Im Labyrinth des Schweigens (2014)

Vanaf 30 april in de bioscoop (Lumière)

Gisteren bij de Sneak Preview gezien, geen moment verveeld. Mooi verhaal en goede muziek!

Interessante maar toch niet altijd even boeiende film over een stuk verdringing van de Auschwitz gruwelen in het naoorlogse Duitsland. Echt iets nieuws had deze film voor mij niet te vertellen. Dat Duitsland in de naoorlogse periode 1945-1963 de oorlog en de door hun aangerichte gruwelijke misdaden zo snel mogelijk wilde vergeten was mij al lang bekend. Tja het verwoeste Duitsland moest nu eenmaal weer opgebouwd worden en dan is er geen tijd om je bezig te houden welke Duitsers in de 2e Wereldoorlog fout waren. Verder werden de Duitsers van buitenaf ook niet aangemoedigd om zich daarmee bezig te houden. Rusland (lees Sovjet Unie) was de nieuwe vijand en men had (West) Duitsland nodig als bondgenoot om een tegenwicht te vormen tegen de dreiging uit het oosten. Ook toen gold: De (voormalige) vijand van mijn vijand is mijn vriend.

Tot zover de oorlog maar nu over iets heel anders;

Waar deze enigszins teleurstellende film bij mij erg goed scoort is het prachtige beeld dat gegeven werd van het Duitsland van de periode 1958-1963. Aantrekkelijke Duitse dames in de voor mij zo herkenbare jaren vijftig rokken en jurken, mooie dansscènes en de voor mij ook zo herkenbare jaren vijftig amusementsmuziek. Ja, ik behoor op MM nu eenmaal tot de senioren die de 2e helft van de jaren vijftig bewust heeft meegemaakt en ook nog goed kan herinneren. Deze film had voor mij dus ook iets nostalgisch.

3,5*

De film handelt over de onwil van de Duitsers om naar hun eigen fouten van WOII te kijken. Dit vooral omdat vele foute mensen na de oorlog een bepaalde positie wisten te verwerven en graag informatie onder het tapijt hielden en daarmee in hun slipstream ook familieleden en vrienden.

Toch wel een universeel gegeven. Ik moet met terugwerkende kracht vaststellen dat ook ik op de middelbare school ( toch VWO ) een eenzijdig beeld van de oorlog opgedrongen heb gekregen. Via TV en internet is het beeld in latere jaren completer geworden en zeker minder gunstig voor "ons". Er waren vele foute Nederlanders en nog meer onverschillige.

En over ons gedrag in Indonesie, toch vlak na WOII!!, heb ik al nooit iets gehoord.

De film creeert een goed spanningsveld in de eerste helft en schets een mooi beeld van de Duitse situatie. Helaas zakte de spanning in het tweede deel toch wat weg, mede doordat de hoofdpersonen van het foute regime niet in de film meedoen waardoor het " kwaad" eigenlijk geen gezicht krijgt. Plusje wel voor het goed invoelbaar maken van de dillemma's ; het spanningsveld tussen integriteit en het directe sociale belang.

De film is zorgvuldig gemaakt en er wordt behoorlijk geacteerd maar is meer interessant dan spannend.

Als je deze film bekijkt en er gaan geen enkele keer belletjes rinkelen? Schaam je!

Dat gezegd. Het is een interessante film die het wel wat verder kon brengen maar goed op waarheid gebaseerd toch.

De vraag die dan speelt: wordt deze film door veel mensen bekeken in Duitsland zelf? En wat zullen zij ervan vinden? Kunnen ze dit in hetzelfde licht zien als de slachtoffers?

Hoewel ik verder niet bekend ben met de receptie van deze film in Duitsland neem ik aan dat hij weinig stof zal doen opwaaien en zeker niet meer zal schokken. De rechtszaken die hier centraal staan kregen enorm veel aandacht in hun tijd en zeer, zeer bekend in Duitsland. Toen controversieel, maar nu is er wel genoeg tijd overheen gegaan dat men er aan gewend is.

Daarbij is dit een wel heel makkelijk te verhapstukken presentatie van het onderzoek dat leidde naar de rechtszaken. Mijn interesse voor deze film werd vooral getrokken door de trailer, die mij een vrij intense film deed verwachten over het onderwerp. Een Duitse All the President's Men, min of meer, over een verstikkende zoektocht naar de waarheid. Op papier is het dat ook, maar ik vond het eindresultaat onverwacht schattig, met z'n lichte humor, vrij luchtige toon en vooral naïeve hoofdpersonage. Ik snap dat zwijgen over de oorlogsperiode een belangrijk onderdeel was van het Duitsland van toen, maar de held hier lijkt me wel een hele grote idioot, die erg slecht is in tussen de regels lezen, mensen inschatten en voor iemand die rechten gestudeerd heeft weinig kennis lijkt te hebben van waar de mensheid toe in staat is. Dat hij een groentje moest zijn snap ik, maar is het werkelijk mogelijk dat hij zo weinig weet van de recente Duitse geschiedenis? Ik kan het niet helemaal goed beoordelen; was Auschwitz echt iets waar het Duiste volk in de jaren '60 totaal niets van af wist?

Het is verder totaal geen bijzondere film. Het onderwerp is taai en ik vind dit een interessant stukje geschiedenis, maar de uitwerking is slechts adequaat. Het geeft weer wat er gebeurt is en welke vragen er bij gesteld werden. Je zou alleen willen dat het niet gepresenteerd werd als een koddig jongensavontuur.

3*

Degelijke film over een lastig stukje Duitse geschiedenis, namelijk het afrekenen met je eigen verleden. Dat dit soort verhalen worden verfilmd lijkt me een relevant onderdeel van het helen van oude wonden, terwijl het onderwerp tegelijkertijd onder een breed publiek onder de aandacht wordt gebracht.

De film haalt een aantal relevante onderwerpen aan, niet onbelangrijk ook hoe de film laat zien dat de holocaust niet het gevolg was van één boze figuur die alle blaam treft, maar van vele honderdduizenden die collectief meegingen. Het laat zien dat gewone mensen onder bepaalde omstandigheden verleid kunnen worden om de meest gruwelijke dingen te doen. Gelukkig maar dat er ook mensen waren die niet in die waanzin meegingen, zoals een film als Sophie Scholl - Die Letzten Tage (2005) laat zien.

Hoewel dit geen filmisch meesterwerk is valt er ook weinig aan te merken op deze dramafilm die het vooral moet hebben van het verhaal wat hier wordt vastgelegd. 3,5*

Wat die laatste vraag betreft is dit een film die een andere insteek heeft die je ook los moet zien van de slachtofferkant van de oorlog. Deze gaat over hoe 20 jaar later een land/bevolking dat ooit fout is geweest omgaat met hun verleden en daarmee probeert af te rekenen.

thnQ!

Ik vond hem veel beter dan ik had verwacht. Heel interessant verhaal, dat ook gedurende de film interessant blijft. Goede acteurs ook. Heb me geen moment verveeld.

Enige dat me tegenstond is dat er teveel de nadruk op de ellenlange zoektocht naar dr. Mengele werd gelegd, wat irritant overkwam naarmate de hoofdpersoon zich daar teveel in vastbeet.

Ik ben van de Duitse filmindustrie veel beter gewend. Deze film schreeuwde om zo nu en dan een flashback naar de oorlogstijd. Al die dialogen en mondelinge verslagen waren veel te statisch. En natuurlijk ontbrak de verplichte romance ook niet. Geen echt succes.

Weinig nieuws onder de zon. Dit wat stijve gerechtsdrama vertelt het onderzoek dat vooraf ging aan de Auschwitz zaak in Frankfurt, waarbij het gerecht Duitse burgers / ex Nazi's veroordeelde die dachten ongestoord een burgerlijk leventje te kunnen leiden na hun wandaden als nazi. Na de oorlog werden de kopstukken veroordeeld in Nuremberg, maar al de kleine garnalen doken onder. De film laat de taboesfeer goed voelen en hoe het land liever stilzwijgend de schaamte van haar verleden toedekte met het excuus "we volgden alleen maar bevelen op".

Het leek me wat ongeloofwaardig dat de jurist eind jaren '50 niet op de hoogte was van Auschwitz en wat er daar gebeurd was maar anderzijds geef ik nog het voordeel van de twijfel daar de jaren '50 in Duitsland me niet erg gekend is. Zwakke scenariopunten vond ik de sterke focus op Mengele en de verplicht aanvoelende romantische affaire. Ook ik ben beter gewend van de Duitse filmindustrie al wil ik zeker de film niet volledig gaan afbreken : het acteerwerk vond ik verdienstelijk en het thema is interessant genoeg om te boeien.

Het wordt iets teveel door je strot geduwd maar ach, DIE KOPPEN allemaal. Geweldig.

3.5*

Moedige film! De Duitse filmindustrie zelf die deze geschiedenis verfilmen. Vond Alexander Fehling uitzonderlijk goed spelen, film kwam me wel wat ouderwets over en dan bedoel ik niet de tijd waarin het speelt. Maar goed, voor mij wordt het allemaal overvleugeld door de moed die een land laat zien door zoiets te maken.

Bwa, ik had het moediger gevonden Leo1954, moest Duitsland een dergelijke film veertig jaar vroeger geregisseerd hebben. Nu vind ik daar niet zoveel moed aan. Heeft meer iets als oude koeien uit de sloot halen.

Ik vind het wel moedig Filmkriebel, moediger dan die eeuwige verzetsfilms die Nederland altijd maar weer maakt. Frankrijk heeft wel vaker het boetekleed aangetrokken in haar films, ook niet makkelijk met de tweeslachtige houding in die oorlog.

Duitsland heeft heel lang films gemaakt waarin ze altijd het slachtoffer waren. Vermoedelijk heeft hun trauma heel lang geduurd en waren ze er 40 jaar geleden nog niet aan toe en komen nu met een totaal andere film. Dat kan ik alleen maar toejuichen. Duitsland mag trots op deze film zijn!

En wat je met oude koeien uit de sloot halen bedoelt, daar begrijp ik niets van. Er zijn wel meer films die in de geschiedenis spelen.

Ik juich ook toe dat Duitsland haar eigen geschiedenis kritisch in vraag stelt, dat ben ik met je eens. Echt nieuw vind ik die houding niet in de Duitse cinema. De voorbije jaren had je al films zoals Sophie Scholl, Der Falscher, Lore toch? Im Labyrinth des Schweigens heeft me niks nieuws weten bij te brengen. In een oorlog als deze kun je net als in andere oorlogen, makkelijk aannemen dat heel wat burgers hebben meegedaan aan oorlogsmisdaden. Maar het is evenzeer waar dat dit in Duitsland zelf een zwaar taboe moet geweest zijn: je zal maar een Auschwitz-beul naast je deur wonen hebben. Is het daarom moedig om te vertellen waar iedereen al van overtuigd is? Maar nog altijd beter dan de Nederlandse verzetfilm dat wel

Wederom wat bijgeleerd over deze materie.

De film is zeer goed en ook vooral geloofwaardig.

Wat dus bewijst dat de vertolkingen ook zeer goed zijn, van de ganse cast.

Het verhaal is verbijsterend, je houd het niet voor mogelijk dat jonge mensen, zelfs de onderzoeksrechter in deze film, niet wisten op het einde van de jaren '50 wat er in Auschwitz was gebeurd.

De verbazing op hun gezichten wanneer ze de eerste getuigenissen horen zeggen meer dan voldoende.

Dat deze gebeurtenissen hebben geleid tot een van de grootste processen in de Duitse geschiedenis tegen de oorlogsmisdaden van hun eigen volk, dat is dus nieuw voor mij. En zodoende heb ik alweer iets bijgeleerd over deze verschrikkelijke tijd uit de vorige eeuw, en ik heb zo'n vermoeden dat dit zeker niet het laatste gaat zijn. Ik volg die geschiedenis al bijna mijn ganse leven, en steeds weer duiken er nieuwe feiten op.

Ik ben wel tevreden dat nu ook Duitsland de laatste jaren er zelf films over maakt, en zeer goede films zelf, wat alleen maar bewijst dat zij wel hebben geleerd uit wat er in het verleden is gebeurd.

Helaas kan dat niet over elk land worden gezegd....

Dit is een film die je moet hebben gezien, en ik vind het dan ook zeer terecht dat hij onlangs is vertoond in het hier nabijgelegen kamp Breendonk, dat in de Tweede Wereldoorlog diende als gevangenenkamp door de nazi's.

Het is zeker opmerkelijk dat de jonge generatie het niet wist Tarkus, maar wat deze film ook liet zien dat bijna iedereen die de oorlog echt had meegemaakt het wel wist en wegduwde. Zowel de slachtoffers als de daders wisten het wel degelijk en al hun omstanders ook. De Amerikanen wisten het, maar hielden het feitelijk ook weg.

Dat de enthousiaste hoofdrolspeler zich zelf hierdoor zo tegen kwam en zichtbaar "ouder" werd vond ik dan ook heel indrukwekkend. Een land heeft zulke mensen nodig, uitzonderlijke mensen, dat blijkt wel.

En een land heeft een maker nodig die met zo'n geweldige film komt.

Gebaseerd op werkelijke gebeurtenissen. Een pakkende en dramatische, soms spannende en roerende film over een Duitse, van oorsprong uiterst correcte, jonge officier van justitie en zijn zoektocht naar gerechtigheid. Het verhaal speelde eind jaren vijftig, begin jaren zestig en de hoofdpersoon wilde, met hulp van een journalist, een einde maken aan de bedekkende mantel van het grote zwijgen en de heersende leugens over de tweede wereldoorlog en de mis- en schanddaden van Auschwitz aan de kaak stellen en zoveel mogelijk verantwoordelijken berechten. De regisseur slaagde er bovendien in de sfeer van de vijtiger jaren overtuigend neer te zetten.

Mooie film met een ogenschijnlijk voor de hand liggend maar uiteindelijk verbijsterend onderwerp, namelijk de collectieve pogingen van de duitse bevolking in de late jaren '50 om de wandaden van de nazi's tijdens tweede wereldoorlog in de doofpot te stoppen. Een jonge idealistische officier van justitie (een prima Alexander Fehling) komt op het spoor van een aantal nazi-criminelen en opent een beerput van jewelste. Fraai opgebouwd en grotendeels subtiel in beeld gebracht, al zijn de droomscenes waarin Joseph Mengele rondwaart een beetje teveel van het goede. Op emotioneel vlak raakt de film in ieder geval zonder meer doel, en ondanks de bekende materie zijn de gebeurtenissen vaak zeer aangrijpend. Zoals de scene waarin de hoofdpersoon voor het eerst van een ooggetuige hoort wat er feitelijk in Auschwitz is gebeurd. Kippevel.

Topfilm!

Indringende en emotionele film over de speurende voorbereidingen van een jonge openbare aanklager op weg naar het Auschwitzproces in Frankfurt in 1963. Een proces waarin voor het eerst de wandaden die in dit vernietigingskamp werden begaan publiekelijk voor het voetlicht kwamen.

Een zoektocht naar daders en slachtoffers. Een detective/thrillerachtige speurtocht die ongemeen spannend is. Een zoektocht die onbarmhartig en verontwaardigd de bureaucratie en de onwil ontrafelt waarachter mensen zich verschuilen.

Het acteerwerk is ingehouden. De personages beleven en vertellen de afschuwwekkende daden op klinische en sobere wijze. De impact van het sobere spel is groot en werkt emotioneel. Er is weinig ruimte voor excessief acteergedrag. De weinige emotionele explosies die wel gebeuren, zijn goed getimed en effectief. Ze onderstrepen een gevoel of accentueren (laakbaar) gedrag.

De cameravoering is strak en is een prima onderlijning voor al die ingetogenheid.

Fehling zet een uitstekende rol neer als de openbare aanklager. De ontwikkeling die zijn personage doormaakt (van naief en goedbedoelend naar obsessief en wanhopig) wordt door hem groots vormgegeven.

De overige rollen overtuigen eveneens.

Interessante en boeiende reconstructie van de moeizame voorbereiding van het beruchte Frankfurter proces (1963-1965) tegen voormalige SS-ers, die tijdens de Tweede Wereldoorlog op enigerlei wijze betrokken waren bij Auschwitz. De film richt zich vooral op het cynisme en de tegenwerking en brede weerstand, waarop de onderzoekers steeds weer stuitten. Dat daar ook nog een flutterig liefdesverhaaltje aan vastgeknoopt zit, neem ik maar op de koop toe.

Al in 1946 is er een kritische Oost-Duitse film verschenen over mensen, die na de oorlog gewoon weer aan de slag gingen alsof er niets gebeurd was: Die Mörder Sind unter Uns (1946) van Wolfgang Staudte.

Die moet ik ook nog steeds zien. We zouden hem destijds met een Duitslandstudies keuzevak (over het einde van de oorlog en de directe periode erna) kijken tijdens de geschiedenis studie, maar het werd A Foreign Affair (1948).

Een aardige film, John Milton, maar dit onderwerp leent zich niet erg voor een romcom.

I didn't pick it

Maar het leent zich ook uitstekend voor historische analyse, en daar ging het om.

De titel zegt al genoeg Ik blijf het chronologisch bizar vinden in Im Labyrinth des Schweigens dat de participatie van gewone Duitse burgers aan de holocaust precies als de vondst van de eeuw geportretteerd wordt. En dat eind jaren '50 dan nog wel.

Een film over de nasleep van de oorlog in het duitsland van de jaren 50, waarin een jonge officier van justitie verhalen over Auschwitz te horen krijgt en zich erin verdiept en besluit dat iedereen die daar als SSer heeft(gewerkt) berecht moet worden. Hij word veel tegen gewerkt en mede ook omdat de meeste mensen niet weten of willen weten wat er in Auschwitz is gebeurd. De film bleef boeien en op waarheid berust. Als je dat in je achterhoofd houd blijft het toch een indrukwekkend onderwerp de 2e wereldoorlog. En een keer een ander verhaal over de oorlog.

Duitsland eind jaren vijftig, Wirtschaftswunder en Caterina Valente op de radio, over WO2 heeft niemand het meer. Jonge officier van justitie stuit dan op een paar namen van Duitsers die in een kamp in Polen hebben gewerkt, een kamp genaamd Auschwitz en begint eens te graven.
150 veroordeelden in Neurenberg, alleen in Auschwitz werkten al 8000 Duitsers in de moordmachine om over die andere 10 miljoen nazi's al helemaal niet te spreken. Duitsers tonen hier flink de ware aard van Duitsland in 1959.
Verhaal is interessant genoeg, filmisch is het degelijk vakwerk met nog wat persoonlijke besognes van de hoofdpersoon om het dramatisch nog wat op te peppen.