Meningen

Bij een zeilongeluk liep filmmaker Katelijne Langezaal een dwarslaesie op. Aangezien de kans op volledig herstel te verwaarlozen is, richt de zorg in Nederland zich vooral op het verhogen van de zelfredzaamheid. Katelijne is echter vastbesloten om tot de 1% te behoren die na een dwarslaesie weer kan lopen en krijgt het voor elkaar dat haar zorgverzekeraar de kosten vergoed voor ‘Project Walk’, een Amerikaans instituut in Californië dat opmerkelijke resultaten boekt. Een ietwat narcistische documentaire met als centrale boodschap dat je met tijd, geld en vrienden die tijd hebben om voor je te zorgen best een eind kunt komen. Fijn voor Katelijne, maar het lijkt me sterk dat de gemiddelde dwarslaesiepatiënt na het zien een stuk hoopvoller is. Bovendien eindigt het als een schaamteloze commercial voor Neuromove, het therapiecentrum dat Katelijne met hulp van ‘Project Walk’ in Nederland opzette.

22 jaar na een undercoveroperatie waarbij hij werd gemarteld door Muhammad Banir [Alexander Karim] stuit CIA-trainer Evan Lake [Nicolas Cage] dankzij zijn jonge collega Milton Schultz [Anton Yelchin] aanwijzingen dat zijn dood gewaande aartsvijand nog leeft en experimentele medicijnen laat versturen naar zijn woonplaats Mombasa in Kenia. Het tweetal reist af naar Boekarest om met hulp van Michelle Zubarain [Irène Jacob] de leverancier van de medicijnen te vinden en een plan in werking te stellen waarmee Evan eindelijk wraak kan nemen, ook al is hij zelf ook ernstig ziek aan het worden. Vergezocht excuus voor een zonderlinge en ongeloofwaardige thriller die het moet hebben van Cage, want de overige rollen (vooral die van Yelchin) zijn zwak uitgewerkt en daarom vrij ondankbaar.

Toen huisarts Mirjam Willemsen te horen kreeg dat ze longkanker had, ontdekte ze dat ze als patiënt behoeftes had die zij als huisarts onvoldoende aan haar eigen patiënten gaf. In de wetenschap dat ze bij elke vervolgcontrole te horen kan krijgen dat ze nog maar een paar maanden te leven heeft, stort ze zich volledig op het geven van de juiste zorg aan haar eigen aan kanker lijdende patiënten, geeft ze lezingen aan collega’s, onder anderen over het bespreekbaar maken van de dood, en probeert ze elk moment met haar echtgenoot en haar kinderen te koesteren. Een op papier interessant waarin we het geplande overlijden van één van Mirjams patiënten en open gesprekken over de dood zien. Maar Willemsen lijkt in het oog van de camera wat te verkrampen waardoor ze een vrij afstandelijke indruk maakt. En het commentaar hadden ze echt door een stemacteur moeten laten inspreken.

Twee jonge Russische vrouwen zijn diep getraumatiseerd teruggekeerd van het Russische front en proberen eind 1945 in het verwoeste Leningrad iets van hun waardigheid te hervinden in de hoop op een betere toekomst. Iya [Viktoria Miroshnichenko] lijdt aan katatonische episodes waarbij ze lange tijd volstrekt roerloos blijft staan en vriendin Masha [Vasilisa Perelygina] is onvruchtbaar geworden. Maar is er nog hoop voor deze vrouwen, wiens innerlijk littekens veel diepere sporen hebben achtergelaten dan die op hun lichaam?

Een hoop tranen, uitgerekte stiltes en slaapverwekkende scènes later is er niet meer dan een sprankje hoop en daar hebben we dan 135 minuten op moeten wachten. Gezien de aard van de trauma's is er uiteraard geen sprake van een werkelijk hoopvol slot, maar precies waarom regisseur en co-scenarist Kantemir Balagov de kijker zo lang onderdompelt in treurnis, ook lange tijd nadat de boodschap van de scène en de film al lang en breed duidelijk is, blijft een raadsel. Knap geacteerd, dat wel, maar van subtiliteit is geen enkele sprake. Volgens velen hartverscheurend emotioneel beladen, in mijn beleving was het slaapverwekkend pretentieus en liet het mij helaas bijna net zo koud als de Russische winter.

Het verlangen van Maria [Noomi Rapace] en Ingvar [Hilmir Snær Guðnason] wordt op miraculeuze wijze beantwoord in een psychologisch drama dat een iets te letterlijke betekenis geeft aan de term ‘het lam Gods’. Jóhannsson gebruikt de geïsoleerde, onherbergzame locatie op effectieve wijze om de eenzaamheid en de monotonie van het leven voor de hoofdpersonen te onderstrepen en daarmee hun verlangen naar (en hun liefde voor) hun eigen ‘lammetje’ te rechtvaardigen, maar wat daarop volgt is vervreemdend en bij vlagen (onbedoeld?) grappig. Een uiterst zonderlinge film.