L'Ennui (1998)

Middelbare filosoof krijgt een onstuimige sexrelatie met 17-jarig meisje en raakt zo verslaafd dat de geestelijke aftakeling onafwendbaar is. Fransen hebben een traditie met het verfilmen van jaloerse mannetjes (zie bijv. Chabrols L'enfer), maar dit is de overtreffende trap. Het gehamer, het gezeur, het gedram en de tomeloze jaloezie van de hoofdpersoon, weergaloos vertolkt door Charles Berling, zijn in snelle puntige dialogen vervat die de humor niet vergeten. Af en toe gaat hij klagen bij zijn ex-vrouw, die een beetje het gevoel van de kijker verwoordt: Man, hou toch je kop. Erg gelachen en genoten. Aanrader!

De regisseur toont hoe snel een mens van een ander afhankelijk worden kan wanneer hij gedesillusioneerd is en in een crisis verkeert. De krachtige, schematische, genadeloze film, met intense beelden, over seksuele bezittingsdrang en -mechanisme, die niet altijd even geloofwaardig is, start sterk en je weet al gauw wat voor een man de hoofdpersoon is. De cast speelt bijzonder goed.

Sterk, goed gespeeld, maar het verhaal is niet echt prettig, en geen van de personages heeft ook maar in de verte iets sympathieks. En dat maakt de film toch wel tot een uitermate lange zit, waarin we van de ene tobberige situatie in de andere ellende verzeild raken. Zoals Olaf K. al aangeeft, het enige wat de hele film bij me oproept is het gevoel van man, hou toch eens je kop. Maar misschien had de regisseur zich dat moeten bedenken.

Interessante maar ook wat monotone film over maniakale obsessie versus bijna totale onverschilligheid en de waanzin die ontstaat als die twee samenkomen in een (vooral) seksuele relatie.

De hoes is wat misleidend, Guillemin (21 ten tijde van de opname) is een stuk molliger. En erotiek is ondanks het label hier niet het doel. Affectie is er amper en veel opwinding voor de kijker zit er ook niet echt in.

Wat ik verder niet vind kloppen is de beschrijving alhier: de "depressie" van de professor. Martin is erg energiek en toont geen depressieve neigingen maar vooral obsessieve. Op zijn verbroken relatie wordt ook nauwelijks ingegaan.

Misschien dat hij seks als verdovend middel misbruikt maar hij wil toch, koste wat het kost, een echte relatie met de oersaaie boerentrien Cecilia en is bezitterig en jaloers. Maar Cecilia heeft amper emoties en lijkt seks nodig te hebben om af en toe iets te voelen. Ze is verder zo simpel als een pannenkoek en heeft de uitstraling van een zak patat. Daartegenover staan wel dikke tieten en een flinke boerinnenkont, naast een onverzadigbaar libido. Lijkt ideaal voor veel mannen, een gratis "pute", maar om raadselachtige redenen raakten zowel haar overleden ex (een kunstenaar) als Martin te geobsedeerd met Cecilia. Deze raadselachtigheid is het zwakke punt van de film. Maar het is in ieder geval duidelijk dat ze door haar ongelooflijke onverschilligheid, lethargie en verveelde houding (l'ennui) nooit echt een volwaardige partner kan zijn. Niet dat filosofieprofessor Martin nu zo'n geweldig aardige vent is, hij is vooral iemand die als een mitrailleur vragen blijft afvuren. Het geen grip kunnen krijgen op Cecilia lijkt de oorzaak van waanzin te zijn van zowel de kunstenaar, die aan zijn obsessie met Cecilia onderdoor ging, als van Martin, die steeds dichter bij de afgrond komt.

Veel seksscenes verduidelijken vooral, op het vermoeiende af, dat Cecilia en Martin elkaar eigenlijk verder niets te bieden hebben. Waar seks als smeerolie voor de relatie wordt gezien, vraag je je hier af of er uberhaupt iets draaiende is. De film doet zowel qua seksscenes als qua dialogen eentonig aan en duurt eigenlijk wat te lang. Op het einde zie je Martin wel hard en goed met beide benen op de grond landen, vanaf het moment dat hij de moeder van Cecilia nog even spreekt.

Wat de acteerprestaties betreft, moet de film afgezien van de seksscenes, een makkie zijn geweest, het is vooral praten en niet zozeer emotie tonen (hoewel je Cecilia af en toe ook wel emoties ziet hebben, Martin is vooral driftig). Het gaat hier niet om puntige dialogen of rokende acteerkanonnen maar meer om het onderzoeken van een obsessieve relatie, het nastreven van iets onhaalbaars. Stiekum kun je hier ook kritiek in zien op een deel van de relaties die we om ons heen zien: zo leeg als een lekke band.

Uiterst vervelende film over een jaloerse neuroot, die geobsedeerd is door zijn seksuele relatie met een vrijzinnige tiener. Ik heb mij voortdurend zitten ergeren aan het gedrag van deze man. Dat is in mijn waardering voor deze film terug te vinden.

Schitterende film. Net als les regrets gaat het over een amour fou waarin de personages tot zelfvernietiging worden geleid. De titel 'L’ennui' slaat volgens mij op de gevoelswereld van Berling. Hij staat op de rand van een depressie en geeft nergens zin in. Een relatie met Guillemin begint als een occasioneel tijdverdrijf en ondanks zijn beweringen dat hij haar niet echt kan verdragen, wordt zijn obsessie steeds groter. Hij wordt meer en meer afhankelijk van haar en van haar aandacht. Het lopen naar plaats of telefooncel, het nerveus en haastig tikken van de toetsen van de telefoon, zijn nerveus babbelen, … alles is zenuwachtig, haastig. Cineast Cedric Kahn filmt dat ook consequent. Het personage Van Berling kan niet meer normaal functioneren, hij heeft een energie dat moet gevoed worden.

Kahn schudt een prachtige scene uit zijn mouw die die aantoont hoe gevaarlijk en onheilspellend de relatie met Guillemin zal worden. Nog voor hij met haar kennismaakt, volgt hij eerst een man in een bar, in een zithoek, rood belicht, de man lijkt in trance. Het is de man wiens plaats hij zal innemen (ook de man was geobsedeerd door Guillemin). Het is een voorbode voor wat zal komen.

Het meisje (Guillemin dus) is ook mooi geportretteerd als iemand voor wie seks fysisch is (niet echt liefde, romantiek) bv hoe ze de eerste keer binnenkomt in het appartement en direct haar kleren uit doet, ze heeft verschillende vriendjes dat volgens haar geen probleem is, ze blijft ‘houden’ van iedereen. De sequentie waar Berling haar vader en moeder ontmoet is zeer interessant. In een soort surreële toon omdat de vader niet kan spreken door een tumor en tegelijk ook tekenend hoe Guillemin omgaat met die ziekte nl zonder veel emotie voor haar vader.

Kahn filmt de seks partijen als een reactie op wat Berling voelt nl woede en frustratie uit hij door hevige seks, hij wil haar bezitten en werpt zich als een tijger op haar, als een onverzadigde haar telkens te bespringen, hij kan niet zonder haar en hij wil dat ook zij zich zo voelt. Uiteindelijk wordt hij meer en meer een melaats (zijn omgeving vermijd hem of zien hem als een freak cf wanneer hij een diner avondje crasht).

Zelfvernietiging wordt al uitgesproken in de eerste zin (auto ongeval als dood) en op het einde wordt daar naar gerefereerd maar hij redt het want hij ziet het leven niet meer als verveling. L"ennui is een krachtig portret van een man dat in de knoop ligt met zijn eigen en toont hard maar oprecht hoe seks verward wordt met liefde, hoe een relatie een persoon kan verstikken.