B. & Yeyo, over hoe het beeld een steeds grotere invloed krijgt t.o.v. het geschreven (en gesproken??) woord.

Ik zag bij mij in de zaal ook een groep 50+ vrouwen met de kunstbijlage bij... Wat Godard ook moge vertellen, zijn publiek bestaat toch voor een groot deel uit eerder traditionele 'kunstfilm'-gerichte kijkers... Ken iig weinig mensen van mijn leeftijd die dit gaan kijken, dan liever de nieuwe Dolan (en die is - hoe anders ze ook zijn - inderdaad beter).

Toch heb ik het idee dat Dolan en Godard niet eens zo veel verschillen.

Er waren ook twee studentes van de (ik denk = vooroordeel) HKU.

Aanvankelijk dacht ik dat dit weer een typische Godard was zoals ik hem kende van Week-end met het gebruikelijke politieke geleuter. Dat ging veranderen op het moment dat ik werd overvallen door de verbluffende 3D beelden van de natuur en natuurlijk Woef. Ik had soms het idee dat die hond soms recht voor me stond en mij voortdurend aankeek. Schitterend! Ook de naakte mensen werden zeer mooi in beeld gebracht, mede ook door het gebruik van 3D. Op visueel vlak dus toch wel een klein meesterwerkje deze film van Godard, dat voor mij toch wel de mooiste film in 3D is die ik ooit gezien heb. Eigenlijk zou ik deze film nog een keer moeten zien maar dan zonder ondertiteling. Die ervoer ik als ontzettend storend. Komt de 3D beelden beslist niet ten goede.

Behalve op visueel vlak mooie film vond ik dit ook een zeer filosofische film. Op een gegeven moment werd de vraag gesteld wat een metafoor voor de waarheid is. De camera ging toen naar twee kinderen die aan het dobbelen waren. Die zeiden niets maar gooiden gewoon spontaan met de dobbelstenen ongeacht het resultaat. Er hoefde dus geen taal aan te pas te komen. Er zit dus duidelijk een stukje Zen- of Taoïstische filosofie in deze film van Godard. Alles gebeurt zoals het gebeurt. Leg je er maar bij neer. Ik moest hierbij denken aan het Amor fati van Nietzsche, dat niet meer is dan liefde voor het (nood)lot.

4,0*

Ik voel ook wel de behoefte om nog een keer te gaan. Om het meer te doorgronden. Toch wel een geslaagde film wat mij betreft.

Dolan? Waarom Dolan en niet willekeurig een andere jonge filmmaker ? Dolan is amateur-studentje. Vergelen met het monumentale en vernieuwende avant-garde meesterwerk als Adieu au langage (2014) , is diens werk nu al extreem old-school en ouderwets .

Klets

Dolan lijkt me een aardige jongen en hij komt ook heel erg sympathiek over , maar ik snap niet zo goed wat hem zo bijzonder maakt in de ogen van zijn liefhebbers .

En wil je zeggen dat Adieu au langage (2014) niet monumentaal is ? Wat mij betreft minstens zo monumentaal als Bronenosets Potemkin (1925) , Chelovek s kino-apparatom (1929) , L'Atalante (1934) , Viaggio in Italia (1954) , Moi, un noir (1958) en À bout de souffle (1960) .

Behoort wat mij betreft tot die categorie experimentele en revolutionaire cinema .

Zelfs volgens GODard hemzelf is Adieu au langage (2014) zijn beste werk ooit ... !

Ik weet niet wat jij jouw leeftijd is, dat staat er niet bij op je profiel, Maar ik ken sowieso weinig mensen die deze willen kijken. Na de trailer, headlines van de recensies en besprekingen in diverse film podcasts trekt het mij nog steeds to-taal niet.

Right. Well, I respectfully disagree. Ik vond Mommy echt een geweldig stuk cinema. Ik wil deze vanwege het verschijnen in meerdere eindejaarslijstjes stiekem toch wel zien, maar zinnen als 'ik kwam met hoofdpijn van de 3D de bioscoop uit' klinken voor mij niet aanlokkelijk. I don't care how revolutionary it is. Maar we gaan het zien, misschien geef ik je wel volkomen gelijk als ik hem zie.

Maar Nolan een amateur studentje noemen gaat me wel wat ver

Tsja , snap best dat smaken verschillen en dat niet iedereen liefhebber is van Bronenosets Potemkin (1925) , maar de tijd heeft uitgewezen dat Bronenosets Potemkin (1925) een monumentaal avant-garde meesterwerk is !

Een vraag aan Dolan liefhebbers : welke film van Dolan kun je met meesterwerken van Sergei M. Eisenstein , Dziga Vertov of Boris Barnet vergelijken ? Welke films van Dolan kun je tot die buitencategorie rekenen en welke films zijn zo dusdanig geniaal dat je ze in een adem mag noemen met bijvoorbeeld Zemlya (1930) van Aleksandr Dovzhenko ?

Adieu au langage (2014) is typisch zo’n monumentale film die oude monumentale meesterwerken van weleer met gemak achter zich kan laten , maar het is ook niet echt eerlijk omdat Adieu au langage (2014) minstens 70 - 80 jaar later gemaakt is ...

Ik heb Potemkin meerdere keren in de bios gezien, net als Man with a Movie Camera. Daar hoor je mij niet over. Die films trek ik niet in twijfel.

Zemlya moet ik nog zien, heb hem wel liggen

Daar twijfel ik ook niet aan . Ik bedoel het ook niet letterlijk , maar meer als een analogie naar Adieu au langage (2014) . Je moet het niet letterlijk opvatten , maar meer als een voorbeeld . Wil gewoon aangeven hoe goed ik dit meesterwerk vind . Volgens velen is Adieu au langage (2014) de beste film 2014 , maar sommigen vinden deze film ook helemaal niets aan en dat mogen ze ook best zelf weten . Maar de perceptie van mensen brengt geen wijzigingen aan de kwaliteit van een film . Een film is er en hij bestaat ; hoe wij hem interpreteren is weer een ander verhaal .

Btw , meestal als ik voor mezelf wil meten & weten hoe goed een film is die ik zojuist heb gezien , vergelijk ik hem meteen in mijn gedachten met de oude baanbrekende klassiekers die ik goed vind en dan trek ik een conclusie of de film goed of slecht is . Ik heb altijd vergelijkingsmateriaal in mijn achterhoofd gerangschikt op kwaliteitsniveau , so to speak ...

Een Dolan liefhebber hier, geen idee, is dat van belang dan? Moet alles in een lijstje of hokje passen? Of een meesterwerk zijn? Sinds wanneer is film kijken en maken een competitie? Natuurlijk kan je wel eens de ene met de andere film vergelijken. Maar vergelijk dan wel avant garde met avant garde. Anders wordt het nogal appels en peren als we alles met Pantser Kruiser Potemkim moeten gaan vergelijken.

Dolan kan 1 ding uitzonderlijk goed en dat is gevoel overbrengen met beelden. Prima als je dat soapie vindt of zelfs oppervlakkig. Ik denk dat het erg dichtbij de bedoeling van cinema ligt, op beeld brengen wat niet in een andere kunstvorm valt uit te drukken.

Je kunt de Vague wel uit de Nouvelle halen, maar de Nouvelle niet uit de Vague. Mogen we wat closure nu? Wat mij betreft zijn we op het punt aangekomen dat algehele en brede bewondering voor de NV bele (mme) rend begint te werken. En vooruitgang in de weg begint te staan.

Ik denk dat we anders over cinema denken . Oprechte emotie in cinema is heel erg belangrijk , maar ik ben van mening dat de emotie niet met de gevoelens van de kijker mag spelen , dan is de emotie misleidend . Emotie moet objectief blijven , er moet een aftand zijn tussen de geconstrueerde emotie in cinema en de toeschouwer . Als de toeschouwer er zich bewust is dat hij naar de geconstrueerde ( gespeelde ) ' fake ' emotie kijkt en het doet wat met hem dan is de emotie goed gebruikt .

Er is een groot verschil tussen de emotie in het werk van bijvoorbeeld John Cassavetes en Dolan .

Oh, ik hou dus helemaal niet van afstand tussen mij en de film. Ik laat me het liefst meeslepen door Klassieke Hollywood film. Ik ben niet zon intelligente kijker. Sirk en Lean vindt ik ook geweldig. Of Nicolas Ray, Melville, Guy Maddin, Curtiz, Siodmak zulk soort mooifilmers. Je weet wel al die lui die ze bij de NV ook zo fijn vonden.

Zeker weten Ray , maar ook Max Ophüls , John Ford , Yasujirô Ozu , Kenji Mizoguchi of Edward Yang . De emotie in hun films is oprecht en niet exploitatief zoals bij Dolan . Is 'exploitatief ' een juist bijvoeglijk naamwoord dat je van het werkwoord ' exploiteren ' kan herleiden ? Emotie in het werk van de door mij bovengenoemde cineasten is niet misleidend en ze maken er geen misbruiken van : er is zeker een afstand tussen ' geconstrueerde emotie ' en toeschouwer .

Ik bedoel , net als een cineast blote wijven , pornografie of geweld kan exploiteren , zo kan hij ook de emotie exploiteren en op gevoel spelen . Dan is er geen sprake van cinema , maar van pure misleiding ...

Sure, sure en nou nog een methode om het wetenschappelijk te verantwoorden en we kunnen het filmwetenschap gaan noemen... Hoe ga je dat verschil meten?

xgogax

Of je legt slecht uit wat je bedoelt of ik vind dat behoorlijke onzin. Ik ben me altijd ergens bewust dat ik naar een neppe constructie kijk als ik naar film kijk. Bereiken dat dat bewustzijn echt compleet wegvalt zou pas echt uniek en revolutionair zijn. Ik vind dat nou niet echt een kenmerk van emotie met afstand. Bovendien staat emotie voor mij ook nogal los van hoe opzichtig een film een constructie is. Verder zou uit jouw statement naar voren moeten komen dat een sentimentele, dik aangezette soap met vioolmuziek op de achtergrond oprechtere emotie bevat dan een film die tracht de werkelijkheid door stijlmiddelen te benaderen (zoals wat oudere films van de gebroeders Dardenne bijvoorbeeld). Omdat die soap veel duidelijker een constructie is dan pakweg Rosetta.

Ben trouwens benieuwd wat je van Dolan gezien hebt. Want hoe je 'm hier neerzet daar herken ik zo ongeveer niets in. Een film als Les Amours Imaginaires bevat zo'n beetje alleen maar onsympathieke personages waarmee je je niet eens wil identificeren en gaat als film over onderlinge exploitatie van oppervlakkige emotie nota bene.

Emotie zoals bij Titanic (1997) of Schindler's List (1993) is wat mij betreft een exploitatieve emotie . Ik heb dan ook over de zogenaamde ' tearjerkers ' ! Bepaalde films waarbij mensen moeten huilen bijvoorbeeld . Wanneer mensen bij bepaalde films huilen dan leven ze als het ware mee met bepaalde personages / gebeurtenissen en waarbij ze dikwijls ( , dus niet altijd ! , ) vergeten dat ze naar een constructie zitten kijken . Als toeschouwer word je dan misleid en bedrogen .

Inderdaad , als je emotie apart neemt en daar een hypergestileerd omhulsel omheen maakt , creëer je zo een afstand tussen emotie en toeschouwer . Neem bijvoorbeeld Dario Argento ( , of Mario Bava ) wanneer hij een bepaalde moordscène apart neemt en er een hypergestileerd omhulsel omheen maakt door bijvoorbeeld artistiek camerawerk , creatieve kleuren en composities , creëert hij zo de afstand tussen ' toeschouwer en wat hij ziet ' . Net als bij geweld , kun je ook emotie als het ware ' highlighten ' , dik aanzetten dat het ' fake ' overkomt , en zo creëer je de afstand . Afstand = theater = GOED !

Van Xavier Dolan heb ik Laurence Anyways (2012) en Tom à la ferme (2013) gezien , niet echt mijn ding ...

O ja , films van de gebroeders Dardenne vind ik dikwijls objectief ( onderzoekend ) en juist emotieloos en afstandelijk . Net als bij Antonioni , Bresson of Mens ManN . Over het algemeen vind ik emotieloze afstandelijke films beter dan hypergestileerde theatrale ' fake ' emotie zoals bij oude films van GODard of sommige films van Brian De Palma .

Het probleem is denk ik dat je net doet of er een methode is om vast te stellen of emoties in een film echt zijn. Dat is in een notedop het probleem. Dat is niet vast te stellen, zonder een waardeoordeel over de film te geven. Maar goed ik ben dan ook meer van het filmkijken dan het academische discours. Ik betreur het wel dat de NV en die manier van films bekijken steeds meer op een feedback loop begint te lijken die al valser aan het klinken is. Mischien zie ik spoken hoor, kan prima.

Ik heb je in ieder geval duidelijk proberen te maken, wat nu een Dolan fan, mooi aan Dolan zijn films vindt.

Allereerst een dikke middelvinger naar de persoon die verantwoordelijk is voor de Nederlandse ondertiteling van Adieu au Langage. Die heeft dit bijna onkijkbaar gemaakt. Gewoon wordt er bij 3D rekening gehouden met de ondertiteling door deze te integreren in het 3D-effect, meestal door deze gewoon helemaal op de voorgrond te plaatsen. Misschien omdat het een arthouse-productie is en deze wat minder ervaring hebben met 3D kwam iemand kennelijk op het idee om hier totaal geen rekening mee te houden en het 3D op dezelfde afstand te plaatsen als het scherm is, hiermee het 3D-effect doorbrekend. De eerste tien minuten met pijn in mijn ogen zitten kijken en gezocht naar een methode om toch nog enigszins comfortabel het geheel uit te kunnen zien. Hoe kunnen ze dit zo verpesten?

Overigens is comfortabel kijken niet helemaal de bedoeling van deze film. Het is interessant om wat in te lezen op de achtergrond van de opnames van Adieu au Langage, want bewust worden alle regels van 3D doorbroken (hier is een goede samenvatting). Sommige van die regels zijn er om simpelweg een prettige kijkervaring voor de ogen te geven, maar hier wordt dit bewust overboord gegooid. Toch, na een tijdje wende ik er wat aan en kon ik het spel met 3D meer waarderen, maar tevens ben ik om puur fysieke redenen blij dat dit niet langer dan 70 minuten duurde. De revolutionaire waarde valt niet te missen, maar het is tevens een revolutie die waarschijnlijk weinig vervolg zal vinden. Buiten enkele andere wat meer avant-garde-gerichte regisseurs lijkt het me niet dat ooit een grote school aan regisseurs de ogen fysiek tot het uiterste willen brengen.

Maar goed, voor één keer is het wel een bijzonder experiment en ik zat geregeld vol verbazing te kijken. De momenten waarop het linker- en rechteroog een totaal ander beeld waarnemen en je dus alternatief een ander oog dicht moet doen om alles te zien is toch wel een adembenemend staaltje filmwerk. De kijker die de montage zelf doet. Knap gevonden. Echter, ook momenten die er minder dik bovenop liggen zijn geregeld erg bijzonder. Alleen al het gebruik van deep focus maakt 3D meer indrukwekkend dan ik het ooit gezien heb (en ik zag er al heel wat intussen, waarbij de techniek hooguit bij twee of drie iets toevoegde). Iets dat me opviel is dat de grote van veel personen op het scherm overeenkwam met de grote van de mensen in de zaal. Wellicht toeval, want niet alleen zalen hebben een even groot doek en op tv zal dit effect volledig verdwijnen, maar ik merkte wel dat het nog meer het gevoel gaf dat je in de ruimte van de film stond.

Even los van het experiment met 3D vond ik het iets minder interessant. Het is eigenlijk gewoon weer hetzelfde riedeltje dat Godard al volgt sinds de jaren '70. Een aaneenschakeling van beelden en gebeurtenissen die moeilijk met elkaar te rijmen vallen en die begeleid worden door wat mij betreft de meest onuitstaanbare dialogen denkbaar (grotendeels citaten uit filosofie, literatuur en wat al niet). Met dat laatste kan ik simpelweg niets. Sommige fans proberen het nog te interpreteren, maar ik heb altijd het gevoel dat deze teksten bewust weinig verbindende betekenis lijken te helpen en de titel van deze nieuwste van Godard lijkt mijn vermoeden te bevestigen. Daarbij hoop ik ook altijd dat die stroom aan verder moeilijk te begrijpen beelden een lyrische kwaliteit krijgen, maar dat gebeurt zo zelden. Daarvoor is de lijm die ze verbindt te moeilijk te vinden.

Toch, voor een late Godard vond ik dit wel interessant, al is het maar voor het experiment. Het is moeilijk om ervan te houden, maar zeker boeiend om eens gezien te hebben.

3*

Met alle respect , maar dan heb niet echt goed opgelet . Dit meesterwerk is vooral ook vernieuwend op het gebied van de hyperediting , het narratieve , de manier hoe GODard zijn verhalen abstract , minimalistisch , efficiënt vertelt en hij vertelt er namelijk meerdere in 1 . Er zitten meerdere lagen in en er zijn als het ware minstens 3 a 4 films in 70 minuten ' gecompressed ' . Soms worden scenes ( sequences ) gezamenlijk gedeeld door 2 of meerder losse verhalen ; hij benut als het ware een bepaalde sequence voor meer dan 2 verhalen . Hij tovert iets maar 1 keer tevoorschijn wat consequenties heeft voor 2 of 3 lossen verhalen en dat is echt een pure MAGIE ! Vooral dat de film minder dan 70 samengeperste minuten duurt is een groot wonder !

Ik denk dat je hem verkeerd begrijpt xgogax, zijn nadruk in dat citaat ligt er volgens mij meer op dat het weliswaar revolutionair is, maar dat vermoedelijk weinig navolging zal vinden omdat de meeste regisseurs niet zoveel willen vragen van (de ogen van) hun kijkers. Dat heeft met zijn opletten en mindere waardering van de film niet zo heel veel te maken, lijkt mij.

De film is op meerdere facetten vernieuwend en niet alleen maar op het technische ( 3D ) vlak . De film is vooral ook narratief gezien vernieuwend en die vernieuwing zal zeker d'r wortels uitschieten , over 3D heb ik ook mijn twijfels ...

Ik ben benieuwd, al ben ik niet in de positie om dat te beoordelen als niet-Godard kenner. Maar overschat je de impact niet wat? Dit is toch een film voor een heel select publiek? Termen als zeker ogen dan wat dubieus. Ik kom er graag op terug als ik hem gezien heb, zodat ik daar ook over mee kan praten.

Ik ben niet de Nostradamus van moviemeter , nee . Ik kan niet in de toekomst kijken .

De film is verre van mainstream , maar ik ervan overtuigd dat het merendeel van de artistieke wereld , kunstenaas , schilders , cineasten , filmhistorici , academici , serieuze filmcritici etc. dit meesterwerk inmiddels gezien heeft . Arthouse bestaat sowieso voor een beperkt en select publiek . Avant-Garde-cinema is de meest invloedrijke stroming binnen cinema . De filmgeschiedenis heeft uitgewezen dat vooral ' kleine ' independent producties meest vernieuwend zijn ; cineasten doen dan lekker eigenwijs en nemen veel meer risico dan grotere producties gemaakt voor de grote massa .