L'Atalante (1934)

Ik schaar mij grotendeels bij the one ring.

Ik vond er een aantal prachtige scènes (met name de droomscènes) bijzitten, maar het geheel voelde toch wat disjointed en ik werd er nooit echt door geraakt. Echt meeleven met de karakters bleef dan ook achterwege. Père Jules vond ook ik trouwens een bij vlagen erg irritant karakter. Dit trok naar het einde wel weer wat bij, maar zo'n simpele, lallende zeebonk is niet echt mijn cup of tea.

Jammer dat Vigo zo jong overleden is natuurlijk, maar de status van ons vroegtijdig ontglipt genie heeft hij bij mij vooralsnog niet. Kaufmans cinematografie is de moeite waard, al vind ik zijn later werk beter. Wat muziek betreft, Gaumont wilde muziek en zang in de film, waardoor L'atalante niet lijdt onder de opvallende stiltes die in sommige vroege talkies aanwezig zijn. Dat gezegd hebbende vond ik de soundtrack niet bijzonder mooi, maar wel toepasselijk.

De 12e plek in de S&S critics list vind ik dan ook erg hoog voor deze film. Het idee om deze film met Murnau's Sunrise te vergelijken was bij mijzelf niet direct opgekomen, maar als we dat zouden doen wint Sunrise die met gemak wat mij betreft (ik geef Sunrise 4,5*).

Deze film wordt door velen bestempeld als een absoluut meesterwerk. Dat heb ik er eerlijk gezegd niet aan af gezien. Toegegeven het is een sfeervolle, realistisch ogende film, maar hij kwam op mij nogal rommelig over, mede door de vele onverwachte of vaak onlogische stemmingswisselingen.

De film wordt vaak vergeleken met Murnau’s Sunrise (1927). Die vind ik in ieder geval een stuk beter, net als diens andere “meesterwerk” over huwelijksproblemen: City Girl (1930). En wat het poëtisch realisme betreft geef ik toch de voorkeur aan de films van Marcel Carné (Le Quai des Brumes e.a.)

Otar Iosseliani over L'Atalante (1934)

Dit zwart-wit avant-garde meesterwerk is nog steeds veel moderner en ' kleurrijker ' dan de meeste hedendaagse films . Je zou je kunnen afvragen hoe dit eigenlijk mogelijk is , want L'Atalante (1934) is bijna 100 jaar oud ! Er is hier een simpele verklaring voor : dit surrealistisch & poëtisch , authentiek & op locatie geschoten meesterwerk is ' puur ' . ( Het is mogelijk dat sommige kajuitscènes of restaurant scène in de studio werden opgenomen . ) De surrealistische mobiele ' hand held ' shots gefocust op mensen ( subjecten ) met verscheidene landschappen ( objecten ) op de achtergrond van Boris Kaufman zijn onvergetelijk ! ( Het broertje van Dziga Vertov van ' kino pravda ' . )

Veel beter , moderner en tijdlozer dan bijvoorbeeld Pépé le Moko (1937) . Ook vind Ik L'Atalante (1934) beter dan films van Marcel Carné en / of Jean Renoir omdat films van Renoir en / of Carné voor een groot deel in studio's werden opgenomen , waardoor hun films nu veel onnatuurlijker & oubolliger op mij overkomen . Films van Renoir / Carné zijn gekunstelde ' studiofilms ' . Dit meesterwerk is ' puur ' en ' echt ' .

Wat mij betreft hoort dit onvergankelijk meesterwerk in de top 10 van de beste films ooit te staan !

Sorry maar ik kan hier echt geen meesterwerk in zien. Het heeft nog teveel weg van een stomme film met het overdreven acteerwerk en alles gebeurt zowaar zonder aanleiding. Het bereikte ook nergens een climax of zo.

Michel Simon is weer de "wildeman" (net als in bijvoorbeeld "Boudu sauvé des eaux") in deze Franse, realistische film die perfect aansluit bij die tijd van werkloosheid en armoede die de jaren 30 in Frankrijk waren en waar musettemuziek en weemoedige chansons een welkome vorm van vertier vormden.

Blikvanger in deze film is evenwel Dita Parlo (Ze deed ook mee in "La Grande illusion") die de rol vertolkt van het meisje dat tot op haar huwelijksdag nooit even van haar eigen dorp was weggeweest en nu ervaart dat Parijs, naast het "Lumière-aspect" ook veel nare kanten heeft.

Knap tijdsbeeld, ruw en het accent leggend op het vele "onbereikbare" en wat de romantiek betreft, zijn de scènes waarbij beide echtgenoten naar elkaar verlangen heel treffend.

Enige film die ik zag van Jean Vigo. Niet verwonderlijk want de man is heel jong gestorven. Werd als een groot talent aanzien en ieder jaar wordt nog een "Jean Vigo Prijs" toegekend.

Goede film, raak maar geen zware dramatiek. Kadert perfect in zijn tijd.

Eerste en laatste Vigo.

Vroeg sterven helpt de mythevorming. Nu zal deze film ook wel z'n waarde hebben gehad in context, maar zo heel opvallend vond ik het niet. De link met Sunrise zie ik wel, maar die vond ik dan toch ook wel beter te genieten.

Vervelend hier vooral de personages. Jules is een extreem irritant karikatuur, maar ook Jean en Juliette zijn nogal aan de irritante kant. Ze willen eigenlijk zelden personages worden, aangezien ze vooral reageren op situaties vanuit de situatie eerder dan vanuit hun personage. Daardoor komen ze nogal labiel en ongeloofwaardig over.

Verder ook niet zo heel interessant. Beetje toeristisch af en toe, een boerenstelletje dat in het wilde Parijs terechtkomt en overdonderd wordt door het stadsleven. Visueel zit er héél soms nog wel een mooi shot tussen, maar indrukwekkend is het nergens en vaak is het ook gewoon erg lelijk. De soundtrack is vooral weer erg aanwezig. Jammer genoeg niet om een stempel te kunnen drukken, wel om stiltes te maskeren.

Gelukkig duurt de film niet al te lang, maar da's dan ook het enige pluspunt. Ik ben niet blij dat Vigo zo snel gestorven is, wel dat het qua films hierbij gebleven is.

1.0*

Een intimistisch juweeltje. Steekt met kop en schouders uit boven wat er in die tijd gereleased werd, en ook ver daarna. Doodzonde dat Jean Vigo zo jong gestorven is en nooit de erkenning heeft gekregen voor dit meesterwerk.

Een vrij eenvoudig maar doeltreffend scenario dat zich concentreert op de gebeurtenissen rond een pas getrouwd stel (Dita Parlo en schipper Jean Dasté) uit de werkende klasse, aan boord van het vrachtschip L’Atalante, waar ze vergezeld worden door een tweekoppige bemanning (Michel Simon en Louis Lefebre). Prima hoofdrollen voor Dita Parlo, Jean Dasté en natuurlijk Michel Simon in alweer een karakterrol die hem op het lijf geschreven is.
De film bestaat uit drie delen. Het eerste deel start met een komische en optimistische ondertoon, alles is min of meer in harmonie aan boord van het schip, al voel je een toenemende spanning wat betreft het verschil tussen de verwachtingen van de bruid Dita Parlo en wat ze voorgeschoteld krijgt. In het tweede deel volgt de ontlading wanneer het koppel aan land gaat en Dita Parlo zich laat verleiden door het stadse leven. Hierbij erg genoten van Gilles Margaritis als tramp/artiest/straatverkoper die de concurrentie met Chaplin lijkt aan te gaan. In het derde deel volgt de fysieke scheiding tussen de pas getrouwden, na een toch wel harde beslissing van Jean Dasté. In dit deel komt de wanhoop en het verlangen van het koppel aan bod. We zien ook de tegenstelling tussen het beeld van de zogenaamd vrijgevochten Jean Dasté en het feit dat hij ook maar een loonwerker is die onder druk wordt gezet door een werkgever.


Met deze film heb ik m’n ogen uitgekeken aan mooie sequenties (o.a. de onderwater scènes), de fotografie, bijzondere shots … Visueel en inhoudelijk een prachtig geheel waardoor ik een aantal jubelende reviews helemaal begrijp, zij het dat op MM de meningen blijkbaar genuanceerder zijn. Maar voor mij staat deze L’Atalante op gelijke hoogte met die andere naturalistische Franse meesterwerken - de Renoirs en Carné’s - van de jaren ‘30. Waarbij je wel in het achterhoofd moet houden dat het in dit geval gaat om een verhaal over doodgewone mensen en hun eerder triviale lotgevallen. Verwacht dus geen heroïek of thrills, maar … poëtisch realisme. Term die ik pas nu ten volle kan vatten na het aanschouwen van deze film. Tijdloze klasse.

Prachtige film. Ik snap de vergelijking met Sunrise, die hier uitentreuren gemaakt wordt. Maar toch ook weer niet (de enige reden dat ik die film ook aanhaal). De film van Murnau is toch compleet anders van toon en ook qua thematiek uiteindelijk, waardoor beide films uiteindelijk niet echt vergelijkbaar zijn (en zeker niet een soort broertje en zusje). Dit is een treurige komedie. Sunrise een drama met thriller elementen.

Anyway … voor mij was de scène dat Jules zijn spullen laat zien het hoogtepunt. Maar de film grossiert en blinkt uit in prachtige details en heerlijke kleine momenten.

Een film die voor mij niet de impact heeft gehad zoals Sunrise dat wel heeft gedaan. Zeker een degelijke film over een pasgehuwd koppel dat op reis naar Parijs trekt. Daar ontdekt de vrouw een geheel andere wereld waardoor het huwelijk op barsten staat.

De film kent een aantal mooie scènes en heeft zo zijn kolderieke momenten, maar echt indruk maken deed het nimmer bij mij. Ik werd te weinig gepakt door de gebeurtenissen of de personages die nogal gekunsteld overkwamen.

Het camerawerk daarentegen was wel op niveau. Een film die me eerder technisch bekoorde, dan inhoudelijk.

Ik had nog eens zin in een echte oude film en kwam bij deze L'Atalante uit. Ik zie hier zeker wel goede dingen in. Een aantal scènes zien er wel mooi uit zoals wanneer Jean en Juliette gescheiden liggen te slapen, maar toch een connectie met elkaar lijken te hebben en de onderwaterscène is ook zeker het vermelden waard. Ook de scènes die zich afspelen in de stad zijn nog oké, maar de personages spreken we niet helemaal aan. Père Jules is als brulaap een karikatuur en het gedrag van Jean en Juliette steekt ook tegen. Jean die voor het minste jaloers en nukkig wordt, helpt de film niet echt en de romantiek tussen Jean en Juliette was ook eerder koeltjes.

Over het algemeen is het toch een film die de tand des tijds moeilijk heeft weten te doorstaan.

2.5*

Critici komen superlatieven te kort om de genialiteit van deze film te beschrijven: het zou de puurste film aller tijden zijn, de ultieme film als film die aldus het wezen van de film uitdrukt en de film tot pure poëzie zou verheffen, en het zou het puurst de liefde tussen man en vrouw in elk opzicht (fysiek, emotioneel, spiritueel) uitdrukken van alle films die er zijn gemaakt. Kortom, als je deze film hebt kun je alle andere films wel weg doen. Helaas was de film voor mij niet zo’n magische belevenis. Ik zag slechts een koppeltje aan de onderkant van de samenleving waarbij de man niet aan de verwachtingen van de vrouw, die de grote wereld in wil, kan voldoen, de vrouw zich laat verleiden door elke man die wel iets van bling bling te bieden heeft, hij jaloers wordt en haar achterlaat waarna z’n collega haar opmerkelijk makkelijk vindt in Parijs en ze elkaar weer in de armen vallen. De twee wat circusachtige mannen die haar wel kunnen bieden wat ze verlangt – de lichten van de grote stad Parijs of prullaria uit verre, exotische streken – luisteren de wat saaie film een beetje op, maar de film heeft me nergens weten te raken.

Met z’n mengeling van realisme en surrealisme en de circusachtige omlijsting is de film misschien heel belangrijk in de filmgeschiedenis vanwege z’n ‘poëtisch realisme’ welk Frans genre zou leiden tot Les Enfants du Paradis (1945-Carné), die echter veel poëtischer en gelaagder is, en wellicht ook tot La Strada (1954-Fellini) waar de film me aan deed denken maar die veel meer indruk op me maakte. De film zou ook cruciaal zijn voor de Nouvelle Vague vanwege z’n ‘experimentele’ vorm en montage, maar die zou vooral uit noodzaak zijn ontstaan wegens een klein budget en wordt in ieder geval door een Godard ver overtroffen. Kortom, de film is misschien een grote invloed maar de films waartoe het leidde vind ik interessanter dan dit eerste begin.

Ooit gezien maar goeddeels vergeten, sindsdien wel redelijk veel Michel Simon-films gezien, en ook enkele films met Dita Parlo, waarvan Au Bonheur des Dames mijn favoriet is. Waarin ze trouwens ook een provinciaals meisje speelt die zich vergaapt aan de grote stad. Als blondine was ik wat minder gecharmeerd van Parlo dan als brunette, maar ze had een leuke uitstraling. Jammer dat ze relatief vergeten is. Michel Simon is ook fijn als volgetatoeëerde matroos die prullaria verzamelt van zijn wereldreizen. Maar de hoofdrol is toch vooral weggelegd voor het camerawerk, met tal van mooie shots, die de film een bijzonder ritme geven waar het nogal eenvoudige verhaaltje ondergeschikt aan is. De mooie scenes (Parlo die over de boot loopt in haar bruidsjurk, Juliette en Jean hunkerend naar elkaar in bed, Jean die in het water springt en zijn geliefde dan toch ziet) maken van L'Atalante een terecht geprezen klassieker. Zéro de Conduite van Vigo is trouwens ook zeer de moeite waard.