The Conversation (1974)

Uiterst vermoeiende film. Door het thema en de hoge score dacht ik iets te kunnen zien wat vergelijkbaar is met Das Leben der Anderen (2006) (4,5*) of Trois Couleurs: Rouge (1994) (4,0*), maar dit haalt dat niveau absoluut niet. De film begint met een (lange) scene waarin een oninteressant gesprek wordt opgevangen, ik dacht dat dit wellicht alleen een intro was, maar de hele film wordt op die scene gebaseerd. Tergend langzaam gaat de film verder, zonder dat ik enige empathie kon ontwikkelen met een van de personages, mede omdat we simpelweg niet weten wat ze aan het doen zijn of waarom. Pas tegen het einde van de film komen we iets meer te weten, maar tegen die tijd had ik al alle interesse verloren. Ik vrees dat ik moet concluderen dat de films van Coppola niet voor mij zijn weggelegd, van The Godfather-films werd ik ook niet enthousiast. 1*

Minste Coppola voor mij.

Als regisseur beslist niet slecht, maar ook geen regisseur die heel erg mijn aandacht heeft getrokken ondanks meerdere filmklassiekers die van zijn naam afkomstig zijn. Dit was eigenlijk de laatste Coppola die nog op 1 van mijn kijklijsten lijkt te staan.

En het is wederom geen slecht resultaat, maar wel de film van Coppola die mij tot nu toe het minst trekt. Ik begrijp dat paranoia centraal staat in deze film. Maar op een paar intense scenes na voelde ik maar weinig druk of paranoia op mij neerkomen helaas.

Hackman vond ik echter ook niet erg memorabel helaas. Zeker niet slecht, maar zijn personage wist mij niet te intrigeren. Zijn dialogen vond ik niet scherp genoeg gebracht, zijn uitstraling ook niet pakkend. Hackman acteert wel goed, het ligt dus vooral aan zijn karakter voor mij.

Coppola weet de spanning soms goed op te bouwen. Scene in de lift, de droom over de moord in het hotel, de slotfase-scenes in het hotelkamertje. Het zijn allemaal de sfeervolle scenes waar de film het van moet hebben. Maar zonder een voeling voor druk of paranoia was het voornamelijk afwachten naar de volgende sfeervolle scene.

Middenstuk van de film was ook niet altijd even intrigerend of interessant. De gehele liefdesrelatie tussen Hackman en Garr vond ik maar suf. Acteerwerk buiten Hackman om vond ik ook weinig om over naar huis te schrijven. Het pijnpunt ligt me dan ook vooral bij de karakters van de film helaas.

Wel erg sfeervol soms, opvallend sfeervol voor die tijd. Sommige vormen van opbouw vond ik echter teniet gaan door wat suf gebruik van klassiek gedender door de scenes heen. Daarbuiten om heb je een aardig sfeervolle film soms. Kundig geregisseerd hier en daar door Coppola. Niks mis mee. Maar helaas blijft het daar voor mij ook bij.

Op zich zit het met de sfeer wel goed, mede dankzij de soundtrack en de decors, maar helaas is The conversation gewoon verhalend niet boeiend genoeg. Veel te veel oninteressante momenten, zoals dat ellenlange gelamenteer met een tweetal blonde vrouwen (in ook nog eens een veel te doorzichtige valstrik waar het de tweede betreft). Mooiste scene vond ik het metro-ritje ergens in het begin, waar het licht uitvalt en Hackman dan een soort visualisatie heeft van het een of ander. Maar verder nee, ik kan gewoon niet echt enthousiast worden van de cinema van de 'movie brats'.

Gene Hackman speelt een personage dat niet op hemzelf lijkt. Harry Caul lijdt aan sociale angst, wantrouwt mensen, is een wereldvreemde, schizoïde, slecht geklede eenzaat. In z'n eentje saxofoon spelen is de enige afleiding van de job waardoor hij geobsedeerd is. Op vlak van klanktechniek is hij ontzettend bekwaam; op vlak van veiligheid begaat hij echter blunders. Achter z'n deur met driedubbel slot en alarm treft hij een verjaardagscadeautje aan van een onderbuur. De sloerie Meredith neemt hij blindelings in vertrouwen als uitlaatklep voor z'n opgekropte frustraties. Als katholiek kan hij niet tegen vloeken en worstelt hij met een schuldgevoel na een zaak die misliep toen hij nog in New York werkte. Nu wil hij voorkomen dat zoiets opnieuw gebeurt.

In de zonderlinge openingsscène zoomt een camera langzaam in van algemeen naar specifiek. Datzelfde Union Square in San Francisco zal later in miniatuurvorm te zien zijn op de afluisterbeurs. Misleidend is het beeld van een scherpschutter aan een hoog raam, want dat blijkt een geluidstechnicus te zijn. Met drie verschillende microfoons nemen ze flarden van een gesprek op dat op het eerste zicht onschuldig lijkt. Daarna zal Harry die drie opnamen combineren en bijgeluiden wegfilteren, totdat er een verstaanbare conversatie overblijft. Na zevenendertig minuten klinkt voor het eerst het zinnetje "He'd kill us if he had the chance." Tijdens de ontknoping klinkt datzelfde zinnetje met de klemtoon op de derde lettergreep, waardoor het van betekenis verandert. Slachtoffer en moordenaar zijn plots van rol gewisseld. Het een karakterstudie van een eenzaat bij wie de stoppen stilaan doorslaan, en tegelijk een paranoiathriller waarin niemand te vertrouwen is en iedereen z'n medemens bespioneert.

Harry Caul: If there's one sure fire rule that I have learned in this business is... I don't know anything about human nature. I don't know anything about curiousity. That's not part of what I do.

Martin Stett: We know that you know, Mr. Caul. For your own sake, don't get involved any further. We'll be listening to you.

Harry Caul: Why are you asking me all these questions?

The Conversation is een film van Francis Ford Coppola uit begin jaren zeventig, een tijdperk dat geheel werd gedomineerd door het Watergate-schandaal.

De invloed van het Watergate-schandaal leidde onder meer tot films zoals Three Days of the Condor (1975), The Parallax View (1974), All the President's Men (1976) en Coppola's The Conversation. Dergelijke films hebben als central thema dat de overheid niet te vertrouwen is, en dat er samenzweringen zijn om allerlei illegale activiteiten te kunnen uitvoeren of juist te verdoezelen, en dat de privacy van de gewone burger verre van gewaarborgd is. Dergelijke films spelen sterk in op de paranoia die er in de eerste helft van de jaren zeventig heerste wat betreft samenzweringen, afluisteren, en geheime organisaties.

Harry Caul (Gene Hackman) wordt ingehuurd als professionele afluisterexpert om een conversatie tussen twee mensen op te nemen. Gaandeweg het in elkaar zetten van de voor de klant behapbare tape begint hij te vermoeden dat er iets ernstigs op het punt staat te gebeuren.

Het bovenstaande zou The Conversation solide in de categorie thrillers plaatsen, maar de film gaat verder dan dat. Zoals gezegd is The Conversation een van de films die inspeelde op de paranoia die werd veroorzaakt door de onthullingen van het Watergate-schandaal. The Conversation gaat niet zozeer over zij die afgeluisterd worden, maar over de afluisteraar en het eenzame leven dat hij leidt en zijn overheersende neiging tot paranoia, immers wie afluistert kan ook zelf worden afgeluisterd. Cauls steeds sterker wordende paranoia wordt door een incident uit het verleden sterk gecombineerd met een schuldgevoel. Een schuldgevoel dat hij eerst tracht weg te wuiven door te pretenderen dat de inhoud van de gesprekken hem niet interesseren en dat hij gewoon zijn werk doet en door nietszeggende biechtjes in de kerk. Gaandeweg de film lukt het hem steeds minder dit schuldgevoel weg te wuiven, en neemt ook zijn paranoia sterk toe, met als gevolg dat hij het zicht op de werkelijkheid aan het verliezen is, en dit leidt tot enkele zeer interessante scene's waarin paranoia en werkelijkheid door elkaar lopen. Dit leidt uiteindelijk tot een finale die symbolisch de sterke paranoïde gevoelens van dat tijdperk tot uitbarsting laat komen.

Coppola besloot om de film een trage spanningsopbouw te laten hebben, en door de combinatie van paranoia en het sterker wordende schuldgevoel werkt dit hier uitstekend. Langzaam maar zeker worden er meer lagen van Cauls karakter afgepeld en ontdekken we steeds meer over hem. We zien hoe eenzaam hij eigenlijk is, dit laatste wordt nog eens versterkt door de prachtige (jazz) soundtrack van David Shire, die later ook de minimalistische score voor All the President's Men zou doen.

Gene Hackman draagt deze film, hij geeft zijn Harry Caul een eenzaamheid en geslotenheid die leiden tot onhandig sociaal gedrag bij hem zoals enkele scenes duidelijk te zien is. Zijn Caul laat zien dat de immorele kant van zijn werk wel degelijk effect op hem heeft ookal ontkent hij dit in eerste instantie. Anderen die zeker genoemd moeten worden zijn de helaas veel te vroeg overleden John Cazale die als de onzekere Stan een prachtige prestatie levert, en Allen Garfield, die als de venijnige nummer 2 van de Oostkust Caul van de troon probeert te stoten.

Hoewel The Conversation in het kielzog van Watergate werd gemaakt, en de technologie ontegezeggelijk veel verder is gevorderd is sinds die tijd, heeft de film nog steeds een actualiteit die opgeld doet als het gaat om het bewaken van de privacy en wat het doet met degene die dergelijke inbreuken plegen.

The Conversation is een aanrader voor iedereen die geïnteresseerd is in die periode uit de Amerikaanse politieke geschiedenis. Ook zij die Das Leben der Anderen (2006) hebben gezien zouden deze film eens moeten proberen, zij het dat de insteek in Florian Henkel von Donnersmarcks film obsessie is, en niet paranoia.

Coppola domineert misschien wel de jaren 70 met The Godfather I en II en Apocalypse Now. Maar misschien is zijn beste film uit dit decennia wel The Conversation.

Gene Hackman in zijn beste rol ooit als Harry Caul en een fantastische score van David Shire. Zo vlak voor het watergate schandaal zeer vooruitziend en vandaag de dag nog steeds actueel. Een zeldzaam sterke karakterstudie over eenzaamheid, isolatie en wat men er nog meer in kan vinden.

Grootse films komen altijd op tijd in de analen van de wereldgeschiedenis. Toen The Conversation in de zalen kwam, was het Watergate schandaal volop bezig en voor president Nixon waren het zijn laatste uren presidentschap. Vreemd genoeg was het script gedeeltelijk al geschreven 6 jaar eerder en was het afluisteren een idee door collega regisseur Irvin kerchner ingefluisterd. De link met het actuele politieke klimaat was dus louter toeval maar de film combineert wel twee thema's die op dat moment pers en publiek beroerden. Paranoia en complottheorie. Laten we eens kijken hoe maestro Coppola dit in beelden (en geluiden) omzet. Harry Caul (Gene Hackman) komt zijn appartement binnen (die melancholische piano score !), iemand (wie is dat ?) passeert hem en wenst hem gelukkige verjaardag; (hoe weet ze dat ?) Hij komt aan zijn deur, 4 sloten openen, komt binnen en vindt een verjaarsdagspakje op de grond. Het rinkelen van een (alarm) bel ! Paranoia slaat over bij de kijker. Wie kan er binnen ? Wie weet zijn verjaardag ? Coppola filmt volledig het standpunt van Harry. We weten en zien niet meer dan Harry. Daardoor worden we langzaam betrokken bij een complot. Want bij paranoia hoort complot. Het gaat ook over afluisteren en Coppola zet een geniale introductie scene neer. Van een totaal beeld van een plein met geluiden op de achtergrond (muziek, storingen, kakafonie) tot langzaam een close up van de betrokken personen – hoe dichterbij de camera komt (een technisch huzarenstukje deze zoom) hoe sterker de geluiden worden. Harry heeft een opname gemaakt van een gesprek en vermoedt dat er in het gesprek een moord wordt beraamd. Zijn vaste production designer Dean Tavoulis zorgt ervoor dat de film een onzichtbare dreiging uitstraalt : Kantoren, gebouwen, pleinen en hotels ... alles is verlaten. De slechteriken zijn immers geen criminelen maar bestuursleden van grote firma's (bv een Robert Duvall die zelfs niet op de eindgeneriek voorkomt). Wantrouwen tegenover geld en macht, we zitten nog niet zo ver na de flower power tijd. Coppola is fier om te vermelden dat de inspiratie voor deze film kwam van Blow up door Antoniono. Daar is waar 2 groten der cinema elkaar ontmoeten. Coppola stond in 1974 toch wel op een hoogtepunt. Hij was alomtegenwoordig in de oscar nominees het jaar daarop met zowel The conversation (bescheiden 3 nominees) als The godfather II (11 nominaties waarvan 6 gewonnen !). Dat deze film een beetje in de hoek werd gedrumd door The godfather II is een spijtig voorval want ze zijn minstens even goed. Maar dat Gene Hackman gepasseerd werd voor zijn prestatie is een misrekening van de academy award comité. TC mag zich dan wel als een thriller outen (bv de toiletscene in het hotel – beste dat een thriller kan bieden) maar de film is in se een persoonsdrama en steunt op een geniale Hackman. Deze acteur stond steeds in de schaduw van tijdsgenoten De Niro of Pacino maar heeft toch maar mooi The French connection én (nog beter in) The french connection part II, Missippi burning en Unforgiven op zijn palmares staan. In TC is onze held een eenzame, gesloten man zonder emotie. Je krijgt de meest ontroerende break up te zien (wat een mooie scene toch met een fragiele Teri Garr) en de man pinkt geen traan weg. Maar de man begint te kraken op bepaalde momenten. Eventjes later, in zijn atelier legt hij uit aan een nietsvermoedende dame die hij op het congres ontmoette dat hij niet toont wat hij voelt. Opnieuw ontroering waarin Coppola de camera tot 3x toe naar het gezicht van harry draait in de hoop zijn gevoelens te ontmaskeren. Meesterlijke cinema. Naast de Jazz soundtrack (Duke Ellington, Johnny Mercier) is er ook componist David Shire. Zijn sublieme score begeleidt Harry in zijn tocht naar de waarheid (a single muziekinstrument voor a single man was zijn credo). TC blijft relevant want 24 jaar later komt de film 'Enemy of the state' uit. Opnieuw speelt Hackman een afluisterexpert (weliswaar onder een andere naam en met een verschillend verleden maar de link met Harry Caul is er zeker). De film pikt niet alleen terug het personage op maar ook de thema's paranoia en complot komen terug. Immers, onder die gladde, gepolijste en zeer entertainende actie thriller - Regisseur is de betreurde Tony Scott - brengt de film een waarschuwing. Is het niet gevaarlijk om de overheid toe te laten alles te mogen surveilleren in naam van de veiligheid ? Onze privacy blijft in gevaar. Fictie ? Het onderwerp bleek nadien de geschiedenis (opnieuw) te beroeren. Big brother als entertainment in 2000 ? Snowden en Het NSA incident in 2013 ? De Russische campagne tijdens Amerikaanse verkiezingen in 2017 ? TC laat je achter met een ongerustheid. De fabuleuze eindscene (zowel fysieke als mentale destructie) spreekt boekdelen. Alleen kijken wij niet meer onder ons bed of er monsters zijn. Nu weten we – dankzij facebook - dat de echte monsters verstopt zitten in onze smartphones

een uittreksel uit mijn boek 'mijn 100 favoriete films' met op nr 66 : The conversation

The Conversation van Francis Ford Coppola is een spannend drama met thrillerelementen en tegelijkertijd een karakterstudie van een getalenteerde en eenzame einzelgänger. De film neemt je heel onprettig mee in de wereld van Harry Caul. Een wereld die uit grauwe en steriele waarnemingen bestaat en weinig plaats biedt aan frivoliteiten. De weinige frivoliteiten die Harry zich permitteert, gebeuren niet spontaan maar zijn strak geagendeerd en prettig gestructureerd. Harry leeft in een benauwende wereld.

Harry Caul is de beste afluisterspecialist in het land. Hij is een legende. Achter al dat talent gaat echter een eenzame en paranoïde persoonlijkheid schuil. Harry is iemand die de samenleving observeert. Hij neemt er niet aan deel. Zijn grootste angst is om zelf ooit afgeluisterd of achtervolgd te worden en als gevolg daarvan geen controle meer te hebben. Die angst van de kille Harry, die voortreffelijk door Gene Hackman wordt vorm gegeven, beheerst alle facetten van zijn persoonlijkheid en van het verhaal.

Gene Hackman speelt hem als gezegd fantastisch. Verbeten, onbuigzaam en gefocust op zijn werk. In zijn werk hoeft hij alleen maar te luisteren en te kijken. Hij hoeft niet te taxeren of te voelen. Hij bevindt zich op bekend terrein, heeft de controle en hoeft zich niet bezig te houden met andere mensen en hun morele kwesties. Laat staan met zijn eigen persoonlijke issues.

Een opdracht gooit echter alles in de war. Een opdracht zaagt stevig aan Harry’s rotsvaste fundamenten. De film beschrijft heel minimalistisch en heel gedetailleerd hoe gebeurtenissen die voortkomen uit die opdracht een grote impact hebben op het zekere en objectieve perspectief van Harry. Harry wordt gedwongen zijn principes en waarden op te rekken.

The Conversation is een beklemmende film. Dat ligt niet aan het verhaal. Dat is simpel en blijft rudimentair. Dat ligt ook niet direct aan het camerawerk. De camera volgt de protagonist met afstand. De camera registreert zonder opsmuk. Zonder emotie. Het is met name aan de kijker de nuances in de geestelijke aftakeling van Hackman’s personage in te vullen en er een waarde aan te hechten. In de interpretatie van de kijker ligt de beklemming. Of een ander gevoel natuurlijk. Dat is aan de kijker,

De film trekt aangenaam aan het oog voorbij onder begeleiding van een piano score die de film passend voorziet van melancholische ondertonen. Een fijne muzikale omlijsting die niet opdringerig aanwezig is maar juist door zijn subtiele inzet een zeer sfeervolle werking heeft.

De film maakt indruk. De epiloog maakt extra ndruk. De camera gedraagt zich daar als een bewakingscamera die statisch van links naar rechts heen en weer beweegt in Harry’s appartement. Stilistisch mooi terwijl de beelden en passant iets zeggen over Harry’s angsten en zijn geestesgesteldheid.

The Conversation vertelt van een intrigerend menselijk drama verpakt in een thriller. De film vermaakt maar stemt ook tot nadenken over de impact die informatietechnologie heeft op het dagelijkse bestaan. Over totale transparantie en het verdwijnen van de privésfeer. In die zin is The Conversation zelfs een actuele film. Maar goed, The Conversation is in de eerste plaats gewoon beklemmende cinema van hoog niveau.

In één woord: WOW! Slowburner van de bovenste plank waarvan ik me achteraf vagelijk herinner deze twintig jaar terug te hebben gezien en er toen niet echt van onder de indruk was vanwege het gebrek aan gebeurtenissen en tempo. Dingen die ik nu wel ten volste ervaar en op waarde schat.

Als een stoorzender gaat de film van start met alle vervormde woorden en zinnen van het gevolgde stelletje waarvan het in eerste instantie maar de vraag is of ze nu werkelijk het waard zijn te volgen en af te luisteren. Woorden, zinnen, opmerkingen, de toon...het zijn dingen waarvan veel te maken valt maar waar ook de context ontbreekt, dus is het dan wel wat we denken dat we horen? Caul wordt in de eerste plaats niet voor de interpretatie gevraagt maar voor het technische gedeelte, en waar Caul een professional lijkt die zich normaal niet met de zaken bemoeit kan hij dit geval kennelijk niet laten rusten en ontstaat er een verhaal gelijk aan Das Leben Der Anderen. De film vervolgd zich met beelden van een sobere en wantrouwige man die weinig meer in het leven lijkt te hebben dan zijn werk en de daar aan gekoppelde achterdocht waarvan hij weet wat mogelijk is. Het beeld van de conventie is één van het soort die definitief de angel uit het zogenaamde spannende werk haalt. Een plek waar men net als ieder andere bedrijfstak rotzooi probeert aan te smeren, reclame probeert te maken en het hoogtepunt is nog wel de domme blondine tijdens de presentatie van één of ander afluisterapparaat. Hier zullen we James Bond niet snel treffen of het moet voor de blondine zijn. Desondanks borrelt en kookt het bij Caul over de zaak, het feit dat hij gevolgd wordt maken dingen er niet beter op en bevestigt min of meer dat er toch wel wat aan de hand is. Het is het volgen van een broodkruimelspoor...

En dat laatste is nu juist wat de film zo boeiend maakt. De constant achterdocht van Caul die de kijker mee neemt in het zelfde schuitje. Het stinkt, het klopt niet, maar wat speelt er nu precies? Met de wetenschap dat het allemaal interpretatie is, dus het allemaal wel eens anders kan zijn, wordt er een boeiend soort wrijving gebracht tussen wat is, wat kan en wat lijkt. Iets waar je als kijker ook in mee gaat. En hoewel ik constant in het achterhoofd hield dat het allemaal wel eens mee kon vallen, en vooral zo lijkt, wordt toch op briljante wijze het evenwichtig gehouden tussen wel of niet op een uitermate dun koord waardoor eigenlijk niet te ontkennen valt dat er niets is maar er verder ook niet verraden wordt wat wel. De spanning en paranoia wordt prima opgevoerd met de verontrustende droom waarop de afluisterpoging volgt in de naburige hotelkamer. Een scene die zowel bevreemdend als beangstigend is en voor Caul ook duidelijk is dat hij dit wellicht niet had willen weten noch zich mee had moeten bemoeien. Het is echter de vervolgscene, waar het geheel plaatje doordringt tot Caul en waar de kijker en fragmentarische samenvatting krijgt waarin alles in perspectief en nuance geplaatst wordt en waar de film nog een keer op fenomenale wijze scoort met een kippenvel moment. Het is de kers op de taart die dit geheel een film maakt waar je na afloop nog eens met verbazing aan terug denkt en alles op een rijtje zet. Caul schiet er verder niets mee op, ondanks de geleerde les, en onthutsend is de minutieuze wijze waarop hij zijn huis doorzoekt en vervolgens met de botte bijl afbreekt.

Het zijn passende scenes in een uitermate interessante scene waarin Hackman schittert en als enige fout het saxofoon spelen imiteert. Harrison Ford passeert eveneens de revue, en enger dan ooit, dit geheel afgemaakt met prima muziek en aantal kleinere indringende scenes zoals de wc pot maken deze film tot een intrigerend en uitermate boeiende film. Wat rest, nogmaals: WOW!!!

Matig.

Het is te zeggen: Francis Ford Coppola beoogt een trage thriller, een beetje Hitchcock-achtig. En het is niet eens dat hij echt mislukt in z'n poging. Het is alleen lange tijd saai. Het prikkelt allemaal maar weinig en het personage van de stroeve Gene Hackman mag dan wel sociaal incapabel en instabiel zijn, echt veel wordt er niet mee gedaan. Hackman is ook niet goed genoeg in de scènes waarin het even doorslaat.

Naar het einde toe komt alles wel goed samen. De clou is niet echt verrassend, maar onder meer die laatste scène in dat mistroostige appartement is wel goed gedaan. Dat past ook perfect bij het genre van de paranoia-thriller, midden jaren 1970 kennelijk een erg populair genre (maar helaas niet meteen mijn ding).

2,5

Van deze film herinnerde ik mij enkel nog een paranoia sfeertje dus het was tijd voor een herziening. Ik hou echt wel van dit soort werk. De trage gelaagde opbouw, het drama aspect, de psychologie van Harry Caul. Zoals deze film bewijst, is het best mogelijk een volwassen thriller te maken zonder dat daar toeters en knallen aan te pas moeten komen. In de jaren zeventig was het zelfs kortstondig een specialiteit in Hollywood. Er gebeurt heel veel in deze film - hoewel voor sommige kijkers misschien te weinig - waarbij bepaalde informatie mondjesmaat op de kijker wordt losgelaten. Dat betekent dat je eigen standpunt als kijker regelmatig uitgedaagd wordt tot herziening. Mijn eigen conclusie is dan toch dat Harry Caul erin geluisd is. De sleutel hiertoe is de (gesuggereerde) diefstal van de tape door de assistente van Bernie. Bernie die op zijn beurt op de hoogte was van het controversiële verleden van Caul en zijn uitmuntende vakkennis. De link wordt nooit expliciet gelegd maar de suggestie is toch aanwezig dat Bernie in contact zal hebben gestaan met de directeur assistent Martin. En ik denk dat Bernie Caul heeft aanbevolen bij Martin en co als useful idiot om het in scene gezette gesprek op te nemen. Martin loopt ook ‘toevallig’ rond op de conventie waar Bernie en Harry aanwezig zijn. Uiteindelijk is het dan wel een erg complex complot dat even goed helemaal niet had kunnen werken en enkel gebaseerd is op de excellentie van vakidioot Caul.
Het element van de verschillende nadruk op woorden (“kill us”) kan dan weer alleen maar psychologisch geïnterpreteerd worden aangezien in principe een opname steeds hetzelfde zou moeten klinken. Enkel een verwrongen geest kan daar iets aan veranderen. Eigenlijk zou ik de film nog eens opnieuw willen zien waarbij ongetwijfeld nieuwe details naar boven zullen komen.

Deze neo-noir thriller herzien op de nieuwe 4K uitgave van StudioCanal met Dolby Vision. Coppola schoot deze film tussen de Godfather part 1&2 door en is tevens zijn favoriete werk.

In dit verhaal volgen we Harry Caul (Hackman) die een meesterlijke rol neerzet als freelance beveiligingsagent gespecialiseerd in afluisterapparatuur. Harry is een eenzame man die zeer op zijn privacy gesteld is. Hij en zijn partner Stanley (Cazele) luisteren in opdracht van de geheimzinnige Director (Duvall) een jong koppel af. Wanneer Harry, een katholiek die in zijn vorige opdracht 3 doden op zijn geweten heeft, flarden hoort over een mogelijke moord raakt hij betrokken bij een zaak. Hij wil er alles aan doen om te voorkomen dat de geschiedenis zich herhaalt. Harry word met de dag méér paranoïde en dat wordt in de eindscène op fenomenale wijze in beeld gebracht. Een jaar later speelde Hackman opnieuw een vergelijkbare rol in ‘Night Moves’, wat zo een proloog van deze film had kunnen wezen. In 1998 speelde hij opnieuw een soortgelijke rol in ‘Enemy of the State’.

Geschoten in San Francisco met prachtig pianospel van David Shire.

John Cazele zullen de meeste herkennen van de Godfather films. Hij stierf helaas al op 42 jarige leeftijd aan longkanker.

Leuk om Harrison Ford te zien die toen nog vrijwel onbekend was. Hij zet een sterke kleine rol neer als Assistent Director.

Robert Duvall heeft een cameo als de Director, maar bleef uncredited.

Werd genomineerd voor o.a beste film & scenario en won de Gouden Palm op het filmfestival Cannes.

Met een budget van 1.6mil haalde de film 4.4mil binnen.

Kwestie van interpretatie.

Hoewel de twist uiteindelijk behoorlijk ferm was viel deze film me nogal tegen. Van thriller is weinig sprake... een "paranoia" thriller is er één waar het hoofdpersonage moet vrezen voor zijn eigen leven, hier vreest hij voor het leven van iemand anders, en daar loopt het al mis voor mij. Veel "thriller" vond ik er niet aan. Neem gewoon dat geld en doe wat anders man.

The Conversation bevat ook wel enkele goede montage-technieken, zoals flarden uit het gesprek van het koppel, dat continu herhaald worden, om te benadrukken dat ze in Cauls hoofd blijven malen. Maar de hele opzet was te traag en te minimalistisch voor mij waardoor ik het nogal een saaie zit vond waarbij je twee uur lang naar een kleurloze luistervink moet gapen.. 2* + een halfje voor het einde. Wat een vreselijk overroepen film zeg.

Een grandioze herziening in de bios, ruim 21 jaar nadat ik hem voor het eerst zag. En ik vind dit echt een absoluut meesterwerk. Een rijke film, paranoiathriller maar vooral existentialistisch drama. En zo is Coppola zomaar de eerste regisseur met twee films op 5 sterren bij me (Apocalypse Now is de andere),

Grijp de kans en ga deze in je filmhuis zien rondom de feestdagen.

Het is een Hitchcock-achtige film met dubbele bodems en opbouwende suspense en net als de (betere) films van Hitchcock gebeurt er ogenschijnlijk weinig interessants – het is niet een film die je vanaf het begin aan je stoel kluistert – maar is er (aan het einde) een sterke plotwending waardoor alles in een ander licht komt te staan. Het thema is natuurlijk afluisteren en anticipeert daarmee niet alleen direct het Watergate-schandaal maar ook de moderne surveillancemaatschappij in het algemeen, waarmee het de vragen opwerpt of we nog wel geheimen kunnen delen of überhaupt bewaren – maken we ons niet erg kwetsbaar als er geen privacy meer is en profiteert daar ook niet de misdaad zelf van? – maar ook wie nu wie observeert/waarneemt. De film doet met zijn postmoderne thematiek van kijken/registeren of bekeken/geregistreerd worden zo ook wel denken aan Peeping Tom (1960).

De hoofdpersoon is een christelijke man die zich niet laat verleiden tot de zonde van nieuwsgierigheid en slechts zijn opdrachten uitvoert maar raakt in een ethische crisis als hij beseft dat zijn werk het leven van anderen kan kosten; in eerste instantie lijkt hij erop uit dan ook de te plegen misdaad zelf te registreren (zodat je zou kunnen concluderen dat de aan het licht gebrachte halve waarheid onrecht voortbrengt maar de hele waarheid toch weer de rechtvaardigheid dient omdat dan niemand zijn straf ontloopt) maar met de plotwending komt hij erachter dat nota bene zijn observatie een leugen was en hij zelf vanwege zijn ‘eerlijk’ werk medeplichtig is aan moord. Door de film heen is er al de anticipatie dat de briljante afluisteraar zelf wordt afgeluisterd en dat juist zijn geslotenheid en daarmee eenzaamheid zijn zwakte is waardoor hij kan worden gebruikt; zijn gerichte (oogklepachtige) en daarmee succesvolle aanpak als afluisteraar heeft net als zijn solitair leven een gebrek aan context dat gevaarlijk blijkt. De film roept zo veel voor onze tijd relevante filosofisch-maatschappelijke vragen op en is ook qua verhaal sterker dan het op het eerste gezicht lijkt.

Na enkele jaren herzien (in 2020 zag ik hem voor het eerst). De film beviel me de eerste keer niet maar dat had ok mijn stemming van de dag kunnen zijn en ik was druk bezig met een verhuizing en andere dingen dus de aandacht was er ook niet. Nu deze gerestaureerd in de bios draaide leek me het toch wel tijd de film een herkansing te geven. Wat ik toen allemaal zei kan ik lang niet allemaal meer plaatsen maar per saldo overheerst de teleurstelling.

Ik trok toen de vergelijking met Das Leben der Anderen en de eenzaamheid van de hoofdpersoon. Ik zag nu vaag wel waar dat vandaan kwam maar ik hechtte daar toen te veel waarde aan. Wat me nu opviel is dat dat slechts een klein deel is van de film en dat is allicht mijn grootste pijnpunt: op dramatisch vlak is de film gewoon mager mede door de vlakke vertolking van Hackman. Die laatste scène kan ik op verstandsniveau ergens nog duiden maar als kijkervaring kwam dat deel nogal uit het niets voor mijn gevoel. Dat stuk deed me niets. Allicht speelt ook mee dat dit thema toen heel actueel was maar dat dat nu zo spannend niet meer is dat men afgeluisterd kan worden. Ik vond het nogal drukmakerij om niets. De thematiek dat je af en toe je ogen moet sluiten en gewoon je bek houden zit ook in Chinatown trouwens en die film stamt ook uit die periode, maar Chinatown is op elk vlak een superieure film.

De eerste 40 minuten zijn oké maar daarna kakt de film in, vanaf die conferentie en met dat eindeloze feestje daarna. Richting het einde gaat de plot weer lopen en wordt de film boeiender maar kan niet meer gered worden. De film lijkt nogal doelloos en voelt aan als los zand (dat vond ik in 2020 ook al). Visueel worden er aardige dingen gedaan (zeker dat eerste shot) maar de fotografie is wat degelijk en voelt gedateerd aan. Mijn score wordt iets verhoogd want per saldo zitten er genoeg goede dingen in voor een voldoende. 3,0*.

Sinistere thriller met geweldige shots, o.a. in de loft van Hackman. Het gegeven is een expert die zijn eigen regels overtreedt en zo vervolgens meegetrokken wordt in zijn eigen opdracht. Dit gekoppeld aan de technologie en zijn paranoia ontstaan vanuit een overwerkt stuk uit het verleden leidt tot een goede finale. 1 van Coppola's minder bekende, doch betere films.

Hackman.

Een acteur waar ik eigenlijk gewoon te weinig aandacht aan besteed heb, te weinig films echt van gezien - en beoordeeld heb, als ik het lijstje hier er langs leg. Maar hij is het wel die deze ogenschijnlijk simpele film draagt en tot iets bijzonders maakt. Behalve hem zie ik het er niet in.

Nouja, er is wel de nerd-achtige interesse in de supermooie oude bandrecorders natuurlijk. Toch een van de mooiste uitvindingen van de mensheid, de bandrecorder. De precisie waarmee de band opgewikkeld wordt.

Oh, daar ging de film dus niet echt over. Het ging om dat ene woordje. En om hoe de technologie maakt dat privacy een illusie is.

In de vertelling van het verhaal nogal homeopatisch, in de cinematografie af en toe geniaal, Hackman is gelijk een god in hoe hij zijn rol speelt - maar dat alles is maar bijzaak. De film komt pas echt tot zijn recht in de laatste minuut. Daar zijn alle punten voor, niet voor die paar tellen dat die Nagra SN in beeld is. Dan klopt de soundtrack ineens, en mooier dan in elke film die ik ooit gezien heb.