Laitakaupungin Valot (2006)

Kleine tegenvaller.

Het is weer een erg herkenbare Kaurismäki. Gortdroge dialogen, aparte locaties en typische Kaurismäki shots. Lights in the Dusk past weliswaar goed in de trilogie, maar het is in meerdere opzichten een ongeinspireerde herhalingsoefening van The Man Without a Past.

Het hoofdpersonage is een slappe vaatdoek. Hij krijgt tegenslag op tegenslag, maar verandert daar niet door. Hij blijft maar tamelijk onaangedaan zich erbij neerleggen en gelaten verder gaan met wat op z'n pad komt.

Deze film is net een verfilmd stripboek; de personages manouvreren erg statisch en gebruiken korte emotieloze zinnen. Dat draagt bij aan het absurde universum van Kaurismäki, maar ditmaal gaat hij er wat mij betreft te ver in door. Vorm lijkt hier boven inhoud te gaan.

In zijn twee voorgaande films hadden de personages meer diepgang. Hier ontbreekt die wat mij betreft en is het moeilijk met de personages mee te leven en kon het verhaal me niet zo boeien. Het slappe liefdesverhaaltje vind ik vrij irritant en te bedacht. Het criminele verhaaltje is ook enkel maar aanwezig om de hoofdrolspeler verder in de put te brengen.

De vrouw die op pad wordt gestuurd de 'sukkel' te misbruiken voor criminele activiteiten heeft ambivalente gevoelens bij het uitvoeren van deze taak, maar haar schuldgevoelens worden geen moment geloofwaardig. Het wordt enkel even aangestipt, maar er wordt erg weinig mee gedaan. Dat is jammer, het had het plot een stuk interessanter kunnen maken.

Ik kan mij helemaal vinden in bovenstaande kritiek van kapp.
De hoofdpersoon, hij genoot er van om te lijden, óf hij was gewoon erg dom, want hij zocht de ellende gewoon op.

- Hij stapt op 3 erg sterke onvriendelijke mannen af om ze te vertellen dat ze hun hondje moeten verzorgen.

- Hij vertrouwt een vrouw die bij de eerste ontmoeting over trouwen begint blindelings, neemt haar zelfs mee op zijn ronde en laat haar meekijken wanneer hij de pincode van de juwelier intoetst.

- Als de dame na haar wandaad nog even een bezoekje aan hem brengt laat ie haar, terwijl hij ZIET dat ze hem opnieuw in de luren probeert te leggen, gewoon vertrekken.

- Wanneer hij vervolgens de gestolen waar op zijn tafeltje heeft liggen gaat ie gewoon op de politie zitten wachten.

- Zijn domste actie was nog wel dat ie met een mes iemand wil vermoorden, op de man afstapt en een kilometer van te voren zijn mes al voor zich uithoudt, waardoor er genoeg tijd is om te reageren en hem tegen te houden.

Die criminelen leken wel de zware jongens uit de Donald Duck, viel me nog mee dat ze geen maskertjes droegen. Wanneer ze een kaartspelletje zitten te spelen, staat er één van hen achter met de handen op de rug, benen een beetje wijd, stoer te kijken. Je kon zien dat ze altijd al boef hadden willen worden, en zijn er trots op dat het ze gelukt is.

Wat ik wel goed vond was de donkere sfeer die blijkbaar toch wel erg Fins is. Je zag regelmatig shots van Helsinki, maar er was bijna niemand op straat. Mensen zitten binnen, chagrijnig omdat de winter in hun land zoóóó lang duurt. Dat ze maar een maandje per jaar last van muggen hebben zien ze niet als voordeel, nee, Finland is ellendig, en de mensen die daar wonen weten dat.

2.5*

Hij begon over trouwen, waarna zij zei 'eerst kennismaken'



Ik dacht eerst dat het een pistool was, en ik dacht dat hij dat eerst ook dacht



Het was niet zeker dat die kwam, het had ook werkelijk gekund dat ze hem die juwelen gaven als genoegdoening



Het was in de avond, maar ik beaam dat hij het beter anders aan had kunnen pakken. Niettemin past de manier waarop hij het uitvoerde wel bij zijn karakter



Dat was de bodyguard/ ober

Ik vind het een aparte film, maar Kaurismaki zet met de hoofdpersoon en wel iets teveel wereldvreemd persoon neer. Daardoor heb je als kijker na een tijdje ook geen medelijden meer met hem. Wel vind ik de film boeiend en realistisch ,behalve de gangsters die wat teveel zijn aangedikt, en de overal depressief en chagrijnig lijkende personages. Maar volgens mij wil Kaurismaki met deze film juist aantonen dat 'men' vrolijker moet leven en meer open moet staan voor contact met anderen, ondanks als het een keer verkeerd loopt (lees: het contact met de blonde).
Koistinen had namelijk heel gelukkig kunnen worden met die brunette, als hij er maar voor open had gestaan (misschien wordt ie het na afloop van de film alsnog, maar dan heeft ie al wat kansen laten lopen). Maar doordat hij totaal geen vertrouwen meer heeft in de mensheid durft hij zich niet open te stellen richting haar.

Verder vind ik het ook een mooi portret van hoe eenzaam iemand kan zijn in een grote stad, ondanks de aanwezigheid van collega's. Nou ligt het bij Koistinen natuurlijk ook deels aan hem zelf, maar hoort dan weer bij het gegeven dat Kaurismaki wil zeggen dat men niet te gesloten moet zijn richting andere personen.

Eigenlijk weerspiegelt Koistinen tot op vijf minuten van het einde alles wat Kaurismaki liever niet in een mens ziet: somber, niet sociaal, bot, levend als een robot... Alleen het opkomen voor de hond is een goede daad

Pas de laatste vijf minuten toont Koistinen weerwoord te kunnen geven: hij komt op voor zichzelf door de gangster proberen neer te steken (wat in zijn situatie een vrij acceptabele handeling is, maar desalniettemin een verandering binnen zijn gedrag), en accepteert eindelijk de aandacht van brunette door haar te vragen te blijven en daar hand vast te pakken.

3,5 ster (de film komt wat hard en akelig over, het is een wat depressief makende film. Toch zorgt het einde voor een iets genuanceerder beeld. Het thema (zoals ik dat eraan ontleed heb) vind ik sterk)

Een tikje minder is deze film inderdaad wel, maar het scheelt toch niet veel met de twee voorgangers uit de 'loser-trilogie' van Kaurismaki.
Wat bij Lights in the dusk nog meer opvalt is hoe sterk de regisseur dedramatiseerd. De uitwerking is wars van alle romantiek, minder filmisch kan film amper zijn. Vergelijk de weergave van bepaalde gebeurtenissen maar eens met hoe zoiets in een andere films gaat, dan valt dit des te meer op. Ik denk dat Kaurismaki zich juist hiermee, nog meer dan met andere stijlkenmerken, onderscheidt.

Bovenstaande kritiek op verhaal en personages deel ik verder niet. Ik vond de stoicijnse houding van hoofdpersoon Koistinen zo ongeloofwaardig niet. Allereerst is hij, waarschijnlijk, al zijn hele leven gewend aan een slechte behandeling. Daarnaast kan het heel wat moeite kosten om een evidente waarheid over iemand (zij heeft hem gebruikt) onder ogen te zien. Iemand moet het ook willen geloven. Merk op dat Koistinen uiteindelijk wel wraak probeert te nemen, maar alleen op de maffiabaas en niet op Mirja.

Wat de film voor mij toch voor de andere twee delen doet onderdoen is het gebrek aan humor. Bij zowel Drifting clouds als The man without a past heb ik geregeld gelachen maar hier helemaal niet.
Daarom van mij slechts een dikke drie sterren, waarmee het gemiddelde van de trilogie op een ruime 3,5 komt.

Typische film over een man die faalt op alle momenten, en dat weet de regisseur (waar ik nu wel meer van heb gehoord) op een erg leuke manier neer te zetten. Soms lijkt het wel een beetje op een Alex van Warmerdam film. Weer met stereotype rare personages en ook een buitengewone hoofdrolspeler Konstatin met een soort kijk in zijn leven. Eerst mislukken aan alle kanten, met zijn sub-assertieve inhoud overal intuimen en vervolgens ook een misdaad in zijn schoenen geschoven krijgt door zijn ex-vriendin. Het verloopt ook alles behalve soepel.

De settings van Helsinki waren ook goed te doen en de film word ook op een saaie manier geschoten. Dat hoort denk ik wel een beetje bij het uitzichtloze van het verhaal. Dat uitzichtloosheid kwam ik ook al tegen in de andere Finse film Frozen Land.

Maar dit is nog wel een leuke kleine film.

3,5*

Ik was altijd gefascineerd door een still uit deze film met het blonde meisje in donkerblauw, een man ernaast een knalrode achtergrond. Ik had altijd het idee met een familiedrama ergens in Lapland te maken te hebben. Voor ik nu eindelijk de film zag wist ik al wel dat het een volstrekt andere film zou worden. Dat scheelt teleurstelling op dat vlak, maar uiteindelijk kreeg ik dat op een andere manier.

Ergens zit hier een goede film verstopt over eenzaamheid en lichte armoede in een grote stad. Mooi sfeerbeelden vaak, zowel buiten met grote panorama's als in interieurs. Maar de film vind ik enorm zwak omdat alles zo uitvergroot wordt en vooral de hoofdpersoon die niet zielig is omdat hij eenzaam is, maar omdat hij dat schijnbaar wil zijn en stiekem ook alleen omdat dat goed uitkomt voor deze film. Veel te apathisch, te ongeloofwaardig en ik begon me enorm eraan te storen. En aangezien de hele film rond zijn persoon is gebouwd wist de film me ook niet te raken. Nu keken die korte vijf kwartier wel vrij eenvoudig weg en vervelen deed de prent zeker niet, maar de irritatie en vooral teleurstelling overheersen. Daarom 2,5*.

De stijl van Kaurismaki is overduidelijk. Moet dit steeds bij elke film herhaald worden? Deprimerende vereenzaamde personages in een troosteloze setting. Ik hou wel van zijn stijl. Ook steeds met die treffende soundtrack.

Steeds erg sober, met zwijgzame personages die amper twee zinnen na elkaar uitspreken. Emotieloze en onverschillige contacten, alsof empathie bewust is weggevaagd.

Wel een interessant plot waarbij een bewaker in het ootje wordt genomen om een misdaad te kunnen plegen. Niets beter dan een mooie vrouw om een man te verleiden (en misleiden). Best wel genoten van deze film! Die subtiele humor, hoewel grappig zijn heel ver weg is, blijft steeds mooi verweven in het geheel. Fijn!