L'Assedio (1998)

Ik vroeg me vooral aan het eind af waar ik nu naar gekeken had. Dit is meer een stijloefening dan een echte film. Soms best heel aardig, in warme kleuren geschoten en veel leuke ideeën van de regisseur die stuk voor stuk werken, maar het als geheel wel chaotisch maken en nooit bij elkaar lijken te passen. Verder redelijk kijkvoer met een niet altijd overtuigende Thewlis. Dan deed Newton het beter. 3,0*.

Spelen met noten en beelden. Het neemt drievierden van de film in beslag. Tussenin is er wel plaats voor tederheid maar de uitwerking is wat ongewoon - het personage dat David Thewlis uitbeeldt is dat op zijn minst - en echt gevoel sluipt er pas naar het einde toe in, wellicht mede ook door gebrek aan wat diepgang in de dialogen.

Toch het volgen waard. Zeker op filmisch vlak en de aparte, originele manier om het verhaal voor te schotelen.

Typisch een film van Bernardo Bertolucci. De man is beroemd geworden door zijn films over merkwaardige, bij voorkeur afstandelijke (liefdes)relaties. Van Stealing Beauty tot zijn meesterwerk Ultimo Tango a Parigi....zijn handtekening valt overal te herkennen.

Deze l'assedio is wel een stuk tammer en minder spraakmakend dan we van hem gewend zijn, maar in de kern een onbaatzuchtig liefdesverhaal(wat Thewlis voor Newton doet is de ultieme opoffering) zoals je ze nog maar zelden ziet. Je moet het alleen zien en kunnen waarderen.

Ach, er is niet zoveel veranderd. Al ten tijde van last Tango waren er een hoop mensen die zich afvroegen waar het eigenlijk nou precies over ging, en dat zal ook met dit werkstuk zo zijn. De meester is milder geworden, maar zijn talent valt nog altijd te herkennen.

Newton profileert zich hier als een eerste klas actrice. Thewlis zal nooit meer zo godvergeten goed zijn als in Naked, maar doet het hier ook behoorlijk.

Jullie snappen er allemaal niks van. Dit is een meesterwerk. Sowieso de best gemonteerde film die ik in tijden heb gezien. L’Assedio slaagt in iets wat maar weinig films kunnen: met puur filmische middelen een verhaal vertellen. De opening is hiervan een goed voorbeeld. In 10 minuten ben je van Afrika in Italië beland, ken je de achtergrond van de hoofdpersoon en heeft de eerste dramatische ontwikkeling zich al voltrokken zonder dat er één dialoog is geweest. De wervelende montage en het uitbundige kleurgebruik, in combinatie met de intradiëgetische muziek, houden gedurende de gehele film aan. Ook de cinematografie zelf is fraai. De film leek me deels geschoten met een hand-held camera en in combinatie met de jump-cuts krijg je het gevoel dat Dogme z’n invloed hierop heeft uitgeoefend. En dat terwijl de kadrering en de kleuren weer meer doen denken aan Wong Kar-Wai.

De film is in z’n vertelling volstrekt origineel. Waar gesproken woorden juist barrières optrekken tussen de personages worden deze met filmische middelen geslecht. Natuurlijk, de film is realistisch noch ingetogen, subtiel noch gelaagd. Maar ik houd daar wel van, een regisseur die gewoon alle registers open trekt en niet veilig binnen de gedefinieerde lijntjes van de goede smaak blijft.

En dan de muziekscènes, hallo zeg. De versmelting van beelden van de personages met de pianomuziek in het huis, en wat Bertolucci hiermee kan uitdrukken, ongeëvenaard. Met name het thuisconcert voor de leerlingen is briljant. De slotscène vond ik eveneens perfect, hier komt de titel van de film in volle sterkte naar voren. Heerlijke Italiaanse filmkunst dit.

Ik heb me vergist. Ik was van plan alle ongeziene films die ik had liggen van Bertolucci in omgekeerde chronologie te bekijken maar keek eerst Little Buddha en erna deze die ik lange tijd terug van TV opnam. En deze is later.

In elk geval voelt deze meer eigen voor Bertolucci dan Little Buddha dat pas tegen het einde stillistisch een beetje loskomt van zijn schoolse sfeer. Hier is hij ouderwets stillistisch uitbundig. We zien onder andere slow motions en versnelling, jump cuts, bewegelijk camerawerk. De film is warm qua kleuren. Soms is er cross cutting tussen scenes die niet op hetzelfde moment spelen. Stillistisch komt in mijn herinnering La Luna het dichtst bij van de Bertolucci's die ik zag. Verschil is dat het script hier veel minimaler is. Feitelijk een verhaal over een obsessieve liefde, waarvoor iemand alles over heeft al is het onbereikbaar. maar dan vanuit het oogpunt van degene op wie de man met de obsessie verliefd is. Een film die ook gaat over het gebrek aan communicatie tussen de twee hoofdpersonen.

Werkt het? Nou wat mij betreft niet helemaal. De stijl en het plot voelen niet evenwicht. Daardoor bleef het op afstand voor mij en vond ik het vooral een interessante stijloefening. Volgendeongeziene Bertolucci wordt The Sheltering Sky.