Prince of the City (1981)

Hopeloze hoofdrolspeler.

Aardige misdaadfilm van Lumet die deels om zeep wordt geholpen door het soms hopeloze geschmier van hoofdrolspeler Treat Williams. De regisseur heeft eveneens betere films gemaakt. Toch ligt er voor een ieder die de minpunten kan negeren een aardig onderhoudende misdaadfilm in het verschiet, waarbij de lange speelduur best vlot voorbij trekt.

Redelijk.

Een hele kluif. Enerzijds een typische dossierfilm, anderzijds een kijkje onder de pet van een agent die wenst af te rekenen met dubieuze politiepraktijken waar hij actief aan deelneemt. Een wirwar aan vuile zaakjes en al dan niet duistere figuren met elk zo hun eigen agenda. Het is af en toe wat taai en stroef.

Zeker de eerste helft is hier en daar zwoegen. Bepaald geen geweldige hoofdrolspeler, maar Lumet valt daar ook het een en ander aan te wrijven. Hij laat hem een aantal keren spartelen met fors aangezette scènes. Je kan je afvragen hoe zo'n wispelturige cop zich überhaupt staande heeft gehouden in zijn vak.

Film komt beter uit de verf in het tweede deel, wanneer de duimschroeven worden aangedraaid, Ciello de gevolgen van zijn bekentenissen dichterbij ziet komen en Lumet meer en meer op hem inzoomt. Als het er echt op aankomt, valt Williams nog altijd door het mandje, maar het staat allemaal wat steviger.

Ook vanwege het ambivalente karakter van het thema en de personages. Serpico is in mijn herinnering bijvoorbeeld veel meer zwart wit dan deze prinsen. Zo bekeken een interessant portret van New York's Finest en zijn klokkenluider, maar met net iets teveel minnen om van een biologerende film te spreken.

Interessante, doch ook achterhaalde en langdradige film over een New Yorkse flik die undercover meewerkt aan een grootschalige anti-corruptieoperatie. Williams in de rol van zijn leven, als agent die het goed bedoelt maar met heel wat gewetensbezwaren heeft af te rekenen. De eerste helft was bijzonder traag maar wanneer hij beseft dat hij zelf in het vizier komt en wanneer zijn identiteit in de pers uitlekt , wordt de film iets benauwder. Het is hoe dan ook een praatfilm die veel te lang uitdraait en dat maakt het tot een kijkbeurt waarbij ik even moest doorzetten. Dit had niet zo lang gehoeven maar Lumet legt wel de goede accenten wanneer hij aangeeft dat er geen winnaars zijn in dit "spel".

Lumet weet de sfeer van begin jaren 80 New York prachtig weer te geven. Deels door de setting en deels door de rauwe personages. Knap hoe er een genuanceerd beeld van corrupte agenten wordt neergezet, iets dat je niet vaak ziet. De cast is sterk, inclusief Williams, waarbij je de twijfel en angst in zijn ogen ziet. De lange speelduur is geen probleem en de film verveelt geen moment.

Uitstekende film waarin een agent van de narcoticabrigade als informant optreed tegen corrupte agenten. Gebaseerd op een waargebeurd verhaal over een jarenlange operatie (en wellicht hierdoor ook wat aan de lange kant). Het verhaal wordt gaandeweg steeds beter. Realistisch en zonder enige opsmuk in beeld gebracht mede dankzij het locatiewerk. Een vergelijking met Serpico kan niet uitblijven, maar dat niveau redt deze film niet en bovendien is Treat Williams geen Al Pacino.

Sidney Lumet en Jay Presson Allen kregen een Oscar-nominatie voor het scenario van dit lange, complexe, maar altijd boeiende verhaal dat gebaseerd is op de ervaringen van New York detective Robert Leuci, die zich vrijwillig meldde bij een commissie die onderzoek deed naar corruptie binnen het politiekorps. Een onderzoek dat het directe resultaat van de onthullingen van collega Frank Serpico eind jaren '60, vereeuwigd in Al Pacino's definitieve doorbraakfilm Serpico die geregisseerd werd door... Sidney Lumet! Lumet keert dus terug naar dit thema met Treat Williams in de rol van klokkenluider Sonny Leuci. Zijn besluit om te praten en mee te werken met de commissie betekent dat hij door zijn collega's verguist zal worden, maar dat is een prijs die hij bereid is te betalen. Waar Sonny niet op had gerekend is dat een aantal onderzoekers hem niet vertrouwd omdat hij zelf een paar keer schuldig is geweest aan corruptie. En zo belandt Sonny tussen de wal en het schip en wordt het steeds moeilijker om (letterlijk en figuurlijk) overeind te blijven, ondanks de steun van zijn vrouw [Lindsay Crouse].

Je moet je hoofd er van begin tot einde bij houden om het plot goed te kunnen volgen, ook al omdat vanwege de vele verschillende personages en omdat de scheidslijn tussen de 'goeden' en de 'slechten' (bewust) niet altijd scherp zichtbaar is. Treat Williams geeft de film regelmatig een flink adrenalineshot en zorgt ervoor dat dit relevante, schrijnende relaas zeer de moeite waard is.

Thematisch heel sterk en veel meer grijs dan in broertje Serpico. Daar is Pacino een idealistische coole gast waarmee bijna iedereen zich wel wil identificeren. Williams als Ciello is een agent met schuldgevoelens die klokkenluider wordt en zoals het vaker gaat dan in het geval Frank Serpico zoveel rotzooi lostrekt dat je afvraagt of het het allemaal wel waard was. Toch is dit niet een van Lumets allerbeste films voor me. IK kwam er moeizaam in en dat ligt voor mijn gevoel toch echt aan de film die wat moeizaam op gang komt. En Treat Williams is geen groots acteur, Hij voldoet, maar bij Lumet verwacht ik meer. Niet zoals ik vaak las (niet alleen hier) het verborgen meesterwerk van Lumet, maar zeker een prima film.