Distinto Amanecer (1943)

Ze bestonden nog niet : Mexicaanse urban alienation films...of misschien bestonden ze wel, maar zijn ze nu vergeten. Mexicaanse cinema buffs hebben deze klassieker vanwege dit historische belang uitgeroepen tot 21 na beste Mexicaanse film aller tijden.

De intro maakt meteen duidelijk waar de kijkertjes aan toe zijn : dit zal gaan over de poëzie van de moderne grootstad bij nacht, die van paranoia, vervreemding en angst dus. Een hele schok voor die kijkertjes, gewend aan rurale idylles. Die blabla hierboven over proto feminisme en de desintegratie van het kerngezin oid. doet het ongetwijfeld goed als babbeltje bij een screening voor decadente westerse intellectuel'n, maar in feite zeg je daarmee in gewone mensentaal : dit is een soap...

En zo is het helaas ook. Bracho baseerde het scenario op het stuk van ene Max Aub, en de intrige lijkt te beginnen als een pre- noir, die wat dat betreft zijn tijd vooruit was. In de grootstad bij nacht wordt Armendariz ( die jullie ook kennen uit from Russia with love...) opgejaagd door een mysterieuze meneer met donkere bril, hij vlucht eerst- hoe donker- een bios binnen, waar hij- wat een toeval- zijn ouwe lief Palma aantreft. Die met hem vlucht naar haar huis, wat- unicum toen in de Mexicaanse cinema- een verrot flatje blijkt te zijn waar Palma leeft met haar vent Galan, een loser die liever bij zijn maitresse is.

Het noir/ sriller paranoia spelletje gaat gewoon verder weliswaar en Armendariz wordt nog steeds opgejaagd door de henchmen van een corrupt politicus, maar we belanden gaandeweg meer en meer op soap terrein met een liefdesdriehoekje, zijnde een verfilmd toneelstuk q.q. ook erg babbelziek. Vooral in de tweede helft begon dit melodrama me toch enigszins te vervelen, moet ik toegeven. Misschien was ik ook te teleurgesteld dat wat eerst een noir bleek te zijn uiteindelijk toch een melodrama werd.

Hoewel dus zijn tijd ook internationaal vooruit en komend voor de grote noir golf, bleek deze film in Mexico eerder te worden opgepakt als soap, en alle volgende Mexicaanse semi- noirs zouden dan ook hybrides tussen noir en soap zijn, men denke aan de zgn. cabaretera's. Niet toevallig speelde Palma ook in de grondlegger van dat genre : la mujer del puerto, andere seminale film die ruim voor deze kwam trouwens, en klust ze in deze film ook bij als eh...gezelschapsdame. Geen code wat dat betreft !

Andere reden waarom deze film klassiek is geworden : de fotografie van Figueroa, hier in topvorm en zeker in de eerste helft perfect een sfeertje van claustrofobie en vervreemding oproepend, geschoeid op de Europese modellen als de Franse pre- noirs of de Duitsche expressionisten. Maar ik begin nu zelf als een babbelaar tijdens een screening etc. te klinken.

Laten we het er op houden dat deze film meer van filmhistorische dan genotswaarde is, althans voor mij, en de Mexicaanse cinema ongewild een weg wees richting urban soap, daar waar hij in principe alle elementen voor pure noir lijkt te bevatten.

Tenslotte : waar en wanneer precies werd deze film in deze contreien gescreend ( in deze eeuw bedoel ik...), en wie heeft dit gezien ?

Hij is uit op DVD in Mexico.