Casablanca (1942)

Vanaf 24 juni gaat Casablanca ook draaien in Lux in Nijmegen

Is er (behalve restauratie) nog een reden van de re-release?

De reden had te maken met Ingrid Bergman, maar wat precies weet ik niet.

Ik snap het niet, de film gaat over de tweede wereldoorlog, maar is tijdens de tweede wereld oorlog uitgebracht

En de film is van 1942 en komt nu in de bios

Tijdens de 2de wereld oorlog waren er ook gewoon films hoor, wat is daar zo raar aan?

Deze film is ook inderdaad van 42 maar heeft een re-release gekregen, das toch juist leuk?! zo oude film te mogen zien in de bios.

Ik bedoel ermee dat is toch raar omdat de tweede wereldoorlog nog niet afgelopen was, en hoe konden ze er dan een film over maken terwijl de ze nog midden in de oorlog zitten.

Op het bombardement van Pearl Harbor waren er haast geen aanvallen op Amerikaans grondgebied tijdens de W.O. II. Hun industrie en economie kon dus zijn vrije gang gaan, in tegenstelling tot Europa. (vandaar dat ze ondertussen een grootmacht zijn)

Ah ja ik snap het

Ik zag dernet al dat het van Amerika was dusja.

Een van de beste bioscoopreleases die ik ooit op de homepage heb gezien.

Letterlijk eenmalig?! Donderdag 29 juli in Images Groningen http://images.nu/miface.asp

Ingrid Bergman-retrospectief in juli en augustus in Eye Film Instituut, voorheen Filmmuseum.

De komende weken te zien in het Filmmuseum.

Heb er zin in!

Als ik het over Casablanca heb zullen velen denken dat ik het slechts heb over een oude film. Over een klassieker die gezien moet hebben simpelweg omdat je hem gezien moet hebben. Iedereen lijkt de titel te kennen, zelfs mensen die compleet geen enkel besef hebben van de filmgeschiedenis. Casablanca is een legende. Sommigen noemen het een meesterwerk. Het is een winnaar van de Oscar voor Beste Film. Allemaal heel leuk en aardig natuurlijk, maar voor mij is Casablanca meer dan dat. Voor mij is Casablanca een favoriete film.

Iedereen die zichzelf een filmliefhebber noemt heeft een groep films die hij zeer hoog inschat. In de meeste gevallen gaat het dan om films die 4 sterren of hoger scoren. De bewondering is groot voor een film als Waltz with Bashir, die ons op sterke wijze de werking van het geheugen laat zien. Metropolis verdient alle lof die hij gekregen heeft voor zijn bijdrage aan het sciencefictiongenre, maar ook omdat hij nog fris aanvoelt na al die opvolgers. Let op hoe sterk Scorsese zijn films in elkaar steekt, waarbij bijna alle elementen foutloos op zijn plaats zijn. Een applaus voor het camerawerk in Tarkovskyfilms die film werkelijk poëtischer maakten. En hoeveel films hebben de emotionele kracht van Magnolia? Dit zijn allemaal voorbeelden van geweldige films. Misschien niet de films die jij als lezer geweldig vind, maar je hebt vast andere films om vergelijkbare redenen hoog beoordeelt.

Hoezeer ik ook van al die films houd (Magnolia staat zelfs in mijn top 10), er is nog een andere groep films: de favorieten. Deze stijgen niet zozeer boven de rest uit omdat ze beter zijn, maar gewoon omdat we ze steeds weer willen zien. En daarna nog een keer. Om er later weer naar terug te keren. Het gevaar bestaat zelfs er overbekend mee te raken. Voor mij is er geen film meer favoriet dan Casablanca. Ik zag hem nu zeven keer binnen iets minder dan vijd jaar en dat is vaak voor mij. The Big Lebowski en Monty Python and the Holy Grail komen hierbij in de buurt, maar zijn nog net niet zo favoriet als Casablanca. Voor welke andere film zou ik een kaartje in de bioscoop betalen om hem op het grote doek te zien, terwijl ik hem al zes maal eerder zag op DVD? Ik ken de film niet uit mijn hoofd, maar wel uit mijn hart.

Een bezoekje aan de Lux in Nijmegen om Casablanca te kijken valt echter niet tegen. Natuurlijk niet, het gaat om Casablanca, een film die mij waarschijnlijk nooit zal gaan tegenvallen. De bekende gebeurtenissen voltrekken zich aan het scherm. Casablanca is waarschijnlijk nergens zo bekend om als om zijn dialogen. Er zitten een aantal citaten in die iedere zelfrespecterende filmliefhebber waarschijnlijk wel kent ("Play it, Sam", "Here's looking at you kid", Round up the usual suspects", "Louis, I think this is the beginning of a beautiful friendship"), maar er zitten zoveel schitterende teksten in dat ik ze niet allemaal kan onthouden hoe vaak ik de film ook zie. Dus iedere kijkbeurt zit vol met van die momenten waarop ik bij mezelf denk: "Och ja, die mooie zin zat er ook nog in."

En dat is slechts een van de vele plezieren die het herkijken van Casablanca steeds weer opleverd. Van mij kan de camera niet vaak genoeg door Rick's Café Americaine glijden. Sommige visualisten hier op MovieMeter noemen dat onopvallend of saai camerawerk, maar als je iets geeft om wat er in dat café gebeurt wordt het ineens perfect camerawerk. Michael Curtiz weet de theaterafkomst van de film niet te verhullen door de gebruikelijke methode om de film steeds naar andere locaties te brengen, maar juist door die ene locatie levendiger te maken dan hij ooit op het toneel zou kunnen zijn. Let eens op hoeveel acteurs kleine rolletjes als cafégangers hebben en dan tel ik de figuranten niet eens mee. Het gaat mij om die acteurs, van verschillende nationaliteiten, die allemaal korte zinnetjes hebben en heel eventjes een karakter naar voren brengen tussen alle drukte. Heeft een andere film ooit een café zo treffend verbeeld als een plaats waar iedereen met een verhaal zit. Sommige films hebben het geprobeert, maar probeerden daarvan juist een punt te maken. In Casablanca voelt het natuurlijk aan, zelfs al is het acteerwerk van een typische theatraliteit van die tijd. Het helpt daarnaast dat Rick's Café Americaine een mooie set is. Niet op een opzichtige manier, maar met behulp van sfeervolle belichting en Sam de pianist in het midden kom je al een heel eind.

Soms helpt het om een film in zijn tijd te plaatsen om een film te waarderen, maar Casablanca is zozeer een film van zijn tijd dat dit nauwelijks nodig is. Als dit na de bevrijding in 1945 gemaakt was zou het gewoon een totaal andere film zijn geworden. Het gevoel dat de oorlog hier nog niet voorbij was en de uitslag ervan onzeker was komt naarvoren op een manier die ik zelfs in tijdsgenoten als Mrs. Miniver of Sahara niet terugvind. De film vangt de tijdsgeest door de vele bijrollen te laten vertolken door mensen van bijna allemaal Europese nationaliteiten (het aantal van oorsprong Amerikaanse acteurs is hier op een hand te tellen). Veel van deze acteurs zijn vanwege de oorlog naar Amerika gevlucht. De korte glimpsen van wanhoop die ze in Casablanca tentoonstellen zullen niet moeilijk te acteren zijn geweest. La Marseillaise was al eerder krachtig gezongen in La Grande Illusion, maar magischer dan in Casablanca zullen we het nooit horen. Het is een grotere kreet van vrijheid dan Mel Gibson ooit te horen zal brengen, zelfs al kun je er hypocrisie in ontdekken doordat Casablanca zelf een kolonie van Frankrijk was. Het einde is bijzonder door de manier waarop het de onzekerheid van de oorlog vangt, maar tegelijkertijd hoop bied. Zonder daarbij te hoeven grijpen naar een concrete speech van een priester over moed in onzekere tijden zoals in Mrs. Miniver. "Louis, I think this is the beginning of a beautiful friendship" is alles wat je hoeft te horen tijdens een wereldoorlog. Of zo zou het moeten zijn.

De acteurs zijn onweerstaanbaar. Volgens sommigen is Humphrey Bogart houterig en een non-acteur. Hij zou zelfs maar één gezichtsuitdrukking hebben. Wat mij betreft heeft hij een ongewoon soort charisma. Een vreemde coolheid. En hij heeft zeker meer dan één gezichtsuitdrukking, of ik zou me zeven kijkbeurten lang hebben verbeeld dat hij glimlacht, boos kijkt, verdrietig oogt, desinteresse toont, medelijden heeft en vastberadenheid uitstraalt. Bogarts stem is voor mij een pluspunt. Niet conventioneel mooi, geen James Mason, maar die krakerige stem vind ik geweldig. Het is een beetje vergelijkbaar met Bob Dylan in de muziek, daar luister ik ook graag naar juist haast omdat zijn stem zo karaktervol is op een bijna lelijke manier. Ingrid Bergman is om keer op keer verliefd op te worden, zelfs al heeft ze op papier de ondankbare rol van wanhopige geliefde die niet zelf handelt. Claude Rains, wel wie vind Claude Rains niet leuk met dat scheve politiepetje en constante spot met zijn eigen corruptie. Als klap op de vuurpijl heeft hij al de beste dialogen of wellicht lijkt dat zo omdat hij gewoon de beste acteur van het stel is. De kleinere bijrollen zijn perfect. Wie vergeet Conrad Veidt, Sydney Greenstreet, Dooley Wilson, S.Z. Sakall, Curt Bois, Leonid Kinskey, Joy Page, Madeleine Lebeau en natuurlijk Peter Lorre? Ja, dat was een retorische vraag, niet antwoorden.

Je kent het verhaal van Casablanca. Zo niet, dan zul je waarschijnlijk niet tot hier gelezen hebben. Moet ik nog vermelden dat het verhaal erg mooi is? Dat de ontwikkelingen bij iedere kijkbeurt fris blijven? Dat het einde perfect is? Dat het verteld wordt met schitterende dialogen? Oh nee, dat laatste had ik al gedaan.

Nee, de film als geheel is niet perfect. Paul Henreid is een acteur die mij niet bijzonder aanspreekt. De flashback naar Parijs is niet zo goed als hij had kunnen zijn (al is het beeld van Bogart op het station in de regen er een om niet te missen). Deze flashback bevat ook de films enige enorm slechte zin: "Is that the sound of cannonballs or my heart pounding?" Zelfs Ingrid Bergman weet het niet fatsoenlijk uit te spreken. Verder zijn er wat kleine imperfecties. Maar wie kan dit soort dingen wat schelen als het om favorieten gaat? Ik ben voor een kritische houding ten opzichte van films, maar merk je niet dat je bij films die je bijzonder aan het hart liggen je zelfs de kleinste foutjes liever doodzwijgt, simpelweg omdat ze je niet echt storen omdat de magie van de film je de complete speelduur in zijn macht houdt? Wel, Casablanca is voor mij zo'n film, maar dat wist je al.

Dus daar zat ik naar zo favoriete film te kijken, afgelopen zaterdagavond. Het was 22:00 toen de film begon. Daarvoor was het een warme dag. De vrij kleine zaal was half uitverkocht. De ongeveer twintig man reageerden hardop op de film, op een positieve manier. Het was makkelijk te merken wie al fan was en wie hem voor de eerste keer zag. Een aantal fans begonnen hardop te juichen toen Rick Blaine voor het eerst in beeld verscheen. Om de grappen werd gelachen. En toen Louis Renault op het einde besloot Rick te helpen door hem niet te beschuldigen van de moord op Strasser lieten de mensen die de film niet kenden duidelijk een enthousiast geluid van verbazing horen. Het is toch mooi om te zien dat een film met een leeftijd van 68 jaar nog altijd zulke reacties oproept. Sommige tegenstanders van oude films beweren dat films maar een bepaalde tijd onthouden zullen worden en dat iedere film na hoogstens 100 jaar uit het collectieve geheugen zal verdwijnen op zijn best nog herinnert door een filmgeschiedkundige. Maar kijken eens naar hoe bekend bepaalde literatuur nog is. Shakespeare is een naam waar iedereen op zijn minst eens van gehoord heeft en hoe oud is De Odyssee wel niet? Op zijn minst een handvol films zal een dergelijke status weten te veroveren. Ik denk dat geen enkele film daar zoveel kans op maakt dat Casablanca. Misschien The Godfather. Hoe dan ook, zo'n plaatsje in de geschiedenis is mooi, maar nog mooier is dat Casablanca nog langer zal voortleven als favoriet van veel mensen. ]Opdat Sam nog vaak As Time Goes By mag spelen, Rick nog vaak naar Ilsa mag kijken, Louis de gebruikelijke verdachten laat oppakken en Rick denkt dat hij aan het begin staat van een mooie vriendschap met Louis. Het is zoals Sam zong: It's still the same old story, a fight for love and glory. En zo hoort het bij Casablanca ook te zijn.

Nog altijd 5 sterren. Staat hier nogal overbodig, niet?

Geweldige recensie TOR. Ik krijg na het lezen meteen weer zin om de film te gaan kijken.

Damn, hoe lang heb je daar over gedaan?

Wow, ik heb zelden zo'n goede recensie gezien

Leuke en informatieve recensie, One Ring.

Dankzij The One Ring wil ik deze film nu bekijken, al wou ik dat stiekem al langer. Ik kende deze titel al van voor ik kon spreken. Bij het horen van "filmklassiekers" schiet Casablanca altijd in mijn hoofd, terwijl ik hem nog nooit gezien heb, dit moet een erg speciale film zijn.

Speciaal is hij niet. Wel steengoed.

@The One Ring

Geweldige recensie, zoals ik ze graag lees.

Heb de spoilers uiteraard overgeslagen en kan niet wachten om hem voor het eerst te zien.

Blijft fantastisch, zeker in de bioscoop, waar ik hem gisteren zag.

4,5*

He's looking at you kid.

Het is natuurlijk "Here's looking at you kid".

Wow, ONe ring-wat kan jij veel lullen

het is niet 'lullen'. Het is een film die hij geweldig vindt, daarom praat hij er zo veel over.

Gezien op groot scherm. Wat een film! Meeslepend, dramatiek, maar toch niet over de top of klef.

En toch wel een verrassend eind, hoopte toch op dat ze samen zouden eindigen, maar later ff besproken en ja het klopt ook wel zo .

Wat mij betreft de beste romantische film. Hoewel alle genres voorbij komen.

(Jonge) mensen gaat dit zien!

Here's looking at you kid...

Een van die grote Amerikaanse klassiekers die zowel de tijd en setting prachtig weergeven als tijdloos zijn. Prachtige sfeervolle beelden met vlijmscherpe dialogen. Naast talloze briljante oneliners (en ook wat oubollige uitspraken) wordt er een mooi verhaal vertelt. Romantiek en oorlog komen samen als nooit te voren en nooit erna, het blijft misschien wel de beste in haar genre. De melancholiek van de muziek van Sam (o wat is As Time Goes By mooi!), de cynische maar tragische blik van Humphrey Bogart, de elegante Ingrid Bergman, werkelijk prachtig. Maar ook typeert het de oorlogssituatie mooi, met als hoogtepunt de scène met het volkslied. Ook is de film niet vies van humor, vooral tussen de briljante dialogen van Bogart en Captain Renault (Claude Rains). En die slotzin! Werkelijk een tijdloze klassieker.

4,0*

Ja hoor, ook bij de derder kijkbeurt heb ik weer ouderwets genoten van Casablanca. Heerlijke film is het toch. Niet de beste met Bogart, onder andere In a Lonely Place en Dark Passage waarom toch ietsje beter, maar deze film doet zeer weinig mis. Bogart speelt fenomenaal natuurlijk. Misschien zelfs wel zijn beste rol. De sfeer in de film is heerlijk, vooral ik Rick´s club is het genieten. Natuurlijk kent Casablanca een aantal wereldberoemde one-liners. Niet dat ik ze ga posten, want dat hebben tientallen mensen al gedaan. Maar nu weer over Casablanca. De film ademt ongelofelijk veel sfeer, kent briljante acteerprestaties en een zeer doeltreffend script, wat geen moment verveeld. Kan deze film zo vaak zien als ik veel, verveelt nooit.

Hele dikke 4*

Berichten verplaatst naar Film > Genres en landen > Film noir

Maar waarom dan ook gelijk de discussie of Casablanca wel of niet een film-noir is weghalen?