Empire of the Sun (1987)

Ik moet eerlijk zeggen dat de film me wat tegenviel. Wellicht waren mijn verwachtingen te hoog. Steven Spielberg en de Tweede Wereldoorlog is een combinatie die in het verleden uitzonderlijk goed bleek te werken. Ik denk meteen aan Schindler's List, Saving Private Ryan en Band of Brothers; allemaal van uitzonderlijke klasse.

Nu is het niet helemaal eerlijk om Empire of the Sun met die titels te vergelijken. Naast het feit dat het om een boekverfilming gaat, heeft deze film natuurlijk een heel ander uitgangspunt: de oorlog wordt geschetst door de ogen van een kind, waardoor vreselijke plekken en situaties toch op een andere manier ('luchtiger' is wellicht de beste omschrijving) geschetst worden. Spielberg doet dat overigens wel goed, maar daardoor maakt het wat minder impact op me. Sterker nog, op een gegeven moment komt het tempo dusdanig laag te liggen in het kamp en voel je zo weinig dreiging dat het af en toe wat saai wordt. De film herpakt zich telkens wel weer, maar ik kan niet zeggen dat ik mijn blik niet van het scherm kon afhalen. Uiteindelijk moet ik concluderen dat het stuk tot aan het kamp me waarschijnlijk het meest zal bijblijven.

Qua acteerwerk is het ook een beetje een mixed bag. Natuurlijk leuk om Christian Bale in zijn eerste rol te zien, maar hij speelt wisselend. Soms is zijn personage innemend, op andere momenten vrij irritant. John Malkovich en Miranda Richardson zijn namen die zich allang bewezen hebben en beiden doen het ook hier zeker niet slecht, maar hun personages hangen er soms wat bij. Met name de relatie tussen Bale en Malkovich (waarvan ik dacht dat het nog heel belangrijk zou gaan worden) stelt uiteindelijk voor mijn gevoel verdomd weinig voor. De personages zijn interessant genoeg om ze te blijven volgen, maar dat ze nou echt tot de verbeelding spreken kan ik ook niet zeggen. Overigens raakte de 'vriendschap' tussen Jamie en het Japanse jongetje met dezelfde vliegfascinatie me wél. En dat terwijl er nauwelijks een woord uitgewisseld wordt tussen beiden.

Wat overblijft is vooral genieten van de fantastische manier waarop de film geschoten is. Er komen diverse scènes voorbij die niet zouden misstaan als schilderij en ook qua effecten en muziek is deze productie weer op en top. Spielbergs gekozen invalshoek (vermoedelijk mede bepaald door het boek) ligt mij persoonlijk wat minder, maar uiteindelijk is het wel zeker een film die het bekijken waard is.

3*

Had hier toch beduidend meer van verwacht. Ik keek er met name naar uit om een jonge Christian Bale aan het werk te zien. Het hoofdpersonage kon mij echter weinig interesseren. Ook geen interessante bijrollen. Veel nogal vervelende personages eigenlijk. Vond het plot uiteindelijk ook niet boeiend genoeg voor een film van ruim tweeënhalf uur, het is bij tijd en wijlen het best langdradig. Op visueel gebied wel goed verzorgd, maar dat had ik van een film van Spielberg ook niet anders verwacht.

Onderhoudende avonturenfilm over een 12 jarige jongen die gescheiden wordt van zijn ouders tijdens de invasie van Japan in Shanghai, en daarna in een gevangenenkamp terecht komt. Een film van Spielberg die doorgaans wat minder gekend is, zijn tweede "serieuze' film na The Color Purple. John Malkovich in één van zijn eerste grote rollen speelt hier naast een nog jonge Christian Bale, de echte ster van de film voor mij. Het wil, naar Spielbergse gewoonte wel eens klef worden, met Jim die een Japans militair hymne zingt met saluut... argh... Het gevangenenkamp leek vaak meer op een vakantiekamp. Niet altijd realistisch maar het professionalisme van de regisseur loodst Empire of the Sun toch naar een voldoende.

Empire of the Sun leek me een interessante film om nog eens werk te maken om de laatste ongeziene Spielbergs af te werken. Zeker ook door de aanwezigheid van de jonge Christian Bale, maar de verwachtingen werden niet echt ingelost.

Dat Spielberg mooie en verzorgde films kan maken, wist ik al langer en fraai uitgevoerde scènes zien we hier regelmatig op het scherm voorbij komen. De scène met de aanval op het vliegveld springt er tussenuit, maar evengoed zijn de groots opgezette massascènes de moeite waard om te zien.

Alleen werd ik nooit echt geraakt door deze film (op uitzondering van het laatste deel waar Jim de hartmassage uitvoert op de Japanse jongen en hierbij even zichzelf in hem ziet. Alsook de hereniging met zijn ouders is een pakkend moment). Het blijft wat mij betreft te veel registratie van allerlei gebeurtenissen zonder dat er echt diepgang of emotionele verbondenheid met de karakters gecreëerd wordt.

Het personage van John Malkovich laat me wat onverschillig. Langs de ene kant is hij niet sympathiek genoeg om met hem te kunnen meeleven, maar hij wekt nu ook niet meteen aversie op. Het is zo’n personage dat wat doelloos meeloopt. Ook met het personage van Christian Bale had ik moeite om echt mee te leven, ondanks zijn prima acteerwerk (al kon hij regelmatig irritant overkomen).

Gelukkig komt het vakmanschap van Spielberg vaak genoeg bovendrijven om enkele fraaie scènes af te leveren, want anders was het een onvoldoende geweest.

2.5*