Chelovek s Kino-Apparatom (1929)

De film is in 2003 voor een Portugees festival opnieuw gescored door The Cinematic Orchestra.

Ik had de soundtrack al een tijdje in huis en ik kon me niet voorstellen dat beelden van een film uit 1929, zo'n dynamische en opzwepende score zou kunnen bijbenen.

Beginnend met een publiek dat er klaar voor gaat zitten in een bioscoop, waar het orkest op de dirigent wacht.

En dan begint het. Het rustige opbouw, het ontwaken van de vrouw, vloeit dankzij de briljante montage over naar de drukte van het allerdaagse leven, met productiemachines, treinen, automobielen tot aan atleten in actie.

In het begin 'waarschuwt' de maker ons al dat het een experiment is;

Het streven naar de absolute taal van cinema, onafhankelijk van de taal van theater en literatuur. In dat opzet is hij geslaagd, want we zien een schouwspel, puur gebaseerd op ritme en beweging [en in de 2003-versie geluid], waar je vol fascinatie naar blijft kijken.

Ik vond de muziekscore van Nyman niet altijd geslaagd overigens. Ik meen me te herinneren dat hij zich heeft "laten inspireren" door notities van de hand van de regisseur omtrent de muziek voor The Man with the Movie Camera.

Belangrijker (en interessanter) is de film zelf. Een razendsnelle montage, in elkaar vloeiende en uiteenspattende scenes, en dit alles doorspekt met de nodige komedie en tragedie. Een fascinerende en amusante beeldenstorm. Voorbij voordat je het eigenlijk in de gaten hebt, net als het leven zelf.

Knappe montage, mooie beelden, maar buiten de stop motion met de opbouwende camera nergens echt verbluffend. Wel erg interessant om eens te zien, al had ik me er misschien iets meer van voorgesteld.

3*.

Aan de ene kant is dit dus inderdaad een docu, maar wel een van de experimentele soort. En ik moet zeggen dat hij prachtig was, bij sommige shots had ik niet het idee dat het uit 1929 kwam. Ook de editing was soms zelfs briljant te noemen, ik kan me namelijk niet een andere silent film bedenken die zulke hyperactief geëdite scenes had.

De versie die ik zag was voorzien van muziek van Michael Nyman en ik vond het prachtig. Ben sowieso een liefhebber van Nyman's werk wat hij deed met Peter Greenaway en dit klonk bijna identiek, soms gejaagd en soms kalm. Schitterend.

4*

Lekker hoor, die keisnelle montage, waardoor MTV later vast geïnspireerd werd. De sportbeelden konden mij natuurlijk het meest boeien.

Prachtige film die ik gezien heb met live muziek (eigen compositie) van Buscemi & Band - eerlijk gezegd kan ik me daardoor ook niet voorstellen dat hij even veel indruk zou gemaakt hebben als zij de muziek niet verzorgd hadden. Ben geen fan van Buscemi of zo, maar voor die voorstelling heeft hij een klein meesterwerk afgeleverd, dat de kracht van de film enkel heeft doen toenemen.

De vergelijking met Berlin... is snel gemaakt, maar valt zeker in het voordeel van deze film uit: montage is veel gedurfder en interessanter, meer experiment, meer expressionisme. Een ervaring.

Toch maar eens herzien deze film, maar ditmaal niet met live muziekbegeleiding, maar op dvd, met muziek van Nyman. Een verbetering moet ik zeggen. De eerste maal zag ik de film terwijl een pianist er een slaapmelodietje bijspeelde. Nymans soundtrack houdt gelukkig wel rekening met de film.

Maar het is niet alleen de muziek die de film nu beter voor me maakte. Ik ging ditmaal meer mee met het experiment en vooral ook het ritme van de stad die Vertov toch vrij goed en uniek weet te treffen. Daarnaast kreeg ik nu een vreemd gevoel van nostalgie bij de film en ook een bewondering voor het feit dat het überhaupt mogelijk is om dit op deze manier gemonteerd te krijgen. Dat moet toch een hels karwei zijn geweest.

Ik verhoog naar 3,5*

Een jaren twintig film met een ongekend snelle montage. Erg knap gedaan, en daarnaast zijn de beelden bij tijd en wijle ook mooi. Desondanks wordt het nergens indrukwekkend. Wel is het leuke om te zien hoe zowat alles wat een stad en mensen beleven in een dikke 65 minuten is ingevoegd. Qua doen en laten van de mens kun je het zo gek niet bedenken of het is in deze film te zien. Persoonlijk vond ik de sportsequentie het hoogtepunt van de film. Mooie beelden van de strijd van de mens om hun grenzen te verleggen. Iets wat deze film destijds ook deed op het gebied van cinema, al had ik me er persoonlijk iets meer van voorgesteld.

3,0*

Veelbesproken? Ja. Uniek? Mwah. Saai? Best wel eigenlijk. Allemaal erg knap gedaan natuurlijk, maar wat gebeurd er nu eigenlijk. En wat wordt er nu helemaal vertelt? Bar weinig...

Deze film was zijn tijd gemakkelijk 30 jaar vooruit! De beelden lijden soms wat aan slijtage, maar het zwart - wit contrast is goed behapbaar. De vele uiteenlopende sfeerimpressies van Moskou gaven mij een fijn gevoel van een levendige stad, die baadde in bedrijvigheid.

De muziek sloot naadloos aan op de beelden in de zin dat ze voor een extra dimensie zorgden door spanning te genereren. Ik vond het een goede keuze om muziekstukken zo `n 4 minuten de ether in te slingeren om ze daarna weer te vervangen door tegengestelde muziek, zo was er een perfecte balans tussen opwindende en rustige muziek. Een film die voor mij zonder muziek stukken minder zou slagen.

Ik vond het ook best droog om te zien hoe de cameraman zijn statief steeds met zich meesjouwde. De finale was trouwens echt groots, het montagetempo in de laatste 5 minuten was ongekend hoog en niet zonder doel, het zorgde voor maximale betrokkenheid en een hypnotiserend effect. Ik kraaide het in ieder geval uit van genot! Een spannende, revolutionaire film! Dikke 4*

Een camera filmt een camera. Maar meer dan dat. Tegelijk wordt ook de filmvertoning, de montage, eigenlijk het hele proces van filmmaken gefilmd. Sterk idee en het levert mooie cinemamomenten op. Niet in de laatste plaats door de stijl van Vertov. Sowieso de prachtige montage natuurlijk, maar ook technieken als hand-held, allerlei trucage en volgens mij zelfs eenmaal racking focus. Verder geeft The man with the movie camera een boeiend tijdsbeeld, hoewel het ook wel eens wat inzakt of teveel herhaalt. De film maakt z'n klassiekerstatus in ieder geval waar. 3* van mij, en dat is voor een verstokte liefhebber van 'het verhaal' helemaal niet slecht. Misschien nog eens met muziek proberen.

Deze docu vandaag gezien dit nav een uitstekende recensie in het boek "1001 films, de meest spraakmakende films aller tijden".

Wel, ik kan je dit zeggen; voor mij was dit misschien niet de meest spraakmakende film aller tijden maar in ieder geval wel de meest spraakmakende stadsdocu aller tijden, die vooral door de gebruikte filmtechniek zijn tijd ver vooruit was. Nog nooit heb ik zulke mooie impressies van het stadsleven gezien als in deze tijdsloze docu. Misschien kwam dat ook omdat het een zwijgende docu was. Als geluidsdocu zou hij volgens mij alleen maar minder geweest zijn. De beelden zeggen immers genoeg. Als geluid is de begeleidende muziek, in deze versie van het Cinematic Orchestra meer dan voldoende.

Dit film/docu meesterwerk zou ook min of meer de zwanenzang zijn van de Russische experimentele cinema in het Stalin tijdperk. Met het door Stalin opgedrongen socialistisch realisme in de beginjaren dertig was het met dit soort revolutionaire films/docu's in Rusland voorlopig gedaan.

5,0*

Verhaal, acteurs, dialogen? Nee, dit heet een documentaire, Ве́ртов laat ons in een krankzinnig snel tempo kennis maken met zijn harmonieuze samenleving: de ontwakende, werkende en recreërende mens. Ве́ртов heeft lak aan bestaande conventies, en wil de film los brengen van de regels ooit ontstaan uit de literatuur en theater. Hij wil de cinema nog waarheidsgetrouwer maken, en brengt zelfs de cameraman voortdurend in beeld. Wellicht om het publiek te tonen dat ook dit maar één perspectief op de werkelijkheid is.

Ondertussen wordt er hevig geëxperimenteerd: stop-motion, het versnellen, vertragen, dubbele exposures, splitscreens, ga zo maar door. De continue stroom van beelden is schier onmogelijk bij te houden. Nog los van de cultuur- en tijdkloof die overbrugd moet worden. De beeldenstroom verveelt geen seconde, maar dat komt voornamelijk door de geniale soundtrack van Cinematic Orchestra die onder mijn versie is gevoegd. Dat was dan ook gelijk de aanleiding om deze film op te zetten. Een op vele vlakken cruciale film, maar ik houd het voorlopig bij een

3,5*

Tijdloos meesterwerk. Er zijn maar weinig films waarvan je ziet dat ze zo invloedrijk zijn geweest op de ontwikkeling van de cinema. Door de experimentele montage leent het zich ook wonderwel voor muzikale begeleiding uit latere periodes. (ik heb zelf een meer jazzy versie gezien/gehoord) In theorie zou er hier een metal-versie van gemaakt kunnen worden en het wekt nog de suggestie dat beeld en geluid naadloos bij elkaar horen.

Gelukkig doorzag ik niet alle achtergronden en keek ik lekker naief naar deze film. En vond ik het daardoor veel meer een optimistische kijk op het menselijke bestaan dan een lofzang op de nog jonge Sovjet-Unie. Maar buiten dat is dit een film over het maken van een film. Vertov was erg recht in de leer, wilde film losmaken van toneel- en literaire tradities en naar eigen zeggen de werkelijkheid tonen. En dat is dus een beeldcollage waarin mensen bekeken worden en (vaak machinale) bewegingen gevolgd worden.

Het levert vooral een film op waarbij naast het hele bestaan (het leven komt in het begin ook zo mooi op gang in deze film) ook het maken van een film geëerd wordt. Met een geweldige montage en een enorme hoeveelheid filmische trucs en enorm gevarieerd camerawerk. Ik werd in ieder geval een beetje gelukkiger van deze film en had nog wel meer gewild dan dat dikke uur. Een filmfeestje.

4.5*

(Zag trouwens de versie met de Nyman-score, die vooral heerlijk meebeweegd met de film, maar onder deze beeldenstroom is volgens mij heel veel muziek mogelijk. Op mijn DVD staan nog twee anderen, ga ik ook eens zien).

Mijn eerste stem voor 2013. Een jaar waar ik toch veel nieuwe soorten films wil ontdekken. En zeker wil ook meer gaan kijken naar de 'stille film'. Voor een goed 'film' begin te maken heb ik gekozen voor iets speciaals.

Ik wou deze Man with a Movie Camera al lang eens zien. Had hier al wat beelden van gezien en die trokken toch zeker mijn aandacht. Het is opmerkelijk wat ze allemaal al konden destijds met een camera. Ook zijn er in deze film wat toffe dingen gedaan in montage waardoor deze film toch wel een kunstwerk mag genoemd worden.

68 minuten krijgen we een beeldenstorm te zien van het dagelijkse leven in Moskou. Beelden van alle soorten gebeurtenissen: geboorte, sterfte, huwelijk, scheiden, werken, ontspannen,... Het deed mij een beetje denken aan de film 'Life in a day'.

Een film die zeker eens de moeite is om te kijken. Erg leuk gedaan allemaal en het geeft zeker een boost om weer eens wat meer films te kijken van die tijd.

3.5*

Tegenvaller. Voor die tijd ongetwijfeld een meesterwerk, en zelfs nu nog best kijkenswaardig met een behoorlijk tempo, soms mooie plaatjes en de grammatica van de film werkt uitstekend. Hoe de cross-cutting en inter-cutting zijn ingevoegd gebeurt nu niet beter. Ook die versnelling bij het omvouwen van pakjes (sigaretten) is een knap stukje cinema.

Maar anderzijds vind ik de montage niet getuigen van een lekker ritme, zijn sommige shots ronduit lelijk gekadreerd en ben je als kijker inmiddels gewoon veel meer gewend, waardoor de ervaring redelijk teniet wordt gedaan. Ik denk alleen al van die filmpjes bij How it's Made waar men soms afleveringen heeft met enkel beelden van de lopende band, dat is in alles mooier dan deze. Verder kon de film mij ook niet constant de aandacht erbij houden, al is het tweede deel nog wel beter dan het wat statische saaie eerste stuk. Het beste stuk is overigens de montagesequentie met een begrafenis, trouwerij en geboorte ineen

Inhoudelijk is er wel het één en ander te zien, al valt dat als geheel nog wel tegen. Ik denk deels door de wat chaotische opbouw, maar ook door de drukke regie. De aandacht wordt vooral door de technische prestatie getrokken; een echt registrerende camera met rustige beelden van mensen en de stad miste ik daardoor. 3,0* voor het geheel.

Moeilijk.

Achteraf bekeken had ik hem waarschijnlijk beter stil bekeken, al leek me ook dat wat van het goede teveel. Aangezien deze film toch vooral rond ritmiek draait is een bijbehorende soundtrack van onschatbare meerwaarde. Maar dan moet het wel een goeie zijn natuurlijk.

Ik had de versie met de Cinematic Orchestra soundtrack onder. Een ware aanfluiting wat mij betreft. Eén of ander halfbakken loungy gevalletje dat ondertussen even verouderd klinkt dan de film oogt, alleen dan wel afkomstig uit een compleet ander tijdperk. Wat muffe dnb reuteltjes tussendoor tijdens de snelle stukjes, vervelende eeuwigdurende climaxen met een vervelende jazzy afdronk terwijl de film zelf ondertussen al lang terug afgekoeld was. Echt als een tang op een varken.

Even voor de lol door de andere versies geskipped op YouTube, die klonken jammer genoeg al helemaal niks beter. Blijft toch een trieste bedoening met die silent films.

Als tijdsdocument jammer genoeg ook niet echt waardevol. Na vorig jaar wat kleurenfotos uit de 19e eeuw gezien te hebben zie je pas hoe compleet verwrongen en onwerkelijk die zwart/wit films uit begin 20e eeuw ogen. Op zich geen probleem als het over fictie gaat, maar als tijdsdocument daardoor wel redelijk waardeloos wat mij betreft. Het is niet alsof je daarwerkelijk terug zit te kijken in de tijd.

Rest het vaak apart en best modern (voor z'n tijd) ogende camerawerk. Ik had Vertov een latere geboortedatum gegund, hij zou zich geweldig kunnen uitleven in deze tijd denk ik, als grondlegger (? - in ieder geval historisch aanvaarde grondlegger) is het ondertussen echter allemaal wat voorbijgestreefd. Al zit er af en toe best nog wat moois in, het echte effect is er al lang uit.

Ik vind het vooral jammer dat films als deze nogal fel verknoeid worden door later toegevoegde soundtracks, die dan vooral niet tijdloos mogen klinken maar het moment van toevoegen moeten uitstralen, zodat men 10 jaar later nog eens kan lachen met het gedrocht men gecreeerd heeft. Anderzijds heb ik nooit veel zin om uit te zoeken met welke versie ik nu het best aan de slag kan, daarvoor vind ik de films zelf vaak niet interessant genoeg.

1.5*

Aardig filmpje om een keer gezien te hebben. Ik had gisteren geen zin in een lange film en kwam deze dus in aanmerking. De film is te bekijken op het internet, heb de Nyman-versie bekeken en al heel snel het (overbodige, zelfs storende) geluid uitgezet, vond in ieder geval in het begin de muziek totaal niet passen bij de film dus leek me dat de beste optie. Prima uitdaging voor een componist om in zijn vrije tijd een leuk deuntje voor deze film in elkaar te zetten, die wél aansluit bij beelden, tempo en -wisselingen, zo moeilijk kan het ook niet zijn (voor een componist).

Deze film heet tegenwoordig inderdaad "documentaire", geen idee of ze destijds in Rusland al bestonden of dat deze daar de allereerste in zijn soort is. Het begint met een hoog tempo, zo snel dat ik maar de pauzetoets heb gebruikt (en zonder het geluid kan dat ook prima), ik wou de beelden uit 1929 iets langer dan 1 seconde aanschouwen. Het tempo van de film was te hoog om alles goed tot uiting te laten komen, maar zo kan het dus ook. Die reis terug in de tijd is (tegenwoordig) het beste wat de film te bieden heeft. De film heeft het leven van alledag uit 1929 vastgelegd. Jammer dat de videocamera pas eind 19de eeuw werd uitgevonden, het is toch geweldig om op deze manier een kijkje in het verleden te werpen. Daarnaast gaat de film zelf ook over het filmen (een soort 'making of' van deze film zit er doorheen verwerkt) en alles eromheen.

Uiteraard is ook het geëxperimenteer, 'special effects', camerastandpunten, etc. te waarderen, al helemaal voor die tijd, en het weet zelfs nu nog steeds indruk te wekken, al zijn inmiddels die truukjes al duizenden keren vertoond. Ook de montage is opmerkelijk, met misschien wel de voorloper van flash backs en flash forwards. In La Double Vie de Véronique (1991) wordt bijvoorbeeld ook met lensen (en kleur) geëxperimenteerd, maar dat wist me totaal niet te boeien, daar zat niets vernieuwends in. Was die film 20 jaar ouder geweest dan was het (qua kleur) misschien wel vernieuwend geweest (maar ook dan verder nog steeds niets bijzonders). Deze film daarentegen is wel vernieuwend voor zijn tijd.

Mooie originele titel trouwens (en vreselijke vertaling). 3,5*

Bijzonder wel, deze experimentele film/ docu, zonder narratief, met beelden vanuit alle mogelijk invalshoeken. Geen Sovjet-verheerlijking van de arbeider of de vijfjarenplannen maar een stroom beelden van Russen die opstaan, werken, reizen, sporten, op het strand liggen, trouwen, scheiden, sterven en ook zelfs een shot van een bevalling.

Dat alles onder muziek van Nyman die 4 muzikale thema's herhaalt- waarom niet een originele score gemaakt voor de gehele 68 minuten denk ik dan.

De film lijkt met plezier gemaakt te zijn, Vertov wilde de wereld laten zien wat voor wonderlijke machine de camera was, en naast de vele inventieve shots die sindsdien gemeengoed zijn, is ook de snelle editing bijzonder. Saai wordt het nergens, alleen de muziek valt dus soms in herhaling.

Dat is toch de letterlijke vertaling? Mijn Russisch is niet zo denderend maar als ik het vertaal via Google Translate krijg ik exact dezelfde vertaling..

De Man Met De Filmcamera is een aantal keren van een soundtrack voorzien, onder meer door Biosphere, Cinematic Orchestra en Michael Nyman. Waar deze film uit 1929 over gaat? Gewoon over van alles en dan nog niks. Tamelijk briljant.

Vreemd opzet van de regisseur om de camera gewoon te laten draaien op een doordeweekse dag in een Russische stad. Beelden van het leven in de stad worden afgewisseld met beelden van de productie van de docu. Moeilijk te beoordelen want inhoudelijk vond ik er maar niets aan al snap ik wel de achterliggende gedachte van Vertov. Technisch dan wel weer sterk gezien de tijdsperiode tussen de stomme film en de film met geluid in.

Gelukkig ook beperkt in tijdsduur, want na eventjes had ik het wel gehad. Fijne ondersteuning door de soundtrack waardoor er wat leven geblazen werd in de getoonde beelden. De montage is knap en was een voorbeeld voor later.

Boeiende docu/experimentele film. Ik heb hem bekeken zonder soundtrack waardoor het wel heel pure cinema wordt.

Op verschillende vlakken was ik geboeid:

- Het dagelijkse leven in de USSR in 1928-’29 als tijdscapsule;

- De reeks filmtechnieken die Vertov aanwendt en die hij zelf ontwikkeld had;.

- Reflectie over film en het maken ervan. De man met de camera blijkt een quasi dwangmatige waaghals.

Ik heb dan toch vooral het gevoel dat beweging een heel belangrijk element is in deze film. Met veelal cirkelvormige objecten die hun toertjes draaien. De USSR die op volle toeren draait, zoiets. Mooie dynamische film. Deze film werd geschoten vooraleer Stalin het startschot gaf van het opgelegde sociaal realisme. Nadien zou het allemaal nog heel wat moeilijker worden voor de artistieke vrijheid.

Een fascinerende, impressionistische kijk op het leven in de USSR in 1920. Niets politieks, maar het gewone leven gezien door de lens van een visionair genie. De adembenemende shots, speelse overgangen en spannende stop-motion scènes zijn hun tijd ver vooruit. De soundtrack is een meesterwerk.

Maar...

Het is ook een beetje enerverend om 66 minuten door ongerelateerde scènes door elkaar te zitten.

3,5*

Dag van de Oekraiense Cinema, #1

Ik volg op Insta de Kiev Independent - als een soort van steunbetuiging om mijn Oekrainse vrienden en kennissen een hart onder de riem te steken, en ook om het nieuws door die bril te volgen. Nou komt dat behalve de vanzelfsprekende focus eigenlijk best aardig overeen met de meer gebruikelijke media hier - nouja, de extreemrechtse sh*t daargelaten. Maar toch, soms kom je daar ook interessante dingen te weten. Zoals vorige week, 13 September was het de Dag van de Oekraiense Cinema, en daar hadden ze vanzelf een lijstje films bij als suggestie. Met deze op nummer 1.

Wat een ontdekking blijkt dat te zijn. Vrijwel perfect gerestaureerd, met medewerking van 'ons' eigen Eye Filmmuseum, die kennelijk de enig overgebleven volledige 35mm kopie in hun kelder hadden. Ziet er perfect uit, je moet behoorlijk je best doen om met alle gemak van nu een film beter op het scherm te krijgen. Zowel de kwaliteit van het beeldmateriaal qua krassen en strepen vond ik ongekend, maar ook de kwaliteit van de opnames zelf al. Technisch zo'n beetje perfect, en toch uit de tijd dat de camera misschien echt nog wel een slinger had. Zelfs de beelden die vanuit een rijdende auto gemaakt zijn zien doen niet onder voor wat we nu goed genoeg vinden.

Daar begint het eigenlijk pas mee, want Vertov trekt daadwerkelijk alle trucs uit zijn hoge hoed qua cameravoering en montage. Alsof je een filmstudent van nu een opdracht meegeeft zo van 'hier heb je het lijstje technische trucjes dat je moet kennen, laat ze allemaal maar zien in een film'. Met een klein verschil - Vertov is grotendeels degene die die trucjes heeft uitgevonden, en wat hij hier laat zien bewijst dat hij daar beter raad mee wist dan 90% van de meest gevierde vakbroeders van nu. En dat allemaal in een tempo waar zelfs een telg van de MTV-generatie als ik af en toe wat draaierig van wordt. Geen wonder misschien dat Vertov's genie indertijd niet unaniem begrepen werd. Zoals hij het zelf al aankondigt, een film zonder titels, zonder theater, een experiment.

Maar er is nog zo veel meer. Want behalve dat ik stil word van de technisch overweldigende krachttoer, de film geeft ook nog een buitengewoon interessant beeld van het leven in Oekraine bijna honderd jaar geleden - opvallend modern, van de cameraman die bij de beelden aan het strand toch even koud afspoelen moet, tot het prijsschieten op de blikken nazi op de kermis. Naast technisch enorm knap, kloppen de beelden ook eigenlijk allemaal heel, heel erg goed in het verhaal - het verhaal dat geen verhaal genoemd wordt, maar wel degelijk is - en is de cinematografie ongekend fraai. Ik kan de film zonder enig probleem drie keer achter elkaar zien zonder verveeld te raken - sterker, ik zie er nog steeds nieuwe dingen in, meer details om te ontdekken. Om maar te beginnen, hoe oneindig fascinerend is het om de cameraman zijn jaren-20 camera te zien bedienen, hoe oneindig fascinerend om de projectionist zijn koolstoflamp te zien aansteken. Hoe hebben ze die beelden met die klapstoelen dan in 's hemelsnaam zo gemaakt. Kom daar nu eens om, zulke beelden.

De soundtrack op de bluray is wellicht net ietsje te eigentijds. Maar ook aan de andere kant wel weer enorm passend, en vergelijkbaar met de voor de hand liggende films die deze stijl - zoveel jaar later - zo fraai nabootsen, maar toch eigenlijk niet in staat zijn het origineel te verbeteren.

Met deze opening ligt de lat voor het vervolg van mijn Oekraiense-Cinema-week alvast ongekend hoog. Morgen deel 2, ik ben benieuwd!