Eijanaika (1981)

EIJANAIKA is een verbastering van "ii dewa nai desu ka" "Is het niet goed, misschien?"

Dat is wat de boeren riepen terwijl ze door de straten paradeerden nadat ze beslisten het werk op het land stil te leggen naar aanleiding van de apocalyptische sfeer net voor de Meiji-revolutie (1868), die de modernisering van Japan betekende.

Volgens mijn DVD-hoes (van Panorama) betekent Eijanaika: 'What the hell!' Of: 'Waarom niet?'

Dat dacht ik ook precies toen ik deze dvd aanschafte, want Panorama heeft nogal een slechte naam qua kwaliteit van de transfer. En die is ècht abominabel slecht! Maar ja, bij mij weten was het aanschaffen van deze dvd de enige manier om deze film überhaupt eens te kunnen zien.

De film zelf verveelde me absoluut niet, al is de speelduur wel wat lang. Wel wat rare muziekkeuzes af en toe van Imamura. Imamura beschouwde dit zelf als zijn meesterwerk. Ik vind het in ieder geval niet zijn beste film.

Van de acteurs vielen vooral Ken Ogata en Kaori Momoi me op. De eerste blijft toch een, door de grote massa onderschat, acteur. Speelt hier weer een koele (ex)-samoerai. De tweede ken ik alleen als mooi, lief meisje in o.a. 'The Yellow Handkerchief' en 'Heaven Sent'. Hier speelt ze meer een dellerig typetje en wonderwel overtuigt ze me daarin wel!

Ik zou de film best nog wel eens willen zien, maar dan in een dvd-versie die de film meer recht doet. Nu was het beeld af en toe zo slecht dat ik maar met moeite kon zien wie wie was en dit hielp niet met het kunnen volgen van het af en toe wat warrige plot.

Regisseur Shohei Imamura is hier op MM wat een onbekende maar nochtans een interessante filmmaker in de tweede helft van de 20 ste eeuw. Nu is Eijanaika niet de ideale instapfilm om de regisseur te proeven. Het is een zeer ambitieuze film waarin geschiedenis (de film is gebaseerd op een historisch incident in 1867), economie (armoede is steeds aanwezig), maatschappij (boeren vs machthebbers) en politiek (revolte tegen militarisme van Shogun) samengesmolten worden tot een pot pourri van carnavaleske gebeurtenissen (het leven als een carnaval zou een metafoor kunnen zijn in de film) die vooral afspelen rond de brug van Ryogoku bridge in Edo (hedendaags Tlyo). Het verhaal is onsamenhangend, chaotisch en verward (wie manipuleert nu wie ?). Toch enkel typische Imamura trekken. Geliefkoosde personages zoals de verschoppelingen, de marginalen, de freaks en de lagere klasse in het algemeen. Personages die leven op puur instinct zoals lust, honger en drank maar steeds een pure levenskracht bezitten. Er gaat weliswaar een kracht vanuit het warrige verhaal. Een idee dat mensen onderdrukt worden. Een idee dat pech steeds om de hoek loert, dat onrechtvaardigheid niet de waardigheid ondermijnt. Een kleurrijk fresco van militarisme, industrie, boeren en commercie met de weerselementen (wind, sneeuw, regen) probeert te overleven in een land dat wordt regeert door clans en een macht dat door internationale machten wordt gemanipuleerd. Daarnaast toont Imamura de ondergang van de samoerai (statussymbool van Japan) en uiteindelijk zal de onvrede van de boeren een revolte ontketenen door middel van dans en uitbundigheid (ondersteund door de befaamde kreet 'Waarom niet ?'). Eijanaika is een film waar je soms moet doorploegen, waar niet altijd duidelijk is waar we zitten in het verhaal maar dat ook toont dat de regisseur Imamura een maatschappelijk bewustzijn kan combineren met cinematografische elementen zoals kleurgebruik, locaties en composities in een stijl waarin zowel bloedig geweld, erotiek en drama vermengt worden.