Where Eagles Dare (1968)

Ik ben best gek op die oude WO II films uit de jaren 60. Lekker ongecompliceerde oorlog in beeld waarbij goed goed is en slecht gewoon slecht. Van zulke films heb ik er tig gezien, zeker vroeger toen ik jong was keek mijn vader ze nog wel eens. Deze Where Eagles Dare heb ik nooit gezien, kende 'm zelfs niet. De film staat sinds kort op Netflix, dus dan is het een prima optie.

Een groepje commando's die in moeten breken in een zwaarbewaakt Duits kasteel in de bergen om een generaal te bevrijden. Mooier kan een scenario bijna niet zijn. Helaas levert het geen topfilm op, daarvoor duurt het echt belachelijk lang met twee en half uur speeltijd. Had dit een uurtje ingekort en ik had de film zeker een hogere score gegeven. Er zitten zoveel nodeloos langdradige stukken in, zeker het eerste uur komt voor geen meter op gang. Het laatste uur is wel tof. Er zit het nodige aan prima vertoond geweld in en de cast doet het leuk. Visueel is de film ook nog best interessant, al zijn bepaalde effecten zoals een in de afgrond vallende vijand die van de kabelbaan valt wel lelijk. De soundtrack is overigens wel van meerwaarde, lekker opzwepend zoals veel van die films toen hadden.

Ik heb me er een avondje prima mee vermaakt, geen twijfel over mogelijk. Maar hier had wel meer in kunnen zitten. Dit is nou prima een film die wel een reboot zou kunnen gebruiken. Ik ga maar eens weer meer van dit soort oorlogsfilms de komende tijd bekijken. Heb ik wel zin in.

Krappe 3,5*

Middelmatig.

Op zich vind ik dergelijke avonturenfilms uit de jaren 1960 wel leuk. Ze doen vaak groots aan, hebben oog voor detail en vaak wordt de cast geleid door gezichten die al een grote carrière hadden of er later nog één zouden hebben. In dit geval zijn het Richard Burton en Clint Eastwood die de film aanvoeren.

Van Burton ben ik niet zo kapot, Eastwood vind ik wel een fijne acteur, zeker in z'n jonge jaren. De laatste 30 jaar speelt hij vaak een knorrige oude vent, maar z'n jongere zelve heeft een wat nonchalante vibe die ik wel kan hebben. Zijn frisheid is iets wat deze film wel heel goed kan gebruiken, want hoewel de start veelbelovend is, kakt de boel redelijk snel in. Er wordt te veel tijd gestoken in uitleg. Een beetje zonde van de setting, die nogal James Bond-achtig aandoet.

Uiteindelijk is het dan een te lange film, met hier en daar wat aardige elementen, maar ook zaken die de tand des tijds niet doorstaan hebben - het te langdradige karakter en de stuntelige sterfscènes zijn hier het beste voorbeeld van.

2,5

Meer een avonturenfilm dan een echte oorlogsfilm uiteindelijk, maar wat een sneltrein. Een commando moet een Amerikaanse generaal gaan bevrijden uit een Oostenrijks kasteel. De film kent al van de eerste minuten een goede vloeiende flow : van de dropping in de bergen tot het terugwandelen, zich vermommen als Duitsers, de brug over, de kneipe in etc. Het is alsof je alles minuut per minuut beleeft. Het is hier al gezegd geweest : je zit precies naar een James Bond film te kijken maar dan een Bondfilm met alleen maar actie en met weinig gelul. De twists doen de rest.

Het is misschien allemaal wat vergezocht, en de superhelden Smith en Schaeffer komen er amper met een schrammetje van af, maar de stunts en explosies, spectaculaire scènes zoals op de kabelbaan, én de spanning maken deze film tot een waar feest. Een klein minpunt is wel het gemak waarmee de Duitsers overtroefd worden; zo zet je toch wat bewaking aan de kabelbaan als je weet dat dit de enige manier is om uit het kasteel raken . Geen seconde tegengevallen, en met een wat ingetogener rol van Clint Eastwood.

Niet zo best. Het begint nog wel aardig, en de plot is niet slecht bedacht, al is het wel nogal ongeloofwaardig met al die twists & turns. Maar de karakteropbouw is ronduit slecht, waardoor het ook niks boeit wie de verrader nou was: behalve de twee leads waren de spionnen anoniem, zonder karakter. De film bestaat voor ongeveer de helft uit een ellenlange ontsnapping, waarbij de Duitsers zich zo dom als het achtereind van een varken tonen. Elke kogel van de helden is raak, terwijl de Duitsers met losse flodders schieten, zich bij bosjes laten afslachten door één man achter een muurtje, een gijzelaar vergeten mee te nemen, noem allemaal maar op. De muziek is ook erg matig. Tijdens het kijken vermaakt het wel tot op zekere hoogte maar het duurt veel te allemaal lang en de beloning komt niet echt.

Heerlijk. Een W II-operatie waarbij alles goed gaat. En hartstikke spannend. Zo worden ze niet meer gemaakt. Met Richard Burton, die er toen al niet al te best aan toe was. En met een nog jonge Clint Eastwood. Wat wil je nog meer? Ik heb genoten. En daar was film toch voor bedoeld?

"Well, is that it, major? Yes, that's it, lieutenant. Do me a favor, will you? Next time you have one of these things, keep it an all-British-operation."

Na het gisteren zien van de Franse Drama / Oorlog "Le Vieux Fusil (1975)", vond ik het wel een goed moment om deze "Where Eagles Dare" eens opnieuw te bekijken en dat omdat die film zich ook grotendeels afspeelt in een hoog gelegen kasteel. Deze film heb ik vroeger als kind / tiener al diverse keren gezien in de jaren 70 / 80 en daarna nauwelijks meer en al zeker niet meer in deze eeuw. Omdat de film komt uit de jaren 60, moet je wel op de kop toenemen dat alle Duitsers Engels praten (alleen teksten op deuren en gebouwen zijn in het Duits) en dat de Duitsers schieten op zijn A-Teams. Oftewel ze schieten veel, maar raken niemand (en de geallieerden doen dat wel en ook vanuit alle onmogelijke standen).

Het verhaal speelt zich af in 1944 tijdens de Tweede Wereldoorlog. de Britse majoor John Smith (Richard Burton) en de Amerikaanse luitenant Morris Schaffer (Clint Eastwood) zijn commando's, die deel uitmaken van een 7-koppig team (6 Britten en 1 Amerikaan), dat samengesteld is om de Amerikaanse generaal George Carnaby (Robert Beatty) uit Duits krijgsgevangenschap te bevrijden. Er is haast bij want Carnaby is op de hoogte van de plannen voor het tweede front dat de geallieerden willen openen. Maar het is een opdracht die het uiterste van de commando's zal vergen. Carnaby wordt namelijk vastgehouden in een kasteel, te weten Schloss Adler, in de Beierse alpen. Het gebouw is alleen te bereiken via een helikopter of via een kabelbaan. Die kabelbaan begint in het dorp Werfen, waar ook nog eens een legerkamp is. Vermomd in Duitse legeruniformen wordt het team in vijandelijk gebied gedropt. Vanaf dat ogenblik kunnen ze enkel nog op zichzelf vertrouwen, maar zelfs in eigen rangen rijst al snel de twijfel over de precieze missiedoelstellingen.

"Where Eagles Dare" is een onderhoudende, boeiende, spannende en ingewikkelde oorlogsthriller, die je misschien nog het beste kunt vergelijken met een James Bond film tijdens de Tweede Wereldoorlog, Het is een film over de wisselende kansen van hoofdrolspeler Richard Burton, als majoor John Smith die de leider is van de groep commando's, en hoe hij zich eruit probeert te redden. En in het kasteel (waar de film zich rond de 66e minuut afspeelt als Smith en Schaffer er via de kabelbaan naartoe gaan) ontstaat een boeiend kat-en-muis-spel tussen de Duitsers en de geallieerden, tussen spionnen en dubbelspionnen.

En dat kat-en-muis-spel is behoorlijk complex. Want als je denkt dat het draait om het bevrijden van de generaal, dan heb je het mis! En zelfs Clint Eastwood snapte het op een gegeven moment niet meer en zegt dan tegen majoor Smith:

"Major, right now you got me about as confused as I ever hope to be."

Het komt er eigenlijk op neer dat de gevangen genomen generaal een acteur (met de naam Cartwright Jones) blijkt te zijn om de Duitsers te foppen, dat Burton zogenaamd majoor Johann Schmidt van de SS uit Stuttgart is (dat wordt ook nog eens telefonisch bevestigd door majoor Wilhelm Wilner als het hoofd van de "Geheime Dienst"), dat drie leden van het 7-koppig team dubbelspionnen voor de Duitsers zijn en dat ze ook twee andere leden van het 7-koppig team hebben vermoord, en dat het gaat om het schrijven van namen op lijstjes van dubbelspionnen van de Duitsers in Engeland.

De eerste helft van de film duurt eigenlijk wat te lang, maar is wel geslaagd. Vlak nadat het 7-koppig team (en ook nog een vrouw, te weten de Britse spion Mary Ellison gespeeld door Mary Ure, die voor Burton werkt en in het kasteel moet infiltreren als kamermeisje) met parachutes in de Beierse alpen landt, verliezen ze al snel twee mensen van het team (eentje al na de parachute landing). Daardoor blijkt dat er een mol in het team zit en draait de film ook over "Wie is de Mol?". De spanning wordt mooi opgebouwd en het oogt ook mooi allemaal in het besneeuwde landschap.

Na circa 24 minuten zien we voor het eerst het kasteel en de bijbehorende kabelbaan en een paar minuten later zien we ook een Duitse helikopter landen in het kasteel, waarbij ik zoiets had van "Een Duitse helikopter tijdens de Tweede Wereldoorlog?". En wat blijkt de Duitsers hadden inderdaad helikopters (slechts 24 en hoewel er meer in productie waren, werd de fabriek vernietigd), namelijk de "Flettner Fl 282 Kolibri", ook bekend als de "Hummingbird". En dat was een eenpersoons helikopter en niet zo'n moderne meerpersoons helikopter zoals in deze film.

Verder mocht de cinematografie er zeker zijn, maar naarmate we verder gaan in het verhaal, verliest de film wel wat aan geloofwaardigheid. Op een bepaald moment (na circa 60 minuten) wordt er van alles opgeblazen in het dorp onder het kasteel door Burton en Eastwood met dynamiet en zijn ze de enige die op een motor met zijspan in een andere richting rijden (de Duitsers maken zelfs een slagboom voor hen open), weg van de ontploffingen. Dat valt toch wel wat op zou ik zeggen. En ook als ze bovenop een cabine van de kabelbaan klimmen, waarmee ze dan naar het kasteel gaan, worden ze niet gezien? Behalve dat de Duitsers dus Engels praten (en dat ook nog in "'Allo 'Allo!"-achtig Engels) en slechte schutters zijn, zijn ze ook nog eens achterlijk en zien ze slecht

En ze kunnen Burton en Eastwood wel in een Duits legeruniform steken, ze blijven er toch erg Amerikaans uitzien. Als ze dan opgepakt worden in het café in het dorp onder het kasteel na circa 48 minuten, wordt de film beter en valt er eindelijk ook actie te zien. De ontsnapping en de beklimming op de kabelbaan naar het kasteel zijn knap gedaan en lijken meestal, als er niet met achtergrondprojectie wordt gewerkt, vrij echt. De eerste scenes, waarbij Eastwood, die meer schiet dan praat in deze film, een paar man moet opruimen in de radiokamer (oftewel op zijn Duits "Funkraum") na circa 78 minuten zijn ook nog oké.

En als ze dan na circa 85 minuten bij de gevangen genomen generaal komen, die met een Mosquito-vliegtuig dicht bij het kasteel is neergestort, die wel op heel zachte wijze ondervraagd wordt door de Duitse kolonel Kramer (Anton Diffring), de Duitse generaal Rosemeyer (Ferdy Mayne) en de Duitse vrouwelijke luitenant Kernitser (Olga Lowe), die de generaal drugs moet toedienen om te praten, bij een gezellig knapperend haardvuur, begint het boeiende maar onnodig ingewikkeld, ongeloofwaardig en omslachtig kat-en-muis-spel om spionnen te identificeren. Ook al omdat men al vrij zeker was van de hoofdspion. Burton kan immers zijn naam tonen (die je op dat moment wel niet te zien krijgt) via een notitieboekje aan de Duitse generaal Rosemeyer en in de laatste scene van de film in het vliegtuig (die Burton, Eeastwood en nog drie anderen komt ophalen) van de Britse kolonel Turner (die tijdens het begin van de film samen met admiraal Rolland een briefing geeft aan het 7-koppig team) die ook in het vliegtuig zit, wordt de naam van de mol (de Duitse topman die in Engeland actief is) in het notitieboekje getoond en blijkt het kolonel Turner te zijn, die gedwongen wordt om een eind aan zijn leven te maken door uit het vliegtuig te springen zonder parachute.

Daarvoor (vanaf de circa 147 minuut) krijg je overigens nog veel geschiet, achtervolgingen en ontploffingen te zien als men het kasteel weer verlaat via de kabelbaan en op de kabelbaan valt ook nog een spannende maar ongeloofwaardige scène te zien tussen Burton en de twee meegenomen dubbelspionnen (het waren er eigenlijk drie, maar eentje is inmiddels gedood door de Duitsers als hij het kasteel wilt verlaten via een touw). Het is vooral ongeloofwaardig omdat Burton op een gegeven moment bovenop de cabine ligt, terwijl er iemand aan zijn voeten hangt en aan de andere kant aan zijn handen is de ander waarmee hij moet vechten. Cinematografisch kwam het niet zo goed over.

Ondanks het onnodig ingewikkeld zijn van de plot en de ongeloofwaardigheid bij momenten, blijft het wel een onderhoudende film die lekker wegkijkt van de eerste tot de laatste minuut (waarin mijn openingszin wordt gezegd). De film duurt vrij lang met circa 2,5 uur, maar dat is opzicht een pluspunt, want zo nemen ze wel de tijd om je de karakters te leren kennen en ook om de nodige uitleg te geven, ook al lukt dat laatste niet altijd even duidelijk.

De verschillende karakters werden goed gespeeld door de betreffende acteurs en actrices (in totaal drie) en vooral natuurlijk hoofdrolspeler Richard Burton in zowat zijn laatste film voor zijn ster stilletjes aan daalde (ook al door zijn drankprobleem). Ook de aanvankelijk houterige Clint Eastwood deed het goed (qua acteren was dit zeker niet de moeilijkste job voor hem) en de rollen tussen hem en Burton zijn ook duidelijk verdeeld. Burton praat namelijk als bevelvoerend officier heel veel en Eastwood schiet als Amerikaanse Ranger heel veel. Op deze manier zet Eastwood wel stilzwijgend zijn Spaghetti western imago voort, ook al draagt hij geen poncho maar een Duits legeruniform Hij doodt in deze film ook meer mensen dan in welke andere Eastwood-film.

Ook de overige cast deed het verdienstelijk, waarbij ik Ingrid Pitt (als Heidi die in het café in het dorp onder het kasteel werkt en die ook voor de geallieerden werkt als agente) wel een opvallende rondborstige verschijning vond. Ze speelde vijf jaar later ook mee in de Mystery / Thriller / Horror / Muziek film "The Wicker Man (1973)" en daarin is ze ook naakt te zien.

Verder heb ik nog niet Derren Nesbitt genoemd als de gluiperige Duitse majoor Von Hapen van de Gestapo die een oogje heeft op Mary Ellison (en die zich min of meer verraadt na circa 87 minuten tijdens een onderonsje met hem) en als hij tijdens het boeiende kat-en-muis-spel in het kasteel opeens binnenkomt na circa 96 minuten, een paar minuten later wordt hij dan doodgeschoten door Eastwood, moest ik denken aan de bar scène in de Oorlog / Komedie film "Inglourious Basterds (2009)". Zou Quentin Tarantino zijn inspiratie voor die scène uit deze film gehaald hebben?

Hoewel "Where Eagles Dare" inmiddels al behoorlijk op leeftijd is, blijft het nog steeds een onderhoudende, boeiende en spannende Oorlog / Actie film, waarmee je je circa twee en een half uur uur prima kan vermaken. Het enige wat deze film miste is een scriptschrijver die de grootste onwaarschijnlijkheden wat waarschijnlijker had kunnen maken of beter had kunnen verdoezelen.

Na lange tijd weer herzien op bluray.

1944 Tweede Wereldoorlog. Er is een Amerikaanse generaal neergestort in vijandelijk gebied en gevangengenomen door de Duitsers. Deze is op de hoogte van de geallieerde invasieplannen en wordt nu gevangengehouden in de ontoegankelijke Schloss Adler (Adelaarsburcht), een Duits kasteel hoog in de bergen die zijn naam dankt omdat alleen een adelaar hem zou kunnen bereiken. De Britse MI6 is direct een operatie gestart. De missie is helder: Get in, get the General, get out. Een team van zeven specialisten onder leiding van Majoor Smith (Richard Burton) en bijgestaan door de Amerikaanse luitenant Schaffer (Eastwood) zijn aangesteld. Dit team zijn experts achter vijandelijke linies en spreken vloeiend Duits. De tijd dringt en de taak aan Burton om zijn team de Beierse Alpen in te loodsen voordat de Duitsers de generaal aan het praten krijgen. Er blijkt zich echter een verrader in de heldengroep te verschuilen..

Alistair Maclean baseerde het scenario op zijn gelijknamige roman. Spannende oorlogsfilm met non-stop actie en nauwelijks voorspelbare wendingen. Zowel oude rot in het vak Burton als de jonge Eastwood zijn uitstekend en zijn fijn om te volgen. Ook Derren Nesbitt, die de blonde SS Gestapo Majoor von Hapen vertolkt is goed op dreef. Ondanks de lange speelduur verveelt de film geen moment en de scene met kabelbaan blijft een geweldig stukje cinema. Minpuntje is dat er in het Duitse gebied gewoon Engels wordt gepraat, hoewel er ook (om onduidelijke redenen) af en toe Duits wordt gesproken, beetje verwarrend allemaal. Als je dit verder van je af kunt zetten heb je een uitstekende filmavond.

Er is al veel negatiefs gezegd over de Duitsers die Engels spreken, wat ik onderschrijf, maar het gekste is nog wel dat de deelnemers aan de geallieerde missie onder meer worden uitgekozen op het feit dat ze goed Duits spreken. Terwijl uiteindelijk juist iedereen Engels praat dus. Heel verwarrend en raar haha.

Verder een typisch jaren ‘60 product op het snijvlak van oorlog, actie en spionage. Naast het taalgebruik zijn er nog voldoende andere ongeloofwaardigheden, maar het is ook wel weer mooi en vlot gemaakt, in de Bond traditie zoals men hier al opmerkte. En Burton steelt de show. Clint vind ik toch te droog voor dit soort films, dat had ik ook al bij Kelly’s Heroes die ik gisteren zag. Zie hem toch veel liever in westerns.