They Shall Not Grow Old (2018)

Indrukwekkend, heftig en hartverscheurend.

Bijzondere kijkervaring in 3D.

Mooi, indrukwekkend en heftig. Wel iets te lang. De voice-overs gaan op een gegeven moment wel vervelen. De beelden zeggen genoeg.

Bij het zien van de filmtitel "They Shall Not Grow Old", moest ik gelijk denken aan het liedje "...For Victory" van death-metalband Bolt Thrower, waarin deze zin ook in voorkomt (na circa 4 minuten) en deze zin is natuurlijk afkomstig van het gedicht "Ode of Remembrance" uit 1914.

Deze Documentaire / Historisch film is inderdaad wat aan de lange kant, maar het geheel is wel fraai verfilmd, waarin o.a. honderd jaar oude beelden met nieuwe digitale technieken zijn ingekleurd (vanaf de 25e minuut). De film is voorzien van commentaar door veteranen uit de jaren zeventig en tachtig en dat maakt soms best indruk, ondanks dat je alleen hun stemmen hoort.

Dat deze film is geregisseerd door Peter Jackson (vooral natuurlijk bekend van de "Lord of the Rings" trilogie) is natuurlijk best apart (hij werd daarvoor overigens gevraagd door het "Imperial War Museum") en het doel van Peter Jackson met deze film is, om de mannen uit het verleden trekken en hun een menselijk gezicht geven, zodat een hedendaags publiek weer kennis met hun kan maken en eerlijk gezegd is hij daar best goed in geslaagd.

Dit ziet er wel heel indrukwekkend uit. Nog niet gezien maar dat gaat morgenmiddag gebeuren. Eindelijk weer eens een film van Peter Jackson, het is dan wel een documentaire, maar wat ik zo van de trailer zag belooft het wel iets speciaals te worden met die ouwe opnames die ingekleurd zijn en er ook nog behoorlijk haarscherp uitzien. Heel veel zin in.

Sjittes... waarom zo laat?

Vooral technisch heel knap. Verder een redelijk afstandelijk overzicht van wat het leven van een Britse soldaat destijds inhield. De impact van diverse loopgravenromans (zoals Barbusses Het vuur) heeft het wat mij betreft niet. Schrijnend blijft altijd weer de houding van het thuisfront (met name aan het begin en aan het einde van de oorlog).

Wat ik me nog afvroeg: is het niet mogelijk om de beelden van minder dan 24 frames per seconde digitaal naar een normale snelheid te brengen? (Of ze eerst met een projector af te spelen die met een lage fps werkt o.i.d.?)

Volgens de website van Pathe gaat deze in Hengelo draaien, maar Pathe heeft me in dat opzicht wel vaker bedrogen. Dan kondigen ze iets aan en komt het niet.

Ik hoop dat deze wel komt. De Eerste Wereldoorlog is, naast de Donkere Middeleeuwen, één van de meest interessante perioden in de Europese geschiedenis voor mij. ik zou dit graag zien.

En ja, ik weet dat dit waarschijnlijk over Nieuw Zeelandse/Australische militairen gaat, maar de oorlog was toch feitelijk een Europese oorlog.

Ben erg benieuwd naar deze documentaire. Toch uniek dat je beelden uit de eerste Wereldoorlog levensecht kan ervaren. Fantastisch dat Peter Jackson zich bezig heeft gehouden met zo een soort project. Hopelijk gaan er heel wat schoolklassen naar toe, want van de 1e Wereldoorlog weten we in Nederland te weinig van. Deze oorlog heeft de wereld drastisch veranderd.

Indrukwekkende docu, om te zien maar misschien meer door het gesproken verhaal.

De beelden zelf zijn erg knap bewerkt, al zie je soms wel heel duidelijk dat het digitaal gephotoshoped is en komen bewegingen daarom erg on natuurlijk over.

Andere beelden zien er weer zo scherp en vloeiend uit dat je niet gelooft dat de beelden al meer dan 100 jaar oud zijn.

De eerste wereldoorlog, deels in technicolor , met mooie voiceovers van engelse overleden veteranen. Opvallend zijn de slechte gebitten van de Engelse manschappen en hun grenzeloos optimisme als zij zich opmaken voor een strijd die nu in onze ogen barbaars, verschrikkelijk en haast niet te bevatten is.

WO 1 is stokoud maar door deze (ingekleurde) filmbeelden komt het dichtbij en maakt dat je je ook weer in deze periode gaat verdiepen; een ongelofelijk interessante en vreselijke periode voor miljoenen soldaten. Jackson heeft er een mooie documentaire van gemaakt, een eerbetoon ook.

Knap werk van Peter Jackson om deze docu deels weer te geven in technicolor zodat de waanzin van deze zogenaamde Great War nog beter tot je door komt. Tjonge, tjonge je eigen vrijwillig aanmelden om uiteindelijk als kanonnenvlees tot je einde te komen. "Oh wat a lovely war" was de titel van een song dat ging over die 1e Wereldoorlog. Nou van een lovely war was in deze docu niets te bespeuren. Integendeel zelf. Uiteengereten lichamen, koppen half afgeschoten, voeten aangetast door gangreen die hierdoor geamputeerd moesten worden. Moet ik nog verder gaan. Voor mij is de 1e Wereldoorlog nog steeds de meest zinloze oorlog die ooit gevoerd werd. Voor de soldaten althans. Voor 50 meter terreinwinst de vijand tegemoet gaan met duizenden doden tot gevolg. Dan moet je toch wel knettergek zijn. Maar ja, deed je het destijds niet dan was je lot ook bezegeld. Je werd dan voor een vuurpeloton wegens desertie terechtgesteld.

Wat de opnamen betreft kwamen die volgens mij uit Ieper - de ruïnes van de stad die we o.a. te zien kregen - en van de Somme. In die bloedige slag verloren de geallieerden maar liefst 60.000 soldaten aan doden en gewonden binnen een dag. Zinlozer kan het gewoon niet. Toch nog wel over na te denken dus deze prima docu van Peter Jackson die ik toch vooral zie als een anti-oorlogsfilm.

4,0*.

Op momenten indrukwekkend, niet alleen op technisch vlak maar ook om de verschrikkingen te zien en te horen. Nog niet eens per se de rottende lijken, maar ook de verhalen over het leven in de loopgraven.

Maar als documentaire niet helemaal geslaagd. De film duurt 100 minuten en dat is best lang want het is een vrij statisch ding geworden met constante voice-overs. Wel mooi hoor, dat Engels met hun blokes, lads en chaps, maar op en duur weet je het af en toe wel. Ook het begin als het nog niet in kleur is, gaat dit wel erg lang duren. Het liedje bij de aftiteling is wel erg mooi. 3,5*.

Eerlijk gezegd vond ik het allemaal weinig indrukwekkend. Het begin was heel langdradig en voegde niets toe aan wat al lang bekend was. De gekleurde beelden van later aan het front waren af en toe intens, maar voornamelijk gewoon steeds meer van hetzelfde. - Edit - Die granaatontploffingen, waarbij gewoon hele stukken aarde uitéénspatten, dat was zeer indrukwekkend. Dat kende ik nog niet.

Uiteindelijk blijft een standaardverslag van de Engelse kant van de loopgravenoorlog over. Maar daar is al decennialang zoveel over te lezen en beeldmateriaal van te zien, dat het voor iemand die een beetje in de Great War geïnteresseerd is maar matig blijft boeien.

edit: Voor iemand die er veel van kent, boeit het natuurlijk bijna niets. Jammer. Ik had graag meer gezien van het leven "achter" de loopgraven. Van het leven "thuis", van het leven van de hoge piefen, van alles dat niet al bekend was over de loopgraven.

En dan is 100 minuten heel lang.

Edit: het beste is nog dat het me weer eens "Lament" van de Einstuerzende Neubauten doet luisteren.

Ben het hartgrondig hiermee oneens. Net deze film in de bioscoop gezien. Voor zover je het zo kan noemen is WO1 een hobby van mij. Ik ga al jaren, soms meerdere malen per jaar, naar (vooral) Frankrijk om de restanten en verhalen van deze oorlog te bezoeken. Lezen doe ik sowieso graag en uiteraard is WO1 een geliefd onderwerp. Ik ken de meeste bewegende beelden, bekende foto’s en verhalen inmiddels wel van dit onderwerp. Toch vond ik deze film juist uiterst indrukwekkend op het grote doek maar ook gewoon op TV. De opgepoetste beelden in combinatie met de mannen die vertellen waren zeer indrukwekkend bij elkaar gezet. Nog nooit eerder heb ik ik visueel zo intens een oorlog beleefd, juist omdat het echte beelden van echte mensen zijn en natuurlijk omdat het onderwerp mij aan het hart gaat.

Juist van het leven achter de loopgraven, de verhalen van jan soldaat, de hoge piefen en het leven thuis zijn genoeg films, boeken en verhalen. Wat verwacht je van een film waarbij men een bekende regiseur bekend om visueel spekakel vraagt om iets te doen met authentieke beelden van het front? Ik verwacht dan in ieder geval niet ingekleurde beelden van het leven van de Britse huisvrouw anno 1915...

Alsof je bij een docu over een historisch feit iets nieuws moet leren. Zelfs een herhalingsles kan indrukwekkend en leerzaam zijn.

Persoonlijk weet ik het nodige van WOI, maar niet in de mate waar ik dingen over WOII weet. Daar ken ik echt veel details van omdat het vroeger een grote interesse van me was. Had diverse gigantische naslagwerken thuis. Volgens mij is het heel goed dat Peter Jackson deze docu heeft gemaakt, zodat een nieuwe generatie maar weer eens leert dat vrijheid en vrede historisch gezien niet vanzelfsprekend genoemd mag worden.

Nee, niet alsof dat. Het is alsof je naar een best lange docu kijkt die je niets echt nieuws biedt dat je nog niet weet, dat dat dan gewoon na 100 minuten best een lange zit blijkt te zijn die maar matig boeit.

Vooral interessant als je zoals ik niet al te veel weet over de 1e wereldoorlog. Het is eigenlijk gewoon één grote geschiedenisles. Het 3D voegde niks toe, maar het is wel interessant om te zien hoe ze de originele beelden hebben bewerkt. Het was verder wel erg indrukwekkend, mede doordat ze geen voice-over hebben gebruikt maar 'echte' stemmen het verhaal laten vertellen.

4*

Zeer indrukwekkende film over The Great War (WO I), niet eens perse vanwege de – ingekleurde – beelden (al vond ik de lijken er wel macaber uitzien) maar vooral vanwege het verhaal dat wordt verteld. Dat verhaal vertelt bovenal hoe men in 1914 geen idee had dat een oorlog in de 20ste eeuw niet meer die romantisch-heroïsche strijd van de voorbije eeuwen is maar een industriële vernietigingsmachine is geworden.

De film laat dan ook zien hoe in 1914 de Britse jongens nauwelijks een idee hadden waarom ze opeens in oorlog met Duitsland waren maar evengoed enthousiast in het leger gingen uit patriottisme en uit avontuurzucht. Men achtte de Britten sowieso superieur en schatte in dat Duitsland zich hooguit na een paar maanden strijd zou overgeven: de mannen die in allerijl werden opgeleid tot soldaten waren zelfs bang dat de oorlog al voorbij zou zijn wanneer ze aan het front aankwamen. De soldaten die naar het front gingen waren dan ook helemaal niet bang en het was vooral veel loltrappen met de jongens onder elkaar met de bekende Britse onderkoelde humor die een stoïcijns karakter voorhoudt.

Het merendeel van de film laat (vervolgens) de loopgravenoorlog aan het front zien met niet alleen de psychologische terreur van de beschietingen en het sterven van je kameraden met overal opengereten lijken en losse ledematen maar ook de ontberingen als het gebrek aan hygiëne, de penetrante lijkengeur, de bevriezingen, de modder, de luizen, de ratten, de dysenterie, etc. Wat opvalt is dat nog steeds de massaal aanwezige dood geen indruk maakt op de jongens: het blijft gewoon hun ‘werk’ om daar te zitten en te doden of gedood te worden. Maar er vindt toch een transformatie plaats: in zulke beestachtige omstandigheden wordt men zelf een beest en het besef begint te dagen dat er iets ongekend vreselijks aan de gang is. De film eindigt ermee dat na de oorlog terug in Engeland de soldaten niet eens werden bedankt en soms zelfs met de nek werden aangekeken omdat ze vies waren en hun goede manieren waren verleerd: afgezien van de soldaten aan het front had de wereld nog altijd geen besef dat er iets vreselijks was gebeurd en dat oorlog een mensonterende bezigheid was geworden…

Overigens, (ex-)defensiepersoneel krijgt korting op een kaartje en ofschoon de huidige ontberingen en verschrikkingen in geen verhouding zullen staan tot wat de soldaten in de wereldoorlogen meemaakten, zal de film voor hen toch heel herkenbaar zijn hetgeen het verhaal van hoe oorlog de mens uit de beschaving rukt (en het onbegrip daarvan bij de burger) ook iets universeels geeft.

De film gaf me van begint tot eind het gevoel van een Discovery channel docu, maar technisch zeer indrukwekkend om te zien. De persoonlijke verhalen maken het geheel aangrijpend, maar ik miste enige context in dit document. Ik snap het weglaten hiervan, aangezien die context voor bijna al deze jongens ook niet bestond - en dit perspectief toch de focus is van het verhaal, maar vind dit desalniettemin toch een gemiste kans. Aangezien het sowieso voor velen al een onderbelichte oorlog is, die via deze weg in contact zal treden met een nieuw publiek met nieuwe interesse, had hier misschien nog wat meer in gezeten. Al was het maar als voetnoot. Enige politieke context om dit conflict in perspectief vanuit beide partijen te plaatsen had in mijn ogen een sterke toevoeging kunnen brengen.

Ik heb reeds heel wat WOI-literatuur verslonden en docu’s bekeken in mijn leven. Ik las of zag nog maar weinig waarbij de invalshoek volledig wordt verteld vanuit ooggetuigenissen. Er wordt een bewuste keuze gemaakt om geen data, plaatsnamen, namen van bevelhebbers, strategieën of andere historische verwijzingen te gebruiken. Ook politiek wordt ten stelligste vermeden. Geen monotone voice-over die de feiten en gebeurtenissen afhaspelt, wel een reeks overlevenden die hun verhaal vertellen op een achtergrond van beelden. Tal van emoties komen dan ook naar boven. Soms is de ondertoon verbitterd, verwonderd, eens met een kwinkslag, hard of emotioneel. Zeer verfrissende inkijk alvast om de gruwel en het gevoel van de oorlog op deze manier te ervaren.

De docu kent ook een mooie opbouw die start met de zorgeloze zomerdagen die er toen in West-Europa waren. Ik herinner me nog dat de Belg Philippe Thys de Tour de France toen won en dat mensen keuvelden langs de straten of genoten van een zonovergoten terrasje. Het gerommel in Servië was letterlijk een ver van zijn bedshow. Interessant was ook de oproepplicht of alvast de sociale druk om zich te melden voor de dienst. Wie niet in uniform liep als twintiger kreeg in GB een symbolische witte veer voor lafheid. Propaganda mobiliseerde een ongeziene meute op weg naar het front, een pleziertripje tot Kerstmis ...

Het grootste deel van de docu beslaat de loopgravenoorlog. De gruwel en de erbarmelijke omstandigheden waarbij de dood achter elk hoekje schuilt wordt goed weergegeven. Mensen begaan beestachtige dingen om te overleven. De mens wordt een machine en doodt op bevel, drinkt zich letterlijk moed in of holt achter een bal aan om het niemandsland over te steken. Vele zaken worden niet belicht, maar je kan er ook niet alles instoppen natuurlijk.

Tot slot was ook het einde bevredigend. De Duitsers worden niet afgebeeld als de moordzuchtige Hunnen, maar als gelijken, als jongens die in hetzelfde schuitje zitten en ook niets liever willen dan naar huis gaan. De docu eindigde met de vrolijke noot zoals de oorlog destijds begon. Naast “It’s a long way to Tipperary” moet “Les mademoiselles d’Armentières” wel één van de bekendste liederen zijn uit die tijd.

Ik was erg benieuwd wat Peter Jackson na de matig ontvangen Hobbit trilogie - waarin hij in de beelden op de set ook niet al te gelukkig oogde - zou gaan doen. Terug naar de wereld van de horror met een nieuwe horrorkomedie? Of komt hij met een ingetogen drama à la Heavenly Creatures? Of gaat hij juist meteen weer door met een andere grote epic film? Hoe dan ook, ik had in ieder geval niet verwacht dat het antwoord 'een documentaire' zou zijn. Maar goed, zo had waarschijnlijk ook niemand verwacht dat die gast van Bad Taste ooit The Lord of the Rings zou gaan maken. De beste man heeft aardig wat diversiteit op z'n CV staan, met na een erg leuke mockumentary (Forgotten Silver) nu ook een indrukwekkende documentaire erop.

Ten eerste fijn dat They Shall Not Grow Old over de Eerste Wereldoorlog gaat. Want hoe interessant de Tweede Wereldoorlog ook is, over de Eerste wordt een stuk minder gesproken. Alsnog vroeg ik me wel af wat zo'n film in de bioscoop te zoeken had; was dit niet meer iets voor thuis? Zo'n reportage die je voortdurend op Discovery ziet? Ik had geen promo's of trailers voor deze film gezien, dus aan het begin van de film was ik vrij zeker dat dit gewoon een vrij standaard documentaire zou worden. Tot het beeldmateriaal ineens beeldvullend werd en er kleur bij kwam. Een bijzondere ervaring om ineens beelden van ruim 100 jaar geleden op deze manier te zien. Ik twijfelde af en toe echt of er niet wat footage later was geschoten, zo helder. Maar wat ik begrijp bestaat de volledige documentaire uit beelden uit die tijd. Dus wat dat betreft is dit technisch bijzonder om te zien. Dat het geluid later is toegevoegd is soms wel duidelijk hoorbaar - vooral als er wordt gesproken - maar vervelend werd dat niet.

Verder koos Jackson ook voor een ietwat afwijkende vertelwijze. Geen algehele voice-over of talking heads, maar enkel stemmen van de soldaten die het verhaal vertellen aan de hand van anekdotes. Er is geen hoofdpersoon en je weet eigenlijk nooit echt wie er spreekt. Ik dacht dat er maar een paar sprekers waren, maar aan de aftiteling te zien waren het er een heleboel. Opvallend genoeg miste ik geen moment een hoofdpersonage. Er wordt een vrij duidelijk verhaal verteld; soldaten die ergens vol enthousiasme en naïviteit ergens aan beginnen en later ontdekken wat voor hel het eigenlijk is. Maar zelfs in de hel is er nog ruimte voor wat optimisme. We leren vrij weinig algemene feiten over de Eerste Wereldoorlog, maar blijven juist echt anderhalf uur bij de soldaten en maken precies mee wat zij meemaken. En met name door de af en toe vrij schokkende beelden lukt dat wel.

4 sterren.

Indrukwekkend hoe ze met dit oude materiaal door middel van kleur weer de indruk weten te wekken als of je er middenin zit.

De interviews van de soldaten waren ook erg interessant en een veel betere "voice-over" dan van een gemiddelde stemacteur.

Ook een leuke vondst om bepaalde beelden te voorzien van geluid en stemmen, het was zo goed gedaan dan ik er in eerste instantie bijna van uitging dat het de echte stemmen waren.

Het had wat mij betreft nog wel wat langer mogen duren, want als iemand die niet heel veel weet van de eerste wereldoorlog was het uiterst interessant om te mogen bekijken op het grote witte doek.

4*

Een van de beste documentaires die ik heb gezien. Alleen al omdat het in technisch opzicht een waar hoogstandje is. Niet alleen de bewerkte beelden (die er soms nog wel wat raar griezelig uitzien), maar ook echt de toegevoegde geluidseffecten en het gebruik van liplezers et cetera. Echt een waanzinnig oog voor detail. En die gortdroge Britten zijn met al hun gevoel voor understatement mooie vertellers.

Ok, de docu gaat niet echt de diepte in, maar dat is ook niet per se noodzakelijk. Het gaat Jackson niet om het grotere plaatje maar om de persoonlijke ervaring en het gevoel van de zinloosheid van oorlog. Dat voel je ook echt als op het einde de bombardementen plots stoppen en je ook merkt hoe onverschillig de mensen thuis waren, en hoeveel respect de Britse en Duitse soldaten voor elkaar hadden. 4.0*.

Viel me om eerlijk te zijn een beetje tegen. Ik had er te veel van verwacht. Wat wel bijblijft is de waanzin van de oorlog. De jolijt voor de oorlog, alsof het om een voetbalwedstrijd gaat. Vervolgens de gruwelen van de loopgraven en eenmaal thuis met de nek aangekeken worden omdat niemand een beeld heeft van de horror van de oorlog. Dus wel indrukwekkend, maar de beelden kwamen voor mij minder tot leven dan ik verwacht had.

Had ik gister ook. Niet zo bijzonder als gehoopt.

Oef, wat is dit een deceptie zeg. Wie heeft uiteindelijk besloten om te gaan 'kloten' met de aspect ratio's, manipulatie van het geluidsspoor en de archiefbeelden in te kleuren? Ik had iets te vaak het gevoel dat ik naar een impressionistisch schilderij aan het kijken was vol met zombies. Er zat nergens iets van leven in. En dan die voice-over - het bleef maar doorgaan. Als je als kijker en luisteraar geen tijd krijgt voor reflectie en introspectie dan kun je zo'n project als dit beter voor de radio maken.

Wauw, wat maakte dit een indruk zeg. Sommige zaken herkende ik vanuit mijn dienstjaren en de verhalen van mijn opa.

Erg goed in elkaar gezet. De kleuren (niet altijd even goed gelukt) geven je een ander en realistischer beeld dan de zwart/wit versnelde beelden.

Vanavond maar eens bekijken in de bios. Ik ben benieuwd.

Dat gelul er door heen irritant, verder schokkend zo als die mannen moesten vechten en overleven.

Aan degenen die zich verbazen over de beelden in deze film zou ik echt aanraden om eens een goede loopgravenroman te lezen, met name Van het westelijk front geen nieuws van Remarque. Heb je meer aan dan op de Dam gaan staan 5 mei.