Mahler (1974)

Tweedehands gekocht voor 5 euro. Ik ben een groot liefhebber van de muziek van Mahler en had van te voren niet echt al te grote verwachtingen van deze film. Amadeus was een geniale film, hoewel niet al te waarheidsgetrouw. Immortal beloved over het leven van Beethoven was ronduit saai en zoiets verwacht je toch van een film over het leven van een componist. Niet echt al te boeiend onderwerp om er een film van te maken. Dat de makers van Amadeus hierin geslaagd desondanks geslaagd in zijn komt vooral omdat ze de kunst verstonden de geschiedenis aan te passen voor het verhaal.

In deze film wordt de geschiedenis ook aangepast, maar op een zeer negatieve manier. Hoezo is Alma Mahler blond? Wie is in hemelsnaam die Max, waarmee ze een buitenechtelijke verhouding had? Voor zover ik weet had ze een relatie met Walter Gropius tijdens haar huwelijk met Mahler, niet met ene Max? Waarom loopt ze de hele tijd in dirndl-kostuum rond? Dat was kleding voor de arme mensen, en daar hoorde de Mahlers niet bepaald bij. Waarom wordt Cosima Wagner afgebeeld als een vrouw met een nazi-helm op en een hakenkruis op haar kont? Waarom wordt überhaupt de tweede wereldoorlog er met de haren bijgesleept, terwijl Mahler al lang gestorven was voor deze oorlog was begonnen?

Het einde is hoogst dubieus. Alma kiest voor Mahler en niet voor Max, en Mahler waant zich onsterfelijk. In werkelijkheid heeft de wetenschap dat zijn vrouw hem bedroog Mahler gesloopt. Alma walgde van hem, vond hem stinken en stortte zich in de armen van Walter Gropius, die ironisch genoeg een liefdesbrief aan Alma verkeerd adresseerde, waardoor deze bij Mahler zelf terecht kwam. Mahler is dus hoogst ongelukkig gestorven.

Rest ons verder de muziek: die klinkt alsof het een Naxos-opname betreft (voor de niet ingewijde: het meest goedkope label voor klassieke muziek). De vriend waarmee ik deze film heb gekeken (en die ook een groot Mahler-fan is) en ik waren allebei ervan overtuigd dat het om Naxos opnames moest gaan, of om een soortgelijk label. Wat schertst onze verbazing bij de aftiteling? De uitvoerenden zijn onze eigen Bernard Haitink met het Concertgebouworkest!!! Ik heb de cd-box bij deze opnames toevallig en ik herken er niets van terug. De geluidskwaliteit van de muziek bij de film is zoveel slechter dan op de cd's zelf (en ik heb na afloop van de film nog even wat opnames opgezet om dit te controleren). Iets verderop in de aftiteling zie ik een mogelijke verklaring. De opnames zijn re-recorded.

Dit alles in ogenschouw nemende kan ik niets anders dan het totale minimum geven, Misschien had ik een hoger cijfer kunnen geven gegeven het feit dat de muziek - ondanks de opnamekwaliteit - erg goed is, maar deze film doet gewoon geen recht aan het leven van Mahler.

Een film die zeker niet past in het rijtje van Amadeus, Immortal beloved of Ghoya's ghost. Deze film wil meer de psyche van de artiest meegeven en maakt er dan ook meer een visuele film van. Qua idee wel origineel, maar of Mahler er zelf mee zou kunnen leven is de vraag nog. Raar trouwens om een muzikale biopic weer te geven in dergelijke psychedelische rit. Bij The Doors snap ik dat nog wel, maar hier is dat toch deels onbegrijpelijk. Maar het idee is wel origineel, alleen is de uitwerking ondertussen wel gedateerd en zeker niet zo mooi als de bedoeling was. Dit is echt een product van de 70's en nu amper te genieten.

Wie met deze film een serieuze biopic verwacht te zien over Mahler kan deze film beter links laten liggen. Dat geldt uiteraard ook voor de mensen die absoluut niet van de muziek van Mahler houden. Ik houd daarentegen wél van de muziek van Mahler en ik kon deze nogal controversiële film over het leven van de door mij zeer gewaardeerde componist best wel waarderen maar dat ligt dan vooral aan de zeer komische surrealistische scènes die ik schitterend vond. De rest en daarin ben ik het met 'Black Math' wel enigszins eens was inderdaad niet zo interessant. Film had wel alle kenmerken van het enfant terrible Ken Russel waarvan ik niet zo lang geleden de film "Women in Love" nog heb gezien die ook enkele zeer bizarre scènes bevatte. Saai kun je deze regisseur toch absoluut niet noemen.

Mooiste scène; de droomscène van Mahler waarin SS'rs Mahler's doodskist droegen waarin wij door een venstertje het gezicht van een levende Mahler zagen.

btw Deze DVD bij de FRS in de uitverkoop gekocht voor slechts € 5,00. Een koopje achteraf.

3,5*