Alternatieve titel: Seven, 25 januari 2025, 00:16 uur
Nagenoeg perfecte film.
Ik was vastbesloten om deze bij heruitgave op het grote scherm te zien. Het was gissen of ik vroeg genoeg klaar zou zijn met werk om op tijd te zijn voor aanvang, maar met een zekerheidskaartje op zak kon ik - gelukkig - om 21:00 plaatsnemen om dit, toch wel bescheiden meesterwerkje in volle glorie te aanschouwen.
De film heeft nauwelijks aan kracht ingeboet. Het is moeilijk te bevatten hoe indrukwekkend het moet zijn om deze film, die ik nagenoeg scene voor scene kan navertellen, voor het eerst te zien. Persoonlijk was het voor mij een soort tijdcapsule, met nostalgische waarde through the roof.
Visueel uiterst stijlvol: grimmig tegen het dystopische aan met die film-noir look, die eeuwige regen en die belachelijk macabere reeks doden met elk hun eigen, mensonterende tableau. Camerawerk sluit zonder uitzondering naadloos aan bij het sentiment van de individuele scenes; schokkerig tijdens achtervolgingen, meticuleus bij iedere nieuwe vondst en gedreven bij iedere ontdekking van een nieuwe aanwijzing. De score is wat nadrukkelijk sturend voor mijn smaak maar ook daarmee weet het effectief het noir-stijltje, wat het duidelijk nastreeft, te vangen.
Grootste pluspunt zijn de twee hoofdpersonen - en hun onderlinge dynamiek. Pitt heb ik nooit de beste acteur gevonden, maar het (meesterlijk geschreven) karakter van de gedreven, maar onervaren en bovendien temperamentvolle David Mills zit hem als gegoten. Nagenoeg ieder plotpunt van waarde wordt in beweging gezet door zijn personage: het zet de verhoudingen met de ervaren maar cynische Somerset gelijk op scherp, zijn woede camoufleert kundig het moment wanneer John Doe, vermomd als fotograaf, voor het eerst het in beeld komt en het zijn zijn emoties die de aanloop naar en ontvouwing van de climax zo ongelooflijk sterk maken.
Heel weinig op aan te merken. Dit is er eentje voor de boeken, zo blijkt nog altijd 30 jaar na dato. 5*
Alternatieve titel: Paardenbloem, 6 januari 2025, 01:34 uur
Hoogst vermakelijk.
Het is moeilijk voor te stellen dat deze film ergens anders gemaakt zou worden dan in Japan. Een simpele, primaire levensbehoefte als voeding wordt er tot kunst verheven en alle factoren die eraan bijdragen worden met die kenmerkende aandacht voor techniek, details en spirituele metaforen uiteengezet. Dat het een balans weet te vinden met die al net zo kenmerkende kolderieke toon en bovendien de centrale verafgoding van smaak van een hilarisch randje wansmaak weet te voorzien zonder uit de bocht te vliegen, is niet alleen uniek maar bovendien een kundige koorddans te noemen.
Het is te vergeven dat de film er audiovisueel wat provisorisch mee voor de dag komt, met die (charmante) knip-en-plak geluidseffecten, guerrilla-achtige belichting en corny scene-overgangen; het draagt allemaal bij aan de aanstekelijke en goedhartige missie om Tampopo’s hole in the wall ramen shop om te toveren tot een grade-A delicatessen restaurant. Het hele western-format is een gimmick die slechts op bepaalde momenten op de voorgrond treedt, maar een aangenaam kersje op de taart vormt.
Niet iedere sketch is even grappig en het episodisch karakter begint de film op een gegeven moment wel parten te spelen in combinatie met de speelduur, maar voor mij bleef het allemaal binnen de grenzen. Bovendien zorgt het tempo ervoor dat de mindere fragmenten snel voorbijgaan.
Voor mij een (eet)cultuur met finesse blootgelegd, in een filmisch jasje dat karakteristiek aandoet voor het land van afkomst, maar ik ken toch weinig films die ermee te vergelijken zijn. En nu zo snel mogelijk de honger stillen met een kom noodles. 4*
Alternatieve titel: Invloeden op een Vrouw, 2 januari 2025, 23:01 uur
Wat me vooral opviel tijdens de film, is hoeveel onkunde, onwetendheid en taboe er heerst rond het centrale thema van psychische problemen. Terwijl Mabel vanaf de eerste minuut vrij manisch en extreem gedrag vertoont, wordt het door haar omgeving, man Nick voorop, vooralsnog ontweken, goedgepraat of weggewuifd. De aanloop is daardoor aan de lange kant en zit vol ontkenning, maar ook Mabels opname is rommelig onvakkundig - bovendien een werkelijk schrijnend traumatiserende gebeurtenis voor de kinderen - en ook het feestelijke (?) onthaal als Mabel uit de psychiatrische instelling ontslagen wordt, vormt een inschattingsfout van jewelste: wie verzint dat?
De film verdient veel lof voor het ongeromantiseerd portretteren van een fenomeen dat destijds in cinema ongetwijfeld nagenoeg onontgonnen gebied was, en het gaat de vele ongemakken die erbij komen zeker niet uit de weg. Dat het daar de tijd voor neemt is begrijpelijk (ook al is het een lange zit) en ook de cameravoering die alles heel persoonlijk en naturel registreert draagt zeker bijna de oprechtheid van de poging. Hetzelfde kan ik helaas niet altijd zeggen van de portrettering door Rowlands: ze geeft wat mij betreft een erg zelfbewuste en zichtbaar ‘bedachte’ acteerprestatie weg, recht evenredig met het toeslaan van de gekte. Op de genuanceerdere momenten, momenten van ogenschijnlijke helderheid die niettemin verdacht wankel aanvoelen, verdwijnt ze het best in haar personage maar op sleutelmomenten is het mij teveel van de grote gebaren. Falk zit wat dat betreft veel natuurlijker in zijn rol van opgekropte woede en uitbarstingen die voortvloeien uit onmacht.
Overall vond ik het toch een wat droge vertoning. Scenes die langer dan nodig voortduren, of onverwacht afgebroken worden, waardoor de point vaak wat lukraak schetsend gevangen lijkt. Ik denk dat de film baat gehad zou hebben bij wat meer uitgedachte, exemplarische anekdotes; de documentaire-achtige feel en haast naturalistische registratie smeert de inhoud onnodig uit, althans: om heden ten dage nog trefzeker uit de hoek te komen. Belangrijkste bezwaar is echter dat het me emotioneel niet echt wist mee te voeren. De tragiek schuilt in iedere scene maar je krijgt zelden echt invoeling met hoe schrijnend sommige gebeurtenissen werkelijk zijn, waar een goede film dat meer weet af te dwingen.
Te afstandelijk om echt hoog te scoren, maar ik kan me voorstellen dat deze film de weg geplaveid heeft voor vele andere die het complexe onderwerp durven aankaarten. 3*
