La Città delle Donne (1980)

Wisselende Fellini,

Het ene moment passeert er wat platte humor de revue, waar een vrouw angstvallig verborgen tracht te houden voor haar moeder dat ze een man naar huis heeft meegebracht, waarna een toch wel hilarische afwikkeling volgt. Vervolgens ben je getuigen van een hallucinante nachtrit, met zeker voor Fellini - begrippen dreunende muziek op de achtergrond, waarin Mastroianni achtervolgt wordt door een stel vrouwen.

Enerzijds schuif je aan in een museum waarin onze gastheer trots vertelt over het aantal vrouwenorgasmes die hij op ' plaat ' vast heeft weten te leggen, anderzijds volgen er soms wat lange gesprekken en verwijzingen naar Fellini `s Otto e Mezzo, zo is hier ook een trap waar nu juist meisjes afdalen i.p.v. naar boven te worden gestuurd omdat ze te oud zijn.

Absoluut een Fellini die grootse scenes herbergt, zeker ook richting het einde, met het grote slaapbed en de lange afdaling die Mastroianni maakt op een vol kleuren weergeven glijbaan uit het boekje, compleet met zingende vrouwen in ronddraaiende banden. Toch voelt de film uiteindelijk veel te onevenwichtig aan. De droomscenes mochten er zeker zijn, de speelduur niet. Op sommige momenten duurde het echt veel te lang. Dikke 3*

geweldige film. op het randje van ergernis en bewondering, een typische Fellini-film met een typische Mastroianni

Verwacht je niet aan een concreet verhaaltje, maar bereid je voor op een pak wonderbaarlijke, surrealistische scènes gesproten uit het fantasierijk brein van el maestro.

Is feminisme (voor of tegen, wat maakt het uit) het onderwerp, de impressies die na het zien van de film blijven, zijn van louter visuele aard.

Natuurlijk is Mastroianni een magistrale acteur, die tussen al dat vrouwelijk schoon - soms adorabel, soms erotisch, soms degoutant grof - onschuldig en verbaasd ronddwarrelt. De scènes met de hardwerkende huisvrouw, de portrettengalerij, de slaapplaats met zicht op de storm, het reuzenrad ..., zullen me het best bijblijven.

We are Fellini....

Overdonderende beeldenstroom waarin Fellini kennelijk alles wat hij ooit over vrouwen heeft gevoeld naar buiten laat stromen, gevat in soms bijzonder grappige en soms pijnlijk schrijnende scènes en met een beeldenpracht die ik buiten Fellini's werk maar zelden ben tegengekomen. Zoals de criticus John Gould Boyum het omschreef, "fabulous adventures in feeling" die naar een prachtige climax in de wolken toewerken, met dank aan een superbe Marcello.

        Toen La città delle donne in Cannes werd afgekraakt schreef Andrei Tarkovski (op dat moment in Rome verblijvend voor de opnames van Nostalghia) in zijn dagboek dat "de kranten zeiden dat Fellini's laatste film een totale ramp was en dat hijzelf was opgehouden te bestaan. Het is verschrikkelijk, maar het is waar, zijn film is waardeloos." Maar ja, is er dan ook een groter contrast denkbaar dan tussen Nostalghia en La città delle donne? Ooit waren Fellini en Tarkovski allebei idolen – mooi hoe je het werk van zulke tegenovergestelde filmmakers toch op prijs kunt stellen, maar mijn waardering voor de laatste is de laatste jaren toch afgenomen en voor de eerste alleen maar toegenomen.

De eerste veertig minuten zijn goed. Het idee van de droomscène in 8 1/2 wordt verder uitgewerkt. Een man, door en door macho al beseft hij dat zelf niet, komt in een gebouw terecht met al z'n voormalige minnaressen. Ze vormen echter geen onderdanige harem, maar prediken feministische standpunten en komen in opstand tegen de patriarchale samenleving.

Helaas wordt het daarna wisselvallig. Dr. Katzone is een overbodig personage dat dan ook nog Bizet begint te kwelen. Het is spijtig dat geen van de vrouwelijke personages goed uitgewerkt wordt, het blijft van de ene naar de andere springen of ze worden als een homogene groep voorgesteld. Het freudiaanse einde is gejat van North by Northwest. Liefhebbers van Fellini moeten hem wel gezien hebben, maar hij hoort niet bij z'n beste.

Het Freudiaanse einde is ook het beginshot, dat dus meteen de toon zet voor deze losse variant van Alice in Wonderland, met Mastroianni oftewel Snàporaz in de rol van de dromer, die down the rabbithole de vrouwen van zijn leven, zijn fantasieën en ook nog zijn niet zo geslaagde huwelijk ontleedt. Het 'witte konijn' leidt hem eerst naar een feministische conventie, en dat deel is erg grappig, waarbij Snàporaz al snel van toeschouwer tot indringer wordt beschouwd.

Na zijn ontsnapping wordt het nog surrealistischer, en eerlijk gezegd ook niet altijd even boeiend, maar Fellini's barokke ideeën kennen geen maat. Zo krijgt de kijker nog tal van geestige, wonderlijke beelden voorgeschoteld, van een vrouwenvideotheek tot een ballon in de vorm van zijn droomvrouw, gelijkend op het meisje die je met enige fantasie de rol van The Cheshire Cat zou kunnen toebedelen, om in Alice-termen te blijven. Het eindigt (natuurlijk) met "het was maar een droom", maar de blikken verraden toch enige ondeugd van deze en gene.

Vaste Fellini-componist Nino Rota was ons een jaar eerder ontvallen, maar Luis Bacalov, vooral gekend van westerns, kwijt zich aardig van zijn taak. Fellini zal echter niet heel tevreden zijn geweest want hij werd niet voor zijn volgende films gevraagd.