Le Monde du Silence (1956)

In deze dagen van Planet Earth is dit echt zwaar verouderd. Veel zwaarder verouderd dan ik had gedacht eigenlijk. De wraak op de haaien, hoe er met de onderwaterdieren wordt omgegaan, het zou tegenwoordig terecht geclassificeerd worden als dierenmishandeling. De film heeft buiten nostalgie naar de tijden dat Cousteau de wereldzeeën bevoer verder ook maar erg weinig om het lijf. De gouden palm (een van de slechts twee docu’s en Malle is de jongste winnaar ooit) is tamelijk onbegrijpelijk. Net als die andere winnende docu eigenlijk.

2.0*

Het is natuurlijk niet voor niks dat één van de grootste hits van John Denver een eerbetoon was aan de Calypso, het schip van Jacques-Yves Cousteau. Met hulp van een speciaal ontworpen camera wist cameraman Philippe Agostini de onderwaterwereld vast te leggen op een manier die ruim 60 jaar na dato nog steeds indruk maakt. Vanuit historisch perspectief is het niet verwonderlijk dat deze film over een expeditie van Cousteau op zijn Calypso een Oscar won voor beste documentaire. Het wordt wel snel duidelijk dat onze verstandhouding met de dierenwereld behoorlijk is veranderd: de scène waarin de bemanningsleden hun lunch nuttigen op de rug van een schildpad roept al vraagtekens op, maar een ontmoeting met een kudde walvissen dat uitloopt op een bloedbad kan anno 2019 absoluut niet meer door de beugel. Dergelijke momenten laten een bittere nasmaak achter, maar het is belangrijk te beseffen dat Cousteau en zijn crew hier pionierswerk leveren en dat hij een generatie wetenschappers en filmmakers inspireerde om meer onderzoek te doen naar de oceaanwereld. Regiedebuut van Louis Malle die verantwoordelijk was voor de scènes op het schip en aan land.