Masjävlar (2004)

Aardige Scandinavische dramafilm.

Nergens origineel, maar wel met een sympathiek, echt hoofdpersonage in de hoofdrol die zich kwetsbaar op durft te stellen zonder gelijk te vervallen in dezelfde automatismen. Luchtige film die toch nog redelijk onverwachts toesloeg richting het einde van de film.

De luchtigheid werpt zijn vruchten af. We maken de voorbereidingen mee van een feest, waarin de verkregen prestige van het organiseren ervan, belangrijker is dan het beleven van een feest of de voldoening van degene voor wie het feest gegeven wordt. Veel roddel en achterdocht onderling, veel bekrompen personages. Tegelijkertijd een fraaie coming of age film waarin enkele belangrijke vragen gerekt worden om tot slot in overvloed te worden uitgestort. Dikke 3,5*

De ambitieuze Mia die in Stockholm een succesvolle carrière aan het opbouwen is, keert voor de verjaardag van haar vader terug naar het slaperige provinciestadje alwaar zij is geboren. Direct na de snel vertelde introductie van het hoofdpersonage is duidelijk waarover de film zal gaan. Over het contrast tussen het landleven en het leven in de grote stad. Over nooit uitgesproken oud zeer. Over bekoelde gevoelens en relaties.

De film werkt al deze dingen tamelijk standaard af en vaak bekruipt je het gevoel al deze situaties al eens eerder te hebben gezien. Toch lukt het regisseur en schrijver Maria Blom om de film met een geheel eigen atmosfeer te bekleden. Dat heeft vooral te maken met de eenzaamheid en de verlorenheid die de beelden uitdrukken. De beelden stralen een onaangename koelte uit. Blom fileert in deze atmosfeer op meedogenloze en ook wel liefdevolle wijze de beslommeringen en onderlinge verhoudingen tussen Mia en haar twee zusters. Die filering levert een ontroerende film op met gelukkig ook momentjes van luchtigheid om de zwaar beladen emoties van je af te kunnen schudden.

Met name in de eerste helft van de film is de balans tussen tragedie en komedie bevredigend in orde. In de tweede helft van de film wordt de komedie losgelaten en ontwikkelt de film zich tot een zwaarwichtig drama vol zwaarmoedige levensgeschiedenissen. Een beetje teveel van het goede, vond ik. Het script van Maria Blom drukt in de tweede helft wel erg geconstrueerd op je gemoed en dat werkt op den duur contraproductief.

Dalecarlians blijft achter in de gedachten als een film met goed acteerwerk en zwaar aangezet drama. Net als je denkt: genoeg nu!, volgt er nog een scène vol misère. En nog één. En nog één. Ik liep op het laatst een beetje over van alle ellende. Soms heeft minder meer effect.