Loong Boonmee Raleuk Chat (2010)

Niet de beste film van Weerasethakul geloof ik, maar het scheelt echt niet veel. En naarmate ik 'm meer laat bezinken eigenlijk steeds minder.

Een opvallende stijlbreuk vergeleken met zijn vorige drie films (buitenbeentje Iron Pussy uitgezonderd) is dat het ditmaal niet twee bijna losstaande verhalen zijn, verbonden door indirecte lijnen die meer uit het onderbewuste lijken te kopen. In Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives zitten ook twee verhalen, maar het tweede is zeer kort en zit in het midden en daarna keert de film weer terug naar zijn hoofdverhaal.

In toenemende mate (chronologisch gezien) worden de films van Weerasethakul wat complexer en gelaagder. Waar Blissfully Yours nog een soort viering van het nu was, los van verleden, toekomst en van de rest van de wereld. Deze film gaat over leven en dood, heeft aardig wat Boeddhistische verwijzingen en de Thaise politieke situatie en er ziten sommige stukken in die ik echt niet plaatsen kan bijvoorbeeld het einde waarin de de hoofdpersonen gebiologeerd naar TV beelden kijken terwijl twee van ook gaan eten of het fraaie stuk met de foto's an het einde van het even van Boomnee.

Ik had even wat tijd nodig om in de film te komen. Maar toen op een ontzettend aardse manier de geesten in de film kwamen en dat haast een droogkomisch effect had, had de film me te pakken. De verschijning van geesten is in deze film zo alledaags, zo onderdeel van het bestaan dat het gedurende de film een gewoon gegeven is. Mijn favoriete scene is de onderwaterscene uit het verhaal over de prinses. Ook val ik voor de relativering uit de film. Hoe makkelijk de monnik op het einde zijn monnikskledij aflegt of de carnavaleske kitsch in Boeddhistische tempels.

Rijke, boeiende film weer.

4.0*

Uncle Boonmee is volgens mij het prototype van een film, die je maar gewoon moet ondergaan en waar iedereen weer wat anders uithaalt. Ik genoot vooral van de rustige sfeer, onthaastend bijna en het toch wel afwisselende geheel. De thema's die in deze film worden aangesneden, zijn dingen waar ik zelf weinig vanaf weet. Zo kreeg ik de indruk dat de film best wel wat wilde zeggen over de politieke situatie in Thailand, maar dat heb ik niet helemaal meegekregen.

Uiteindelijk is het voor mij dan ook niet mogelijk om een sluitend geheel te vormen over waar de film voor staat en wat precies het verhaal is. Het is meer dat de afzonderlijke scenes prettig rustig zijn, al sluit ik niet uit dat een spanningselement een duit in het zakje had gedaan.

Beste scene is zonder twijfel de tocht naar de grot. Werkelijk fantastisch gefilmd. Ook de scene met de prinses en de meerval werkt goed. Buiten dat zal ook de fantastische geluidsband me het meest bijblijven. Goede film dus, al is het lastig om dat onder woorden te brengen.

Hier kon ik erg weinig mee. Uncle Boonmee is een vervreemdende Thaise film, spiritueel getint en heerlijk traag zo nu en dan, maar het gebrek aan samenhang brak de ervaring toch op. Het centrale thema is nauwelijks te ontdekken, en de uitwerking daarvan is zodanig gefragmenteerd en raar dat er niet veel uit valt te halen. En als de beleving op die wijze wordt verstoord, zijn de aapwezens met hun vurige rode ogen alleen maar lachwekkend en interessante gimmicks (en bovenal erg lelijk), je wacht tot ze weer tevoorschijn komen zonder enig idee wat ze betekenen.

Gelukkig valt er zo nu en dan wel te genieten van misschien nog steeds onbegrijpelijke, maar mooie scenes zoals die van de prinses in het water, of de scene die daar direct op volgt, van Boonmee met Huai op het bed. Grappig is ook wel hoe 'moderniteiten' ineens de film doordringen, met bijzondere vermelding voor de elektrische vliegenmepper! Verder vond ik het visueel weinig aan, ook door de onderbelichting in met name de bosscenes. Bedoeld of niet, je zag gewoon geen klap.

Ik snap Verhoeven denk ik wel, en doodanalyseren is vrijwel altijd overbodig, maar ook een dergelijke meditatie moet toch enigszins aansluiten op je eigen ervaring... voor mij, op deze manier althans, was dit totaal niet herkenbaar. En dan blijft er weinig over.

Flinke deceptie. Moet toegeven dat ik een totaal ander soort film verwacht. Maar zelfs toen ik me daarbij neer had gelegd bleef ik teleurgesteld. Uncle Boonmee wist me slechts enkele momenten te boeien. De synopsis hierboven en de thematiek doen een erg interessante en dynamische film verwachten. Dit was voor mij echter een vrij droge registratie van... ja, waarvan eigenlijk? Sfeerfilms en onbegrijpelijke thematiek trekken mij meestal wel aan. Nu kon ik er helaas niks mee. Had vooral gehoopt om op visueel gebied wat meer getrakteerd te worden.

2.0*

Is ander werk van deze regisseur erg vergelijkbaar met Uncle Boonmee? Ben namelijk toch wel redelijk benieuwd of een van de andere films van Weerasethakul me wel zal aanspreken.

Mooi werkje weer van Weerasethakul. Ben meestal niet zo van de apenpakkies en dergelijke gimmicks, zoals Arnie het hierboven noemt, en de verwachtingen waren daardoor enigszins getemperd, maar stoorde me er gelukkig nauwelijks aan. Sterker nog, het leverde af en toe mooie droge momenten op, neem het gezamenlijk staren (aapjes kijken?) en de foto's.

Vond de prent een stuk rechtlijniger dan Apichatpong's vorige twee films. Soms gaven de personages zelfs wat overbodige informatie, terwijl het al duidelijk was wat er bedoeld werd. De geluidsband was als altijd in orde, wel minder aanwezig dan gebruikelijk, iets meer naar de achtergrond verdreven. In Syndromes and a Century is hier pas echt geniaal mee omgegaan. Het voelde als een samensmelting van elementen uit Weerasethakul's voorgaande films, zoals het verzorgingsaspect uit Blissfully Yours, de dieren in andere gedaanten uit Tropical Malady en het overschakelen van platteland naar stad uit Syndromes and a Centruy. Daarnaast wordt er weer aardig wat rondgebanjerd in de jungle en duiken er tevens soldaten en natuurlijk monniken op, die ook gewoon behoefte hebben aan een mobieltje en een computer.

Het was in ieder geval weer genieten, de sfeer waar je wordt ingedompeld is ongekend. Visueel had er denk ik nog wel ietsjes meer ingezeten, neemt niet weg dat we wederom een paar fantastische shots voorgeschoteld krijgen, met als hoogtepunt misschien wel de grotopening die half in de schaduw ligt, al weet de maan ook schitterend door te dringen. Ik zag trouwens een gezicht in een van de grotopeningen.

Mooi.

Zo'n haast ongrijpbare film waar je moeilijk iets over de inhoud kan zeggen. Wel over het visuele, in het begin vond ik het wat tegenvallen, in het tweede stuk valt wel ongelofelijk veel te genieten. Vooral de fase waarin ook die foto's voorbij kwamen was echt groots met die lichtinvallen in het grottenstelsel. Verder is het zo'n heerlijk gezapige film met continu achtergrondgeluid met een paar hele fijne scenes en een prachtige sfeer.

4*

Interessante film dit! Een film die je uitnodigt om zelf op reis te gaan, zelf de wereld die (niet te onthouden/uit te spreken) Apichatpong Weerasethakul hier creëert te ontdekken. Een film die je moet voelen. Sterk poëtische beelden die je onderdompelen in een unieke sfeer.

Ik moet wel eerlijk bekennen dat ik soms moeite had om de aandacht er altij bij te houden. Mijn gedachten dwaalde soms af omdat ik door de beelden in een bepaalde gedachtenstroom van associaties terechtkwam die uiteindelijk niet meer veel met de film te maken hadden. Maar misschien is dit wel precies één van de intenties van de film? Dat je een beetje je eigen film er bij gaat dromen.

Een gewaagde keuze om deze film de Palm D'Or te geven ook, want voor het grote publiek is hij zeker niet. Je gaat er in mee of niet. Bij mij werkte het alleszins wel. Nooit ervaarde ik de film als saai of langdradig en achteraf liet hij me ook met een speciaal gevoel achter.

Ik ben fan

M'n eerste Apichatpong Weerasethakul (take that, M. Night Shyamalan!) en meteen een bijzondere film. Boonmee is een intrigerende medidatie over leven en dood van mens en dier, wedergeboorte, tijd, Thailand,... Klinkt zwaar op de hand, maar is het dankzij de droge humor en ongrijpbare cinematografie niet echt. Er worden veelal statische shots gebruikt en de beelden zijn vaak wat bevreemdend. Visueel hoogtepunt was voor mij de onderwaterscène.

Soms verslapte mijn aandacht wel voor langere tijd en het laatste stuk leek een tikkeltje overbodig, maar verder een meer dan geslaagde kennismaking met deze cineast. Benieuwd naar z'n vorige werk!

3,5*

Redelijke dramafilm...

Kan verhaal niet volgen...

Geen aanrader...

Redelijke acteerwerk...

Wel prachtig omgeving...

Niet te geloven?

Uncle Boonmee winnaar Asian Film Awards

De Thaise winnaar van de Gouden Palm wint op een avond die voor de rest met name door de Zuid-Koreanen werd gedomineerd.

Gouden Palm naar Thailand

Javier Bardem en Juliette Binoche pakken acteerprijzen in Cannes.

Weer es een filmpje opgezet van Weerasethakul, die je het best als de Thaise Tarkovsky kunt omschrijven. Ik was vooraf een beetje bevreesd dat het weer een herhaling van een truukje zou worden. Maar als je dr enige moeite als kijker in steekt, zie je weer een schitterend gefilmd schouwspel. Sommige scenes zagen er verbluffend uit. Het verhaal gaat over niet zo heel veel: een oom met een nieraandoening wordt gevolgd en vertelt af en toe een anekdote. Ondertussen heeft de film een hoog spiritueel gehalte met zijn overleden vrouw die als geest verschijnt en zijn verloren zoon komt als een aap (type King Kong) verkleed/vermomd. Dat was wat kolderiek, maar goed dat terzijde.

Apichatpong Weerasethakul maakt films die je veelal moet ondergaan. Net als in de twee eerdere films, die ik van hem zag, hoef je ook hier niet echt te gaan zoeken naar een plot, dat is nauwelijks aanwezig en dient meer als het lijntje om de visuele ideeën richting de kijker over te dragen. Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives heeft een zwoel zomers sfeertje, dat zo’n beetje gelijk stond aan de warme sfeer waarin in de film keek.

Het tempo is loom en de scènes zijn in lange takes gefilmd. Ik had deze keer wat meer moeite om erin te komen, maar langzaam aan lukte dat gelukkig steeds beter en beter. Er zitten namelijk een paar prachtig gefilmde momenten in, die erg uniek zijn en die toch wel indruk maken. Zo is de scène, waarbij de prinses het water ingaat en zich laat verwennen door een soort van vis, erg mooi om te zien. Het klinkt op papier misschien erg smerig, maar zien is geloven hier. Het is vooral de spirituele hypnotische ervaring, die bij die scène zo sterk is, dat je alles om je heen even vergeet. Het zijn dat soort momenten, die het kijken van een film de absolute moeite waard maken.

Ik heb hier bij vlagen best van genoten. Het eerste gedeelte vond ik nog niet zo heel bijzonder, maar de tweede helft is erg sterk. Weerasethakul weet in ieder geval sterk zijn eigen stempel hierop te drukken. Zomers en met een sterke kenmerkende visuele stijl. Het komt net iets te kort voor vier sterren, maar drieënhalve ster is het in ieder geval zeker waard.

3,5*

Wat een bijzondere film... zo sympathiek, ingetogen, met prachtige (analoge) beelden, een heerlijk naturelle cast, een glimp van het Thaise plattelandsleven, spirituele contemplatie, interessante symboliek en diepere lagen.

De film vindt plaats in het Noordoosten van Thailand (de Isan regio), dichtbij de grens met Laos in de plaats Nabua waar het Thaise leger in 1965 een bloedbad aanrichtte waarbij veel communisten omkwamen. De hoofdfiguur in het verhaal heet Boonmee die op sterven is en geen schoon geweten heeft. Hij overdenkt zijn levens en relateert zijn ziekte onder meer aan het doden van veel mensen. De film is verder losjes gebaseerd op een boek over Boonmee, geschreven door een monnik uit de geboorteplaats van de regisseur. Boonmee, die door te mediteren zijn vorige levens kon herinneren.

Een opvallende herinnering is de scene met de prinses en de meerval, die hierboven meermaals wordt genoemd en geroemd. Het was voor mij een moeilijk te plaatsen scene in het geheel, die overigens wel erg mooi weergegeven werd. De meerval lijkt een verwijzing naar de naga welke zo gerespecteerd wordt door de Isan, een soort van draak die zich vooral onder water ophoudt en die in het Mekong-gebied net als het weer en het eten tot de dagelijkse gespreksonderwerpen behoort. Het bovennatuurlijke beschermende wezen wordt vaak groots in tempels afgebeeld en de meeste mensen geloven in het bestaan ervan. Sommigen beweren dat naga's niet bestaan en dat de immense in de Mekong gespotte naga's grote meervallen zijn. In de film bedrijft een ongelukkige prinses (die de vergankelijkheid van haar rijkdom en schoonheid inziet) de liefde met de mythische naga, of met de meer realistische equivalent de meerval, maar net hoe je het bekijkt.

Een andere scene die tot denken zette was de gelegenheidsnovice(monnik). In de Isan-traditie is het gebruikelijk om tijdelijk (een paar dagen tot een paar weken) in te treden als novice wanneer een oudere broer, vader of oom overlijdt, dit om je verdienstelijk te maken voor de overledene en nabestaanden van de familie. De jonge novice (een mooie spontane bijrol trouwens!) is verwant aan Boonmee, en voelt zich niet echt geroepen om zijn tempelplicht te volbrengen; hij kan de eerste nacht van zijn tijdelijke monnikschap niet in slaap komen en legt zijn pij alweer af voor een warme douche en een karaokebar. Misschien wel omdat Boonmee in de grot al bij de bron van zijn ontstaan is teruggekeerd (en verlicht is geraakt?) en de novice daarom aanvoelt dat hij niet echt iets hoeft te betekenen. De naam "Boun mee" betekent volgens mij ook letterlijk "verdiensten hebben", oftewel een 'goed karma' opgebouwd hebben, wat dan wel weer een beetje haaks op zijn onzuivere geweten staat maar misschien is hij daar mee in het reine gekomen door de woorden van zijn overleden vrouw. Vanaf de prachtig in beeld gebrachte 'disrobe' van de monnik verandert de setting van de film in een meer aards, werelds en modern gebeuren, wat een mooie, ontnuchterende en in zekere mate confronterende afsluiting van de film is.

De dialoog en omhelzing tussen Bounmee en zijn overleden vrouw Huay vond ik de mooiste scene in de film, de sereniteit, nederigheid en waardigheid die eruit sprak zie je in weinig films terug. Ook kwam toen de 'overgewaarde hemel' ter sprake. Hoewel de boeddhistische leer de aanwezigheid van deva's en brahma's (hemelse wezens) beschrijft komen die in de film opvallend genoeg eigenlijk niet terug (slechts de geesten van overledenen en demonen in de vorm van apengeesten), of het moeten al de glinsteringen in de grot zijn geweest die iets hogers moesten symboliseren. Het zorgt er meteen voor dat de film eigenlijk nergens te zweverig wordt.

Verder een kleine verrassing om te zien dat de verhoudingen tussen Thailand en Laos worden aangesneden. In Bangkok wordt er op de Noord-oost (Isan) regio neergekeken, en in heel Thailand wel een beetje op Laos, terwijl de Isan van oorsprong ook Laotianen zijn en bijna dezelfde taal en traditie delen. In de film wordt deze relatie vind ik op een prachtige manier uitgewerkt. Hier en daar las ik over politieke boodschappen in de film, ik ben wel benieuwd naar wat die dan precies zijn, anders dan het opspelende geweten betreffende het anti-communisme in de jaren '60, waar de Thai ook de Amerikaanse hetze tegen het communisme steunden. Laos en Vietnam werden daar zwaar de dupe van, en het lijkt erop dat de regisseur enig begrip probeert op te wekken voor illegalen uit Laos. Mooi dat dit onderwerp ook de ruimte krijgt om aan de oppervlakte te komen. Nu al benieuwd wat een herziening zal opleveren...

Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives is vooral een film om te ondergaan. Oh, er zitten heus veel diepere lagen in en ongetwijfeld ook talloze verwijzingen naar facetten van de Thaise cultuur waar ik verder geen weet van heb, maar het gaat allemaal deels wat aan me voorbij. Over de inhoud praten vind ik dan ook moeilijk en om nou te beginnen over eeuwigheid en vergankelijkheid of spiritualiteit en het aardse lijkt me wat al te pretentieus en het zou wat hol klinken. Al die elementen spelen meer onderbewust een rol bij het waarderen van deze film. Wat me overigens aansprak wat dit betreft is hoe relatief rustig en simpel Weerasethakul dit allemaal behandelt. Niet zwaarmoedig, pretentieus of serieus. Reinbo beschreef hier eerder het geestenrijk van deze film als een "relaxte bende". Dat past eigenlijk wel.

Dat maakt dit eigenlijk ook zo effectief. Het doet allemaal kalmpjes aan. Uncle Boonmee is stervende, maar goed, dat is nou eenmaal zo en er zijn levens genoeg. Het enige echte drama komt voort uit de vraag of Boonmee met zijn vrouw herenigd zal worden. Het levert hoe dan ook een aantal bijzonder fraaie scènes op. De verschijning van de overleden vrouw van Boonmee aan tafel is een uitschieter, vooral omdat die scène allang bezig is en haar komst daardoor nog onverwachter is. Zelfs een man in apenpak werkt hier eigenlijk prima. Het is de kalme, observerende toon die het allemaal verkoopt. Het heeft iets onthaastends en, toch even een pretentieus, iets puurs.

Toegegeven, af en toe zakte mijn aandacht wat weg en het was ook wat inkomen. Maar het grootste deel hier is toch erg knap en magisch. Net als de Gouden Palm winnaar van een jaar later, The Tree of Life, is het wat moeilijk precies uit te leggen waar het hem in zit. De cinematografie hier is overigens geweldig en wat een landschappen. Ik wil zeker meer van deze regisseur zien.
4*

Minste Weerasethakul.

Heb eigenlijk enkel Tropical Malady gezien van hem (Iron Pussy tellen we dan maar niet mee). Die vond ik wel oké, maar na het zien van deze film vrees ik dat ik z'n stijl snel saai ga vinden. Hoewel er best wat potentieel in de film zit, vond ik de uitwerking zeer matig.

Visueel schiet Weerasethakul in ieder geval stevig te kort. Vooral de locaties ogen vaak armtierig. Dat brakke kamertje in de stad is oeverloos kaal, maar ook Thaise jungle ziet er wat saaiig uit. Gezien Weerasethakul's erg statische camerawerk oogt het vaak te lelijk voor een trage film als deze. Maar ook de personages konden me niet echt boeien. Ze zwalpen teveel tussen mondaine prietpraat en dronken barpraat (al zal het vast filosofisch bedoeld zijn, een beetje raar voor het nogal simpele volk dat het is.

De "magische" elementen in de film kwamen ook niet tot hun volle recht, maar zorgen er in ieder geval wel voor dat de saaiere stukken makkelijker door te komen zijn. Af en toe weet de film te verrassen met iets leuks, al moet je er wel tegen kunnen dat je af en toe naar een verstoten Chewbakka zit te kijken.

Wil Syndromes and a Century nog wel eens proberen, maar erg veel krediet heeft Weerasethakul niet meer. Al had ik wel al een vermoeden, de meeste Cannes winnaars liggen me niet zo heb ik de indruk.

2.0*

Bijzondere film van Apichatpong Weerasethakul. Het plot sprak me direct aan, de poster is prachtig en Thailand als setting is de kers op de taart. Prachtig land - begin volgend jaar zal ik daar rondreizen waarschijnlijk. Weerasehakul weet 't mooi te brengen, de bossen / jungle, de hitte en vooral een heerlijk loom en relaxed sfeertje. Een (mens)aap met rood schijnende ogen en de geest van je overleden vrouw.

Tja, bijzonder. Maar het werkt prima. Vanaf het moment dat de verloren zoon terugkomt, krijgen we een paar geniale droogkomische momenten te zien. Vooral de schoonzus van Boonmee kan er wat van. Erg leuk. Op momenten kwam ik helemaal in de trip, de vis die de prinses neemt, de nachtelijke geluiden, de sfeer, het Thaise platteland en het heerlijke tempo. Toch werd ik nergens écht over de streep getrokken. Ik voelde nog wat afstand. Misschien blijft Oom Boonmee hangen, we zullen zien.

Film die in vele opzichten "mooi" is (beeld, geluid, sfeer), maar waarvoor ik de culturele en boedhistische bagage mis om de film en het "mystieke" echt volledig te ervaren en te waarderen. Al kon ik bepaalde historische elementen over Laos, Thailand wel plaatsen. Daarbij komt dat mij niet duidelijk is of het komisch overkomende foto-intermezzo ook zo bedoeld is. Hoe dan ook een mooie herinnering aan Thailand.

Van deze film had ik hooggespannen verwachtingen, maar na het kijken ervan kan ik alleen concluderen dat Boonmee's vorige levens ontzettend saai waren. Tel daarnaast het gebrek aan visuele flair en een traag tempo op en dat brengt me zeker niet aan een voldoende. Het was vaak vechten tegen de slaap en als dat was gefilmd dan was dat zeker nog boeiender dan wat Weerasethakul in beeld brengt!

Nee, niets voor mij dit. Positieve noten: de verschijning van de geesten (en de reactie van de levenden dat dit doodnormaal is hierop) en ook de 'aapgeesten' kon ik wel waarderen.

De film oogt amateuristisch en is enorm traag en saai, maar als je niet in slaap valt raak je in een soort trance of droomtoestand zoals de film zelf ook het onderscheid tussen droom (of geloof) en werkelijkheid opheft. Omdat de film gaat over doodgaan en de Thai blijkbaar in reïncarnatie en geesten geloven heft de film in die droom bovenal de grens tussen dood en levend alsmede mens en dier op. Al met een bijzondere ervaring.

Mijn tweede van deze Thaise regisseur en wederom niet overtuigd. Ik kan er eigenlijk weinig zinnigs over vertellen. De film is uitgesponnen en loom. Behoudens het uitgangspunt van reïncarnatie en geesten valt er weinig van te maken. De tafelscène was in dit geval dan ook de beste scène van de film, zeker wanneer de vrouw verschijnt. Ze komt niet zomaar aangewandeld, maar werd langzaam zichtbaar, tot ontsteltenis van de andere mensen rondom de tafel.
Die aapgeest - of hoe noemen ze die in de film - kon wat mij betreft perfect fungeren in The wizard of Oz. Niet echt geslaagd eigenlijk.

Nochtans leek het me een film met potentieel en een interessant onderwerp. Ook de filmposter is best geslaagd. Wellicht mede door gebrek aan plaatselijke culturele inzichten niet alles even bevattelijk. Maar in zijn geheel vrij matig allemaal. Erg nipte 3,0*.

Boonmee [Thanapat Saisaymar] heeft een ongeneeslijke nieraandoening en brengt zijn laatste dagen door met zijn gezin, maar niet alles is wat het lijkt. Oogstrelend gefotografeerd en vol intrigerende sequenties, maar het basisverhaal is op zijn zachtst gezegd een tikje verwarrend. Zelfs na drie keer kijken kon ik er weinig chocola van maken. Maar dat kan ‘m natuurlijk ook aan mij liggen.

Vreemde, dromerige thaise film over reïncarnatie en leven na de dood. Of zoiets. Het is allemaal erg vaag en onbestendig, alsmede traag en statisch. Zo dient de eerste camerabeweging zich pas na 45 minuten aan. Hier en daar een paar droogkomische momenten, maar overwegend kon ik er weinig mee.