Solntse (2005)

Ik wel in ieder geval. Heb veel (glim-)gelachen. Bij sowieso een prachtige film.

Het is het derde deel in Sokurovs trilogie over de 'psychologie van de macht'. Portretten van Hitler (Moloch) en Lenin (Taurus) gingen vooraf.

Stilistisch is The Sun de minst bijzondere, maar uiteindelijk is het wel de meest complete en wat mij betreft ook de mooiste van de drie. De andere twee zijn door hun mistige beelden dromerig, haast surrealistisch. The Sun is naar die maatstaven wat gewoner, maar nog altijd ook visueel een belevenis.

En waar Hitler tijdens een weekend-vrijaf wordt geportretteert en Lenin op zijn sterfbed, als hij al niet meer bij volle verstand is, is The Sun de enige die een historisch belangrijke gebeurtenis behandelt. En dat maakt de film wel zo interessant - al zou ik niet weten in hoeverre Sokurov's film aansluit bij de werkelijkheid van destijds.

Een heel mooi portret van keizer Hirohito. Zijn hele isolement en emoties zijn weergaloos laten zien vooral in het begin van de film, waarin hij langzaam bepaalde dingen begint te beseffen. Het sound design is overweldigend goed. Zo zit er een constante ruis, en een variatie aan andere geluiden die in samenwerking Andrei Sigle's muziek zo krachtig zijn als maar kan. 4 sterren

Mooi grauw uiterlijk en grimmige sfeer. Knap camerawerk, erg psychologisch inderdaad.. Het was trouwens wel even lastig inkomen, maar na het eerste half uur geboeid zitten kijken. Zeker nog kans op verhoging.

Net geen vier sterren. Wel een mooie film dag overigens.

Veel van verwacht weinig gekregen. Film had eigenlijk werkelijk niets wat me ook maar enigzins raakte op boeide. Het is ook zo karikaturaal weergegeven dat ik er al vrij snel totaal niet meer in mee kon gaan. Het hier zo geroemde eigenizinnige gedrag, de zenuwtrekjes en het klungelige gedrag riepen bij mij na een half uur dan in plaats van bewondering enkel nog irritatie op. Enkel de scene waarin hij geen idee heeft hoe hij een deur opent vond ik op dit vlak nog wel sterk

Visueel is het allemaal nog best wel te doen maar ook op dat vlak vond ik het niets bijzonders. Uiteindelijk een bijzonder trage film over een bijzonder saaie man in een bijzonder saaie omgeving. Geen wonder dat dit dus ook een bijzonder saaie film opleverde.

1*

Minder visueel spektakel dan de andere films van Sokurov die ik gezien heb (Days Of Eclipse & Russian Ark), maar op de geluidsband gaat ie wel volslagen tekeer. En dat geeft toch een zekere vreemde sfeer aan de film.

Fantastische rol van Ogata als Hirohito, wiens mimiek en manier van praten overigens akelig veel weg heeft van Hirsch-Ballin.

Keizer Hirohito wordt voorgesteld als een groot onhandig kind dat nergens enige verantwoordelijkheid voor lijkt te hebben. Ga me nog wel wat verdiepen in deze film, want ik kan me voorstellen dat er mensen grote bezwaren hebben tegen deze interpretatie.

Tweede Sokurov, tweede sof.

Allereerst, weer uitzonderlijk lelijk. Kadrage lijkt de man vreemd, kleurgebruik is erg pover en het camerawerk bijna beschamend. Heel statisch, maar wanneer er niks te zien valt is het eerder pijnlijk lelijk dan rustgevend.

Verder ook extreem traag, want niet erg hoeft te zijn, als er iets is om je als kijker mee bezig te houden. Zij het visueel, of gewoon het nazinderen van het onderwerp. Dat is er jammer genoeg niet. Thematisch eenzijdig en voorspelbaar, qua plot gewoon nihil.

Het personage van de keizer is karikaturaal en nogal lomp weergegeven. Jammer, want boeiend is hij op zich wel. Spijtig dat het allemaal zo vaak vervalt in maniertjes. Dat maakt zijn metamorfose ook ongelofelijk onindrukwekkend. Ben het hier zeer duidelijk eens met timbo. Z'n originele situatie komt erg slecht uit de verf, de verandering al helemaal niet.

Enkel de droomscene is een beetje de moeite, maar steekt enorm schril af tegen de lelijkheid van de rest van de film. Beetje verloren scene in deze film, vraag me dan ook af wat hij er in doet. Sokurov had aan het einde nog wat geld over?

Kleine 1*. Had zoveel ingezeten, maar er wordt bijna niks mee gedaan. Doet sterk denken aan Russian Ark op dat gebied.

Edit: en het acteerwerk van die Amerikanen ...

Bizarre ervaring. Je zoekt steeds naar de persoon van Hirohito - toch in ieder geval symbolisch machtscentrum van een politiek en sociaal-cultureel systeem - maar wordt daarin gefrustreerd door het groeiende besef dat je naar een gapende leegte zit te kijken, een leegte die door sommige scenes, maar toch vooral de soundtrack, gevuld wordt met het voortdurende besef van de vele gruwelen eromheen. Het lach blijft zo altijd geladen met een gevoel van verbijstering. Jammer vond ik wel dat het visueel absurdisme, zoals de plaatsing van Hirohito in de ruimte, niet altijd even sterk was. De Japanse vertaler in Amerikaanse dienst vond ik trouwens een sterke vondst.

Mêh, tussen Aleksandr Sokurov en mij komt het nooit goed. Zijn voorgaande geziene films konden me niet boeien en ik vreesde ook vooraf ook zoiets van Solntse. Achteraf viel het wel mee, maar in het begin was het weer een groot gaapfestijn. Er gebeurt gewoon heel weinig. Sfeer en spanning kon ik zelf ook niet opmerken (wellicht anderen dat dan weer wel), wel wat irritant gepiep en geratel op de achtergrond. Anyway, na een tijdje begon het verhaal van de laatste dagen van de Japanse keizer Hirohito me toch enigszins te pakken. Deze rol wordt door Issei Ogata toch bijzonder sterk ingevuld.

Iets moeizamere Sokurov voor mij. Vond het acteerwerk, met name van de Keizer, wat te aangedikt, maar ook van de Amerikaanse tegenspelers was het niet erg naturel. Visueel wel aantrekkelijk en de film heeft iets hypnotiserends door het geweldige sounddesign, daarvoor nog wel een krappe 3*

"En wat doen we met de keizer van Japan" is een liedje dat vroeger tijdens de Nijmeegse 4-Daagse door de militairen veel werd gezongen. En dat was beslist niet vriendelijk bedoeld. Hij stond in Nederland nu eenmaal symbool voor de Japanse oorlogsmisdaden in het voormalige Nederlands-Indië. Maar als je de Hirohito ziet in deze toch wel zeer bijzondere film van Sokoruv dan zou je toch echt niet zeggen dat je met iemand te doen had die daarvoor hoofdverantwoordelijk was. Sokuro schildert deze Hirohito - voortreffelijk gespeeld door Issei Ogata - af als eigenlijk maar een klein zielig mannetje, die zich o.a. bezig scheen te houden met mariene biologie, maar niettemin door de Japanners wel als een God vereerd werd. Tja, wie is er dan verantwoordelijk? In mijn ogen alle Japanners die zijn bevelen of die van zijn ondergeschikte naaste medewerkers blindelings hebben uitgevoerd. Net zoals in Nazi-Duitsland de Duitsers collectief verantwoordelijk waren voor de misdaden van Hitler in zoverre zij aan de uitvoering van Hitler's bevelen hebben medegewerkt.

Wat deze film verder betreft; in eerste instantie had ik gedacht met een soort komedie te maken hebben, zoals de keizer van Japan door Sokuro werd neergezet, maar naar het einde toe werd het allemaal bloedserieus. Het voortreffelijke einde is hierbij veelzeggend.

4,0*

Dromerig, afstandelijk drama over de capitulatie van Hirohito. Afstandelijk door de manier van filmen maar vooral ook door de protagonist- Ogata is prima als de onmachtige keizer-god, die vooral in zijn element is als hij een krab ziet (die inderdaad sprekend op het hoofd van een samurai lijkt)- meer wetenschapper dan krijgsheer, laat staan levende god.

De plotomschrijving klopt overigens niet- ik heb er tenminste niet uit gehaald dat MacArthur Hirohito bewonderde tijdens hun gesprekken, of dat Hirohito diep betrokken was bij zijn onderdanen. Hirohito is in Solntse eerder een excentrieke, zwakke figuur die minachting oproept bij de no-nonsense Amerikanen (matig vertolkt- waar ze die acteur die MacArthur speelt vandaan hebben- die was waarschijnlijk toevallig in de buurt).