That Cold Day in the Park (1969)

Mooi psychologisch drama met thriller-elementen (geen komedie), deze vroege Altman. Niet zijn eerste film, maar misschien wel de eerste die echt een ‘eigen’ project was.

Altman had Ingrid Bergman op het oog voor de hoofdrol, maar die vond het script helemaal niks. Het werd dus Sandy Dennis, en dat pakte heel erg goed uit. Frances is één van de meest memorabele vrouwelijke personages in het wat dat betreft toch al rijke oeuvre van Altman.

Altman verstond de kunst om in veel van zijn films een overtuigend vrouwelijk perspectief te schetsen, niet in het minst door zijn actrices alle ruimte te geven voor een eigen invulling van hun rol. Zo ook hier. Misschien tekenend voor dat perspectief is de manier waarop de jonge Michael Burns veelvuldig halfnaakt in beeld wordt gebracht: voer voor de female gaze. Dat was, zeker toentertijd, niet bepaald gebruikelijk.

Frances is overigens geen weduwe, zoals de synopsis hierboven vermeldt, maar een oude vrijster van in de dertig, waarbij we wel kunnen aannemen dat er van ‘vrijen’ nog nooit sprake is geweest. Ze beweegt zich voornamelijk in het gezelschap van mensen van de generatie van haar moeder, pensionados waarmee ze regelmatig dineert, de belegen avances van één van hen ondergaat, en van tijd tot tijd het enerverende koersbal mee speelt.

Het wordt gaandeweg duidelijk dat de relatie met die (reeds overleden) moeder er min of meer de oorzaak van is dat Frances in het leven een paar afslagen gemist heeft. Dat lijkt ze zelf ook wel door te hebben, en de film gaat over haar pogingen om – via de ‘zwerversjongen’ – alsnog haar onderdrukte moederlijke en seksuele instincten tot wasdom te laten komen.

Dat gaat niet lukken. Dat gaat zelfs helemaal fout.

Nagenoeg elke scène met Dennis is hier uitstekend, en Altman biedt ons nog een mooie uitschieter met de sequentie in de vrouwenkliniek, waarbij de camera vanaf een hoog standpunt langzaam voortbeweegt door het gebouw, zich niet alleen op Frances concentreert, maar ook langsgaat bij de andere aanwezigen, flarden van willekeurige gesprekken oppikkend.

De episode van de zoektocht naar een prostituee voor haar protegé tegen wil en dank is ook fraai, en de lange, ontboezemende monoloog van Frances tegen wat aanvankelijk de al of niet slapende jongen lijkt, maar uiteindelijk een paar poppen onder de dekens blijken te zijn, is indrukwekkend, zelfs aangrijpend te noemen.

De ontknoping van het verhaal is nogal lomp, en daarmee een tikkeltje teleurstellend. Dat neemt echter niet weg dat – vooral vanwege het optreden van Dennis - ook deze Altman zeer de moeite waard is, en niet eens zo gek veel onderdoet voor de echt geniale ‘vrouwen’-films in zijn oeuvre, zoals Images en 3 Women.

Intrigerend drama, waarbij ik lang geen idee had waar het heen ging, maar het was al wel snel duidelijk dat Frances de nodige issues had. Zij is een eenzame vrouw die (zoals haar achternaam al doet vermoeden) hunkert naar romantiek en genegenheid. Wat begint als een wat naïeve daad van barmhartigheid ontspoort steeds meer tot een gewelddadig einde.

That Cold Day in the Park (mooie titel overigens die niks weggeeft) komt wat traag op gang, maar fascineert en vanaf de bekentenissen van Frances aan wat later een pop bleek te zijn komt er meer tempo in richting het thrillerachtige slotstuk. Sandy Dennis, die me hier nogal deed denken aan Julianne Moore, kende ik alleen van haar bijrol in WAOVW maar maakt indruk in de hoofdrol. Burns doet het naar behoren als de naamloze jongen, zijn mysterie blijkt vooral gespeeld. De bijrollen van de zus en haar vriend vond ik wat overbodig, veel voegden die niet toe (behalve om het personage van "the boy" wat achtergrond te geven).

Goeie film over een eenzame vrouw die een jongen die in de regen zit uitnodigt in haar woning. Het hoofdpersonage weet te boeien en dat geldt ook voor de verstandshouding/relatie die ontstaat tussen haar en de jongen. Het helpt hier ook bij dat Sandy Dennis een uitstekende rol weet neer te zetten. Een beetje een eigenaardige film, maar wel gewoon goed.