Umfeld (2007)

Vreemd. Heeft dat wellicht iets met je DVD speler te maken, of zal dit een stilistische keuze van de maker geweest zijn? Kan me ook voorstellen dat ze juist willen laten merken dat het verschillende segmenten zijn.

Zou best kunnen dat het (deels) aan m'n dvd speler ligt. Maar het lijkt me sterk dat het "normaal" helemaal weg is. Misschien duurt het bij bepaalde dvd spelers alleen wat langer. Hij moet iedere keer een segment zoeken, kiezen en afspelen.

Precies waaraan ook ik dacht tijdens het kijken van Umfeld.

Zie deze film meer als een uit de kluiten gewassen Demo Reel die de mogelijkheden van digitale abstractie en z'n auditieve equivalent op z'n fraaist weet uit te stallen. Prachtig om zien. maar niet capabel om me 56 minuten vast te houden. Laat zulk werk gerust gedoseerd in film geïntegreerd worden. Ik ben er zeker van dat het een groot spectrum aan emoties zal versterken, en zaken op een onconventionele manier weet uit te drukken.

Gaaf en verruimend als 'onderdeel van', op zichzelf staand (voor mij althans) niet ruim genoeg om 56 mins. gekluisterd te blijven.

Ik heb werkelijk geen idee waarom iedereen komt met emoties.... Heb geen enkele emotionele connectie hiermee. De film is voor mij een audiovisuele trip die je ondergaat als een ervaring. Warm of koud wordt ik verder niet van.

Een ervaring is toch meestal (wanneer niet) gekoppeld aan emotie? Emotie hoeft niet gelijk in tranen uitbarsten te zijn, maar ergens diep van onder de indruk zijn heeft bijvoorbeeld met euforie te maken, wat toch ook echt een emotie is. Veel abstracte werken kunnen mij erg emotioneren.

Wanneer dit soort visuals in de 'klassieke' cinema worden geïntroduceerd/geïmplementeerd kan het een hoop abstracte emoties ondersteunen, nieuwe emoties aanwakkeren en kan het nog meer tot de verbeelding van de kijker spreken. Zie daar het nut en de innovatie wel van in.

Een film als deze heeft inderdaad niet zoveel te maken met "klassieke" emotie, maar voor mij wekt de film in ieder geval ook erg veel "emotie" los en word ik er absoluut wel warm van.

Toch blijft het wat anders, emotie door een abstract iets. Het is veel minder makkelijk te plaatsen, de aanleiding is veel moeilijker te achterhalen. Ik vind het machtig om snel geëdite beelden te zien, maar wat weet je daarmee. Heel wat anders dan meevoelen met een personage dat zware dramatiek ondergaat in een film. Dan komen woorden als empathie en andere al snel naar boven drijven.

In die optiek zit er dan ook erg weinig emotie in een film als deze. Maar als ik moet kiezen, kies ik resoluut voor de emotie opgewekt door abstracte zaken.

Verder ook wel eens met Ozarklynch dat wat hier getoond wordt ook zeer goed gebruikt kan worden binnen de conventionelere cinema, alleen vind ik dat een werk als dit ook gewoon mooi op zichzelf staat, en weinig met een demo reel te maken heeft. Umfeld is veel meer dan een technische oefening.

Tja misschien ben ik dan gewoon een beetje een stoïcijns persoon.

Ik vind Umfeld prachtig, de beelden en montage zijn om te kwijlen. Maar daar koppel ik niet zo snel emotie aan vast. Het doet mij absoluut "iets" anders zou ik het waarschijnlijk niet kijken. Maar ik zou het niet echt kunnen herleiden naar emotie. Wat me te binnen schiet is eten, ik kan heerlijke dingen eten en daar ook intens van genieten maar emotioneel wordt ik er niet van.

Tenzij genieten opzich dus als een emotie ervaren wordt heb ik er een wat andere kijk op. Ben nu dan wel nieuwschierig wat het met me zou doen als onderdeel van een "verhalende" film.

De discussie rond abstractie boeit me wel hier, ik heb onlangs in dat kader een tekst gelezen van de modernistische schilder-kunstenaar Max Bill (geschreven in 1947, toen men nog nadacht over wat men deed in de kunst ) waarin hij de stelling poneert dat abstractie gaat over het reduceren van de werkelijkheid tot een vorm, een mentaal beeld. Het puur werken met vormen op zich daarentegen, als objecten, is helemaal niet abstract.

Een simpel voorbeeld: een wit vlak met een rode bol. Dat kan een zonsondergang bij mist zijn, en dan is het dus een abstract beeld van een concreet gegeven. Of het kan gewoon een rode punt zijn, en dan is het een concreet beeld op zich, en dus geen abstract.

Niet direct on topic, maar wel interessant vond ik, omdat men altijd het omgekeerde beweert.

Bill besluit ook dat kunst altijd een object, een onderwerp, moet hebben, omdat ze anders leeg is. Maar dat object kan dus evengoed een vorm zijn of een louter visueel beeld. Uiteraard zag hij zestig jaar geleden niet een film als deze voor zich toen hij dat schreef, maar het blijft nog steeds geldig .

De emoties die hij aan die concrete beelden van abstracte vormen verbond waren waarschijnlijk, samen met zijn tijdgenoten, die van zuiverheid, eerlijkheid, pure essentie, en dat lijkt hier niet meer helemaal op te gaan. Typisch modernistisch trouwens, om morele waarden te gaan verbinden aan vormen. Maar het kan dus, al is het niet wat hierboven met emoties bedoeld wordt vermoed ik.

Maar dan heeft het dus vooral met interpretatie te maken. Kan me trouwens geen "lege" kunst voorstellen. Wat is dat dan? Een wit vlak maken en dan zeggen: Kijk maar wat je ermee doet???

Meneer Bill heeft het dan wel over beeld, essentieel in een film als deze is dat een groot deel van de "kunst" voorkomt uit beweging, iets dat toch veel moeilijker tot abstract of concreet te herleiden valt.

In Umfeld gaat de abstractie verder dan de stills die er in voorkomen, maar gaat het ook over het morphen van beelden, de editing, de dynamiek tussen de beelden en de editing. Ook (en ook vooral) daarvan gaan erg abstracte emoties uit.

Ondertussen is het ook nogal populair om abstracties van concrete voorwerpen te gebruiken buiten hun context. Het gaat dan wel om abstracties maar de intentie is niet dat de kijker het ziet als abstractie van dat voorwerp. Maar concrete voorwerpen kan je het ook moeilijk noemen.

Leeft de beste mens nog ?

Interessante tekst Freud. Is het niet iets om een topic over te starten?

Mwa nee, kunst is (zeker volgens Max Bill, en ik volg hem daar wel in) nooit puur interpretatie, het heeft te maken met wat de maker erin uitdrukt. Als hij een zon schildert, is het een zon, schildert hij een rode bol, dan kan ik er wel een zon in zien en zo de kracht van de vorm beter appreciëren, maar daarom kan ik nog niet zeggen dat het een zon is .

Nu ik erover denk zie ik dat je wel gelijk hebt, in die zin dat er in de ervaring van het beeld wel een wisselwerking optreedt tussen concreet en abstract. Dat heeft zelfs met emoties te maken, ik kan een rode punt mooi vinden door zijn puurheid, maar ik ken genoeg mensen die het onzin vinden, totdat je ze vertelt dat het misschien een zon is bij mist, dan vinden ze het ineens wel de moeite.

Maar lege kunst, nee, dat kan ik me ook niet voorstellen .

Misschien een beetje een rare vraag, en misschien ook niet de juiste plaats om te vragen, maar waar zou ik deze dvd kunnen kopen?

Op hun site, daar heb ik hem toch besteld gisteren .

Over Max Bill: die mens is jammerlijk overleden in 1994 .

Is volgens mij al meerdere keren gevraagd en beantwoord: http://www.umfeld.tv/

Vind het toch altijd een hekel punt wat abstracte zaken betreft. Geloof zeker dat een kunstwerk altijd een bedachte expressie van een kunstenaar bevat. De vraag is hoe communiceerbaar dit naar zijn publiek is wanneer het om abstracte dingen gaat.

Om je voorbeeld van de rode bol als zon te geven, dat lukt voor een groot deel nog wel, omdat de connectie er bij veel mensen toch al wel is. Maar wordt het complexer, dan gaat er enorm veel van de communicatie verloren.

Zie je veel beter bij muziek (omdat binnen muziek veel meer met abstractie gewerkt wordt. Neem één nummer (liefst zonder vokalen) en luister naar de reacties van mensen. De één vindt het een winternummer, de andere vindt het wel fris, een derde nogal melancholisch, een vierde erg vrolijk, terwijl de vijfde het een zwaar depri en aggressief nummer vindt.

Heeft volgens mij vooral te maken met het publiek zelf te maken (hoe je een bepaald iets ervaart) dan met de maker van het kunstwerk.

Ik heb er ook al vaak over nagedacht, maar mijn mening verandert iedere keer. Wat betekent dat ik het dus niet echt weet . Op zich is ook muziek inderdaad multi-interpretabel en roept het bij verschillende mensen (of dezelfde mens op verschillende momenten) andere zaken op, dat is uiteraard een van de krachten van muziek (en niet alleen muziek). Maar aan de andere kant, om het even heel simpel te houden, als iemand een droevige melodie componeert en iedereen vindt het hilarisch grappig, dan heeft het misschien wel succes, maar helemaal geslaagd is het toch ook niet te noemen?

Maar ik kan evengoed gaan zitten verdedigen dat kunst, welke vorm ook, op zich moet staan en van de maker moet losgekoppeld (kunnen) worden, en zonder context toch iets te vertellen moet hebben of iets moet losmaken. Terwijl ik het schrijf ben ik daar alweer van overtuigd, dus ik weet het gewoon echt niet .

Volgens mij kan je nooit van een kunstwerk zeggen of het geslaagd is of niet.

Voor de kunstenaar is het misschien belangrijk dat zijn boodschap overkomt. Voor het publiek is het misschien compleet irrelevant wat die mens te zeggen heeft, en is het vooral belangrijk dat hij iets terugvindt in het kunstwerk. Als een kunstwerk door slecht 1 iemand als meesterwerk beschouwd wordt en de rest van de wereld spuwt het uit, zal het die ene mens een worst wezen dat de rest van de wereld (inclusief de kunstenaar) het niet geslaagd vindt.

Denk dat je als persoon kan zeggen of je een kunstwerk geslaagd vindt of niet, maar dat staat los van alle interpretaties en intenties van andere personen. Een objectievere benadering vind ik redelijk nutteloos.

Leuk voorbeeld is het boekje dat bij de DVD van Chris Cunningham zit. Uit commentaar daar blijkt dat het een ultra kritische mens is die over nogal wat van z'n werk niet tevreden is. Vind het maar een zeikerd, want bepaalde zaken die hij afkraakt vind ik net geweldig.

Aangezien we toch een beetje aan het filosoferen zijn over muziek, beeld, kunst etc. Lijkt het me wel interessant om dit een kijkje te gunnen. Het is van de Mexicaanse Flash Artist Vinnie Veritas, die het ritme van zijn filmpjes heel erg laat afhangen van de muziek. Dit filmpje laat heel goed zien hoe hij muziek en beeld combineert om kleine verhaaltjes te vertellen, om beelden extra kracht te geven en tegelijkertijd geeft hij de muziek een bepaalde betekenis. De rest van zijn filmpjes (vooral die met "++" in de titel) gebruiken het voor een wat meer traditionele verhaalstructuur, waarbij de muziek echter een even sterke invloed heeft op de opbouw en ritme.

Het staat wel wat verder af van deze meer abstracte ervaring, die zeker wat meer 'fysiek' een invloed heeft op de kijker. Dit heeft vooral baat bij nieuwe technieken. Ik stel me een dansvloer voor waarbij de muren en plafond alleen maar bestaan uit deze beelden: de kijker/luisteraar/danser worden zo bijna geheel met de muziek. Dat was ook een beetje de insteek van Umfeld: om gebruik te maken van nieuwe technieken om zo voor een extra indrukwekkende ervaring te zorgen.

Maar goed, ik wou dit gewoon even laten zien, heeft mijzelf heel erg beïnvloed en is zeker de richting die ik meer wil zien.

Vind dat toch een stuk minder. Geef mij dan maar Morimoto. Zie de grote link met Umfeld ook niet zo, totaal anders qua sfeer, stijl en beleving.

Leuke discussie. Max Bill heeft wat mij betreft helemaal gelijk. Het gaat altijd om de bedoeling van de kunstenaar zelf (als je het hebt over de geslaagdheid).

Als je dat leuk vindt, ben je het jezelf verschuldigd om een keertje achter FLCL aan te gaan. Reeks die ongeveer hetzelfde doet, al moet ik zeggen dat ik FLCL heel wat beter kan appreciëren (maar ik ben absoluut geen fan van Flash artwork/animatie).

(ik treed Goto ook bij als het gaat over Morimoto).

Kan er echt niet in meegaan. Vind het erg vreemd om te zeggen dat een aantal van m'n favoriete kunstwerken niet geslaagd zijn.

Ooit wel eens de gehele serie in één dag gekeken, waarvan ik eigenlijk alleen maar weet dat het mijn brein bijna kort sloot. Wat ik positief bedoel.

Het is ook maar een zijspoortje hoor, maar wat betreft muziek om beeld en verhaal te versterken leek me dat een ideaal voorbeeld.

Zoals ik al zei, een Cunningham is bijvoorbeeld erg kritisch over de clip die hij voor Autechre maakte (Second Bad Vilbel), terwijl ik zijn punten van kritiek net positief vond.

Ander voorbeeld is de clubscene van Irréversible. Noé gebruikt beeld en muziek om de kijker letterlijk ziek te maken. Mij krijg je echt niet ziek daarmee, maar ik vind het wel een superscene.

In beide gevallen kan je zeggen dat de regisseurs niet geslaagd zijn in het overbrengen van wat ze voor ogen hadden, maar voor mij persoonlijk hadden ze er juist niks aan moeten wijzigen.

Veel duidelijker nog zijn een hoop jolige hardcore plaatjes die ik erg leuk vind, maar waarschijnlijk erg hard en duister bedoeld zijn.

Ik vind het in ieder geval een interessant punt. Vooral ook wat Freud zegt:

Als een filmmaker een bepaalde boodschap / emotie wilt overbrengen, maar de kijker die helemaal niet of niet op die manier interpreteerd, dan heeft deze filmmaker op dat gebied toch gefaald? Zeker wat betreft moraal. Om deze reden weet ik ook niet altijd hoe ik bepaalde films of scenes moet plaatsen. Denk hierbij aan pulp films die zo knullig zijn, dat het weer leuk wordt. Maakt het dat dan meteen ook een goede film?

Je kan volgens mij wel zeggen dat de filmmaker gefaald heeft in het overbrengen van zijn emotie/boodschap. De gepoogde communicatie is in elk geval gefaald dan.

Maar is het kunstwerkje dan falend, als het bij zoveel mensen een positieve emotie opwekt? Uiteindelijk beoordeel ik toch de film en de invloed die die film op mij heeft. De relatie tussen mij en kunstwerk staat voor een erg groot deel los van de relatie tussen kunstenaar en kunstwerk.

Ik beoordeel dan ook veel liever een film an sich dan te kijken of de film de intentie van de kunstenaar benadert. In veel gevallen valt dat laatste ook zeer moeilijk te achterhalen, zelfs in het geval waar de kunstenaar zijn werk voorziet van context en uitleg.

Als je zegt (als ik zeg...) dat de bedoeling van de maker cruciaal zijn om het werk geslaagd of niet geslaagd te noemen, betekent dat in feite ook dat je als toeschouwer een werk niet kunt beoordelen als je zijn context en ontstaansgeschiedenis niet kent. Er zijn mensen die dat verdedigen, maar het lijkt me nogal cru.

Om even een radicaal voorbeeld te nemen dat mijn stelling hierboven al meteen terug ontkracht: er is wel eens iemand geweest, die een aap schilderijen heeft laten maken en die dan als 'moderne kunst' verkocht (of recent nog, een peuter van twee jaar). De kopers proberen dan altijd hun gezicht te redden door te zeggen dat de werken die ze gekocht hebben nochtans van een erg goede kwaliteit zijn (aap of peuter had echt talent! ), maar ja, daar trapt natuurlijk niemand in. Het is natuurlijk een statement van jewelste, en als je die schilderijen in een museum naast Pollock of Appel hangt zou het kunnen dat ze hetzelfde lijken uit te drukken, maar toch kan je zoiets niet op dezelfde manier beoordelen. De mensen die de context niet kennen en even serieus naar Pollock als naar monkey kijken, maken zich belachelijk (waardoor ze bovendien zelf deel worden van het kunstwerk/statement dat moeder of aap-eigenaar wilde maken). Dus ja, de bedoeling van de kunstenaar kan een rol spelen. Maar is niet allesbepalend, daar blijf ik bij.

(Maar, mensen die serieus naar Appel of Pollock kijken maken ook een fout, want dat is nu eens kunst waar je niet serieus bij màg blijven )

En ehm, zet dit maar in een ander topic, er zal wel ergens iets bestaan waar dit in past .

Tjonge, na het zien van de trailer zet ik dit maar op mijn verlanglijstje. Dit lijkt me een soort Gantz Graf videoclip maar dan wat kleurrijker en veel langer! Geweldig!

Of de kunstenaar maakt zich belachelijk door een kunstwerk af te leveren dat niet te onderscheiden is van het werk van een aap.

Ik blijf bedenkingen hebben bij het achterhalen van de context. De enige die dat mogelijk naar eer en geweten kan geven is de kunstenaar, vraag is of het nog wel zinvol is dat hij het kunstwerk maakt als hij toch nog op een begrijpbare manier de context en betekenis erbij moet leveren. Kan hij zich toch een hoop werk besparen lijkt me.

En verder blijven mijn bedenken wat betreft de relevantie van die context. Mijn appreciatie voor een bepaald werk gaat er niet op achteruit wanneer meneer de kunstenaar toch iets compleet anders bedoeld zou hebben.