Viva Zapata! (1952)

Een bruisende film over het aan de macht komen van boeren in Mexico. Marlon Brando is volmaakt in de hoofdrol en Anthony Quinn is minstens zo goed als Zapata's broer, een rol waarvoor hij een Oscar kreeg. Het scenario is van niemand minder dan van de grote, Pullitzer Prize-winnaar John Steinbeck...

Het viel me uiteindelijk toch nog wel tegen. Viva Zapata! lijkt ook duidelijk wat tekenen van gedateerdheid te tonen. Het grootste pluspunt is de rol van Marlon Brando, die zijn rol overtuigend invult en vooral zijn vele karakterwisselingen geloofwaardig op de kijker weet over te brengen. Een persoon die duidelijk het beste voor heeft met zijn mensen, wat hem ook best sympathiek maakt. De rol van Anthony Quinn is ook niet slecht, maar een Oscarwaardige performance heb ik er niet in kunnen ontdekken.

Het trage tempo vond ik hier soms wel wat vervelend. Dat zijn van die momenten, waarbij niets bijzonders lijkt te gebeuren en waarbij ik echt zat te wachten op een moment van actie of iets anders, maar meestal gebeurde dat dan niet. Ook de soundtrack is niet echt bijzonder. Een simpel deuntje, dat erg doet denken aan de muziek in Een Mexicaans restaurant hier, maar dat zit beter in elkaar dan deze soundtrack. Ook het verhaal zelf lijkt iets teveel van de hak op de tak te springen.

Een tegenvallertje dus, want op basis van het verhaal had ik echt het idee, dat ik dit wel eens erg leuk zou kunnen vinden. Dat bleek echter niet het geval.

2,5*

Niet zo best deze film, een groot schrijver maakt nog geen goede scenarist zo blijkt. Het verhaal springt van de hak op de tak, waarbij op een gegeven moment onduidelijk is wie nou tegen wie vecht en in welk jaar we zitten- de film moet een tijdspanne van 9 jaar uitbeelden maar het voelt eerder aan als een jaar of 2. Ook wat storende foutjes (de duidelijk zichtbare ademhaling van de dode Anthony Quinn en de aan flarden geschoten Brando).

Verbazingwekkend dat de kleine bijrol van Quinn Oscarwaardig was. Ook Jean Peters vond ik niet memorabel. Brando was wel prima maar kan dit ook niet redden. Misschien moet een Mexicaanse regisseur (Iñárritu?) de Mexicaanse revolutie nog maar eens verfilmen.

Sometimes a dead man can be a terrible enemy

Een tijd geleden eens een inhaalbeweging uitgevoerd met het aanschaffen van films met Marlon Brando en deze Viva Zapata! was de laatste in mijn collectie die ik nog moest zien. Een film met veel elementen die me aanspreken (geschreven door John Steinbeck, geregisseerd door Elia Kazan en natuurlijk Brando in de hoofdrol) en toch duurde het even eer ik de goesting had om dit in de DVD-speler te steken. Gisteravond was het dan eindelijk zover.

En Viva Zapata! is een interessant stukje geschiedenis, maar gaat vooral tenonder aan zijn onevenwichtigheid. De film zou een periode van ettelijke jaren moeten overbruggen, maar nergens heb je ook maar enig idee in welk jaar je ongeveer zit. Bovendien wordt het allemaal in zo'n tempo verteld dat het lijkt alsof Zapata in een paar dagen een evolutie heeft doorgaan van boer naar president terwijl hij er in werkelijkheid zo'n jaar of 9 over heeft gedaan. Het komen en gaan van verschillende personages zonder enige uitleg wat er mee gebeurd (onder andere Don Nacio bij wie Zapata dan een tijdje heeft gewerkt) helpt hier natuurlijk niet bij. En toch.. het blijft op zich wel een boeiend geheel dat vooral naar het einde toe wat in een hogere versnelling schiet. Zapata die overduidelijk in de val loopt en dan uiteindelijk tot in de vernieling wordt geschoten. Het laatste beeld met de boeren die overtuigd zijn dat Zapata nog altijd leeft en zich in de bergen verschuilt is een mooi einde.

Marlon Brando als Mexicaan, het duurde even eer ik er gewend aan was geraakt. Zal misschien de enige zijn, maar hij deed me wel wat denken aan Orson Welles in Othello. Soit, Brando is kundig genoeg om de rol van Zapata te vertolken en overtuigd over de gehele lijn. Anthony Quinn kreeg een Oscar voor zijn bijrol als Eufemio, de broer van Zapata, maar het waarom is me een raadsel. Quinn doet het goed, daar niet van, maar Eufemio is verre van een uitdagende rol. Quinn wou trouwens de hoofdrol hebben, maar verloor deze tegen Marlon Brando in een wedstrijdje om ter verst pissen in de Rio Grande... Goede bijrollen ook nog van de mooie Jean Peters als Josefa en Lou Gilbert als Pablo.

Viva Zapata! spring jammer genoeg nogal wat van de hak op de tak waardoor je er goed je aandacht moet bijhouden. Toch neemt dat niet weg dat hier best wel wat uit valt te halen, zeker als je wat geïnteresseerd bent in figuren zoals Pancho Villa, maar het mag duidelijk zijn dat zowel Elia Kazan als Marlon Brando beter werk in hun oeuvre hebben.

Nipte 3.5*

Het is even wennen aan de 'mexicaans' geschminkte kop van Marlon Brando, inclusief foute snor, maar gezegd moet worden dat hij het helemaal niet verkeerd doet in de hoofdrol, als leider tegen wil en dank in de strijd tegen een dictator in het Mexico van 1909. De film is niet overal even boeiend en tegen het einde is de rek er wel een beetje uit, maar regisseur Elia Kazan zorgt overwegend voor meeslepend spektakel, sfeervol in beeld gebracht. En het daadwerkelijke einde is dan wel weer mooi.