Broken Flowers (2005)

Heerlijk weer. Wat kan Jarmusch toch veel zeggen, suggereren, met heel weinig. Onnavolgbaar en ik ben nu met het retrospectief dat ik gehad heb redelijk idolaat geworden.

In Groundhog day en Lost in translation komt Bill Murray met zijn flegmatieke optreden volledig tot zijn recht. Hetzelfde personage hier als "voormalig Don Juan" te presenteren werkt totaal niet, m.n. tijdens de confrontaties met zijn exen, die uiteraard allemaal weer 'verrassend divers' zijn, en zo te zien ook een behoorlijk stuk jonger.
En dan... na anderhalf uur zwakke conversaties wordt dé vraag uiteindelijk niet beantwoord... Ik heb geen probleem met een open einde, maar vond het hier echt een totale misser, waarbij het voorafgaande eigenlijk betekenisloos werd.
En dan ook nog de flauwe suggestie dat het antwoord ergens op cryptische wijze te vinden is... daar ben ik dus écht niet meer over gaan nadenken. Tegenvaller

In dit geval wel ja... dit was te gemakkelijk.

Jim Jarmusch is een regisseur wiens stijl ik wel kan waarderen. Het voelt allemaal erg sloom aan en het lijkt alsof de wereld gestopt is met draaien, maar de personages zich nog voortbewegen. Het geeft een heerlijk gevoel dat ik erg kan appreciëren van Jarmusch.

Dat gevoel had ik ook bij deze film, alleen vind ik Bill Murray gewoon geen interessante acteur. Ik snap wel dat hij hier een depressieve en eenzame figuur neerzet, maar het is anderhalf uur lang stoïcijns voor zich uitkijken. Veel meer dan dat deed hij niet en na verloop van tijd begon het wel wat te vervelen.

De gesprekjes op zich zijn best aardig en er zitten genoeg komische momenten in met de maffe figuren. Enkel het tweede gesprek met Dora dat voornamelijk gevoerd werd door haar man kon me minder bekoren. De eerste tussenstop bij Laura en haar dochter Lolita en de laatste bij Penny en de biker boys sprongen er wel bovenuit. Toch had ik niet het gevoel dat ik veel te weten was gekomen over het personage van Don, behalve dat hij veel vrouwen heeft gehad en rijk geworden is met iets van computers. Al zal het wel de bedoeling geweest zijn om zo zijn eenzaamheid nog wat extra te benadrukken. Wel tof dat we een open einde krijgen en geen zekerheid krijgen wie de moeder is en of hij effectief een zoon heeft.

Al bij al heb ik me hiermee nog vermaakt. Het typische slome sfeertje van Jarmusch is ideaal om languit in de zetel weg te zakken. Jammer genoeg was het inhoudelijk niet overtuigend genoeg over de hele lijn en Bill Murray zal nooit mijn favoriete acteur worden.

3*

Goed. Het definiëren van zijn personage is voor independent Jarmusch (die graag flirt met de Europese cinema – cf voorwoord) nooit een probleem geweest. Ook nu typeert hij zijn (anti) held Don Johnston (Bill Murray) met statische lange shots in de zetel, vliegtuig, diner, etc. De man zit gevangen in zijn eigen wereld zonder veel al te verlangens of dromen. Dat hij verplicht wordt (want zoals het een goede anti held betaamt, is hij passief) om het land te doorkruisen op zoek naar zijn verloren zoon is voor hem dan ook een hele opgave. Tijdens zijn ontmoetingen met de 4 ex vrouwen, kijkt hij noodgedwongen binnen in een ander leven. Dit alles leidt tot een apotheose wanneer Don terug in zijn dorp is en denkt zijn zoon gevonden te hebben. Met een virtuoze circelende camerabeweging geeft de cineast aan dat Don's wereld nu beweegt en verlangens toont. Daar is het Jarmusch om te doen. Niet om het plot (anekdotisch en natuurlijk geen pay off), niet om de komedie (er zijn wel leuke momenten) en niet om de roadmovie (er is geen herkenning van plaats waar Don nu is). Dat de film werkt is vooral te danken aan de prestatie van Bill Murray die met weinig reactie, eerder stoïcijns en gelaten zeer goed het personage aanvoelt en een zekere sympathie schenkt waardoor een identificatie mogelijk is. Jarmusch laat in het midden wie de moeder is, wie de zoon is maar dat weten we zeker dankzij de beelden : Roze is het nieuwe rood.